VI KZP 34/82

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia W. Żebrowski (sprawozdawca). Sędziowie: Z. Bartnik, R. Bodecki, R. Góral, W. Gruber, F. Kozłowski, J. Kosiński. Prokurator Prokuratury Generalnej: A. Kabat.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Zofii K. i innych, oskarżonych z art. 265 § 1 k.k. i art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 września 1981 r. o zwalczaniu spekulacji (Dz. U. Nr 24, poz. 124), po rozpoznaniu przekazanego na podstawie art. 390 § 1 k.p.k. przez Sąd Wojewódzki w Bielsku Białej postanowieniem z dnia 26 sierpnia 1982 r. - przekazanego następnie na podstawie art. 390 § 2 k.p.k. przez Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 19 listopada 1982 r. powiększonemu składowi tego Sądu - zagadnienia prawnego wymagającego zasadniczej wykładni ustawy:"Czy «nienależna karta zaopatrzenia» w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 25 września 1981 r. o zwalczaniu spekulacji (Dz. U. Nr 24, poz. 124) - to tylko karta autentyczna, wydrukowana przez właściwy do spraw reglamentacji urząd państwowy, czy też pojęcie to obejmuje również kartę podrobioną w celu użycia jej za autentyczną w warunkach wyczerpujących znamiona czynu określonego w art. 265 § 1 k.k.?"uchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneArtykuł 4 ust. 1 ustawy z dnia 25 września 1981 r. o zwalczaniu spekulacji (jednolity tekst: Dz. U. z 1982 r. Nr 36, poz. 243) przewiduje karalność zachowania sprawcy, polegającego bądź na wyłudzaniu nienależnej karty zaopatrzenia, bądź na wejściu w posiadanie takiej karty za pomocą innego czynu zabronionego.Wymieniona ustawa nie wyjaśnia wprost treści określenia: "nienależna karta zaopatrzenia", użytego między innymi w jej art. 4 ust. 1. Jej przepisy nie zawierają również postanowień ograniczających zakres tego określenia, a w szczególności wskazujących na to, że odnosi się ono tylko do kart zaopatrzenia wydanych przez uprawniony do tego organ. Prowadzi to do wniosku, że określenie: "nienależna karta zaopatrzenia" pojmować należy szeroko, odnosząc je również do kart podrobionych w celu użycia za autentyczne.Argumentem przemawiającym za takim stanowiskiem jest niewątpliwie treść przytoczonego art. 4 ust. 1 tej ustawy w części dotyczącej wskazanego w nim sposobu działania sprawcy, polegającego na wejściu w posiadanie nienależnej karty zaopatrzenia za pomocą "innego czynu zabronionego". Owo określenie: "za pomocą innego czynu zabronionego" ma szeroki zakres. Brak w szczególności jakichkolwiek postanowień wskazujących na to, że nie odnosi się ono do "czynu zabronionego", polegającego na podrobieniu karty zaopatrzenia w celu użycia jej za autentyczną. Skoro zatem wskazane zachowanie sprawcy (tj. podrabianie karty zaopatrzenia w celu użycia jej za autentyczną) może być sposobem działania sprawcy przestępstwa określonego w art. 4 ust. 1 tej ustawy, to tym samym uzyskana w jego wyniku "karta zaopatrzenia" jest wówczas przedmiotem tego przestępstwa, a więc "nienależną kartą zaopatrzenia" w rozumieniu wymienionego przepisu.Oznacza to, że art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o zwalczaniu spekulacji konsumuje art. 265 § 1 i 2 k.k. w myśl reguły interpretacyjnej lex consumens derogat legi consumptas.Uchwała ma odpowiednie zastosowanie do innego użytego w art. 4 ust. 1 cytowanej ustawy o zwalczaniu spekulacji określenia, a mianowicie: "dokumentu uprawniającego do nabycia towarów".