I CR 746/71

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Pietrzykowski. Sędziowie: S. Dąbrowski (sprawozdawca), E. Mielcarek.SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu sprawy z powództwa Jerzego H. przeciwko Spółdzielni Budowlano-Mieszkaniowej "K." w G. o uchylenie uchwały Walnego Zgromadzenia na skutek rewizji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego w G. z dnia 6 października 1971 r.,zaskarżony wyrok uchylił i przekazał sprawę Sądowi Wojewódzkiemu w G. do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania rewizyjnego.Uzasadnienie faktycznePowód wniósł o uchylenie uchwały Walnego Zgromadzenia członków Spółdzielni z dnia 9 czerwca 1971 r. w przedmiocie udzielenia mu ostrzeżenia na piśmie w wypadku dalszego działania na szkodę Spółdzielni. W uzasadnieniu pozwu podał, że jest członkiem Spółdzielni i właścicielem lokalu mieszkalnego nr (...) przy ul. (...) (...) w G. Zawiadomienie o Walnym Zgromadzeniu w dniu 9 czerwca 1971 r. nie zapowiadało rozpatrywania osobistej sprawy powoda, a ponieważ powód nie mógł być obecny na posiedzeniu, nie uważał za stosowne delegować inną osobę do reprezentowania swoich interesów. W istocie jednak przy końcu zebrania poruszono zagadnienie powództw, jakie wytaczał przeciwko Spółdzielni i powzięto następującą uchwałę: "Udzielić ostrzeżenia ob. Jerzemu H. na piśmie, że w wypadku dalszego działania na szkodę Spółdzielni zostaną przez władze Spółdzielni w stosunku do niego wyciągnięte konsekwencje, tj. wykluczenie ze Spółdzielni".Strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa. Wskazała, iż na Walnym Zgromadzeniu w wolnych wnioskach poruszono m.in. zagadnienie stosunku powoda do Spółdzielni i że w tym zakresie z protokołu rozprawy wynika, co następuje: "Zarząd powiadamia członków, że wyrok Sądu Najwyższego oddalił, po trwających cały rok rozprawach w dwóch instancjach, pretensje ob. Jerzego H., jako nieuzasadnione, przysądzając od powoda koszty postępowania sądowego. Należy zaznaczyć, że jest to już nie pierwszy proces z pozwu ob. Jerzego H. przeciwko Spółdzielni, które to procesy, jak wykazały przewody sądowe, ujawniły całkowitą bezpodstawność i gołosłowność zarzutów. Z przykrością stwierdzamy, że niepotrzebne te procesy zabrały Zarządowi wiele energii i czasu społecznego, tak potrzebnego na konstruktywną pracę. Nie były te procesy pomocą w pracy społecznej Zarządu i Rady, zabierały niepotrzebnie czas pracownikom Spółdzielni i instancjom sądowym, usiłowały podważyć dobre imię tak poszczególnych członków Zarządu, jak i Rady oraz samej Spółdzielni. Stwierdzamy, że były one szkodliwe. Pocieszający jest jedynie fakt, że tylko jeden członek naszej Spółdzielni prawie że od początku istnienia Spółdzielni wykazuje złą wolę i niechęć współdziałania dla dobra naszej małej społeczności. W wyniku powyższych informacji przewodniczącego Walnego Zgromadzenia, w wolnych wnioskach Walne Zgromadzenie uchwaliło udzielić powodowi ostrzeżenia na piśmie".Zaskarżonym wyrokiem Sąd Wojewódzki powództwo oddalił. W uzasadnieniu wyroku wskazał, iż nie wnikając w zagadnienie, czy wszystkie procesy wytoczone przeciwko Spółdzielni powód przegrał, czy też wygrał jeden z procesów, w którym występował jako pełnomocnik swojej rodziny, przyjąć należy, że powództwo jest nieuzasadnione w świetle art. 38 § 2 ustawy o spółdzielniach, albowiem podstawą powództwa może być jedynie naruszenie prawa przez uchwałę. W konkretnej sprawie nie można przyjąć, by nastąpiło naruszenie prawa ze strony pozwanej Spółdzielni, albowiem udzielenie ostrzeżenia na piśmie nie rodzi żadnych skutków prawnych w zakresie prawa powoda jako członka Spółdzielni i może być najwyżej potraktowane jako ewentualna przyszła zapowiedź naruszenia tego prawa. Sytuacja ta jednak nie może być potraktowana jako naruszenie prawa w chwili obecnej i dlatego powództwo podlega oddaleniu.W rewizji powód wniósł o uchylenie powyższego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Wojewódzkiemu do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Skarżący trafnie kwestionuje prawidłowość zaskarżonego wyroku. Według art. 38 § 2 ustawy o spółdzielniach i ich związkach członek, którego prawa zostały naruszone przez uchwałę Walnego Zgromadzenia, może ją zaskarżyć do sądu. Wskazanie w zdaniu drugim tego przepisu, iż podstawą powództwa może być naruszenie prawa, nie oznacza, jak to błędnie przyjmuje Sąd Wojewódzki, że podstawą powództwa może być tylko naruszenie prawa pociągające za sobą bezpośrednie skutki w zakresie członkostwa w spółdzielni. Treść powyższego przepisu nie daje podstaw do takiej zwężającej jego wykładni. Podstawę zaskarżenia może zatem stanowić również naruszenie przez uchwałę dóbr osobistych członka, których ochronę normują przepisy art. 23 i 24 k.c. Sąd Wojewódzki, wychodząc z błędnych założeń, bez dostatecznych podstaw oddalił powództwo. Z przytoczonych względów należało zaskarżony wyrok uchylić.Sąd Najwyższy zatem z mocy art. 388 § 1 k.p.c. orzekł jak w sentencji.