0114-KDIP3-1.4011.1088.2021.4.EC

Interpretacja indywidualna2022-02-24Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Teza
Czy w przedstawionym stanie faktycznym uzyskany przychód korzysta ze zwolnienia opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Pełna treść interpretacji

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe Szanowny Panie, stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe. Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej 7 grudnia 2021 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy skutków podatkowych związanych z otrzymanym odszkodowaniem.   Uzupełnił go Pan – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 22 lutego 2022 r. (data wpływu 22 lutego 2022 r.). Treść wniosku jest następująca: Opis stanu faktycznego Wojewoda (…) decyzjami z dnia 27 października 2021 r.: 1)  znak (…) .orzekł o ustaleniu odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działki ewidencyjne nr (…) o pow. 14,8841 ha, nr (…) o pow. 1,1944 ha i nr (…) o pow. 0,0095 ha, powstałą z podziału działki nr (…) o pow. 1121,74 ha, położoną w obrębie ewidencyjnym (….), która stała się własnością Skarbu Państwa na podstawie decyzji Wojewody (…) z 23 czerwca 2021 r., znak(…) o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pn. „(…)’’ na kwotę 3 564 620,00 zł. Odszkodowanie powiększa się o kwotę 178 231,00 zł. Łącznie kwota odszkodowania wynosi 3 742 851,00 zł, w tym dla: •        Pana K. M. - dotychczasowego właściciela - w kwocie 178 231,00 zł (słownie: sto siedemdziesiąt osiem tysięcy dwieście trzydzieści jeden złotych 00/100), •        Pani K. M. - wierzyciela hipotecznego - w kwocie 3 564 620,00 zł (słownie: trzy miliony pięćset sześćdziesiąt cztery tysiące sześćset dwadzieścia złotych 00/100). 2) znak (…) orzekł o ustaleniu odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działka ewidencyjna nr (…) o pow. 7,2889 ha, powstałą z podziału działki nr (…) o pow. 104,43 ha, położoną w obrębie ewidencyjnym (…), która stała się własnością Skarbu Państwa na podstawie decyzji Wojewody (…) z 23 czerwca 2021 r., znak: (…) o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pn. „(…) ” na kwotę 1 621 385,00 zł.  Odszkodowanie powiększa się o kwotę 81 069,25 zł. Łącznie kwota odszkodowania wynosi 1 702 454,25 zł, w tym dla: •        Pana K. M. - dotychczasowego właściciela - w kwocie 81 069,25 zł (słownie: osiemdziesiąt jeden tysięcy sześćdziesiąt dziewięć złotych 25/100), •        (…) Bank (…) S.A. - wierzyciela hipotecznego — w kwocie 1 080 000,00 zł (słownie: jeden milion osiemdziesiąt tysięcy złotych 00/100), •        Pani K. M. - wierzyciela hipotecznego - w kwocie 541 385,00 zł (słownie: pięćset czterdzieści jeden tysięcy trzysta osiemdziesiąt pięć złotych 00/100). W skład działki nr (…), zgodnie z aktem notarialnym nabycia z dnia 31 sierpnia 2005 r., Rep. A (…), o obszarze 104,43 ha (przed wyodrębnieniem działek nr (…) o pow. 14,8841 ha, nr (...) o pow. 1,1944 ha i nr (…) o pow. 0,0095 ha) wchodziły: - grunty orne o powierzchni - 103,34 ha, w tym RlVa-49,90 ha, RIVb-37,80 ha, RV-11,54 ha, RVI- 4,10 ha, - grunty zadrzewione o powierzchni 0,30 ha, w tym LzRIVb-0,30 ha, - rowy o powierzchni 0,57 ha, w tym W-RIVa-0,27 ha, W-RIVb-0,30 ha, - nieużytki o powierzchni 0,22 ha. Zgodnie z oświadczeniem Urzędu Miejskiego (…) z 10.02.2005 r. w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego obowiązującym do dnia 31 grudnia 2002 r., działka nr (…) zapisana była jako „grunty rolne”. W studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego nie przewiduje się zmiany kierunków jej przeznaczenia. Urząd Miejski poinformował ponadto, że: „W związku z prośbą Pana K. M. dot. zapytania o wydanych i aktualnych miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, na podstawie dokumentu elektronicznego, z wpływem do Urzędu Miejskiego w (…) w dniu 23 listopada 2021 r. - uprzejmie informuję, że działki nr (…) nie są objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.” Dla nieruchomości nie została wydana decyzja o warunkach zabudowy. W skład działki nr (…), zgodnie z aktem notarialnym nabycia z dnia 31 sierpnia 2005 r., (…), o obszarze 121,74 ha (przed wyodrębnieniem działki nr (…) o pow. 7,2889 ha) wchodziły: - grunty orne o powierzchni - 121,65 ha, w tym RIVa-93,03 ha, RIVb-24,72 ha, RV-11,54 ha, RV-3,90 ha, - grunty zadrzewione o powierzchni 0,06 ha, w tym LzRIVa-0,06 ha, - rowy o powierzchni 0,03 ha, - nieużytki o powierzchni 0,22 ha. Zgodnie z oświadczeniem Urzędu Miejskiego (…) z 10 lutego 2005 r. w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego obowiązującym do dnia 31 grudnia 2002 r., działka nr (…) zapisana była jako „grunty rolne”. W studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego nie przewiduje się zmiany kierunków jej przeznaczenia. Urząd Miejski poinformował ponadto, że: „W związku z prośbą Pana K. M. dot. zapytania o wydanych i aktualnych miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, na podstawie dokumentu elektronicznego, z wpływem do Urzędu Miejskiego (…) w dniu 23 listopada 2021 r. - uprzejmie informuję, że działki nr (…) nie są objęte miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.” Dla nieruchomości nie została wydana decyzja o warunkach zabudowy. Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu zdarzenia przyszłego. Jak już wskazano we wniosku — Wojewoda (…) decyzjami z dnia 27 października 2021 r. orzekł o ustaleniu odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działki ewidencyjne nr (…) o pow. 14,8841 ha, nr (…) o pow. 1,1944 ha i nr (…) o pow. 0,0095 ha, powstałą z podziału działki nr (…) o pow. 121,74 ha [we wniosku wkradła się oczywista omyłka pisarska — wskazano pow. 1121,74 ha zamiast 121,74 ha] (decyzja znak …) oraz za nieruchomość oznaczoną jako działka ewidencyjna nr (…) o pow. 7,2889 ha, powstałą z podziału działki nr (…) o pow. 104,43 ha (decyzja znak … i te nieruchomości są przedmiotem zapytania. Na realizację inwestycji drogowej przejęte zostały „całe” nieruchomości opisane powyżej (działki nr …), które powstały z podziału działek nr (…) (stanowiły ich część). W tym sensie na realizację inwestycji przejęto część nieruchomości — działek nr (…) i całość wydzielonych z nich działek nr (…) (które są przedmiotem zapytania). Postępowanie wywłaszczeniowe wszczęto na podstawie zawiadomienia Wojewody (…) z dnia 30 grudnia 2020 r. (data odbioru 13 stycznia 2021 r.). Opisane nieruchomości stały się, z mocy prawa, własnością Skarbu Państwa na podstawie decyzji Wojewody (…) z 23 czerwca 2021 r., (…) Tytuł prawny do nieruchomości przejętej przez Skarb Państwa:- własność. Działki gruntu zostały nabyte odpłatnie w dniu 31 sierpnia 2005 r. na podstawie aktów notarialnych — umów sprzedaży – (…). Jak wynika z ww. decyzji, wydane one zostały na podstawie przepisów art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.) oraz art. 12 ust. 4a, w związku z art. 11a ust. 1 oraz art. 12 ust. 4f i ust. 5, art. 18 ust. 1, 1c, 1d i 1e, art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1363 ze zm.), art. 132 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2021 r. poz. 1899). Na pytanie - czy odszkodowanie, które jest przedmiotem Pana zapytania, zostało wypłacone stosownie do przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. poz. 1990 ze zm.), wskazał pan, że tak, jw. Pierwsza transza w kwocie 124.761,70 zł została wypłacona w dniu 27 grudnia 2021 r. Natomiast na pytanie -czy cena nabycia nieruchomości i/lub prawa użytkowania wieczystego była o co najmniej 50% niższa od wysokości uzyskanego odszkodowania na cele uzasadniające jej wywłaszczenie, wskazał Pan, że tak - cena nabycia działki nr (…) w 2005 r. wynosiła 415.000 zł (słownie: czterysta piętnaście tysięcy złotych); cena nabycia działki nr (…) w 2005 r. wynosiła 490.000 zł (słownie: czterysta dziewięćdziesiąt tysięcy złotych). Pytanie 1)  Czy w przedstawionym stanie faktycznym dostawa opisanych gruntów korzysta ze zwolnienia z podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku od towarów i usług? 2)  Czy w przedstawionym stanie faktycznym uzyskany przychód korzysta ze zwolnienia opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych? Przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź na pytanie nr 2 w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych. Odpowiedź na pytanie nr 1 w zakresie podatku od towarów i usług zostanie udzielona odrębnie. Pana stanowisko w sprawie Pana zdaniem, zdarzenia te mieszczą się w ogólnym pojęciu przychodu, o którym mowa w art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych — dalej u.p.d.o.f., bądź odpowiednio w art. 12 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych. W przypadku odszkodowania przychodem jest otrzymana kwota pieniędzy. W przypadku otrzymania nieruchomości zamiennej przychodem jest wartość rynkowa nieruchomości otrzymywanej w zamian oraz otrzymywane ewentualne dopłaty. Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o PIT wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane z tytułu odszkodowania wypłacanego stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami lub z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie oraz z tytułu sprzedaży nieruchomości w związku z realizacją przez nabywcę prawa pierwokupu, stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami; nie dotyczy to przypadków, gdy właściciel nieruchomości, o której mowa w zdaniu pierwszym, nabył jej własność w okresie 2 lat przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego bądź odpłatnym zbyciem nieruchomości za cenę niższą o co najmniej 50% od wysokości uzyskanego odszkodowania lub ceny zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie lub w związku z realizacją prawa pierwokupu. Mimo że w ww. przepisie brakuje sformułowania o odszkodowaniu tytułem przejęcia części nieruchomości na realizację inwestycji drogowej, zgodnie z art. 12 ust. 5 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych do ustalenia wysokości i wypłacenia odszkodowania, o którym mowa w ust. 4a, stosuje się odpowiednio przepisy o gospodarce nieruchomościami. Wobec tego odszkodowanie z tytułu przejęcia części nieruchomości na realizację inwestycji drogowej ustalane i wypłacane jest zgodnie z ustawą o gospodarce nieruchomościami, tym samym objęte jest zwolnieniem z podatku PIT. Jak wskazał Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 10 sierpnia 2020 roku, 0115-KDIT2.4011.487.2020.1.HD: „Według art. 112 ust. 1 Ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami przepisy niniejszego rozdziału stosuje się do nieruchomości położonych, z zastrzeżeniem art. 122a, art. 124 ust. 1b, art. 124b, art. 125 i art. 126, na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele publiczne albo do nieruchomości, dla których wydana została decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. W myśl art. 6 pkt 1 ww. ustawy celami publicznymi w rozumieniu ustawy jest m.in. wydzielanie gruntów pod drogi publiczne, drogi rowerowe i drogi wodne, budowa, utrzymywanie oraz wykonywanie robót budowlanych tych dróg, obiektów i urządzeń transportu publicznego, a także łączności publicznej i sygnalizacji. Przejście prawa własności na rzecz Skarbu Państwa lub na rzecz jednostki samorządu terytorialnego następuje z dniem, w którym decyzja o wywłaszczeniu nieruchomości stała się ostateczna (art. 121 ust. 1 ww. ustawy). Z powyższych przepisów wynika, że wywłaszczenie nieruchomości przeznaczonej pod budowę dróg publicznych stanowi wywłaszczenie na cele publiczne. Wywłaszczanemu właścicielowi przysługuje odszkodowanie, którego zasady ustalania oraz wypłaty określa ustawa o gospodarce nieruchomościami”. Zwolnienie określone w art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o PIT ma na celu zapewnienie ochrony interesów właściciela nieruchomości, w przypadku gdy — niezależnie od jego woli — następuje ingerencja w prawo własności tej nieruchomości polegająca na pozbawieniu właściciela tego prawa lub jego ograniczeniu. Sytuacja taka dotyczy m.in. konieczności zbycia nieruchomości z uwagi na planowane wywłaszczenie w związku z realizacją celów publicznych. To, czy zbycie nieruchomości nastąpi w drodze umowy cywilnoprawnej w ramach procesu pozyskiwania nieruchomości na cele publiczne objęte zakresem zamówienia publicznego, czy też w drodze wywłaszczenia, nie ma znaczenia dla zakresu zastosowania przedmiotowego zwolnienia. Wykładnia gramatyczna oraz celowościowa ww. przepisu pozwala na przyjęcie, że przychód z odpłatnego zbycia nieruchomości na cele publiczne związane z budową sieci elektroenergetycznych uzyskany przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego będzie wolny od opodatkowania, z zastrzeżeniem ograniczenia określonego w zdaniu drugim art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o PIT. Nie można zgodzić się z poglądem, że zwolnienie podatkowe przewidziane w art. 21 ust. 1 pkt 29 u.p.d.o.f. obejmuje swoim zakresem przedmiotowym środki finansowe stanowiące cenę uzyskaną z odpłatnego zbycia przez właściciela nieruchomości w trybie art. 13 ust. 3 ustawy z 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych jako pozostałej po wywłaszczeniu („nieruchomości resztującej”) — wyrok NSA w Warszawie z 28 lipca 2016 roku, II FSK 1766/14. Powyższy wyrok dotyczy sytuacji, gdzie dotychczasowy właściciel postanowił sprzedać na rzecz organu samorządu pozostałą część nieruchomości, która nie zostanie zajęta na rzecz realizacji inwestycji drogowej. Wówczas kwota wypłacona na podstawie umowy sprzedaży tzw. nieruchomości resztowej nie jest zwolniona z podatku PIT jako odszkodowanie z tytułu przejęcia części nieruchomości na realizację inwestycji drogowej. Przychód uzyskany ze sprzedaży na podstawie umowy cywilnoprawnej części nieruchomości pozostałej po wywłaszczeniu nie korzysta ze zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o PIT, umowa cywilnoprawna, której mocą dochodzi do zbycia „nieruchomości resztowej” nie może być bowiem utożsamiana z umową odpłatnego zbycia na cele uzasadniające wywłaszczenie. To właściciel podejmuje decyzję o sprzedaży „resztówki”, zawierając umowę cywilnoprawną. Skoro nie dojdzie do wywłaszczenia w drodze decyzji pozostałej części nieruchomości („resztówki”), to przy jej sprzedaży nie ma mowy o celach uzasadniających wywłaszczenie, skoro samo wywłaszczenie miało miejsce wcześniej. Zwolnienie nie będzie przysługiwać, gdy powyższe warunki - dotyczące okresu sprzedaży oraz ceny nabycia - będą spełnione łącznie. W przypadku gdy spełniony będzie tylko jeden z nich (np. odszkodowanie wprawdzie jest wyższe o określony procent od ceny zakupu, lecz minęły już 3 lata od chwili zakupu), wówczas zwolnienie będzie podatnikowi przysługiwać. Jeśli spełniona jest tylko jedna z przesłanek (np. dotycząca daty nabycia), wówczas nie ma podstaw do odmowy zastosowania zwolnienia. W niniejszej sprawie spełniona została przesłanka dotycząca daty nabycia. Nieruchomości bowiem nie zostały nabyte w okresie 2 lat przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego (postępowanie wszczęte na podstawie zawiadomienia Wojewody (…) z dnia 30 grudnia 2020 r. [data odbioru 13 stycznia 2021 r.] - data nabycia 31 sierpnia 2005 r.) bądź odpłatnym zbyciem nieruchomości za cenę niższą o co najmniej 50% od wysokości uzyskanego odszkodowania lub ceny zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie. Przy czym zwolnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 29 u.p.d.o.f. ma charakter wyłącznie przedmiotowy. Nie ma zatem znaczenia jaki podmiot i na podstawie jakiego zdarzenia (causy) otrzymał w rzeczywistości odszkodowanie (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 29 sierpnia 2019 r., I SA/Wr 404/19). Uzyskany przychód korzysta zatem ze zwolnienia z PIT. Ocena stanowiska  Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe. Uzasadnienie interpretacji indywidualnej Zgodnie z generalną zasadą wyrażoną w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2021 r., poz. 1128): Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Stosownie do art. 11 ust. 1 ww. ustawy: Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9, 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, pkt 11, art. 19, art. 25b, art. 30ca, art. 30da i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Rodzaje źródeł przychodów zostały określone w art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdzie w pkt 9 wymieniono „inne źródła”. W myśl art. 20 ust. 1 ww. ustawy: Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17. Użycie w powyższym przepisie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty w związku z czym do tej kategorii zaliczyć należy również przychody inne niż wymienione wprost w art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Na gruncie prawa podatkowego przychodem podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jest każda forma przysporzenia majątkowego (korzyść), tzn. zarówno pieniężna jak i niepieniężna. Innymi słowy, pod pojęciem tym należy rozumieć każde działanie lub zaniechanie prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne przysporzenie majątku innej osobie, mające konkretny wymiar finansowy. Nie oznacza to jednak, że wszystkie odszkodowania podlegają opodatkowaniu. Niektóre z nich, wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych określonym w art. 21 ust. 1 ww. ustawy, podlegają zwolnieniu od podatku dochodowego. Jednakże należy podkreślić, że korzystanie z każdej preferencji podatkowej, w tym zwolnienia od podatku, jest możliwe wyłącznie w sytuacji, gdy spełnione są wszelkie przesłanki określone w przepisie stanowiącym podstawę prawną danej preferencji. Zauważyć należy, że do odszkodowań wypłacanych stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami ma zastosowanie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W myśl tego przepisu, wolne od podatku dochodowego są przychody uzyskane z tytułu odszkodowania wypłacanego stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami lub z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie oraz z tytułu sprzedaży nieruchomości w związku z realizacją przez nabywcę prawa pierwokupu, stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami; nie dotyczy to przypadków, gdy właściciel nieruchomości, o której mowa w zdaniu pierwszym, nabył jej własność w okresie 2 lat przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego bądź odpłatnym zbyciem nieruchomości za cenę niższą o co najmniej 50% od wysokości uzyskanego odszkodowania lub ceny zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie lub w związku z realizacją prawa pierwokupu. Treść zacytowanego przepisu wskazuje, że podstawowym warunkiem uprawniającym do zwolnienia danego przychodu z opodatkowania, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy, jest uzyskanie przychodu m.in. z tytułu odszkodowania wypłacanego stosownie do przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Stosownie do treści art. 11a ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2020 r., poz. 1363, ze zm.): Wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich albo wykonujący zadania zlecone z zakresu administracji rządowej starosta w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych, wydają decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej na wniosek właściwego zarządcy drogi. Zgodnie z treścią art. 11f ust. 1 pkt 6 ww. ustawy: Decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera w szczególności oznaczenie nieruchomości lub ich części, według katastru nieruchomości, które stają się własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego. W myśl przepisu art. 12 ust. 4 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych: 1)    Nieruchomości lub ich części, o których mowa w art. 11f ust. 1 pkt 6, stają się z mocy prawa: 2)    własnością Skarbu Państwa w odniesieniu do dróg krajowych, 3)    własnością odpowiednich jednostek samorządu terytorialnego w odniesieniu do dróg wojewódzkich, powiatowych i gminnych ‒ z dniem, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Odszkodowanie za nieruchomości, o których mowa w ust. 4, przysługuje dotychczasowym właścicielom nieruchomości, użytkownikom wieczystym nieruchomości oraz osobom, którym przysługuje do nieruchomości ograniczone prawo rzeczowe (art. 12 ust. 4f ww. ustawy). Natomiast decyzję ustalającą wysokość odszkodowania za nieruchomości, o których mowa w ust. 4, wydaje organ, który wydał decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (art. 12 ust. 4a ww. ustawy). Zgodnie z art. 12 ust. 5 ww. ustawy: Do ustalenia wysokości i wypłacenia odszkodowania, o którym mowa w ust. 4a, stosuje się odpowiednio przepisy o gospodarce nieruchomościami, z zastrzeżeniem art. 18. Wysokość odszkodowania, o którym mowa w art. 12 ust. 4a, ustala się według stanu nieruchomości w dniu wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej przez organ I instancji oraz według jej wartości z dnia, w którym następuje ustalenie wysokości odszkodowania (art. 18 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych). Stosownie do art. 23 ww. ustawy: W sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale stosuje się przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zauważyć należy, że zasady dotyczące ograniczenia lub pozbawienia praw do nieruchomości oraz związanych z tym odszkodowań, reguluje ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o  gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. poz. 1990 ze zm.). W myśl art. 6 pkt 1 tej ustawy, celami publicznymi w rozumieniu ustawy jest m.in.: wydzielanie gruntów pod drogi publiczne, drogi rowerowe i drogi wodne, budowa, utrzymywanie oraz wykonywanie robót budowlanych tych dróg, obiektów i urządzeń transportu publicznego, a także łączności publicznej i sygnalizacji. Zgodnie z art. 98 ust. 1 ww. ustawy: Działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne: gminne, powiatowe, wojewódzkie, krajowe – z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela, przechodzą, z mocy prawa, odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. Przepis ten stosuje się także do nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek użytkownika wieczystego, z tym że prawo użytkowania wieczystego działek gruntu wydzielonych pod drogi publiczne wygasa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. Przepis stosuje się odpowiednio przy wydzielaniu działek gruntu pod poszerzenie istniejących dróg publicznych. Natomiast w myśl art. 98 ust. 3 tejże ustawy: Za działki gruntu, o których mowa w ust. 1, przysługuje odszkodowanie w wysokości uzgodnionej między właścicielem lub użytkownikiem wieczystym a właściwym organem. Przepis art. 131 stosuje się odpowiednio. Jeżeli do takiego uzgodnienia nie dojdzie, na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości. Na podstawie art. 128 ust. 1 ww. ustawy: Wywłaszczenie własności nieruchomości, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej odpowiadającym wartości tych praw.  Stosownie do art. 129 ust. 1 ww. ustawy: Odszkodowanie ustala starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, w decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości, z zastrzeżeniem ust. 5. Stosownie do art. 130 ust 1 ww. ustawy: Wysokość odszkodowania ustala się według stanu, przeznaczenia i wartości, wywłaszczonej nieruchomości w dniu wydania decyzji o wywłaszczeniu. W przypadku gdy starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, wydaje odrębną decyzję o odszkodowaniu, wysokość odszkodowania ustala się według stanu i przeznaczenia nieruchomości w dniu pozbawienia lub ograniczenia praw, a w przypadkach, o których mowa w art. 98 ust. 3 i art. 106 ust. 1, według stanu i przeznaczenia nieruchomości odpowiednio w dniu wydania decyzji o podziale lub podjęcia uchwały o przystąpieniu do scalenia i podziału oraz jej wartości w dniu wydania decyzji o odszkodowaniu. Przepis art. 134 stosuje się odpowiednio. Ustalenie wysokości odszkodowania następuje po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, określającej wartość nieruchomości (art. 130 ust. 2 ww. ustawy). Zgodnie z treścią art. 132 ust. 1 ww. ustawy: Zapłata odszkodowania następuje jednorazowo, w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu podlega wykonaniu, z zastrzeżeniem ust. 1a i 1b. W sprawach, w których wydano odrębną decyzję o odszkodowaniu, zapłata odszkodowania następuje jednorazowo w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o odszkodowaniu stała się ostateczna (art. 132 ust. 1a tejże ustawy). W świetle zacytowanych wyżej przepisów należy uznać, że opisane we wniosku odszkodowanie zostało wypłacone stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zwolnienie nie przysługuje jednak jeżeli łącznie spełnione zostaną następujące warunki: ·      nabycie nieruchomości nastąpiło w okresie 2 lat przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego lub odpłatnym zbyciem oraz ·      cena jej nabycia była o co najmniej 50% niższa od wysokości odszkodowania lub ceny zbycia. Zatem w przypadku, gdy spełniony zostanie jeden z warunków albo niespełniony żaden z nich, uzyskany przychód będzie korzystał ze zwolnienia.   W analizowanym stanie faktycznym nabył Pan działki w 2005 roku. Postępowanie wywłaszczeniowe wszczęto na podstawie zawiadomienia Wojewody (…) z dnia 30 grudnia 2020 r. Opisane nieruchomości stały się, z mocy prawa, własnością Skarbu Państwa na podstawie decyzji Wojewody (…) z 23 czerwca 2021 r. Zatem nabycie nieruchomości nie nastąpiło w okresie 2 lat przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego. Wobec tego w rozpatrywanej sprawie nie został spełniony jeden z warunków wykluczających  możliwość zastosowania omawianego zwolnienia, zatem Przysługuje panu prawo do skorzystania ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Mając na uwadze powyższe przepisy prawa oraz przedstawiony opis stanu faktycznego należy stwierdzić, że otrzymując odszkodowanie pieniężne za działki przejęte pod tereny dróg publicznych może Pan skorzystać ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Odszkodowanie to wypłacone bowiem zostało stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami. Wobec powyższego Pana stanowisko jest prawidłowe. Dodatkowe informacje Informacja o zakresie rozstrzygnięcia Interpretacja dotyczy : ·      stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia. Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji ·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy  z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.). Aby interpretacja mogła pełnić funkcję ochronną: Pana sytuacja musi być zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i musi się Pan zastosować do interpretacji. ·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej: 1)    z zastosowaniem art. 119a; 2)    w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług; 3)    z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści. Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych. Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej jako „PPSA”).   Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA): ·    w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo ·    w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Elektronicznej Skrzynki Podawczej Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA). Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA). Podstawa prawna dla wydania interpretacji Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.).

Powołane przepisy

[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 10[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 3-art. 21-ust. 1-pkt 29

Słowa kluczowe

drogi-drogi publiczneinwestycje-inwestycje infrastrukturalnenieruchomości-wywłaszczenie nieruchomościodszkodowania

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (eureka.mf.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło (Eureka)