II KO 85/56

SentencjaSąd Najwyższy w Izbie Karnej na posiedzeniu niejawnym w składzie siedmiu sędziów w sprawie E. S. postanowił przedstawioną przez Sąd Wojewódzki dla m. Łodzi w Łodzi kwestię prawną wymagającą zasadniczej wykładni ustawy:"Czy odbycie w całości lub w trzeciej części kary pozbawienia wolności za przestępstwo abolicyjne w ciągu pięciu lat poprzedzających popełnienie nowego przestępstwa tego samego rodzaju lub z tych samych pobudek stanowi przeszkodę do zastosowania art. 2 ust. 1, 3 ust. 2 i 3 i 5 ustęp 1 ustawy o amnestii z dnia 27 kwietnia 1956 r. przewidzianą w art. 6 tej ustawy."rozstrzygnąć jak wyżej.Uzasadnienie faktyczneUstawa o amnestii z dnia 27 kwietnia 1956 r. dotyczy (poza wykroczeniami i wykroczeniami skarbowymi, naruszeniami dyscypliny pracy, czynami, za które orzekła karę b. "Komisja Specjalna" i niektórymi występkami skarbowymi) przestępstw politycznych i do nich zbliżonych (art. 1 pkt. 1 i art. 3 ust. 1) oraz drobniejszych przestępstw pospolitych (art. 1 pkt 2 oraz art. 3 ust. 2 i 3). Art. 6 tej ustawy wyraźnie jednak zastrzega, że co do wspomnianych przestępstw pospolitych nie mogą korzystać z dobrodziejstw amnestii osoby, które dopuściły się tych przestępstw w ciągu pięciu lat po odbyciu w całości lub przynajmniej w trzeciej części kary pozbawienia wolności, orzeczonej za przestępstwo popełnione z tych samych pobudek lub należące do tego samego rodzaju.Porównanie tych przepisów wywołuje wrażenie powstania antynomii, bo recydywę grupową i jej skutki wywołuje przestępstwo poprzednie, przebaczone i puszczone w niepamięć. Tak jednak nie jest.Na tle wspomnianych przepisów trzeba odróżnić dwa fakty. Jednym z nich jest skazanie za przestępstwo określone w art. 1 pkt 2, drugim wykonanie w całości lub przynajmniej w jednej trzeciej części kary pozbawienia wolności wymierzonej za owe przestępstwa.Pierwszy fakt jest bez znaczenia dla skutków określonych w art. 6 ust. 1, bo rozstrzygającym jest wykonanie kary pozbawienia wolności w powyższym rozmiarze. Samo skazanie na karę pozbawienia wolności nie wykonaną nawet w jednej trzeciej części lub skazanie na grzywnę i wykonanie tej kary, jest obojętne ze stanowiska wspomnianego przepisu.Jeżeli zatem kara pozbawienia wolności wymierzona za wspomniane przestępstwo została w tym rozmiarze wykonana a oskarżony w okresie pięciu lat po jej odbyciu popełnił przestępstwo z tych samych pobudek lub należące do tego samego rodzaju (recydywa grupowa) - nie może wobec treści art. 6 ust. 1 powoływać się na abolicję zastosowaną do poprzedniego przestępstwa, bo wówczas, kiedy popełnił nowe przestępstwo - kara za przestępstwo to nie była darowana, a również przestępstwo to nie było puszczone w niepamięć a oskarżony popełnił nowe przestępstwo w postaci recydywy grupowej, mimo odcierpienia kary poprzedniej w owym rozmiarze.Pozbawienie sprawcy amnestii dla przestępstwa objętego recydywą nie pozbawia skazanego dobrodziejstwa abolicji z art. 2 pkt 1 w związku z art. 1 pkt 2, co do przestępstwa poprzedniego uzasadniającego recydywę, gdyż przepis art. 6 ust. 1 odnosi się jedynie do przestępstw popełnionych w warunkach recydywy grupowej, a nie do przestępstw, które poprzednio zostały popełnione.Usunięcie karty karnej z rejestru skazanych co do poprzedniego skazania nie stanowi przeszkody prawnej dla zastosowania art. 6 ust. 1 ustawy o amnestii. Trudność faktyczna może być usunięta przez stwierdzenie w inny sposób faktu odbycia kary pozbawienia wolności za poprzednie przestępstwo w całości lub przynajmniej w jednej trzeciej części.