Rw 1189/65
PostanowienieIzba Cywilna1966-05-01
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy poborowy, który odmówił pełnienia zasadniczej służby wojskowej z przyczyn wyznaniowych, uchylając się od niej i nie stawiając się do jednostki wojskowej, nawet po zastosowaniu środków przymusu, odpowiada z art. 110 § 1 k.k.W.P. czy z art. 114 § 1 k.k.W.P. i czy kara jest współmierna?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że poborowy, który ujawnił zamiar uchylenia się od służby wojskowej, nie stawił się do jednostki i konsekwentnie trwał w swoim zamiarze mimo zastosowania środków przymusu, odpowiada z art. 114 § 1 k.k.W.P., a nie z art. 110 § 1 k.k.W.P. Zastosowanie środków administracyjnych i względy formalne nie mogą automatycznie prowadzić do surowszej odpowiedzialności prawnej. Mimo zmiany kwalifikacji prawnej czynu, kara została uznana za współmierną ze względu na upór skazanego i względy prewencji ogólnej.Stan faktyczny
Jan S. został skazany wyrokiem Sądu Śląskiego Okręgu Wojskowego we Wrocławiu za przestępstwo z art. 110 § 1 k.k.W.P. na karę 2 lat więzienia za odmowę pełnienia zasadniczej służby wojskowej po wcieleniu do jednostki. Obrońca wniósł o zmianę kwalifikacji prawnej czynu na art. 114 § 1 k.k.W.P. i złagodzenie kary. Skazany zawiadomił WKR o odmowie pełnienia służby z przyczyn wyznaniowych, nie stawił się do jednostki i konsekwentnie trwał w swoim zamiarze mimo zastosowania środków przymusu.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił wyrok Sądu Śląskiego Okręgu Wojskowego we Wrocławiu przez poprawienie kwalifikacji prawnej czynu skazanego z art. 110 k.k.W.P. na art. 114 § 1 k.k.W.P. i przyjęcie tego ostatniego jako podstawy wymierzanej kary.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk Z. Krasuski. Sędziowie: płk J. Drohomirecki, (sprawozdawca), płk Z. Furtak.Prokurator: mjr E. Kemparowa.SentencjaSąd Najwyższy na posiedzeniu niejawnym rozpoznał, na skutek skargi rewizyjnej obrońcy, sprawę Jana S., skazanego wyrokiem Sądu Śląskiego Okręgu Wojskowego we Wrocławiu z dnia 29 listopada 1965 r. za przestępstwo z art. 110 § 1 k.k.W.P. na karę 2 lat więzienia za to, że "w dniu 4 listopada 1965 r., po wcieleniu go do pełnienia zasadniczej służby wojskowej w jednostce wojskowej w N. odmówił pełnienia tej służby".Obrońca wnosił w swej skardze rewizyjnej o poprawienie kwalifikacji prawnej czynu skazanego na art. 114 § 1 k.k.W.P. i o złagodzenie kary.Sąd Najwyższy, w częściowym uwzględnieniu skargi rewizyjnej obrońcy, postanowił zmienić wyrok Sądu Śląskiego Okręgu Wojskowego we Wrocławiu z dnia 29 listopada 1965 r. w sprawie Jana S. przez poprawienie kwalifikacji prawnej jego czynu (polegającego na tym, że będąc powołany do odbycia służby wojskowej, w celu trwałego uchylania się od niej, nie stawił się. w dniu 20 października 1965 r. w jednostce wojskowej w N.) z art. 110 k.k.W.P. na art. 114 § 1 k.k.W.P. i przez przyjęcie art. 114 § 1 k.k.W.P. jako podstawy wymierzanej mu kary.Uzasadnienie faktyczneSąd Najwyższy wyraził następujący pogląd: Zgodny wniosek stron o poprawienie kwalifikacji prawnej czynu skazanego na art. 114 § 1 k.k.W.P. uznać należy za zasadny.Instancja rewizyjna wyraża pogląd, że poborowy, który ujawnił przed wcieleniem go do służby wojskowej zamiar dłuższego lub trwałego uchylenia się od tej służby i w związku z tym nie stawił się do jej pełnienia w czasie i miejscu określonym w karcie powołania, a następnie mimo zastosowania wobec niego przymusowego doprowadzenia do tej jednostki odmawia w dalszym ciągu pełnienia tej służby - odpowiada z art. 114 § 1 k.k. W.P., a nie z art. 110 k.k.W.P., nawet jeśli po doprowadzeniu go zostaje wcielony do wojska.Zastosowanie wobec poborowego środków administracyjnych i względy formalne nie mogą powodować automatycznie surowszej jego odpowiedzialności i zmienić na gorsze jego prawnej sytuacji.W niniejszym wypadku skazany zawiadomił WKR, że z przyczyn wyznaniowych odmawia pełnienia służby wojskowej, w wyznaczonym terminie do jednostki się nie stawił i konsekwentnie trwał w swoim zamiarze uchylenia się od służby wojskowej mimo zastosowanych wobec niego środków przymusu, wobec czego należy poprawić kwalifikację prawną jego czynu na art. 114 § 1 k.k.W.P.Pomimo tej zmiany prawnej oceny czynu skazanego brak jest - wskutek jego uporu oraz ze względu na prewencję ogólną - podstaw do uznania, że wymierzono mu karę niewspółmiernie surową.
Powiązane orzeczenia
- Rw 250/69 1969-03-21Czy odmowa pełnienia służby wojskowej zawodowej, do której żołnierz został powołany na podstawie własnego wniosku i rozkazu, stanowi przestępstwo z art. 110 § 1 k.k. W.P.?
- Rw 388/66 1966-06-06Czy niestawienie się do odbycia służby wojskowej w wyznaczonym terminie, spowodowane wątpliwościami co do stanu zdrowia poborowego, może być usprawiedliwione, nawet jeśli formalne wymogi dotyczące powiadomienia wojskowej…
- Rw 92/78 1978-03-16Czy warunkowe zawieszenie wykonania kary aresztu wojskowego jest uzasadnione w przypadku skazanego za przestępstwo uchylania się od obowiązku pełnienia zasadniczej służby wojskowej, jeśli dobrowolnie zgłosił się do jedno…
- WR 232/88 1988-06-07Czy poborowy, który otrzymał kartę powołania do służby wojskowej, może uchylić się od obowiązku jej odbycia, jeśli uważa decyzję o powołaniu za niesłuszną, czy też powinien ją wykonać, a następnie dochodzić zmiany decyzj…
- Rw 549/75 1975-11-03Czy okoliczność, że sprawca przestępstwa przeciwko obowiązkowi pełnienia służby wojskowej jest zdolny do tej służby jedynie na określonych stanowiskach, ma istotne znaczenie dla wymiaru kary, jeśli nie pełnił służby na s…
Powołane przepisy
art. 110 § 1 KKart. 114 § 1 KKart. 110 KK§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 12.07.2026.