II UZP 35/81

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN K. Zieliński. Sędziowie SN: S. Rejman, A. Szczurzewski (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy z udziałem Prokuratora Prokuratury Generalnej PRL, K. Soboty, w sprawie z wniosku Adama G. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o zasiłek chorobowy po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie postanowieniem z dnia 2 listopada 1981 r., do rozstrzygnięcia w trybie art. 66 ustawy z dnia 24 października 1974 r. o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych:"Czy w stosunku do specjalisty pilota doświadczalnego zatrudnionego w Wytwórni Sprzętu Komunikacyjnego «PZL-Mielec» mają zastosowanie postanowienia pkt 7 ust. 4 załącznika nr 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 października 1975 r. (Dz. U. Nr 35, poz. 193 z późn. zm.), tj. czy przy obliczaniu składników wynagrodzenia uwzględnianych przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego wlicza się dodatkowe wynagrodzenie z tytułu lotów próbnych?"powziął następującą uchwałę:Do specjalisty pilota doświadczalnego zatrudnionego w Wytwórni Sprzętu Komunikacyjnego "PZL-Mielec" mają zastosowanie postanowienia pkt 7 ust. 4 załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 października 1975 r. w sprawie zasad obliczania zasiłków z ubezpieczenia społecznego oraz pokrywania wydatków na te zasiłki (Dz. U. Nr 35, poz 193 z późn. zm.).Uzasadnienie faktyczneZakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Rzeszowie decyzją z dnia 22.V.1981 r. odmówił wnioskodawcy wliczenia do podstawy wymiaru zasiłku chorobowego wynagrodzenia za loty doświadczalne i próby naziemne sprzętu lotniczego, gdyż zdaniem tego organu postanowienia pkt 7 ust. 4 załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 października 1975 r. w sprawie zasad obliczania zasiłków z ubezpieczenia społecznego oraz pokrywania wydatków na te zasiłki (Dz. U. Nr 35, poz. 193 z późn. zm.) mają zastosowanie tylko do personelu lotnictwa cywilnego, a nie do pracowników licencjonowanego personelu lotniczego zatrudnionego w jednostkach organizacyjnych przemysłu maszynowego.Decyzję powyższą zatwierdziła Rada Nadzorcza Oddziału ZUS w Rzeszowie orzeczeniem z dnia 24.VII.1981 r., uznając ją za odpowiadającą prawu.Wnioskodawca w odwołaniu do Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych domagał się zmiany wymienionego orzeczenia Rady Nadzorczej oraz decyzji organu rentowego i uwzględnienia jego żądania.W związku z tym odwołaniem Okręgowemu Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych nasunęły się poważne wątpliwości, którym dał wyraz w przedstawionym do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu zagadnieniu prawnym.Uzasadnienie prawneUdzielając odpowiedzi na przedstawione pytanie, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Przede wszystkim wymaga wyjaśnienia, czy charakter pracy wnioskodawcy oraz zakres jego obowiązków uzasadnia uznanie go za pilota lotnictwa cywilnego. Odpowiedzi zaś na to pytanie należy doszukiwać się w przepisach ustawy z dnia 31 maja 1962 r. - prawo lotnicze (Dz. U. Nr 32, poz. 153).Przepis art. 1 ust. 2 tej ustawy stanowi, że za lotnictwo cywilne uważa się wszystkie rodzaje lotnictwa z wyjątkiem lotnictwa wojskowego oraz lotnictwa będącego w służbie celnej i w służbie porządku publicznego.Według art. 2 ust. 1 ustawy polskie lotnictwo cywilne służy następującym celom:1) przewozu lotniczego osób, bagaży, towarów i poczty,2) obsługi gospodarki rolnej oraz innych dziedzin gospodarki narodowej, jak współdziałanie ze służbą przeciwpożarową, przeciwpowodziową, wykonywanie zdjęć w powietrzu itp.,3) naukowo-badawczym,4) kulturalno-oświatowym,5) służby zdrowia i ratownictwa,6) sportowym,7) szkoleniowym.W myśl zaś art. 37 ustawy członkiem personelu lotniczego może być osoba, która posiada ważną licencję.Wnioskodawca, jak wynika z ustaleń Okręgowego Sądu oraz z zebranego w sprawie materiału dowodowego, jest zatrudniony w WSK "PZL-Mielec" na stanowisku specjalisty licencjonowanego pilota doświadczalnego. Do takich zaś pilotów mają zastosowanie przepisy prawa lotniczego. Do pełnienia natomiast takiej funkcji niezbędne jest posiadanie licencji pilota samolotowego zawodowego minimum II klasy.Do zakresu obowiązków i uprawnień takiego pilota należy, jak wynika z akt sprawy, m.in. uczestniczenie w opracowywaniu programów i metod prób w locie; uczestniczenie w opracowywaniu sprawozdań z wykonywanych prób w locie, a w szczególności tych części sprawozdań, które obejmują jakościową ocenę sprzętu poddawanego próbom w locie; po zakończonych oblotach sprzętu seryjnego - uzupełnianie, uzgadnianie z odpowiednimi komórkami organizacyjnymi i zdawanie do odpowiedniej sekcji całości dokumentacji dotyczącej oblotów danego egzemplarza samolotu; wykonywanie lotów pokazowych, instruktorskich, transportowych, pasażerskich i innych według potrzeb Zakładu ZL-15; wydawanie opinii na podstawie wyników wykonywanych prób w locie o możliwości dopuszczenia statku powietrznego do dalszych lotów próbnych, doświadczalnych i do normalnej eksploatacji; dokonywanie oceny technicznej samolotów; branie udziału w komisjach mających za zadanie dokonywanie oceny własności lotnych i eksploatacyjnych statków powietrznych oraz współpraca z biurem konstrukcyjnym w zakresie nowych rozwiązań konstrukcyjnych samolotów i ich wyposażenia; reprezentowanie Przedsiębiorstwa na zewnątrz w sprawach prób w locie, oceny sprawności technicznej, własności lotnych i osiągów samolotów.Z zakresu obowiązków i uprawnień wnioskodawcy wynika, że jego czynności jako licencjonowanego pilota doświadczalnego służyły celom naukowo-badawczym oraz sportowo-szkoleniowym. Takim zaś celom służy, jak wynika z przepisów art. 2 ust. 1 pkt 3, 6 i 7 ustawy, polskie lotnictwo cywilne.