II K 268/58

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia E. Merz (sprawozdawca). Sędziowie: A. Janowski, A. Pyszkowski. Prokurator: H. Szydłowski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Klemensa J. oskarżonego z art. 215 § 2 kk., po rozpoznaniu założonej przez Prokuratora rewizji od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Katowicach z dnia 2 stycznia 1958 r., na podstawie art. 375, 383 pkt 2, 385, 388 § 1 k.p.k. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę temuż Sądowi do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneWyrokiem Sądu Wojewódzkiego w Katowicach z dnia 2 stycznia 1958 r. oskarżony Klemens J. skazany został z art. 215 § 2 k.k. na karę 4 miesięcy aresztu za to, że działając nieumyślnie, sprowadził katastrofę w komunikacji lądowej przez to, iż jako dróżnik na przejeździe strzeżonym nr 5 szlaku kolejowego Kochłowice-Bielszowice nie zamknął barier zaporowych przed nadjeżdżającym pociągiem towarowym, co spowodowało, że pociąg ten najechał na autobus i w wyniku tego 9 osób doznało uszkodzeń ciała (w tym jedna zmarła tego samego dnia w szpitalu).Od wyroku tego złożył prokurator rewizję z wnioskiem o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, zarzucając:1)obrazę art. 215 § 2 k.k. przez skazanie oskarżonego na podstawie tego przepisu za przypisane mu nieumyślne spowodowanie śmierci Stanisławy W. zamiast właściwego w tym wypadku art. 230 § 1 k.k. w związku z art. 291 k.k.,2)obrazę art. 8, 110 i 111 k.p.k. przez zaniechanie wezwania biegłych i zbadania przy ich pomocy sygnałów dzwonowych na posterunku nr 5, co dla należytego ustalenia przyczyny wypadku było niezbędne.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd prawny:Zarzut rewizji Prokuratora, dotyczący mylnej kwalifikacji prawnej czynu, jest trafny. Jeżeli bowiem przyjmuje się, że oskarżony nieumyślnie spowodował niebezpieczeństwo katastrofy w komunikacji, w wyniku czego nastąpiła śmierć człowieka, to trafna w tym wypadku była kwalifikacja prawna z art. 230 § 1 k.k., jako zagrożonego surowszą karą (art. 36 k.k.), a nie art. 215 § 2 k.k.Jeśli chodzi o zarzut nieprzeprowadzenia dopuszczonego dowodu z biegłych z zakresu łączności kolejowej, to przeprowadzenie tego dowodu stało się zbyteczne i nieaktualne, ponieważ badanie aparatury miało miejsce, co wyjaśnił biegły R. Niemniej jednak z zeznań powołanych przez Sąd pierwszej instancji świadków wynika, że zdarzały się wypadki, iż aparatura nie działała, słusznie zatem Sąd przyjął, że wyjaśnienia oskarżonego w tym względzie są wiarogodne.Niezależnie jednak od zarzutów rewizji zauważyć należy, że Sąd pierwszej instancji nie rozważył, iż pociąg, który spowodował katastrofę, był nieplanowy, że w czasie krytycznym widoczność w danym kierunku była ograniczona przez rosnące drzewa i krzaki, które potem obcięto (protokół wizji lokalnej), że oskarżony nie złożył egzaminu ze znajomości nowych przepisów sygnalizacyjnych, nie był obecny na szkoleniu i nie podpisał oświadczenia, wobec czego nie znał nowych przepisów. Przyjmując, że wina oskarżonego polegała na nieobserwowaniu toru, Sąd pierwszej instancji nie przytoczył, na czym opiera to ustalenie. Może ono wynikać chyba tylko z zeznań świadka Marty M., która zeznała, że "jest taki przepis, który mówi, że dróżnik powinien obserwować trasę w granicach swoich możliwości". Sąd nie badał jednak bliżej, na jakim konkretnym przepisie opiera świadek M. swoje zeznanie i czy dróżnik ma ustawicznie badać trasę (nawet wtedy, gdy nie ma sygnałów), czy uczono tego w czasie ostatniego szkolenia, na którym oskarżony nie był przecież obecny, oraz jak należy rozumieć słowa w zeznaniu świadka Marty M. o obowiązku obserwowania trasy "w granicach swoich możliwości".Ponieważ wszystkich tych okoliczności, mających istotne znaczenie dla sprawy, Sąd pierwszej instancji nie rozważył, przeto utrzymanie wyroku w mocy byłoby oczywiście niesprawiedliwe (art. 385 k.p.k.) i dlatego Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawą do ponownego rozpoznania.