IV KZ 82/69

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia M. Paluch. Sędziowie: L. Chmielewski, W. Sutkowski (sprawozdawca).Prokurator Prokuratury Generalnej: R. Wnękowski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Stanisława Ł., skazanego z art. 2 § 2 lit. a ustawy z dnia 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228), po rozpoznaniu zażalenia prokuratora na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Rzeszowie z dnia 29 lipca 1969 r. co do zastosowania ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii (Dz. U. Nr 21, poz. 151) i po wysłuchaniu wniosku prokuratora, postanowił:1) uchylić zaskarżone postanowienie w części dotyczącej darowania kary pozbawienia wolności;2) w pozostałej części powyższe postanowienie utrzymać w mocy.Uzasadnienie faktyczneWymienionym postanowieniem Sąd Wojewódzki w Rzeszowie na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 i art. 4 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii (Dz. U. Nr 21, poz. 151) darował skazanemu Stanisławowi B. wymierzoną mu za przestępstwo z art. 2 § 2 lit. a ustawy z 18 czerwca 1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 228) karę 2 lat więzienia orzeczoną z warunkowym jej zawieszeniem na okres 2 lat oraz karę grzywny w wymiarze 2.000 zł, karę dodatkową utraty praw publicznych i obywatelskich praw honorowych na 2 lata oraz nie ściągnięte koszty sądowe zasądzone na rzecz Skarbu Państwa.Postanowienie to zaskarżył Prokurator Wojewódzki w Rzeszowie i wniósł o jego uchylenie.Zażalenie niesłusznie domaga się uchylenia zaskarżonego postanowienia w całości. Nie może bowiem wywoływać zastrzeżeń darowanie grzywny, kary utraty praw i kosztów, skoro grzywna, pomimo zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności, podlega wykonaniu. Ze względu na daty uprawomocnienia się wyroku co do skazanego i postanowienia o zastosowaniu amnestii oraz ze względu na 2-letni okres zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności, skazany mógłby popełnić umyślne przestępstwo podobne: a) w okresie 2 lat od darowania wymienionych kar i kosztów i zarazem w okresie zawieszenia, b) w okresie 2 lat od darowania, ale już po pomyślnym upływie okresu zawieszenia. W pierwszym wypadku uległoby uchyleniu postanowienie o darowaniu grzywny, utraty praw i kosztów i nastąpiłoby zarządzenie wykonania całej kary, w drugiej - skazanie w całości byłoby uważane za niebyłe i brak by było podstawy do uchylenia postanowienia o darowaniu tych kar i kosztów. Słusznie zatem Sąd Wojewódzki zastosował amnestię do tych elementów wyroku, które amnestia nakazuje objąć jej zasięgiem, nie jest to w konkretnej sytuacji niekorzystne dla skazanego.Natomiast niesłusznie Sąd Wojewódzki darował skazanemu również karę pozbawienia wolności. Wprawdzie przepis art. 3 ustawy z dnia 21 lipca 1969 r. o amnestii (Dz. U. Nr 21, poz. 151) stanowi ogólnie o darowaniu kary pozbawienia wolności w rozmiarze do 2 lat, jednakże już z samego określenia "darowanie" wynika, że może ono dotyczyć tylko takiej kary, która w chwili stosowania ustawy o amnestii podlega wykonaniu. Niezależnie od tego trzeba stwierdzić, że darowanie jednocześnie z grzywną kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania stwarza dla skazanego sytuację mniej korzystną niż pozostawienie jej bez darowania, gdyż może pozbawiać skazanego korzyści polegających na uznaniu skazania za niebyłe w razie pomyślnego upływu okresu przewidzianego w art. 64 k.k. Takie darowanie praktycznie unicestwia skutki prawomocnego orzeczenia o warunkowym zawieszeniu wykonania kary pozbawienia wolności.Zastosowanie amnestii z art. 3 cytowanej ustawy amnestyjnej do kary, której wykonanie warunkowo zawieszono w myśl art. 61 k.k., następuje w tych wypadkach, gdy kara nie przekracza 6 miesięcy pozbawienia wolności, gdyż tylko wówczas darowanie kary powoduje, że skazanie uważa się za niebyłe, a karty karne ulegają usunięciu z rejestru skazanych (art. 3 ust. 2).W pozostałych zaś wypadkach stosowanie amnestii staje się aktualne dopiero wówczas, kiedy Sąd w trybie art. 63 k.k. zarządzi wykonanie warunkowo zawieszonej kary. Stosowanie ustawy amnestyjnej jako generalnego aktu łaski nie może pociągać za sobą skutków mniej korzystnych od tych, jakie wypływają dla skazanego w konkretnej sytuacji z ogólnych przepisów ustawy karnej.Wyrok skazujący Stanisława B. uprawomocnił się w stosunku do niego w dniu 28 listopada 1968 r. Od tej pory biegnie 2-letni okres zawieszenia kary pozbawienia wolności i po pomyślnym upływie tegoż terminu plus 3 miesiące skazanie uważa się za niebyłe (art. 64 k.k.). Natomiast w razie darowania tej kary na mocy amnestii, okres karalności w rejestrze skazanych jest znacznie dłuższy.Z przytoczonych wyżej względów Sąd Najwyższy postanowił jak na wstępie.