II CZ 185/68

PostanowienieIzba Cywilna1968-11-28

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd może zawiesić postępowanie na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. w sytuacji, gdy powódka nie zgłosiła się na badanie lekarskie do biegłego psychiatry lub opuściła gmach sądu po zapoznaniu się z decyzją o przeprowadzeniu dowodu z biegłego?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o zawieszeniu postępowania, uznając, że art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. nie ma zastosowania w sytuacji, gdy strona utrudnia przeprowadzenie dowodu z biegłego. Przepis ten dotyczy sytuacji, gdy brak jest możliwości nadania sprawie dalszego biegu z powodu braku adresu strony lub niewykonania przez powoda innych zarządzeń, które tamują dalszy tok postępowania. W przypadku utrudniania przeprowadzenia dowodu z biegłego, sąd powinien ocenić znaczenie takiego zachowania strony zgodnie z art. 233 § 2 k.p.c., a nie zawieszać postępowanie.
Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki zawiesił postępowanie w sprawie z powództwa Czesławy T. przeciwko Skarbowi Państwa o zapłatę. Powodem zawieszenia było niewykonanie przez powódkę zarządzenia sądu o stawieniu się na badanie lekarskie do biegłego psychiatry oraz opuszczenie przez nią gmachu sądu po zapoznaniu się z decyzją o przeprowadzeniu dowodu z biegłego. Powódka wniosła zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie Sądu Wojewódzkiego o zawieszeniu postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia Z. Trybulski. Sędziowie: B. Łubkowski (sprawozdawca), W. Markowski.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Czesławy T. przeciwko Skarbowi Państwa (Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Z.) o zapłatę, na skutek zażalenia powódki na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w Zielonej Górze z dnia 9 lipca 1968 r.,uchylił zaskarżone postanowienie.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. postanowił zawiesić postępowanie dlatego, że "powódka nie wykonała zarządzenia Sądu i nie zgłosiła się na badanie lekarskie do biegłego lekarza psychiatry", a "wezwana na rozprawę, przybyła do gmachu sądu, lecz po zapoznaniu się z decyzją Sądu w przedmiocie przeprowadzenia dowodu z biegłego na rozprawie, opuściła gmach sądu i nie zgłosiła się po wywołaniu rozprawy".Powódka w zażaleniu domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje.Trafny jest zarzut skarżącej, że zaskarżone postanowienie wydane zostało z uchybieniem art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. Założeniem bowiem tego przepisu jest doprowadzenie do zawieszenia postępowania w wypadku, gdy na skutek braku lub wskazania złego adresu stron albo niewykonanie przez powoda w wyznaczonym terminie innych zarządzeń nie można nadać sprawie dalszego biegu. W rozumieniu tego przepisu nie będą takimi "innymi" zarządzeniami postanowienia i zarządzenia, z którym przepisy ustawy łączą inne skutki, a które zatem nie tamują dalszego toku postępowania.Przepis art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. nie ma zastosowania wówczas, gdy na skutek przeszkód stawianych przez powoda (stronę) nie można wykonać postanowienia o przeprowadzeniu dowodu. W takim bowiem wypadku - stosownie do art. 233 § 2 k.p.c. - sąd według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału oceni, jakie znaczenie nadać takiemu postępowaniu powoda. Nie tamuje to jednak dalszego biegu w sprawie.W niniejszej sprawie Sąd Wojewódzki w ogóle nie wydał postanowienia o dopuszczeniu dowodu z przesłuchania biegłego oraz z oględzin osoby powódki. Z akt sprawy również nie wynika, by Sąd ten doręczył powódce zarządzenie z dnia 11 maja 1968 r. zlecające lekarzowi D. wydanie orzeczenia lekarskiego. Możność wydania takiego zarządzenia poza rozprawą nie mieści się w dyspozycji art. 208 § 1 k.p.c. Z mocy tego przepisu przewodniczący może jedynie wezwać na rozprawę osoby powołane zgodnie przez strony na biegłych. Dopuszczenie natomiast dowodu z biegłego może nastąpić stosownie do art. 236, 278 k.p.c. wyłącznie na podstawie postanowienia sądu wydanego po wysłuchaniu wniosków stron co do liczby biegłych i ich wyboru. Poddanie zaś oględzinom osoby zgodnie z art. 298 k.p.c. może odbyć się tylko za jej zgodą i z tego względu stosowanie przez sąd jakiejkolwiek presji w celu doprowadzenia strony do poddania się oględzinom jest niedopuszczalne. Sąd jednak powinien stronę sprzeciwiającą się przeprowadzeniu takiego dowodu pouczyć zarówno o znaczeniu dla wyniku sprawy, jak i o skutkach jej odmowy w przeprowadzeniu takiego dowodu.Z tych względów Sąd Najwyższy z mocy art. 397 k.p.c. uchylił zaskarżone postanowienie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 177 § 1 pkt 6 KPCart. 233 § 2 KPCart. 208 § 1 KPCart. 236art. 298 KPCart. 397 KPC§ 1 pkt 6§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026.