Rw 1593/69

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia ppłk J. Gawrysiak. Sędziowie: ppłk H. Kwaśny (sprawozdawca), mjr E. Zawiłowski.Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: płk J. Michalczyk.SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 5 stycznia 1970 r. sprawy Jerzego Stanisława K., oskarżonego z art. 215 § 1 k.k. z 1932 r. w związku z art. 1 ustawy z dnia 22 maja 1958 r. o zaostrzeniu odpowiedzialności karnej za chuligaństwo (Dz. U. Nr 34, poz. 152), z powodu rewizji wniesionej przez prokuratora na niekorzyść oraz rewizji oskarżonego i obrońcy od wyroku Sądu Warszawskiego Okręgu Wojskowego z dnia 14 listopada 1969 r., na podstawie art. 383 § 1, 386 i 387 pkt 4 k.p.k.zmienił zaskarżony wyrok przez podwyższenie wymierzonej oskarżonemu kary pozbawienia wolności, pozostawiając rewizję oskarżonego i jego obrońcy bez uwzględnienia.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd:Podprokurator Prokuratury Warszawskiego Okręgu Wojskowego w swojej skardze rewizyjnej na niekorzyść oskarżonego wnosi o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Zdaniem skarżącego wymierzona oskarżonemu kara jest niewspółmiernie łagodna, i to zarówno w odniesieniu do charakteru czynu, jego społecznej szkodliwości, stopnia zawinienia sprawcy, jak i wyjątkowo poważnych następstw czynu oskarżonego.Obrońca wnosił w swojej skardze rewizyjnej o uchylenie wyroku bądź o zmianę kwalifikacji prawnej czynu oskarżonego na art. 143 § 1 k.k.W.P. z jednoczesnym odrzuceniem chuligańskiego charakteru przestępstwa, o złagodzenie kary i o uchylenie kary dodatkowej degradacji. W motywach skargi rewizyjnej skarżący podnosił, że dokonane przez Sąd I instancji ustalenia faktyczne wyroku nie dały podstaw do oceny, iż oskarżony sprowadził niebezpieczeństwo katastrofy. Powoływanie się przez Sąd wyrokujący przy ocenie czynu oskarżonego na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 22 czerwca 1963 r. dotyczącą wypadków drogowych jest, zdaniem obrońcy, w konkretnym wypadku błędne. Ale gdyby nawet przyjąć, że powołana uchwała SN per analogiam ma zastosowanie do wypadku spowodowanego przez oskarżonego, to należy rozważyć, czy rzeczywiście w sprawie niniejszej powstał taki stan faktyczny, który by przekraczał dyspozycję art. 143 § 1 k.k.W.P. i uzasadniał przyjęcie kwalifikacji z art. 215 § 1 k.k. z 1932 r.W związku z zarzutami skarg rewizyjnych Sąd Najwyższy stwierdza, że ustalenia faktyczne wyroku - czego nie kwestionują skarżący - odpowiadają wynikom przewodu sądowego.W świetle tych ustaleń nie podziela się zarzutu skargi rewizyjnej obrońcy, że Sąd I instancji błędnie i niewłaściwie ocenił działanie pod względem prawnym.W czynie oskarżonego niewątpliwie mieszczą się znamiona przestępstwa z art. 143 § 1 k.k.W.P., ale całe jego działanie znacznie wykracza poza dyspozycję tego przepisu. Oskarżony bowiem nie tylko stworzył sytuację, w której mogło dojść do uszkodzenia helikoptera i do nieszczęśliwego wypadku z ludźmi, ale czynem swoim sprowadził nadto realne niebezpieczeństwo katastrofy w rozumieniu art. 215 § 1 k.k. z 1932 r.Sprowadzenie przez oskarżonego niebezpieczeństwa katastrofy w komunikacji lotniczej wyraziło się w tym, że w sposób rażący naruszył on obowiązujące go zasady lotu, że pobudką jego działania była chęć wyżycia się i popisania swoją brawurą przed lecącymi z nim pasażerami, a także fakt pilotowania helikoptera w stanie nietrzeźwości. Jak wiadomo, procesy psychiczne człowieka nietrzeźwego nie przebiegają w sposób normalny. Pod wpływem alkoholu występuje nadmierna pewność siebie, skłonność do ryzyka i zuchwalstwa, przy których człowiek nietrzeźwy może lekceważyć nawet własne bezpieczeństwo. Tak też było w niniejszej sprawie (...).Fakt, że przy ocenie czynu oskarżonego Sąd wyrokujący miał na uwadze wskazania zawarte w treści wytycznych wymiaru sprawiedliwości i praktyki sądowej w sprawach przestępstw drogowych (OSNKW zesz. 10 z 1963 r., poz. 179) nie może być poczytany za uchybienie. Powołane wytyczne, jakkolwiek dotyczą przestępstw drogowych, to jednak zawierają wykładnię np. pojęcia katastrofy i stanu nietrzeźwości, a więc takich pojęć, które wymagały także wyjaśnienia w niniejszej sprawie, i w związku z tym wspomniane wytyczne mogą mieć również zastosowanie w sprawach o przestępstwa sprowadzenia niebezpieczeństwa katastrofy w komunikacji lotniczej (...).