III KR 309/73

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Dankowski (sprawozdawca). Sędziowie: W. Komorniczak, dr K. Mioduski.Prokurator Prokuratury Generalnej: E. Lewandowska.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu sprawy Juliana P., oskarżonego z art. 11 § 1 k.k. w związku z art. 148 § 1 k.k., z powodu rewizji wniesionej przez obrońcę oskarżonego od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Poznaniu - Ośrodek w Kaliszu z dnia 10 lipca 1973 r.utrzymał zaskarżony wyrok w mocy (...).Uzasadnienie faktyczneWyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Poznaniu - Ośrodek w Kaliszu z dnia 10 lipca 1973 r. Julian P. został skazany na podstawie art. 11 § 1 k.k. w związku z art. 148 § 1 i art. 52 k.k. oraz na podstawie art. 36 § 3 i art. 40 § 1 pkt 3 k.k. na 10 lat pozbawienia wolności, 5.000 zł grzywny oraz pozbawienie praw publicznych na okres 3 lat za to, że: w dniu 31 marca 1973 r. w K., w warunkach uprzedniej karalności, w zamiarze pozbawienia życia Aleksandry C. zadał jej z góry w okolicę ciemieniową głowy trzy ciosy częścią motocyklowej prądnicy o wadze 1,65 kg, powodując rany wspomnianej części ciała, po czym uciskał rękoma jej szyję, wywołując zasinienie, lecz zamierzonego skutku nie osiągnął, gdyż Aleksandra C. zdołała go odepchnąć, a następnie w wyniku podniesionego przez nią krzyku w obawie przed przybyciem i ujęciem go przez sąsiadów zbiegł z jej mieszkania.Od tego wyroku wniósł rewizję obrońca oskarżonego, zarzucając:1) obrazę art. 155 k.p.k., polegającą na oddaleniu wniosku obrony o skierowanie oskarżonego na obserwację w zakładzie leczniczym w celu uzyskania opinii psychiatrycznej; zdaniem rewizji, nietypowość czynu i niejasność pobudek, jakimi się oskarżony kierował, czyniły uzasadnionym powyższy wniosek;2) obrazę art. 372 k.p.k., polegającą na pominięciu w uzasadnieniu wyroku jako okoliczności łagodzącej młodego wieku oskarżonego i jego psychopatii oraz na niedocenieniu okazanej skruchy.Rewizja zawiera wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:1. W myśl art. 184 § 1 i 2 k.p.k. sąd lub prokurator mogą orzec o poddaniu oskarżonego badaniu psychiatrycznemu w zakładzie leczniczym tylko wówczas, gdy zażądają tego biegli psychiatrzy, sąd i prokurator nie są uprawnieni do narzucenia biegłym psychiatrom metod pracy w dziedzinie ich specjalności, natomiast mogą i są zobowiązani skontrolować wyniki pracy tych biegłych, a w szczególności ustalić, czy wydana opinia jest pełna, jasna i wewnętrznie niesprzeczna. Jeżeli opinia nie spełnia tych wymagań, sąd lub prokurator mogą zasięgnąć opinii instytutu, zakładu lub instytucji albo też wezwać ponownie tych samych biegłych lub powołać innych, jednakże nawet i wówczas ani sąd, ani prokurator nie są uprawnieni do orzeczenia z własnej inicjatywy o poddaniu oskarżonego obserwacji w zakładzie leczniczym, ponieważ taka inicjatywa jest zastrzeżona w każdym wypadku wyłącznie dla biegłych (art. 182 k.p.k.).W niniejszej sprawie biegli psychiatrzy nie wystąpili z takim żądaniem, przeto Sąd Wojewódzki nie mógł uwzględnić wniosku obrońcy. Wydana przez biegłych opinia jest pełna, jasna i konsekwentna. Składając ją, biegli dysponowali tym samym materiałem, na którym obrona opierała swoje wątpliwości co do stanu zdrowia psychicznego oskarżonego. Ze względu na to, że brak podstaw do wysuwania zastrzeżeń co do zawodowych kwalifikacji biegłych lub ich bezstronności (w rewizji zresztą nie wysuwa się takich zastrzeżeń), przeto złożoną przez nich opinię należy uznać za wystarczającą.2. Wbrew przepisowi art. 372 k.p.k. Sąd Wojewódzki rzeczywiście nie omówił w uzasadnieniu swojego wyroku wszystkich okoliczności łagodzących, a w szczególności nie wspomniał o młodym wieku oskarżonego i jego psychopatii. Uchybienie to jednak nie mogło mieć wpływu na treść zaskarżonego wyroku w części dotyczącej kary, skoro kara ta tylko nieznacznie przewyższa dolną granicę ustawowej sankcji w sytuacji, gdy oskarżony był już poprzednio karany i ponadto ma złą opinię.Na marginesie należy zauważyć, że Sąd Wojewódzki zbędnie powołał w wyroku przepis art. 52 k.k. Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego na przepis ten należy się powoływać w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przy okazji omówienia wymiaru kary.