I KZ 175/84

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia W. Ochman (sprawozdawca). Sędziowie: J. Cieślak, S. Kotowski.Prokurator Prokuratury Generalnej: I. Kanicka-Jeżowska.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Kazimierza R., skazanego z art. 201, 208, 203 § 1, art. 210 § 1 k.k., po rozpoznaniu zażalenia prokuratora na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w P. z dnia 30 sierpnia 1984 r. w kwestii orzeczonej kary łącznej po zastosowaniu amnestii oraz po wysłuchaniu prokuratora popierającego zażaleniepostanowił uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę w zakresie orzeczenia kary łącznej na rozprawie Sądowi Wojewódzkiemu w P.Uzasadnienie faktyczneKazimierz R. został skazany prawomocnymi wyrokami:1) Sądu Rejonowego w W. z dnia 26 stycznia 1977 r. za przestępstwo określone w art. 11 § 1 w zw. z art. 208 i art. 60 § 1 k.k. na karę 3 lat pozbawienia wolności i 3.000 zł grzywny:2) Sądu Wojewódzkiego w P. z dnia 9 września 1976 r. za przestępstwa określone w:a) art. 208 i art. 201 w zw. z art. 60 § 1 k.k. na karę 15 lat pozbawienia wolności i 80.000 zł grzywny,b) art. 203 § 1 w zw. z art. 60 § 1 k.k. na karę 2 lat pozbawienia wolności i 80.000 zł grzywny,c) art. 203 § 1 w zw. z art. 60 § 1 k.k. na karę 2 lat pozbawienia wolności i 5.000 zł grzywny,d) art. 208 i 210 § 1 w zw. z art. 60 § 1 k.k. na karę 5 lat pozbawienia wolności i 5.000 zł grzywny,e) art. 208 i art. 210 § 1 w zw. z art. 60 § 1 k.k. na karę 6 lat pozbawienia wolności i 7.000 zł grzywny,f) art. 256 § 2 k.k. na karę 2 lat pozbawienia wolności - z wymierzeniem kary łącznej 15 lat pozbawienia wolności i 80.000 zł grzywny.Sąd Wojewódzki w P. wyrokiem łącznym z dnia 13 czerwca 1978 r. - biorąc za podstawę orzeczone prawomocnymi wyrokami kary - wymierzył Kazimierzowi R. karę łączną 15 lat pozbawienia wolności i 80.000 zł grzywny, natomiast postanowieniem z dnia 30 sierpnia 1984 r. darował skazanemu wymierzoną mu karę 2 lat pozbawienia wolności za przestępstwo określone w art. 256 § 2 k.k. na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 lipca 1984 r. o amnestii (Dz. U. Nr 36, poz. 192) i stosując art. 66 i 67 § 1 k.k. w zw. z art. 8 i art. 10 ust. 1 i 4 powołanej ustawy o amnestii - zamiast wymierzonej poprzednio kary łącznej w wyroku łącznym z dnia 13 czerwca 1978 r. - orzekł wobec oskarżonego nową karę łączną 14 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności.Postanowienie Sądu Wojewódzkiego zaskarżył Prokurator Wojewódzki w P. w części dotyczącej orzeczenia w zakresie nowej kary łącznej, zarzucając obrazę art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 21 lipca 1984 r. o amnestii (Dz. U. Nr 36, poz. 192) oraz art. 507 § 1 w zw. z art. 509 § 2 k.p.k., polegającą na orzeczeniu nowej kary łącznej w drodze postanowienia - zamiast wyroku - i wniósł o uchylenie tego postanowienia w zaskarżonej części oraz przekazanie sprawy Sądowi Wojewódzkiemu w P. w celu orzeczenia w drodze wyroku nowej kary łącznej.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Zażalenie prokuratora jest zasadne.W związku z trybem i treścią rozstrzygnięcia Sądu Wojewódzkiego wymaga rozważenia kilka kwestii o podstawowym znaczeniu w rozpoznawanej sprawie.Istota zagadnienia sprowadza się do zajęcia stanowiska, czy przepisy ustawy z dnia 21 lipca 1984 r. o amnestii (Dz. U. Nr 36, poz. 192) stanowią podstawę do orzeczenia po zastosowaniu amnestii - na posiedzeniu i w drodze postanowienia - nowej kary łącznej, zamiast uprzednio orzeczonej kary łącznej w wyroku łącznym.Według bowiem art. 8 powołanej ustawy o amnestii jest zasadą, że amnestię stosuje się odrębnie do każdego ze zbiegających się przestępstw podlegających amnestii, i zasada ta dotyczy także sytuacji w razie zbiegu przestępstwa podlegającego amnestii z przestępstwem amnestii nie podlegającym. Uregulowanie to odnosi się w równej mierze do kar podlegających łączeniu zarówno w ramach jednego wyroku, jak i w wyroku łącznym. W związku z tym po zastosowaniu amnestii do przestępstw jej podlegających może zaistnieć potrzeba orzeczenia nowej kary łącznej zarówno w zakresie jednego wyroku, jak i w wyroku łącznym w wypadku uprzedniego skazania dwu lub więcej prawomocnymi wyrokami. W tej drugiej sytuacji potrzebę wydania nowego wyroku łącznego ustanawia art. 509 § 2 k.p.k., ustalając, że jeżeli chociażby jeden z wyroków, stanowiących podstawę wyroku łącznego, ulega uchyleniu lub zmianie, wyrok łączny traci moc, a sąd w miarę potrzeby wydaje nowy wyrok łączny (§ 2), przy czym według art. 507 § 1 k.p.k. wyrok łączny może zapaść jedynie po przeprowadzeniu rozprawy.Wprawdzie art. 11 ust. 1 ustawy ustanawia zasadę, że orzeczenia w kwestii amnestii zapadają w formie postanowień na posiedzeniu, chyba że amnestię zastosowano w wyroku, jednakże postępowanie w sprawach amnestii prowadzi się zgodnie z przepisami obowiązującymi w postępowaniu przed organem, który je prowadzi, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej (art. 13). Przepisy powołanej ustawy o amnestii nie wprowadzają żadnych zmian w trybie postępowania w zakresie wyroku łącznego po zastosowaniu amnestii, odsyłając w tym względzie do zasad ogólnych (art. 8 ust. 2). Orzekanie zaś o karze łącznej w wyroku łącznym na zasadach ogólnych dotyczy zarówno zasad wymiaru kary łącznej określonych w przepisach części ogólnej kodeksu karnego (art. 66-72), jak i zasad postępowania w zakresie wyroku łącznego, określonych w przepisach kodeksu postępowania karnego (art. 503-511). W konsekwencji więc uregulowania zawartego w ustawie o amnestii, a dotyczącego orzekania o karze łącznej na zasadach ogólnych, i braku odmiennego unormowania w tej ustawie kwestii trybu postępowania w zakresie kary łącznej orzekanej w wyroku łącznym - należy uznać, że jeżeli po zastosowaniu przepisów ustawy z dnia 21 lipca 1984 r. o amnestii (Dz. U. Nr 36, poz. 192) do przestępstw podlegających amnestii zachodzi potrzeba wymierzenia nowej kary łącznej, orzeczonej uprzednio w wyroku łącznym, to wymierzenie tej kary powinno nastąpić w postaci wyroku łącznego po przeprowadzeniu rozprawy i na zasadach określonych w przepisach kodeksu postępowania karnego (art. 503-511) i kodeksu karnego (art. 66-72).Według treści art. 503 § 2 k.p.k, do orzeczenia kary łącznej wyrokiem łącznym właściwy jest w sprawie niniejszej Sąd Wojewódzki w P. (...).