II URN 239/86

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN A. Filcek. Sędziowie SN: G. Szymańska, Z. Zaziemski (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy z wniosku Wacława C. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. o dodatek kombatancki do emerytury na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Pracy, Płac i Spraw Socjalnych od wyroku Sądu Wojewódzkiego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku z dnia 24 kwietnia 1986 r.:uchylił zaskarżony wyrok i oddalił odwołanie wnioskodawcy od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. z dnia 20 lutego 1986 r.Uzasadnienie faktyczneWnioskodawca Wacław C. pobierający rentę inwalidzką z tytułu wypadku przy pracy w pełnej wysokości, jako korzystniejszą, i połowę emerytury wraz z połową 20% dodatku kombatanckiego wystąpił w dniu 11 stycznia 1986 r. z wnioskiem do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. o wypłacenie mu dodatku kombatanckiego w pełnej wysokości. Decyzją z dnia 20 lutego 1986 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. odmówił wnioskodawcy wypłaty tego dodatku w pełnej wysokości, ponieważ dodatek ten został przyznany do emerytury wypłacanej w połowie jej wysokości - wobec zbiegu prawa do emerytury z prawem do inwalidzkiej renty wypadkowej.Sąd Wojewódzki - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku uwzględniając odwołanie wnioskodawcy zmienił decyzję Oddziału ZUS w B. w ten sposób, że przyznał skarżącemu do połowy pobieranej przez niego emerytury dodatek kombatancki w pełnej wysokości, tj. w kwocie 2060 zł miesięcznie. Zdaniem tego Sądu, z mocy art. 24 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (jedn. tekst: Dz. U. z 1983 r. Nr 30, poz. 144) osobie uprawnionej do renty inwalidzkiej na podstawie tej ustawy oraz do emerytury na podstawie ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz 267) wypłaca się zależnie od jej wyboru: przysługującą rentę powiększoną o połowę emerytury, albo emeryturę powiększoną o połowę renty inwalidzkiej. W przypadku wnioskodawcy rentę inwalidzką (jako świadczenie wyższe) należało powiększyć o połowę emerytury i dodatek kombatancki w całości, który stanowi oddzielne świadczenie - co wynika z art. 7 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.W złożonej rewizji nadzwyczajnej Minister Pracy, Płac i Spraw Socjalnych wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie odwołania wnioskodawcy od decyzji Oddziału ZUS w B. z dnia 20 lutego 1986 r. Rewizja nadzwyczajna zarzuca rażące naruszenie art. 3 § 2 k.p.c. w związku z art. 24 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (jedn. tekst: Dz. U. z 1983 r. Nr 30, poz. 144) oraz naruszenie interesu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Nie można zgodzić się z wyrażonym w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku poglądem, że skoro powołany art. 24 ustawy o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych stanowiący, że należną rentę powiększa się o połowę emerytury lub emeryturę o połowę renty nie wymienia dodatków, to należy przyjąć, iż stanowią one oddzielne świadczenia w rozumieniu art. 7 powołanej ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin i dlatego, zdaniem Sądu Wojewódzkiego, przy zbiegu otrzymywanych świadczeń należało przyznać wnioskodawcy do połowy pobieranej przez niego emerytury dodatek kombatancki w pełnej wysokości.Z mocy art. 12 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. o szczególnych uprawnieniach kombatantów (Dz. U. Nr 16, poz. 122) kombatantom uprawnionym do emerytury lub renty nie otrzymującym dodatków z tytułu odznaczenia orderem lub tytułem honorowym albo z tytułu tajnego nauczania, przyznaje się do emerytury lub renty dodatek kombatancki w wysokości przewidzianej dla dodatku z tytułu odznaczeń orderem lub tytułem honorowym. Również powołany w zaskarżonym wyroku art. 7 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin stanowiący, co obejmują świadczenia pieniężne, łączy dodatki w ich nazwie z emeryturą lub rentą ("dodatki do emerytur i rent").W uchwale z dnia 27 kwietnia 1984 r. III UZP 13/84, na którą powołuje się też rewizja nadzwyczajna, Sąd Najwyższy wyjaśnił, że kwota emerytury kombatanta, któremu przyznano dodatek kombatancki, nie może przekraczać 100% podstawy jej wymiaru - stosownie do przepisu art. 68 ust. 1 powołanej ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin, a zatem przyznanie emerytowi dodatku kombatanckiego ma wpływ na ograniczenie kwoty emerytury lub renty do wysokości 100% podstawy jej wymiaru. Tym samym Sąd Najwyższy wliczył dodatek kombatancki do emerytury.Z powyższych rozważań wynika, że dodatek kombatancki wbrew odmiennemu stanowisku zawartemu w zaskarżonym wyroku jest częścią składową emerytury lub renty określającej jej wysokość i nie można traktować tego dodatku jako odrębnego świadczenia istniejącego obok świadczenia podstawowego, jakim jest emerytura lub renta. Gdyby ustawodawca chciał, aby dodatek kombatancki był traktowany jak dodatek rodzinny czy pielęgnacyjny, dałby temu wyraz, jak uczynił to w art. 68 ust. 1 w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz art. 2 i w art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin, ale taka sytuacja, jeżeli chodzi o dodatek kombatancki, nie zachodzi. Dlatego też wnioskodawca pobierający wypadkową rentę inwalidzką jako wyższe świadczenie, jest uprawniony do połowy emerytury wraz z połową dodatku kombatanckiego, który będąc częścią składową świadczenia, do którego został przyznany powinien być ustalony na tych samych zasadach jak świadczenie podstawowe (art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych - jedn. tekst: Dz. U. z 1983 r. Nr 30, poz. 144 oraz art. 12 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. o szczególnych uprawnieniach kombatantów - Dz. U. Nr 16, poz. 122).Odmienne stanowisko Sądu Wojewódzkiego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Białymstoku rażąco narusza powołane wyżej przepisy prawa oraz interes Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej polegający na przyznaniu wnioskodawcy powtarzającego się świadczenia w wyższej wysokości, niż uczynił to prawidłowo Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.Dlatego też Sąd Najwyższy z mocy art. 421 § 2 i art. 422 § 1 k.p.c. orzekł jak w sentencji.