RAD 2/75

WyrokIzba Cywilna1976-03-20

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna, uchylając orzeczenie i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, naruszyła wiążące wskazania instancji odwoławczej dotyczące dalszego postępowania, w szczególności w zakresie ponownego przesłuchania świadków i konfrontacji ich zeznań?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna naruszyła wiążące wskazania instancji odwoławczej, nie przesłuchując ponownie świadków T. P. i A. P. w celu wyjaśnienia sprzeczności i skonfrontowania ich zeznań z zeznaniami świadków obrony. Pominięcie tych dowodów mogło mieć wpływ na wynik sprawy i odmienną ocenę materiału dowodowego. Ponadto, Komisja nie skorzystała z przysługujących jej uprawnień do przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego, co również mogło wpłynąć na odmienne wyniki sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła obwinionego adwokata X, któremu zarzucono przyjęcie kwoty 800 zł z pominięciem kasy Zespołu Adwokackiego. Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna pierwotnie uchyliła orzeczenie w tej części i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania. Następnie, Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna uniewinniła obwinionego od tego zarzutu, a za inne czyny wymierzyła karę nagany. Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej wniosło rewizję nadzwyczajną, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych, w tym pominięcie wiążących wskazań instancji odwoławczej.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie sprawy dyscyplinarnej obwinionego adwokata X z powodu rewizji nadzwyczajnej założonej przez Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej od orzeczenia Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej w W. z dnia 8 marca 1975 r. KD 22/74, orzekł:uchylić zaskarżone orzeczenie i przekazać sprawę Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej w W. do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneWyższa Komisja Dyscyplinarna orzeczeniem z dnia 14 września 1974 r. WKD 30/74, po rozpoznaniu odwołania obwinionego adwokata X od orzeczenia Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej z dnia 11 maja 1974 r. KD 14/73, uchyliła zaskarżone orzeczenie w punkcie III, dotyczącym przyjęcia przez obwinionego od T. P. kwoty 800 zł z pominięciem kasy Zespołu Adwokackiego Nr 1 w M., oraz w części dotyczącej kary łącznej i kosztów postępowania i sprawę w tym zakresie przekazała do ponownego rozpoznania Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej w W.Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna orzeczeniem z dnia 8 marca 1975 r. KD 22/74 uniewinniła obwinionego od powyższego zarzutu zawartego w pkt III, a za czyny opisane w pkt I i II aktu oskarżenia wymierzyła obwinionemu karę łączną nagany, obciążając go zarazem kosztami postępowania w kwocie 600 zł.W rewizji nadzwyczajnej Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej wniosło o uchylenie powyższego orzeczenia i przekazanie sprawy Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej do ponownego rozpoznania, zarzucając naruszenie przepisów art. 391 § 3 k.p.k. oraz art. 3 § 1, 158, 313 § 1 i 338 § 1 k.p.k.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Nie można odmówić słuszności zarzutowi, że Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna nie zastosowała się do wskazań instancji odwoławczej co do dalszego postępowania, a w szczególności, że mimo zalecenia nie przesłuchała ponownie świadków T. P. i A. P. dla wyjaśnienia sprzeczności i skonfrontowania zeznań tych świadków z zeznaniami świadków obrony, którzy podtrzymywali swoje poprzednie zeznania.Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna nie przesłuchała ponownie świadka T. P., gdyż dopatrzyła się sprzeczności w jego zeznaniach, w tym mianowicie, że będąc przesłuchany w dniu 17 listopada 1973 r. świadek ten zeznał, iż powtórnej wpłaty kwoty 400 zł dokonał w miejscowości K na polowaniu w obecności świadka B, gdy tymczasem w toku dochodzenia dyscyplinarnego przeprowadzonego w dniu 27 czerwca 1973 r. stwierdził, iż wpłaty tej dokonał do rąk obwinionego w czasie spotkania z nim w W, gdy przekazywał mu odpis orzeczenia sądowego z uzasadnieniem. W rewizji nadzwyczajnej słusznie zakwestionowano powyższe rozumowanie Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej, gdyż zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwalał na wyciągnięcie z przytoczonych zeznań świadka T. P. tych sprzeczności, o których jest mowa w zaskarżonym orzeczeniu. Świadek T. P. bowiem zeznał wprawdzie do protokołu z dnia 17 listopada 1973 r., że pojechał z B i obwinonym na polowanie do K, jednakże w protokole tym nie ma zapisu, że wpłata 400 zł została dokonana na polowaniu w K oraz że obecny był przy tym świadek B. Ten argument zatem - wbrew odmiennemu poglądowi Wojewódzkiej Komisji Dyscyplinarnej - nie może służyć za podstawę do odmówienia wiarygodności zeznaniom świadka T. P.Niezależnie od powyższego Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna naruszyła przepis art. 391 § 3 k.p.k., gdyż pominęła wiążące dla niej wskazania instancji odwoławczej co do dalszego postępowania. W szczególności Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna pominęła dowód z ponownego przesłuchania świadka A. P. i świadka T. P. oraz nie skonfrontowała obu wymienionych świadków z pozostałymi świadkami. Pominięcie tych dowodów mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a w szczególności na odmienną ocenę zebranego w sprawie materiału. Komisja Dyscyplinarna nie skorzystała też z uprawnień przysługujących jej z mocy § 27 pkt 4 i ewentualnie pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 1964 r. w sprawie postępowania dyscyplinarnego przeciwko adwokatom i aplikantom adwokackim, a to w związku z treścią pisma świadka T. P., że nie stawi się na rozprawę oraz że jego żona A. P. również "nic nie powie". Nie można zaś z góry wyłączać tego, że przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego w myśl wskazań zawartych w orzeczeniu Wyższej Komisji Dyscyplinarnej mogłoby doprowadzić do innych wyników.Dodatkowo należy zaznaczyć, że gdyby po uzupełnieniu postępowania dowodowego Wojewódzka Komisja Dyscyplinarna nie dała nawet wiary zeznaniom świadka T. P. co do wręczenia obwinionemu kwoty 800 zł poza kasą Zespołu, to powinna była rozważyć zasadność wniosku przedstawiciela Prokuratury Generalnej złożonego na rozprawie przed Wyższą Komisją Dyscyplinarną a zmierzającego do zmiany kwalifikacji prawnej zarzucanego obwinionemu przewinienia, a mianowicie czy zarzucany mu czyn nie stanowi naruszenia § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie zespołów adwokackich (Dz. U. z 1964 r. Nr 1, poz. 4).Sąd Najwyższy nie podzielił wyrażonego w odpowiedzi na rewizję nadzwyczajną zapatrywania o niedopuszczalności uwzględnienia rewizji nadzwyczajnej ze względu na upływ terminu przewidzianego w art. 463 § 2 k.p.k. Termin sześciomiesięczny do wniesienia rewizji nadzwyczajnej należy bowiem liczyć od daty uprawomocnienia się orzeczenia, w związku z czym należy uznać, że rewizja nadzwyczajna została wniesiona w terminie wynikającym z powołanego przepisu, skoro rewizja nadzwyczajna nadana została w urzędzie pocztowym w dniu 19 listopada 1975 r., a zaskarżone orzeczenie uprawomocniło się w dniu 20 marca 1975 r.Z tych przyczyn oraz z mocy art. 387 pkt 2 i 3 w związku z art. 462 k.p.k. Sąd Najwyższy orzekł jak sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 391 § 3 KPKart. 3 § 1art. 463 § 2 KPKart. 387 pkt 2art. 462 KPK§ 3§ 1§ 27 pkt 4§ 20§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026.