N 9/79

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk S. Mendyka. Sędziowie: płk W. Sieracki (sprawozdawca), ppłk J. Mielczarek.Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: płk J. Lisiewicz.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Tadeusza K., skazanego prawomocnie za przestępstwo określone w art. 306 pkt 1 k.k. na karę 1 roku pozbawienia wolności z degradacją, po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 1979 r. rewizji nadzwyczajnej, wniesionej przez Naczelnego Prokuratora Wojskowego na postanowienie Wojskowego Sądu Garnizonowego w N. z dnia 22 maja 1979 r., utrzymane w mocy postanowieniem tegoż Sądu z dnia 28 maja 1979 r., i po wysłuchaniu prokuratora Naczelnej Prokuratury Wojskowej, wnoszącego o uwzględnienie rewizji nadzwyczajnej,oddalił rewizję nadzwyczajną Naczelnego Prokuratora Wojskowego.Uzasadnienie faktyczne(...) Postanowieniem Wojskowego Sądu Garnizonowego w N. z dnia 22 maja 1979 r. odroczono na okres 6 miesięcy - na podstawie art. 67 § 1 k.k.w. - wykonanie przez skazanego wymierzonej mu kary 1 roku pozbawienia wolności.Na postanowienie to wniósł zażalenie Prokurator Wojskowej Prokuratury Garnizonowej w N., domagając się uchylenia tego postanowienia.Wojskowy Sąd Garnizonowy w N. (w składzie trzech sędziów) postanowieniem z dnia 28 maja 1979 r. nie uwzględnił zażalenia prokuratora i powołane postanowienie z dnia 22 maja 1979 r. utrzymał w mocy.Od powołanych postanowień Wojskowego Sądu Garnizonowego w N. wniósł rewizję nadzwyczajną Naczelny Prokurator Wojskowy. Rewizja nadzwyczajna, podnosząca zarzut obrazy art. 67 § 1 k.k.w., wnosi o uchylenie powołanych postanowień Wojskowego Sądu Garnizonowego w N.Uzasadnienie prawnePo wysłuchaniu prokuratora Naczelnej Prokuratury Wojskowej, wnoszącego o uwzględnienie rewizji nadzwyczajnej, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zawarte w rewizji nadzwyczajnej wywody, zmierzające do uzasadnienia zarzutu, że Wojskowy Sąd Garnizonowy w N. dopuścił się obrazy art. 67 § 1 k.k.w., nie są przekonujące. Jednym z warunków zastosowania art. 67 § 1 k.k.w. jest między innymi to, aby za odroczeniem wykonania kary pozbawienia wolności przemawiał szczególny interes społeczny. Ustalone w sprawie fakty prowadzą do wniosku, że brak podstaw do zasadnego twierdzenia, iż ten warunek w sprawie skazanego nie zaistniał. Prawomocny wyrok w sprawie skazanego stał się wykonalny z dniem 18 maja 1979 r. (w tym bowiem dniu akta sprawy, po zakończeniu postępowania rewizyjnego, wpłynęły do Wojskowego Sądu Garnizonowego w N.), a zatem wtedy, gdy do całkowitego odbycia przez skazanego zasadniczej służby wojskowej pozostał okres 5 miesięcy. Nie ulega wątpliwości, że bezzwłoczne skierowanie do wykonania wydanego w tej sprawie wyroku spowodowałoby niekorzystne dla interesów wojska konsekwencje, a mianowicie: przerwę w odbywaniu przez skazanego zasadniczej służby wojskowej i tym samym wyeliminowanie go z normalnego procesu szkolenia wojskowego, konieczność uzupełnienia przewidzianego etatowo stanu osobowego jednostki wojskowej oraz konieczność powtórnego powołania skazanego (po odbyciu przezeń kary pozbawienia wolności) do zasadniczej służby wojskowej w celu jej odbycia w pełnym, ustawowo określonym, wymiarze czasowym. Uniknięcie tych niekorzystnych dla wojska konsekwencji leży niewątpliwie w interesie obronności kraju, a tym samym odpowiada szczególnemu interesowi społecznemu (art. 67 § 1 k.k.w.) w takiej oczywiście sytuacji, gdy kara pozbawienia wolności, nie przekraczająca jednego roku, wymierzona została w końcowym okresie pełnienia zasadniczej służby wojskowej przez skazanego żołnierza i gdy względy na dyscyplinę wojskową nie wymagają bezzwłocznego umieszczenia skazanego w zakładzie karnym. Racjonalne ujęcie sprawy bowiem przemawia za tym, że w takiej sytuacji odbycie przez skazanego wymierzonej kary pozbawienia wolności dopiero po odbyciu zasadniczej służby wojskowej w pełnym ustawowym wymiarze, jako nie powodujące wymienionych poprzednio niekorzystnych dla interesów wojska konsekwencji, jest bardziej celowe niż bezzwłoczne wykonanie kary. Tego rodzaju ujęcie omawianej kwestii dominuje w praktyce orzeczniczej sądów wojskowych. Wyrazem tej praktyki jest między innymi wyrok Izby Wojskowej Sądu Najwyższego z dnia 17.X.1972 r. - Rw 1003/72 (OSNKW 1973, z. 1, poz. 16). W wyroku tym sformułowano pogląd, że: "(...) wzgląd na potrzeby obronności kraju, wymagający odbycia przez żołnierza zasadniczej służby wojskowej w sposób nieprzerwany, jest ważniejszy od bezzwłocznego wykonania wobec takiego żołnierza krótkoterminowej kary pozbawienia wolności, i jeżeli interes Sił Zbrojnych sam za tym nie przemawia, odstąpienie od tego priorytetu może nastąpić tylko w szczególnie uzasadnionych wypadkach." Wprawdzie przytoczony pogląd wyrażony został na tle art. 301 § 1 k.k., jednakże dyktowany potrzebami obronności kraju interes Sił Zbrojnych, a więc szczególny interes społeczny, który legł u podstaw ustanowienia instytucji przewidzianej w art. 301 k.k., powinien mieć ten sam walor także na gruncie art. 67 § 1 k.k.w.; wzgląd bowiem na potrzeby obronności kraju, wymagający odbycia przez żołnierza zasadniczej służby wojskowej w sposób nieprzerwany, może stanowić podstawę zastosowania art. 67 § 1 k.k.w. w takiej sytuacji, gdy z powodu wymierzenia kary przekraczającej 6 miesięcy pozbawienia wolności nie można odroczyć jej wykonania na podstawie art. 301 § 1 k.k. Omawiany wzgląd może stanowić podstawę zastosowania art. 67 § 1 k.k.w. wtedy, gdy zaistnieją poprzednio wymienione okoliczności, a w szczególności gdy wymagania dyscypliny wojskowej nie przemawiają za koniecznością odizolowania skazanego od środowiska żołnierskiego. W tym kontekście podkreślić należy, że w świetle treści poręczenia, złożonego przez zarząd ZSMP jednostki wojskowej i akceptowanego przez dowódcę tej jednostki, brak podstaw do stwierdzenia, iż względy na dyscyplinę wojskową wymagały bezzwłocznego odbycia przez skazanego wymierzonej kary pozbawienia wolności.W świetle przedstawionych wywodów należało uznać, że Wojskowy Sąd Garnizonowy w N. nie dopuścił się obrazy art. 67 § 1 k.k.w., co w konsekwencji spowodowało oddalenie rewizji nadzwyczajnej.W tym stanie rzeczy należało postanowić jak na wstępie.