WR 232/88
WyrokIzba Wojskowa1988-06-07
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy poborowy, który otrzymał kartę powołania do służby wojskowej, może uchylić się od obowiązku jej odbycia, jeśli uważa decyzję o powołaniu za niesłuszną, czy też powinien ją wykonać, a następnie dochodzić zmiany decyzji innymi środkami prawnymi?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że poborowy, któremu wręczono kartę powołania do służby wojskowej, ma obowiązek ją przyjąć i stawić się zgodnie z jej treścią, nawet jeśli uważa decyzję za niesłuszną. Uchylenie się od obowiązku służby wojskowej z powodu własnej oceny słuszności decyzji jest niedopuszczalne i prowadzi do bezprawia. Poborowy może jedynie starać się o zmianę decyzji poprzez środki prawne przewidziane w ustawie.Stan faktyczny
Poborowy Andrzej O. został skazany za przestępstwo z art. 231 ust. 2 ustawy o powszechnym obowiązku obrony PRL. Obrońca wniósł rewizję, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych i twierdząc, że oskarżony nie dopuścił się czynu z winy. Obrońca domagał się uniewinnienia. Sąd Najwyższy rozpatrywał sprawę po wniesieniu rewizji od wyroku Wojskowego Sądu Garnizonowego.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok Wojskowego Sądu Garnizonowego w K.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk E. Zawiłowski (sprawozdawca). Sędziowie: płk E. Olczak, ppłk E. Matwijów. Prokurator Naczelny Prokuratury Wojskowej: mjr F. Szymański.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 1988 r. na rozprawie sprawy poborowego Andrzeja O., nieprawomocnie skazanego za popełnienie przestępstwa określonego w art. 231 ust. 2 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony PRL (Dz.U. z 1984 r. Nr 7, poz. 31) na karę 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby wynoszący 2 lata i 100 000 zł grzywny, z powodu rewizji wniesionej przez obrońcę od wyroku Wojskowego Sądu Garnizonowego w K. z dnia 13 kwietnia 1988 r.zaskarżony wyrok utrzymał w mocy.Uzasadnienie faktyczne(...) Od powołanego wyroku rewizję wniósł obrońca, który zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na stwierdzeniu, że oskarżony dopuścił się ze swojej winy czynu zarzucanego mu w akcie oskarżenia, mimo kategorycznego zaprzeczenia przez tego oskarżonego co do jakiejkolwiek jgo winy.W związku z tym zarzutem obrońca wniósł o uniewinnienie oskarżonego od popełnienia przypisanego mu czynu (...).(...) Jeżeli oskarżonemu wręczono kartę powołania, to bez względu na jego przekonania co do słuszności decyzji powinien ją przyjąć i stawić się zgodnie z jej treścią w określonym czasie i miejscu w celu odbycia służby wojskowej, co oczywiście nie pozbawiło go prawa do składania odwołań, zażaleń lub próśb do właściwych organów w kwestii - jego zdaniem niesłusznego - powołania go do tej służby. Poborowy bowiem nie może dowolnie interpretować decyzji właściwego organu wojskowego w zakresie jego powołania do służby wojskowej i - w wypadku gdy jest ona dla niego niekorzystna - uchylić się od ciążącego na nim obowiązku służby wojskowej; może jedynie starać się o jej zmianę: skutecznie czy nieskutecznie - to już inna sprawa, gdyż skuteczność starań o zmianę decyzji zależy od prawem określonych okoliczności.Omawiana kwestia ma ścisły związek z zagadnieniem wykonalności aktu administracyjnego. W związku z czym zauważyć trzeba, że akt administracyjny - a takim jest decyzja właściwej wojskowej komendy uzupełnień o powołaniu poborowego do pełnienia zasadniczej służby wojskowej - ma moc wiążącą w zakresie jej wykonalności dopóty, dopóki nie zostanie zmieniona, bez względu na to, czy jest ona błędna, czy też nie. Inny pogląd, a zwłaszcza dopuszczający do własnej oceny słuszności tej decyzji przez osobę powołaną do służby wojskowej, prowadziłby do bezprawia i wprowadziłby niedopuszczalne perturbacje w zakresie poboru; dezorganizowałby też prawidłowe funkcjonowanie jednostek wojskowych (...).
Powiązane orzeczenia
- Rw 1189/65 1966-05-01Czy poborowy, który odmówił pełnienia zasadniczej służby wojskowej z przyczyn wyznaniowych, uchylając się od niej i nie stawiając się do jednostki wojskowej, nawet po zastosowaniu środków przymusu, odpowiada z art. 110 §…
- III KRn 678/57 1957-12-12Czy skazanie za odmowę pełnienia służby wojskowej po otrzymaniu karty powołania na podstawie art. 83 pkt 2 ustawy o powszechnym obowiązku wojskowym, zamiast na podstawie art. 113 k.k.W.P., stanowi obrazę prawa materialne…
- Rw 388/66 1966-06-06Czy niestawienie się do odbycia służby wojskowej w wyznaczonym terminie, spowodowane wątpliwościami co do stanu zdrowia poborowego, może być usprawiedliwione, nawet jeśli formalne wymogi dotyczące powiadomienia wojskowej…
- Rw 104/76 1976-03-25Czy niezgłoszenie się do odbycia zasadniczej służby wojskowej w określonym terminie, z zamiarem uniknięcia tej służby do czasu, gdy nie będzie można już do niej powołać, stanowi trwałe uchylenie się od jej odbycia w rozu…
- Rw 196/76 1976-06-08Czy uchylanie się od odbycia czynnej służby wojskowej określonego rodzaju, zgodnie z aktem powołania, stanowi przestępstwo z art. 188 ust. 3 ustawy o powszechnym obowiązku obrony PRL, nawet jeśli sprawca chciał pełnić sł…
Powołane przepisy
art. 231 ust. 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026.