III UZP 1/78

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN W. Dębicka. Sędziowie SN: A. Szczurzewski (sprawozdawca), T. Szymanek.SentencjaSąd Najwyższy przy udziale Prokuratora Prokuratury Generalnej PRL, K. Dłużniewskiej, w sprawie z wniosku A.K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o przeliczenie wymiaru renty z tytułu wypadku po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Zielonej Górze z siedzibą w Sulechowie postanowieniem z dnia 22 grudnia 1977 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 66 ustawy z dnia 24 października 1974 r. o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych:"1. Czy w świetle art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 31 marca 1977 r. o dalszym zwiększeniu emerytur i rent oraz o zmianie niektórych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym (Dz. U. Nr 11, poz. 43) dopuszczalne jest ponowne ustalenie wysokości renty inwalidzkiej na podstawie art. 70 ustawy o p.z.e. w sytuacji, kiedy zatrudnienie ustało po wejściu w życie ustawy powołanej na wstępie, lecz do obliczenia renty zgłoszono zarobki z okresu 36 miesięcy poprzedzających wejście w życie tej ustawy?2. W wypadku odpowiedzi twierdzącej na pytanie pierwsze - według jakich zasad należy obliczyć wysokość renty:a) według stawek określonych w ustawie z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych,b) według stawek przewidzianych w art. 25 i 26 ustawy o p.z.e., obowiązujących przed wejściem w życie ustawy z dnia 31 marca 1977 r.,c) według stawek przewidzianych w przepisach wymienionych w pkt b, obowiązujących po wejściu w życie ustawy z dnia 31 marca 1977 r.?"powziąłnastępującą uchwałę:Przepis art. 70 ustawy z dnia 23 stycznia 1968 r. o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz.U. Nr 3, poz. 6 z późn. zm.) nie ma zastosowania do rent inwalidzkich z tytułu wypadków przy pracy, przyznawanych na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 31 marca 1977 r. o dalszym zwiększeniu emerytur i rent oraz o zmianie niektórych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym (Dz.U. Nr 11, poz. 43) zamiast pobieranych do dnia 30 kwietnia 1977 r. rent inwalidzkich z tytułu wypadków w zatrudnieniu. Uzasadnienie faktyczneWnioskodawca pobierający rentę inwalidzką z tytułu wypadku w zatrudnieniu, jakiemu uległ w 1943 r., wystąpił w dniu 5.VII.1977 r. do organu rentowego z wnioskiem o ponowne ustalenie wysokości renty na podstawie art. 70 ustawy o p.z.e. Do wniosku załączył świadectwo pracy stwierdzające ustanie jego zatrudnienia z dniem 30.VI.1977 r.Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Zielonej Górze decyzją z dnia 17.X.1977 r., zatwierdzoną orzeczeniem Rady Nadzorczej z dnia 9.XI.1977 r., oddalił roszczenie wnioskodawcy na tej podstawie, że zatrudnienie wnioskodawcy nastąpiło po 1.V.1977 r.Wnioskodawca w odwołaniu do Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Zielonej Górze z siedzibą w Sulechowie domagał się zmiany wymienionego wyżej orzeczenia Rady Nadzorczej i uwzględnienia jego roszczenia.W związku z tym odwołaniem nasunęły się Okręgowemu Sądowi Pracy i Ubezpieczeń Społecznych poważne wątpliwości, którym dał wyraz w przedstawionym zagadnieniu prawnym.Uzasadnienie prawneUdzielając odpowiedzi na przedstawione pytanie, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zgodnie z art. 72 ustawy z dnia 23 stycznia 1968 r. o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 3, poz. 6 z późn. zm.) ponowne ustalenie wysokości renty inwalidzkiej według zasad określonych w art. 70 tej ustawy może nastąpić dopiero po ustaniu zatrudnienia rencisty. Oznacza to, że mimo istnienia warunków określonych w art. 70 ustawy o p.z.e. niedopuszczalne jest ponowne ustalenie wysokości renty inwalidzkiej dopóty, dopóki dany rencista pozostaje w zatrudnieniu.Wskazane wyżej przepisy nie miały zastosowania do rent inwalidzkich określonych ustawą z dnia 23 stycznia 1968 r. o świadczeniach pieniężnych przysługujących w razie wypadków przy pracy (Dz. U. Nr 3, poz. 8), co wyraźnie wynika z art. 26 tej ustawy.Wymienione na wstępie przepisy nie mają również zastosowania do rent inwalidzkich określonych ustawą z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. Nr 20, poz. 105), co wynika z art. 24 tej ustawy.Przepisy art. 70 i 72 ustawy o p.z.e. mają więc zastosowanie tylko do rent inwalidzkich przyznanych na podstawie przepisów ustawy o p.z.e.Jeżeli zaś chodzi o renty inwalidzkie z tytułu wypadku w zatrudnieniu lub chorób zawodowych, przyznanych na podstawie przepisów ustawy o p.z.e., przepis art. 70 tej ustawy miał zastosowanie tylko do dnia 30.IV.1977 r. Począwszy bowiem od dnia 1.V.1977 r., osobom uprawnionym na podstawie przepisów ustawy o p.z.e. do rent inwalidzkich z tytułu wypadku w zatrudnieniu lub chorób zawodowych przyznane zostały z mocy art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 31 marca 1977 r. o dalszym zwiększeniu emerytur i rent oraz o zmianie niektórych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym (Dz. U. Nr 11, poz. 43) zamiast tych rent renty inwalidzkie określone w wymienionej ustawie z dnia 12 czerwca 1975 r., której przepisy nie przewidują odpowiedniego stosowania do określonych tą ustawą rent inwalidzkich przepisu art. 70 ustawy o p.z.e.Dokonana zaś w tym trybie zmiana renty inwalidzkiej, pobieranej do dnia 30.IV.1977 r. na podstawie przepisów ustawy o p.z.e., na rentę inwalidzką określoną w ustawie z dnia 12 czerwca 1975 r. nie oznacza zbiegu uprawnień do dwóch rent.Z powyższych względów udzielono odpowiedzi na przedstawione zagadnienia prawne jak w sentencji uchwały.