VI KO 10/60

SentencjaSąd Najwyższy w Izbie Karnej na posiedzeniu niejawnym, przedstawioną przez Sąd Wojewódzki kwestię prawną, wymagającą zasadniczej wykładni ustawy:"Czy Prokurator może na rozprawie rewizyjnej objąć skutecznie oskarżenie w myśl art. 65 § 1 k.p.k., jeżeli na rozprawie tej stwierdzono, że czyn oskarżonego, wskazany w akcie oskarżenia, sporządzonym przez Milicję Obywatelską, jako przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego, stanowi przestępstwo ścigane z oskarżenia prywatnego?"- uchwalił rozstrzygnąć jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneUchwała powiększonego składu Sądu Najwyższego z dnia 25 sierpnia 1960 r., VI KO 33/60, wyjaśnia: "Okoliczność, że pismo, które odpowiada treści aktu oskarżenia, sporządził funkcjonariusz Milicji Obywatelskiej, nie pozbawia tego pisma znaczenia aktu oskarżenia, jeżeli następnie zaopatrzono je w podpis prokuratora, stwierdzający niedwuznacznie wolę prokuratora ścigania karnego wymienionej w tym piśmie określonej osobie o wymieniony tam czyn przestępny". W uzasadnieniu tej uchwały wskazano, że pismo sporządzone przez M.O. pod nagłówkiem "akt oskarżenia" zyskuje zawsze pełny walor aktu oskarżenia, jako przewidzianego w art. 2 § 1 k.p.k. "żądania uprawnionego oskarżyciela", jeżeli treść tego pisma odpowiada warunkom stawianym temu aktowi przez ustawę i jeżeli na tym piśmie znajduje się w końcu podpis właściwego organu prokuratorskiego, świadczący niedwuznacznie o woli oskarżenia danej jednostki o dany czyn przestępny.1. Według przepisu art. 8 ustawy z dnia 20 lipca 1960 r. o zmianie przepisów postępowania karnego (Dz. U. Nr 38, poz. 348) w brzmieniu ustalonym przez ustawę z dnia 28 marca 1958 r. o zmianie przepisów postępowania karnego (Dz. U. Nr 18, poz. 76) organa M.O. nie występują przed sądem w charakterze oskarżyciela publicznego.Milicja Obywatelska - zgodnie z art. 8 lit. "b” cyt. ustawy ma prawo sporządzania aktów oskarżenia o przestępstwa ścigane z urzędu w sprawach, toczących się w trybie uproszczonym. Takie akty oskarżenia, aby mogły być uznane w myśl art. 2 § 1 k.p.k. za "żądanie uprawnionego oskarżyciela", muszą być zatwierdzone przez prokuratora i wniesione przez niego do sądu (art. 8 lit. "d” cyt. ustawy).2. Jeżeli zatem Milicja Obywatelska sporządziła akt oskarżenia o przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego, a rozpoznawane w trybie postępowania uproszczonego i jeżeli akt ten zatwierdził i wniósł do sądu prokurator, potem zaś okazało się w sądzie, iż czyn stanowi przestępstwo ścigane z oskarżenia prywatnego, prokurator ma prawo objęcia oskarżenia w myśl art. 65 § 1 k.p.k.3. Prokurator maże objąć oskarżenie w trybie art. 65 § 1 k.p.k. na rozprawie rewizyjnej, gdyż przepis art. 65 k.p.k. upoważnia go - przy istnieniu przewidzianych w tym przepisie warunków - do podjęcia oskarżenia w każdym stadium postępowania.4. Jak to już wyjaśnił Sąd Najwyższy w uchwale Całej Izby Karnej z dnia 21 stycznia 1961 r. (sygn. akt VI KO 72/59), jeżeli w toku postępowania sądowego sąd stwierdzi, że zachodzi możliwość zakwalifikowania czynu ujętego w akcie oskarżenia jako przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego - z przepisu prawnego, przewidującego ściganie tego czynu z oskarżenia prywatnego, wówczas powinien zwrócić się do prokuratora o złożenie oświadczenia, czy popiera oskarżenie. W razie złożenia przez prokuratora oświadczenia o odstąpieniu od oskarżenia, ma zastosowanie przepis art. 65 § 3 k.p.k. o umorzeniu postępowania.