Rw 1001/85
WyrokIzba Cywilna1985-11-05
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obrońca może skutecznie wnieść rewizję od wyroku skazującego za przestępstwo uchylania się od służby wojskowej, podnosząc zarzut rażąco surowej kary i wnosząc o warunkowe zawieszenie jej wykonania?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy nie uwzględnił rewizji obrońcy, uznając, że brak było podstaw do zmiany zaskarżonego wyroku. Działanie oskarżonego, polegające na samouszkodzeniu w celu zupełnego uchylenia się od służby wojskowej, było przemyślane i zaplanowane, co uzasadnia wymierzenie surowszej kary. Ponadto, czyn ten zakłócił tok służby i wywołał negatywny rezonans wśród innych żołnierzy, co przemawiało przeciwko warunkowemu zawieszeniu wykonania kary.Stan faktyczny
Kazimierz B. został skazany za spowodowanie u siebie rany postrzałowej prawej stopy w celu uchylenia się od służby wojskowej. Obrońca wniósł rewizję, domagając się zmiany wyroku przez warunkowe zawieszenie kary pozbawienia wolności, podnosząc zarzut rażąco surowej kary. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę i nie uwzględnił rewizji.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie uwzględnił rewizji obrońcy i utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Wojskowego Sądu Garnizonowego w N.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk C. Bakalarski. Sędziowie: płk E. Olczak, płk T. Kacperski (sprawozdawca).Wiceprokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: ppłk Z. Rewucki.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 1985 r. na rozprawie sprawy Kazimierza B., skazanego nieprawomocnie za przestępstwo określone w art. 306 pkt 1 k.k. na karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności, z powodu rewizji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Wojskowego Sądu Garnizonowego w N. z dnia 24 września 1985 r. rewizji obrońcy nie uwzględnił i zaskarżony wyrok utrzymał w mocy (...). Uzasadnienie faktyczne(...) Powołanym wyrokiem Kazimierz B. skazany został za to, że w dniu 3 lipca 1985 r. około godz. 23.00, podczas pełnienia służby wartowniczej (w składzie warty wewnętrznej), działając w celu zupełnego uchylenia się od służby wojskowej, spowodował u siebie uszkodzenie ciała w ten sposób, że z posiadanej broni służbowej dał w stopę prawej nogi 3 strzały, w których wyniku doznał rany postrzałowej stopy prawej ze złamaniem kości łódkowatej i skokowej.Wyrok ten zaskarżony został rewizją obrońcy, w której - podnosząc zarzut wymierzenia oskarżonemu rażąco surowej kary (art. 387 pkt 4 k.p.k.) - wniósł o zmianę tego wyroku przez warunkowe zawieszenie wykonania orzeczonej oskarżonemu przez sąd pierwszej instancji kary pozbawienia wolności.Po wysłuchaniu obrońcy, popierającego rewizję, jak też przedstawiciela Naczelnej Prokuratury Wojskowej, wnoszącego o jej nieuwzględnienie i utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy, Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Do uwzględnienia rewizji obrońcy, o czym przekonują zebrane skrupulatnie w sprawie dowody, stanowiące analityczną syntezę uzasadnienia zaskarżonego wyroku, brak po prostu jakichkolwiek podstaw. Oskarżony od początku pełnienia zasadniczej służby wojskowej nosił się z zamiarem rychłego zwolnienia się z dalszego jej odbywania. Kiedy zawiodły wszelkie stosowane przezeń wcześniej formy osiągnięcia tego celu, zdecydował się na dokonanie samouszkodzenia ciała. Tak więc działanie jego, mające na celu zupełne uchylenie się od służby wojskowej, było przemyślane i z góry zaplanowane, by nie powiedzieć, że nosiło cechy premedytacji. Jest tym bardziej godne podkreślenia i napiętnowania, że oskarżony jest człowiekiem w pełni zdrowym psychicznie i nie mającym żadnych racjonalnych powodów życiowych, uniemożliwiających mu należyte pełnienie służby wojskowej. Co więcej - oskarżony nie taił przed kolegami swoich zamiarów, lecz wręcz momentami chełpił się nimi w sposób niemal manifestacyjny. To zaś, że w chwili obecnej został on orzeczeniem RWKL w N. uznany za czasowo niezdolnego do służby wojskowej na okres 12 miesięcy, jest skutkiem doznanych przezeń - w wyniku celowego działania - uszkodzeń ciała, czemu sam jest przecież - jako ich sprawca - winien.Na tle wywodów rewizji należy mieć także na uwadze, że czyn sprawcy działającego - i to z premedytacją - w celu zupełnego uchylenia się od służby wojskowej zawiera znacznie większy stopień społecznego niebezpieczeństwa niż czyn sprawcy działającego w celu tylko częściowego uchylenia się od pełnienia służby wojskowej, co sprawia, że wymiar kary za przestępstwo określone w art. 306 pkt 1 k.k. i polegające na działaniu sprawcy w celu zupełnego uchylenia się od służby wojskowej powinien być znacznie surowszy niż w razie, gdy sprawca działa wyłącznie i niekiedy pod wpływem doznań osobistych w celu częściowego uchylenia się od tej służby. Poza tym oskarżony czynem swoim zakłócił tok regulaminowego pełnienia służby i wywołał nim ujemny rezonans wśród innych żołnierzy macierzystej jednostki wojskowej w zakresie ich podstaw i przestrzegania zasad dyscypliny wojskowej. Dał im bowiem swoim nieobliczalnym - z punktu widzenia obiektywnego - wybrykiem zły przykład, utrwalając w ich świadomości przekonanie o możliwości, w drodze rozmaitych wybiegów, uchylenia się od służby wojskowej. Stąd też dojść należało do wniosku, że brak podstaw do warunkowego zawieszenia wykonania wymierzonej mu przez sąd pierwszej instancji kary pozbawienia wolności, czemu - z przyczyn, o których była mowa, i tych, które zostały już wzięte pod uwagę przez sąd pierwszej instancji -zdecydowanie sprzeciwiają się względy na społeczne oddziaływanie kary, nie mówiąc już o racjach dyktowanych koniecznością rygorystycznego przestrzegania zasad dyscypliny i porządku wojskowego (...).
Powiązane orzeczenia
- Rw 514/65 1965-04-08Czy warunkowe zawieszenie wykonania kary pozbawienia wolności jest uzasadnione w przypadku żołnierza, który samowolnie opuścił jednostkę wojskową w proteście przeciwko decyzji przełożonych, biorąc pod uwagę jego dotychcz…
- Rw 125/76 1976-04-13Czy ustalenie, że sprawca działał w celu częściowego, a nie zupełnego uchylenia się od służby wojskowej, może stanowić podstawę do złagodzenia kary pozbawienia wolności, jeśli czyn został popełniony w sposób ostentacyjny…
- Rw 1044/85 1985-11-22Czy w przypadku przestępstw stanowiących relikt tzw. "pruskiej dyscypliny", polegających na stosowaniu niedozwolonych metod wychowawczych, takich jak poniżanie godności żołnierzy, należy stosować instytucję warunkowego z…
- Rw 92/78 1978-03-16Czy warunkowe zawieszenie wykonania kary aresztu wojskowego jest uzasadnione w przypadku skazanego za przestępstwo uchylania się od obowiązku pełnienia zasadniczej służby wojskowej, jeśli dobrowolnie zgłosił się do jedno…
- Rw 549/75 1975-11-03Czy okoliczność, że sprawca przestępstwa przeciwko obowiązkowi pełnienia służby wojskowej jest zdolny do tej służby jedynie na określonych stanowiskach, ma istotne znaczenie dla wymiaru kary, jeśli nie pełnił służby na s…
Powołane przepisy
art. 306 pkt 1 KKart. 387 pkt 4 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026.