VI KZP 34/65

SentencjaSąd Najwyższy w Izbie Karnej na posiedzeniu niejawnym, po rozpoznaniu przedstawionej przez Sąd Wojewódzki kwestii prawnej, wymagającej zasadniczej wykładni ustawy, a mianowicie:"Czy odstrzał zwierząt łownych (dwóch saren i jednego zająca) na terenie lasu państwowego i przywłaszczenie upolowanych zwierząt, w warunkach nieposiadania przez sprawcę żadnego uprawnienia do polowania, wyczerpuje jedynie znamiona występku z art. 55 pkt 7 ustawy z dnia 7.VI.1959 r. o hodowli, ochronie zwierząt łownych (Dz. U. Nr 36, poz. 226), czy też przypadek taki należy przy zastosowaniu art. 36 k.k. oceniać według przepisów ustawy za przestępstwa przeciwko własności społecznej (Dz. U. Nr 36, poz. 228)"na podstawie art. 390 k.p.k. uchwalił udzielić odpowiedzi jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneObowiązujące od 1952 r. prawo łowieckie nie rozstrzygnęło zasadniczej kwestii, a mianowicie kto jest właścicielem zwierzyny żyjącej w stanie wolnym, mimo że w art. 1 ust. 2 dekretu z dnia 22.X.1952 r. (Dz. U. Nr 44, poz. 300) znajdowało się stwierdzenie, że gospodarowanie tą zwierzyną należy do Państwa.Konsekwencją takiego stanu prawnego było ustalenie w orzecznictwie sądowym poglądu, że zwierzyna stanowiła własność niczyją i że bezprawne polowanie nie było zaborem cudzej rzeczy, lecz nadużyciem cudzego prawa polowania, chronionego przepisem art. 270 k.k. (Uchwała całej Izby Karnej z dnia 30.XII.1957 r. w sprawie I KO 45/56 - OSN zeszyt 2 z 1958 r., poz. 15).W dniu 27.VI.1959 r. ogłoszona została ustawa o hodowli, ochronie zwierząt łownych i prawie łowieckim z dnia 17.VI.1959 r. (Dz. U. Nr 36, poz. 226). Art. 2 nowej ustawy postanawia, że zwierzyna w stanie wolnym stanowi własność Państwa. Ponadto z art. 28 tej ustawy wynika, że zwierzyna, pozyskana zgodnie z łowieckim planem hodowlanym, należy do koła łowieckiego, które nią dysponuje. Należy się zatem zastanowić, czy strzelanie do zwierzyny bez posiadania uprawnień do wykonywania polowania, przewidzianych w art. 30 pkt 2 ustawy z 17.VI.1959 r., i jej przywłaszczenia stanowi zagarnięcie mienia społecznego, czy też w danym przypadku ma zastosowanie art. 55 pkt 7 tej ustawy.Polowaniem w rozumieniu wymienionej ustawy jest tropienie, ściganie, strzelanie oraz łowienie sposobem dozwolonym zwierzyny żywej, zmierzające do wejścia w jej posiadanie (art. 1 pkt 4).Przepis ten określa jedynie samą czynność polowania, która staje się prawną dopiero pod wskazanymi w ustawie warunkami (art. 30 pkt 2).Pojęcie tej czynności bez zachowania któregokolwiek z wymienionych warunków stanowi występek z art. 55 pkt 7 ustawy, niezależnie od rzeczywistego wejścia w posiadanie zwierzyny (vide uchwała Sądu Najwyższego z dnia 9.IX.1964 r. w sprawie VI KO 26/64 - OSN z. 11 z 1964 r., poz. 164).W ustawowym stanie faktycznym tego występku nie mieści się zatem element zaboru ubitej zwierzyny, w związku z czym - jeśli nastąpiło usiłowanie zaboru lub zabór - sprawca odpowiada za usiłowanie zagarnięcia lub za zagarnięcie mienia społecznego, do którego popełnienia posłużyło mu jako środek polowanie bez posiadania uprawnień (art. 36 k.k.).Dodać nadto należy, że Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 21 września 1962 r., w sprawie IV K 162/62, wyjaśnił już, że zabór z lasu zastrzelonej tam zwierzyny stanowi zagarnięcie mienia społecznego.