IV CZ 90/61

PostanowienieIzba Cywilna1961-10-10

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd może sprostować omyłkę w nazwiskach stron w sentencji prawomocnego wyroku, jeśli omyłka ta wynika z niedokładności w pozwie, ale rzeczywisty stan rzeczy jest udokumentowany w innych aktach sprawy?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wymienienie stron w sentencji wyroku ma istotne znaczenie prawne, a nie tylko porządkowe. Jeśli z materiału procesowego wynika niedokładność lub omyłka w nazwiskach stron podanych w pozwie, sąd ma obowiązek wyjaśnić wątpliwości lub wymienić strony zgodnie z rzeczywistym stanem rzeczy. Wymienienie stron w sentencji wyroku sprzecznie z zebranym materiałem dowodowym stanowi niedokładność podlegającą sprostowaniu na podstawie art. 355 k.p.c.
Stan faktyczny
W prawomocnym wyroku rozwodowym z 1951 r. nazwiska stron zostały zapisane jako „Pal...ska” i „Pal...ski”. Pozwany w 1961 r. złożył wniosek o sprostowanie tych nazwisk na „Pał...ska” i „Pał...ski”, wskazując na omyłkę pisarską. Sąd Wojewódzki oddalił wniosek, uznając, że nie było omyłki, gdyż nazwiska w wyroku odpowiadały tym z wyciągu aktu małżeństwa dołączonego do pozwu. Sąd Najwyższy stwierdził, że przez cały proces strony posługiwały się nazwiskami „Pał...ska” i „Pał...ski”, co potwierdzały inne dokumenty, a zatem pierwotne brzmienie nazwisk w wyroku było niedokładnością podlegającą sprostowaniu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone postanowienie i sprostował sentencję wyroku Sądu Wojewódzkiego z dnia 9 października 1951 r. przez wpisanie w miejsce nazwisk stron „Pal...ska” i „Pal...ski” – nazwisk „Pał...ska” i „Pał...ski”.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia S. Kałamajski (sprawozdawca). Sędziowie: M. Piekarski, K. Lipiński.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Julianny P. przeciwko Władysławowi P. o rozwód, po rozpoznaniu rewizji pozwanego od postanowienia Sądu Wojewódzkiego w Bydgoszczy z dnia 31 maja 1961 r.,zmienił zaskarżone postanowienie i sprostował sentencję wyroku Sądu Wojewódzkiego w Bydgoszczy z dnia 9 października 1951 r. przez wpisanie w miejsce nazwisk stron "Pal...ska: i "Pal...ski" - nazwisk "Pał...ska" i "Pał... ski".Uzasadnienie faktyczneW prawomocnym wyroku z dnia 9 października 1951 r. orzekającym rozwód Sąd Wojewódzki, wymieniając strony, podał ich nazwiska w brzmieniu "Pal...ska" i "Pal...ski".W dniu 26 maja 1961 r. pozwany złożył podanie o wpisanie w miejsce nazwisk stron "Pal...ska" i "Pal...ski" nazwisk "Pał... ska" oraz "Pał...ski".Sąd Wojewódzki zaskarżonym postanowieniem wniosek pozwanego oddalił i w uzasadnieniu przytoczył, że w wyroku z dnia 9 października 1951 r. nie ma omyłki podlegającej sprostowaniu na podstawie art. 355 k.p.c., gdyż strony są wymienione zgodnie ze złożonym do akt wyciągiem aktu małżeństwa.Uzasadnienie prawneRewizja pozwanego jest uzasadniona.Nakazane w art. 334 k.p.c. wymienienie stron w sentencji wyroku nie ma charakteru tylko porządkowego. Wymienienie stron jest istotną częścią sentencji wyroku, bo wyjaśnia, między jakimi osobami wydany wyrok ma wywołać skutki prawne. Dlatego też w wypadku, gdy z zebranego w sprawie materiału procesowego wynika, iż wymienienie stron w pozwie zawiera niedokładność lub omyłkę, sąd, wydając wyrok, nie może powtórzyć wymienienia stron podanego w pozwie, lecz ma obowiązek wyjaśnić wątpliwości lub wymienić strony zgodnie z rzeczywistym stanem rzeczy, jeżeli taki stan rzeczy wynika z zebranego w sprawie materiału. Sąd, który idąc za brzmieniem oznaczenia stron podanym w pozwie, wymieni w sentencji wyroku strony sprzecznie z materiałem zebranym w sprawie i niezgodnie z rzeczywistym stanem sprawy - dopuszcza się niedokładności lub omyłki podlegającej sprostowaniu na podstawie art. 355 k.p.c.W sprawie niniejszej w pozwie podano nazwiska stron: "Pal... ska" i "Pal...ski" i tak też podano nazwiska stron w wyciągu aktu małżeństwa dołączonym do pozwu. Lecz przez cały czas procesu, począwszy od pełnomocnictw dla adwokatów, strony podpisywały się "Pał...ska" i "Pał...ski", zgodnie z dodatkowo złożonym odpisem zupełnym aktu małżeństwa stron i z odpisem skróconym aktu urodzenia pozwanego. W takich warunkach wymienienie stron w wyroku z dnia 9 października 1951 r. przez podanie ich nazwisk w brzmieniu wynikającym z pozwu - a więc pisanych przez "l" zamiast przez "ł" - jest niedokładnością podlegającą sprostowaniu na podstawie art. 355 k.p.c.Zaskarżone postanowienie jest więc błędne i nie może być utrzymane w mocy. Mając na uwadze, że wniosek pozwanego o sprostowanie wyroku jest słuszny, Sąd Najwyższy dokonał sprostowania zgodnie z wnioskiem pozwanego.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 355 KPCart. 334 KPC

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 23.07.2026.