2 CR 867/59

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia A. Meszorer. Sędziowie: F. Szczepański, S. Rejman (sprawozdawca).SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Kazimierza K. przeciwko Powiatowemu Przedsiębiorstwu Komunikacyjnemu w D. o odszkodowanie, po rozpoznaniu rewizji pozwanego od wyroku Sądu Wojewódzkiego we Wrocławiu z dnia 28 listopada 1958 r., zaskarżony wyrok w części uwzględniającej powództwo ponad 15.000 zł uchylił i sprawę w tym zakresie przekazał Sądowi Wojewódzkiemu we Wrocławiu do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki we Wrocławiu wyrokiem z dnia 28.XI.1958 r. zasądził od Powiatowego Przedsiębiorstwa Komunikacyjnego w D. na rzecz Kazimierza K. rentę uzupełniającą, różnicę między pobranym zasiłkiem a wynagrodzeniem za pracę oraz 15.000 zł tytułem zadośćuczynienia za cierpienia fizyczne i krzywdę moralną. W pozostałej części powództwo zostało oddalone.Sąd pierwszej instancji podał następujące motywy swojego rozstrzygnięcia:W dniu 17.IX.1956 r. powód uległ wypadkowi, w wyniku którego doznał zgniecenia, a częściowo nawet zmiażdżenia stopy. Do dnia 18.III.1957 r. przebywał w szpitalu, gdzie dużo cierpiał, a do obecnej jeszcze chwili - ze względu na wystającą kość w pięcie - musi posługiwać się kulami. Żądanie powoda jest więc uzasadnione w świetle postanowień art. 152, art. 161 i art. 165 k.z. i dlatego Sąd przyznał mu zarówno zadośćuczynienie za ból i krzywdę moralną, jak i rentę uzupełniającą, mając na uwadze, iż jest on całkowicie niezdolny do pracy. Na podstawie decyzji WRN powód został zaliczony do III grupy inwalidów i pobiera rentę w wysokości 641 zł miesięcznie.Wyrok ten w części uwzględniającej powództwo ponad 15.000 zł zaskarżyła strona pozwana, opierając skargę rewizyjną na zarzucie sprzeczności istotnych ustaleń z treścią materiału dowodowego oraz na naruszeniu prawa materialnego.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy doszedł do następujących wniosków:Sąd Wojewódzki, zasądzając na rzecz powoda rentę uzupełniającą, wyszedł z założenia, że jest on całkowicie niezdolny do pracy. Ustalenie to zostało dokonane na podstawie dowodu z przesłuchania powoda w trybie art. 311 k.p.c. oraz z oględzin jego nogi przez Sąd. To ustalenie jest trafnie zwalczane w rewizji. Sam powód twierdził w pozwie, że jest "niezdolny w 50% do pracy zarobkowej" i że musi się uczyć innego zawodu, co w okolicznościach sprawy wydaje się oczywiste. W aktach rentowych znajdują się dwa orzeczenia K.J.Z.-u, które zakwalifikowały powoda do III grupy inwalidzkiej, a więc uznały go tym samym za częściowo tylko niezdolnego do pracy. Jeżeli Sąd Wojewódzki miał co do tęgo wątpliwości, to powinien był z urzędu dopuścić dowód z opinii biegłego lekarza i dopiero tę opinię poddać własnej ocenie. Ponadto należało zażądać karty chorobowej powoda i w razie potrzeby przesłuchać lekarza, który go leczył.W sprawie wysuwane są sugestie, że powód powinien się poddać zabiegowi operacyjnemu, a wówczas odzyskałby całkowitą zdolność do pracy.W związku z tym Sąd Najwyższy zauważa, że poszkodowany nie może być zmuszony do poddania się zabiegowi operacyjnemu i że decyzja w tym przedmiocie należy wyłącznie do niego. Odmowa zaś poddania się operacji - jak w danym wypadku obcięcia kości - nie może być uznana za działanie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, tym samym więc nie może powodować zmniejszenia odszkodowania. Poszkodowany bowiem może nie być psychicznie przygotowany do poddania się operacji, która zawsze jest połączona z dodatkowymi dolegliwościami i pewną dozą ryzyka i której wyniku korzystnego dla poszkodowanego nikt nie jest mu w stanie zagwarantować. Osoba zatem odpowiedzialna za szkodę nie może bronić się skutecznie zarzutem, że poszkodowany byłby zdolny do pracy, gdyby poddał się operacji.Wydaje się też mylny pogląd skarżącego, że sąd I instancji dwukrotnie zasądził na rzecz powoda odszkodowanie za czas od dnia 17.IX.1957 r. do dnia 17.IX.1958 r. W rzeczywistości bowiem kwota 4.672 zł 66 gr jest najprawdopodobniej wyrównaniem między pobieranym przez powoda wynagrodzeniem a wypłaconym mu zasiłkiem, renta zaś wysokości po 530 zł 38 gr miesięcznie została mu przyznana tylko jeden raz. Skoro jednak przyznanie tak wysokiej renty jest trafnie kwestionowane w rewizji, a uzasadnienie wyroku nie jest dość precyzyjne, zaskarżone orzeczenie ulega uchyleniu w całej zaskarżonej części (art. 384 k.p.c.).