III UO 1/20

Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych2020-02-27

Skład orzekający: Dawid Miąsik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek sądu o wyznaczenie innego równorzędnego sądu na podstawie art. 441 § 1 k.p.c. jest uzasadniony, gdy zarzuty strony dotyczące braku bezstronności sądu opierają się na pozwaniu sędziów w trybie cywilnym?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o wyznaczenie innego sądu, uznając, że nie zostały spełnione przesłanki z art. 441 § 1 k.p.c. Wniosek sądu rejonowego nie zawierał uzasadnienia nawiązującego do kryterium dobra wymiaru sprawiedliwości, a zarzuty strony dotyczące braku bezstronności, oparte na pozwaniu sędziów, nie uzasadniały zmiany sądu właściwego. Sąd Najwyższy podkreślił, że dla zapewnienia dobra wymiaru sprawiedliwości wystarczające jest uważne i rzetelne rozpatrzenie argumentacji strony oraz wyczerpujące uzasadnienie rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w L. zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o wyznaczenie innego równorzędnego sądu, powołując się na pismo pełnomocnika J. B. W piśmie tym pełnomocnik zarzucił Sądowi Rejonowemu brak bezstronności w sprawie o prawo do zasiłku chorobowego, wskazując na pozwolenie przez odwołujących się sędziów sądu w trybie cywilnym. Sąd Najwyższy uznał, że wniosek sądu rejonowego nie zawierał wystarczającego uzasadnienia dla zastosowania art. 441 § 1 k.p.c.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku Sądu Rejonowego w L. o wyznaczenie innego równorzędnego sądu.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III UO 1/20 POSTANOWIENIE Dnia 27 lutego 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dawid Miąsik w sprawie z odwołania J. B. od decyzji Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddziału Regionalnego w L. o prawo do zasiłku chorobowego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 27 lutego 2020 r., wniosku Sądu Rejonowego w L. o wyznaczenie innego równorzędnego sądu na podstawie art.441§ 1 k.p.c. zawartego w zarządzeniu Sądu Rejonowego w L. z dnia 11 grudnia 2019 r., sygn. akt VII U (…), nie uwzględnia wniosku. UZASADNIENIE Zarządzeniem z 11 grudnia 2019 r. (wykonane 21 lutego 2020 r.) Sąd Rejonowy w L. przedstawił jako wniosek o wyznaczenie innego równorzędnego sądu na podstawie art. 441 § 1 k.p.c. pismo B. B. z 6 grudnia 2019 r. występującej w charakterze pełnomocnika J. B. w sprawie z odwołania od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (organ rentowy) o prawo do zasiłku chorobowego. W piśmie tym B. B. stwierdziła, że Sąd Rejonowy w L. nie spełnia kryterium bezstronności w sprawie „w związku z pozwaniem przez odwołujących się w trybie 2 cywilnym Przewodniczącej VI Wydziału Sądu Rejonowego w L. oraz kilku sędziów nadrzędnych”. Jak wyjaśniono w postanowieniu Sądu Najwyższego z 24 lutego 2020 r., II PO 5/20, na podstawie art. 441 k.p.c. sąd właściwy do rozpoznania sprawy może zwrócić się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, jeśli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego. Skoro jednak kwestia właściwości sądu ma nie tyle charakter ustawowy co konstytucyjny (art. 45 Konstytucji RP stanowi o prawie do sądu właściwego), a oceniany przepis jest wyjątkiem od zasad właściwości sądu ustalonych w art. 15–42, to należy go interpretować ściśle, co z kolei przekłada się na stosowanie tego przepisu w wyjątkowych sytuacjach. W dotychczasowym orzecznictwie Izby Karnej Sądu Najwyższego kryterium dobra wymiaru sprawiedliwości odnoszono do sytuacji, które mogą wpływać na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób obiektywny (postanowienia Sądu Najwyższego z 13 lutego1982 r., IV KO 9/82, OSNKW 1982 nr 6, poz. 33; 13 lipca1995 r., III KO 34/95, OSNKW 1995 nr 9–10, poz. 68; 17 maja 2006 r., II KO 27/06, LEX nr 186944; 19 grudnia 2006 r., II KO 68/06, OSNWSK 2006 nr 1, poz. 2493). Wniosek Sądu Rejonowego w L. nie zawiera jakiegokolwiek uzasadnienia nawiązującego do przesłanek zastosowania art. 441 k.p.c., ani wywodu, który uzasadniałaby podzielenie stwierdzeń zawartych w piśmie B. B. z 6 grudnia 2019 r. i zmianę sądu właściwego podyktowaną „dobrem wymiaru sprawiedliwości”, tym bardziej, gdy dodatkowo uwzględni się postanowienia Działu III k.p.c. i regulowanej nim instytucji wyłączenie sędziego. Po zapoznaniu się z tymi materiałami, które znajdują się w dołączonych do wniosku aktach sprawy Sąd Najwyższy stwierdza, że dla zapewnienia dobra wymiaru sprawiedliwości wystarczające jest uważne i rzetelne pochylenie się nad argumentacją strony podnoszona w tej sprawie oraz komunikatywne i wyczerpujące jurydycznych motywów ewentualnego rozstrzygnięcia merytorycznego. 3 Sąd Najwyższy zdecydował o sporządzeniu uzasadnienia niniejszego postanowienia – mimo jego niezaskarżalności (art. 357 § 21 k.p.c.) – z uwagi na charakter sprawy oraz novum ocenianej regulacji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art.441§ 1 KPCart. 441 § 1 KPCart. 441 KPCart. 45art. 15art. 357 § 21 KPC§ 1§ 21

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 21.07.2026. · PDF źródłowy