I PZP 52/75

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia W. Formański (sprawozdawca). Sędziowie: E. Brzeziński, M. Wilewski.SentencjaSąd Najwyższy, w sprawie z powództwa Zofii Ł. przeciwko Skarbowi Państwa - Urząd Miasta i Gminy w K. o wynagrodzenie za pracę, po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym w dniu 5 lutego 1976 r. zagadnienia prawnego przekazanego przez Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Kielcach postanowieniem z dnia 11 listopada 1975 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 66 ustawy z dnia 24 października 1974 r. o okręgowych sądach pracy i ubezpieczeń społecznych:"Czy w stosunkach pracowniczych roczna prekluzja przekształciła się w przedawnienie trzyletnie w sytuacji, gdy bieg terminu prekluzyjnego nie upłynął przed dniem 1 stycznia 1975 r.?"udzielił następującej odpowiedzi:Do roszczeń ze stosunku pracy, które od dnia wejścia w życie kodeksu pracy nie uległy prekluzji na podstawie art. 473 kodeksu zobowiązań, stosuje się pod rządem kodeksu pracy jedynie przepisy dotyczące przedawnienia. Uzasadnienie faktycznePrzedstawione pytanie prawne dotyczy losu rocznej prekluzji przewidzianej w art. 473 kodeksu zobowiązań pod rządem kodeksu pracy, w szczególności gdy bieg terminu prekluzyjnego nie upłynął z dniem wejścia w życie kodeksu pracy.Kodeks pracy nie zna instytucji prekluzji w postaci nadanej jej przez przepis art. 473 k.z., utrzymany w mocy pod rządem kodeksu cywilnego na podstawie art. XII przep. wprow. ten kodeks, a uchylony z dniem 1 stycznia 1975 r. na podstawie art. IV § pkt 18 b. przep. wprow. kodeks pracy. Również z tym dniem zostały uchylone wszystkie przepisy dotychczasowe normujące instytucję przedawnienia roszczeń ze stosunku pracy. Wymienione przepisy zostały zastąpione przez przepisy art. 291-295 kodeksu pracy, normujące w sposób jednolity i kompleksowy instytucję przedawnienia roszczeń ze stosunku pracy.Jedyną normą pod rządem kodeksu pracy, odsyłającą do prekluzji z art. 473 k.z., jest przepis przejściowy zamieszczony w art. XXIII § 2 przep. wprow. kodeks pracy. Według tego przepisu roszczenia, które przed dniem wejścia w życie kodeksu pracy nie mogły być dochodzone wskutek upływu terminu określonego w art. 473 kodeksu zobowiązań, nie mogą być dochodzone również po wejściu w życie kodeksu pracy. Wskazana norma międzyczasowa oznacza zatem, że roszczenia ze stosunku pracy, które w dniu wejścia w życie kodeksu pracy uległy prekluzji z art. 473 k.z. i nie mogły być z tego względu skutecznie dochodzone, nie mogą być również dochodzone po wejściu w życie kodeksu pracy, chociaż kodeks ten nie zna instytucji prekluzji, i że do takich roszczeń sprekludowanych w dniu wejścia w życie kodeksu pracy stosuje się przepisy dotychczasowe, a więc obowiązujące w stanie prawnym przedkodeksowym. Artykuł XXIII § 2 przep. wprow. k.p. oznacza również (argumentum a contrario), że roszczenia nie sprekludowane w dniu wejścia w życie kodeksu pracy mogą być dochodzone pod rządem tego kodeksu z pominięciem prekluzji, która jako ewentualna przeszkoda wygasła z dniem wejścia w życie kodeksu pracy w odniesieniu do roszczeń nie sprekludowanych w tym dniu. Oczywiście w stosunku do roszczeń ze stosunku pracy, powstałych przed dniem wejścia w życie kodeksu pracy, a według przepisów dotychczasowych w tym dniu jeszcze nie przedawnionych, stosuje się przepisy kodeksu dotyczące przedawnienia z ograniczeniami przewidzianymi w przepisie przejściowym art. XXII § 1 przep. wprow. k.p.Roszczenia majątkowe ze stosunku pracy, podlegające prekluzji z art. 473 k.z., uległy również przedawnieniu. Z chwilą wejścia w życie kodeksu pracy prekluzja w odniesieniu do roszczeń nie sprekludowanych w tym dniu wygasła, nie przekształcając się w przedawnienie. Natomiast nie sprekludowane roszczenia poddane były nadal systemowi przedawnienia, którym były objęte w stanie prawnym przedkodeksowym i są nadal objęte pod rządem kodeksu pracy.Z tych przeto względów na przedstawione pytanie prawne należało odpowiedzieć jak w sentencji uchwały.