II SAB/Gd 81/25

WyrokWSA w Gdańsku2026-03-11

Skład orzekający: Sędzia Dariusz Kurkiewicz, Sędzia Krzysztof Kaszubowski, Asesor Justyna Dudek-Sienkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności w prowadzeniu postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności w prowadzeniu postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, ponieważ wszczął postępowanie po upływie ustawowego terminu 60 dni od dnia nadania decyzji o lokalizacji linii kolejowej rygoru natychmiastowej wykonalności. Bezczynność tę uznano za rażące naruszenie prawa ze względu na ciężkość naruszenia, oczywistą sprzeczność z prawem, długotrwałość (niespełna 22 miesiące do wydania decyzji odszkodowawczej) oraz naruszenie konstytucyjnej zasady wywłaszczenia za słusznym odszkodowaniem.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na bezczynność Wojewody Pomorskiego w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość wywłaszczoną decyzją o lokalizacji linii kolejowej z rygorem natychmiastowej wykonalności. Wojewoda wszczął postępowanie odszkodowawcze z opóźnieniem, a następnie przez blisko 22 miesiące nie wydał decyzji odszkodowawczej, mimo licznych czynności i zmian biegłych. Ostatecznie decyzja odszkodowawcza została wydana po wniesieniu skargi na bezczynność.
Rozstrzygnięcie
1. stwierdza, że Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności w prowadzeniu postępowania, 2. stwierdza, że bezczynność Wojewody Pomorskiego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Wojewody Pomorskiego do wydania decyzji, 4. przyznaje od Wojewody Pomorskiego solidarnie na rzecz skarżących M. P. i A. P. sumę pieniężną w kwocie 5000 zł, 5. zasądza od Wojewody Pomorskiego solidarnie na rzecz skarżących M. P. i A. P. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Kaszubowski Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2026 r. w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. i A. P. na bezczynność Wojewody Pomorskiego w sprawie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość 1. stwierdza, że Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności w prowadzeniu postępowania, 2. stwierdza, że bezczynność Wojewody Pomorskiego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Wojewody Pomorskiego do wydania decyzji, 4. przyznaje od Wojewody Pomorskiego solidarnie na rzecz skarżących M. P. i A. P. sumę pieniężną w kwocie 5000 zł (pięć tysięcy złotych), 5. zasądza od Wojewody Pomorskiego solidarnie na rzecz skarżących M. P. i A. P. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. M. P. i A. P. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Wojewody Pomorskiego w sprawie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Skargę wniesiono w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Decyzją z 22 grudnia 2023 r. nr WI-III.747.1.45.2022.NS Wojewoda Pomorski ustalił lokalizację linii kolejowej dla przedsięwzięcia pn. "Prace na alternatywnym ciągu transportowym [...]. Decyzję wydano na podstawie przepisów Rozdziału 2b "Szczególne zasady i warunki przygotowania inwestycji dotyczących linii kolejowych" ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1234), dalej jako u.t.k. Zgodnie z art. 9w ust. 1 u.t.k. ww. decyzji z dniem jej wydania został nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Na mocy powyższej decyzji z podziału działki nr [...], położonej w gminie Ż., obręb P. (nr [...]), należącej do M. P. i A. P., powstała działka nr [...] o pow. 0,0256 ha, która przeszła z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa. W dniu 26 stycznia 2024 r. do Wojewody wpłynęło pismo z 22 stycznia 2024 r. M. P. i A. P., w którym zwrócili się z wnioskiem o ustalenie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. W dniu 8 marca 2024 r. Wojewoda zawiadomił o wszczęciu postępowania wskazując, że sprawa zostanie załatwiona do 28 czerwca 2024 r. Ponadto, postanowieniem z 8 marca 2024 r. Wojewoda powołał rzeczoznawcę majątkowego M. S. jako biegłego w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w sprawie ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, jednocześnie zobowiązując biegłego do przedłożenia ww. opinii w terminie 40 dni od dnia doręczenia niniejszego postanowienia. W dniu 12 marca 2024 r. do Wojewody wpłynęło ponaglenie Skarżących z 8 marca 2024 r. "Ponaglenie przed złożeniem skargi na bezczynność". Zdaniem strony skarżącej 22 lutego 2024 r. upłynął termin na wydanie decyzji, a do dnia 8 marca 2024 r. Skarżący nie otrzymali ani decyzji ani też informacji o wszczęciu postępowania. Skarżący wezwali do niezwłocznego poinformowania o stanie sprawy oraz uwzględnienie wniosków zapewniających im czynny udział w postępowaniu. Wnieśli także "aby pismo prócz oczywistego wniosku o podjęcie działań przez organ administracji było traktowane również jako skarga w myśl art. 221 Kodeksu postępowania administracyjnego". Pismem z 19 marca 2024 r. Wojewoda poinformował o podjętych czynnościach. Jednocześnie w związku z powyższymi informacjami dotyczącymi stanu postępowania, Wojewoda zwrócił się do Skarżących z prośbą o udzielenie informacji, czy wolą Skarżących jest - aby pismo z 8 marca 2024 r. zostało potraktowane jako ponaglenie wniesione w trybie art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (dalej jakom k.p.a.) - w takim wypadku Wojewoda Pomorski, zobowiązany będzie do przesłania ponaglenia wraz z aktami sprawy do Ministra Rozwoju i Technologii, celem rozpoznania, czy też - czy ww. pismo należy w świetle podjętych przez Wojewodę Pomorskiego działań (wszczęcie postępowania oraz powołanie biegłego) - traktować jako skargę składaną w trybie art. 221 k.p.a. Pismem z 9 kwietnia 2024 r. (data wpływu 11 kwietnia 2024 r.) Skarżący poinformowali, że ich pismo z 8 marca 2024 r. należy traktować jako skargę na zaniedbania organu. Podkreślili, że co najmniej do 8 marca 2024 r. Wojewoda nie podjął żadnych czynności, do których był zobowiązany. Zgodnie bowiem z art. 9y ust. 2a u.t.k., jeżeli decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej został nadany rygor natychmiastowej wykonalności, wysokość odszkodowania ustala wojewoda w drodze decyzji w terminie nie dłuższym niż 60 dni od dnia nadania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej rygoru natychmiastowej wykonalności. Ustawowy termin wydania decyzji o wysokości odszkodowania upłynął w dniu 22 lutego. W dniu 15 kwietnia 2024 r. do Wojewody wpłynęły wyjaśnienia Skarżących w zakresie dotyczącym kredytu mieszkaniowego. Pismem z 23 kwietnia 2024 r. Wojewoda poinformował o treści art. 234 k.p.a. Jednocześnie odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze stwierdził, że nie znajdują one usprawiedliwionych podstaw. Wojewoda wskazał, że w dniu 8 marca 2024 r. wszczęte zostało postępowanie odszkodowawcze, w trakcie którego pracownik merytoryczny prowadzący postępowanie administracyjne podejmuje szereg czynności mających na celu uzyskanie rzetelnego materiału dowodowego, a przede wszystkim ustalenia wartości wskazanej nieruchomości w formie operatu szacunkowego oraz aktualnej wartości wierzytelności zabezpieczonej hipotecznie. W związku z faktem, że w dziale IV księgi wieczystej nr [...] ujawniono hipotekę umowną kaucyjną, ustanowioną na rzecz banku, Wojewoda zwrócił się do wierzyciela hipotecznego z prośbą o podanie aktualnej wysokości świadczenia głównego wierzytelności zabezpieczonej ww. hipoteką, wraz z odsetkami zabezpieczonymi tą hipoteką. Pismem z 22 maja 2024 r. (data wpływu 28 maja 2024 r.) Skarżący zwrócili się o informację, czy w związku z upływem terminu na sporządzenie operatu - operat został wykonany. Jednocześnie wnieśli o zapoznanie się z jego treścią a w przypadku, gdy operat nie został wykonany, czy wydane zostało postanowienie o zmianie terminu jego wykonania. Skarżący wystąpili także o podanie informacji o sposobie wyłonienia biegłego i ilości operatów zleconych mu do realizacji w związku z wydaniem decyzji Wojewody nr WI-III.747.1.45.2022.NS. Pismem z 19 czerwca 2024 r. rzeczoznawca majątkowy zwrócił się o wydłużenie terminu wykonania zleconych mu operatów szacunkowych, w ramach inwestycji prowadzonej na podstawie decyzji Wojewody z 22 grudnia 2023 r., nr WI-III.747.1.45.2022.NS, uzasadniając to dużą liczbą operatów do wykonania i wskazując proponowany termin 31 lipca 2024 r. Jednocześnie rzeczoznawca poinformował, że będzie przekazywał operaty sukcesywnie w ramach ich powstawania. Pismem z 24 czerwca 2024 r. Wojewoda poinformował Skarżących, że ustanowiony rzeczoznawca zwrócił się z wnioskiem o wydłużenie terminu na wykonanie operatu. W dalszej kolejności pismem z 25 czerwca 2025 r. Wojewoda na podstawie art. 36 k.p.a. zawiadomił, że w związku z oczekiwaniem na sporządzenie przez biegłego rzeczoznawcę majątkowego opinii o wartości nieruchomości w formie operatu szacunkowego, zakończenie postępowania w uprzednio wskazanym terminie nie jest możliwe. W związku z powyższym, organ wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do 29 listopada 2024 r. Pismem z 4 lipca 2024 r. rzeczoznawca poinformował, że podjął decyzję o rezygnacji z wykonania operatów szacunkowych, w tym operatu określonego w postanowieniu nr NSP-III.7570.152.2024 – działka nr [...]. Rzeczoznawca poinformował, że dnia 25 czerwca 2024 r. przystąpił do swoich obowiązków. Rozpoczynając od oględzin nieruchomości stawił się na gruntach podlegających wywłaszczeniom, spotykając się z agresywnym słownie zachowaniem, pełnym niezgody, braku zrozumienia i sprzeciwu dla prowadzonej inwestycji kolejowej, skutkującej utratą przez wywłaszczonych części gruntu oraz składników znajdujących się na nim. Jednym z istotniejszych problemów, przebijających się na tle ogólnego sprzeciwu dla wywłaszczeń jest znajdująca się na kilku nieruchomościach pompa ciepła. Prace ziemne związane z inwestycją kolejową uszkodzą system grzewczy. Skala zniszczeń oraz utrata funkcjonalności pozostałej instalacji jest sporna i trudna do oszacowania. Tak samo jak koszt odtworzenia. Podobnie problematyczna sytuacja przedstawia się w przypadku systemu nawadniania zieleni. Zdaniem rzeczoznawcy powyższe oraz negatywne nastawienie do samej inwestycji stanowi groźne połączenie. Wywłaszczeni zapowiadali swoje działania, które planują podjąć w związku z wywłaszczeniem. Z uwagi na fakt, że działania te skierowane będą m.in. wobec rzeczoznawcy, rzeczoznawca obawia się problemów i konsekwencji zawodowych, jakie mogą go spotkać. Rzeczoznawca wskazał, że jest gotowy na odnoszenie się do zarzutów podnoszonych przez strony oraz na składanie wyjaśnień w stosunku do wykonanych przez operatów szacunkowych. Jednak oceniając skalę sprzeciwu wobec inwestycji, negatywne nastawienie stron oraz złożoność problemów, które wystąpiły już na początkowym etapie, musi brać pod uwagę ewentualne konsekwencje oraz ryzyko poniesienia odpowiedzialności zawodowej, w tym tej najcięższego kalibru – przed komisją odpowiedzialności zawodowej. Pismem z 11 lipca 2024 r., w związku z prowadzonym postępowaniem administracyjnym oraz koniecznością sporządzenia prawidłowej wyceny nieruchomości, w tym określenia wartości części składowych na niej się znajdujących, Wojewoda zwrócił się z prośbą o przekazanie dokładnych informacji, jakie budowle i nasadzenia znajdowały się na nieruchomości na dzień wydania decyzji nr WIIII.747.1.45.2022.NS. W szczególności dotyczy to parametrów pompy ciepła. Jednocześnie Wojewoda zwrócił się o dostarczenie dokumentów wskazujących m.in. rok produkcji i rodzaj ww. urządzenia, miejsce jego ulokowania (mapa, projekt techniczny), a także dokumentów potwierdzających jego montaż oraz podłączenie przez osobę uprawnioną. Powyższe dokumenty zostaną przekazane biegłemu rzeczoznawcy majątkowemu sporządzającemu operat szacunkowy na potrzeby niniejszego postępowania oraz będą przedmiotem analizy organu w celu wyjaśnienia zgłaszanych uwag. W odpowiedzi w dniu 7 sierpnia 2024 r. wpłynęło pismo Skarżących, którzy poinformowali, że wszystkie dokumenty były obejrzane podczas oględzin przez powołanego rzeczoznawcę. Jednocześnie skarżący poinformowali, jakie obiekty znajdowały się na terenie objętym wywłaszczeniem i złożyli wyjaśnienia w zakresie dotyczącym instalacji grzewczej, załączając kosztorys ofertowy i faktury. Pismem z 7 lipca 2024 r. Wojewoda przekazał P. S.A. w nawiązaniu do spotkania, które odbyło się w dniu 10 lipca 2024 r. w Pomorskim Urzędzie Wojewódzkim w Gdańsku, pismo Skarżących z 4 sierpnia 2024 r., celem zajęcia stanowiska. Postanowieniem z 17 września 2024 r. Wojewoda uchylił swoje postanowienie z 8 marca 2024 r. i postanowieniem z 17 września 2024 r. Wojewoda powołał rzeczoznawcę majątkowego M. K. zobowiązując go do przedłożenia operatu w terminie 40 dni od dnia doręczenia niniejszego postanowienia. W dniu 24 września 2024 r. rzeczoznawca zrezygnował z wykonania operatu z uwagi na brak wiedzy co do pomp ciepła. W odpowiedzi pismem z 24 września 2024 r. rzeczoznawca poinformował, że nie posiada specjalistycznej wiedzy pozwalającej wydać wiarygodnej opinii o wartości części składowych przedmiotowych nieruchomości tj. pompy AlphaInnoTec model WZ100H wraz dolnym źródłem oraz wymiennika ciepła do pompy Danfoss DHP-H8. Po zapoznaniu się z dokumentacją sprawy rzeczoznawca stwierdził, że wycena powyższych urządzeń wymaga specjalistycznej wiedzy technicznej w zakresie pomp ciepła, urządzeń związanych z pompami ciepła, sposobami ich instalacji i eksploatacji, której jako rzeczoznawca majątkowy nie posiada. Mając zatem na uwadze Standard Zawodowy Polskiej Federacji Stowarzyszeń Rzeczoznawców Majątkowych "Ogólne Reguły Postępowania" który określa, w punkcie 2.2 "Rzeczoznawca majątkowy nie powinien podejmować czynności zawodowych, które wykraczałyby poza jego wiedzę, umiejętności i kompetencje zawodowe", rzeczoznawca wniósł o uchylenie powołań w całości lub w części dotyczących wskazanych urządzeń i powołanie do wyceny biegłego z wiedzą specjalistyczną. Pismem z 7 października 2024 r. Wojewoda poinformował o treści ww. pisma z 24 września 2024 r. Mając na uwadze stopień skomplikowania sporządzenia wyceny ww. nieruchomości w szczególności części składowych obejmujących pompę ciepła, zwrócił się do skarżących z prośbą o rozważenie możliwości spotkania się w Pomorskim Urzędzie Wojewódzkim w Gdańsku w celu uzgodnienia dalszego przebiegu prowadzonego postępowania odszkodowawczego za przedmiotową nieruchomość, proponując termin spotkania w dniu 17 października 2024 r. W nawiązaniu do ustaleń na spotkaniu w wyznaczonym dniu - dnia 5 listopada 2024 r. P. przesłało propozycję treści oświadczenia, jakie może złożyć do postępowania P.S.A. W odpowiedzi na propozycję P., Skarżący pismem z 15 listopada 2024 r. poinformowali, że nie jest ona akceptowalna dla dotychczasowych właścicieli. Jednocześnie Skarżący wskazali, że oczekują: wykonania inwentaryzacji wymiennika gruntowego i instalacji grzewczej, ustalenia czy istnieje możliwość przebudowy systemu grzewczego i przedstawienie do akceptacji projektu tej przebudowy ewentualnie wskazanie odszkodowania związanego z podwyższeniem kosztów eksploatacji budynku, wskazania terminu prac związanych z wyłączeniem dotychczasowego źródła ciepła, zobowiązania do wykonania prac przywracających stan działki a także zobowiązania, że żadne prace ziemne nie zostaną rozpoczęte przed przebudową systemu grzewczego. Jeżeli zaś inwestor nie zamierza zawrzeć ugody w ww. zakresie, skarżący oczekują od Wojewody wydania decyzji o odszkodowaniu obejmującym wartość nieruchomości z instalacją grzewczą. Pismem z 28 listopada 2024 r. Wojewoda, działając na podstawie art. 36 k.p.a., poinformował, że załatwienie sprawy w wyznaczonym terminie nie jest możliwie i wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do 28 lutego 2025 r. Pismem z 13 grudnia 2024 r. Wojewoda poinformował P. S.A., że Skarżący w wiadomości przesłanej poprzez pocztę e-mail z 17 listopada 2024 r. poinformowali o odrzuceniu propozycji porozumienia, przedstawionego przez P. S.A. (kopię pisma przesyłano w załączeniu). Mając na uwadze powyższe Wojewoda zwrócił się o stanowisko Spółki w tej sprawie. Ponadto, w związku z koniecznością dokonania oględzin oraz sporządzenia inwentaryzacji nieruchomości, a także nawiązując do ustaleń zawartych podczas spotkania z 17 października 2024 r., Wojewoda zwrócił się z prośbą o oznakowanie nowych i starych punktów granicznych w terenie, znajdujących się w granicach działki nr [...] w terminie do 20 grudnia 2024 r. Jednocześnie Wojewoda zwrócił się, by po wykonaniu oznakowania, potwierdzić wykonanie powyższej czynności. Z uwagi na bieg terminów administracyjnych, Wojewoda zwrócił się o potraktowanie sprawy jako pilnej. Pismem z 24 stycznia 2025 r. P. S.A. poinformowało, że podtrzymuje chęć wypracowania wspólnego porozumienia. Nadto inwestor poinformował, że przekazał wykonawcy robót wszelkie posiadane informacje na temat możliwości wystąpienia kolizji z infrastrukturą podziemną w postaci wymienników ciepła wraz z prośbą o wykonanie inwentaryzacji stanu istniejącego oraz opracowania propozycji rozwiązania problemu. W dniu 7 lutego 2025 r. do Wojewody wpłynęło pismo Skarżących z 3 lutego 2025 r. dotyczące stanowiska inwestora z 24 stycznia 2025 r. Jednocześnie, odnosząc się do niewydania decyzji o odszkodowaniu, skarżący wnieśli o wykazanie nie jedynie pozornej inicjatywy w postępowaniu w zakresie skutecznego ustalenia wysokości odszkodowania i zaprzestanie przerzucania odpowiedzialności na inwestora. Skarżący poinformowali, że w przypadku braku reakcji ze strony Wojewody, będą zmuszeni zainteresować sprawą Rzecznika Praw Obywatelskich oraz organy kontroli państwowej. Pismem z 13 lutego 2025 r. Wojewoda poinformował, że materiał dowodowy został uzupełniony o pismo P. S.A. z 24 stycznia 2025 r. wraz ze szkicem geodezyjnym z tyczenia projektowanej linii granicznej. Jednocześnie poinformował, iż mając na uwadze bieg terminów administracyjnych, powołany przez Wojewodę, postanowieniem z 17 września 2024 r., rzeczoznawca majątkowy dokona wyceny nieruchomości wraz ze znajdującymi się na niej częściami składowymi z pominięciem instalacji pompy ciepła znajdującej na ww. nieruchomości. Jednocześnie organ podkreślił, że biegły po otrzymaniu dokumentacji P. S.A. potwierdził, że są one wystraczające do prawidłowego ustalenia położenia przedmiotu wyceny. Równocześnie poinformowano, że Wojewoda podejmuje czynności zmierzające do wyboru biegłego z zakresu ciepłownictwa, który dokona wyceny istniejącego systemu grzewczego. Pismem z 13 lutego 2025 r. Wojewoda zwrócił się do inwestora o niezwłoczne przekazanie dokumentacji obrazującej stan instalacji oraz o przedstawienie szczegółowej propozycji, która będzie zawierała plan, zakres przebudowy ww. instalacji i przewidywany termin rozpoczęcia prac związanych z jej przebudową. Pismem z 28 lutego 2025 r. Wojewoda działając na podstawie art. 36 k.p.a., poinformował, że załatwienie sprawy w wyznaczonym terminie nie jest możliwie i wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do 30 czerwca 2025 r. W dniu 11 marca 2025 r. do Wojewody wpłynęło pismo inwestora P. S.A., przekazujące pozyskane od Wykonawcy robot informacje w sprawie propozycji rozwiązania kolizji z niezinwentaryzowaną infrastrukturą podziemną na działce nr [...]. Operatem szacunkowym z 14 marca 2025 r. rzeczoznawca dokonał określenia wartości rynkowej nieruchomości gruntowej stanowiącej działkę ewidencyjną nr [...] w obrębie P., gmina m. Ż., powiat k., województwo p. Rzeczoznawca przekazał operat w dniu jego sporządzenia. W dniu 19 marca 2025 r. do Wojewody wpłynęło pismo Skarżących dotyczące stanowiska inwestora. Pismem z 20 marca 2025 r. Wojewoda poinformował, że materiał dowodowy został uzupełniony o operat szacunkowy z 14 marca 2025 r. sporządzony przez biegłego rzeczoznawcę majątkowego M. K. W ocenie Wojewody Pomorskiego opinia ta, jako wiarygodny dowód na wartość nieruchomości, może stanowić podstawę ustalenia wysokości odszkodowania. Ponadto pismem z 7 marca 2025 r. P. S.A. przekazała informacje uzyskane od wykonawcy robót zawierające propozycję rozwiązania kolizji z infrastrukturą podziemną (pompą ciepła), znajdującą się na działce nr [...]. W związku z powyższym, Wojewoda zwrócił się o udzielenie odpowiedzi jakie jest stanowisko na przedstawioną przez inwestora propozycję. Pismem z 20 marca 2025 r. Wojewoda wystąpił do Banku [...], ponownie zwracając się o podanie aktualnej wysokości świadczenia głównego wierzytelności zabezpieczonej hipoteką ujawnioną w księdze wieczystej nr [...] wraz z odsetkami zabezpieczonymi tą hipoteką. Pismem z 26 marca 2025 r. Wojewoda wystąpił do inwestora o ustosunkowanie się do pisma skarżących, które wpłynęło do Pomorskiego Urzędu w Gdańsku 19 marca 2025 r. W dniu 31 marca 2025 r. wpłynęło pismo Skarżących, w którym zaakceptowali ustalenia operatu z tym zastrzeżeniem, że nie obejmuje on instalacji grzewczej. W zakresie, w jakim dokonano wyceny skarżący jednak nie wnoszą zastrzeżeń. Skarżący podtrzymali stanowisko z 16 marca 2025 r. sformułowane w odpowiedzi na propozycję inwestora, jednocześnie oczekując zajęcia jednoznacznego stanowiska inwestora a w przypadku, gdy inwestor nie zamierza zawrzeć umowy, wniesiono o wydanie decyzji o odszkodowaniu obejmującej wartość nieruchomości wraz z instalacją grzewczą. Pismem z 2 kwietnia 2025 r. Wojewoda zwrócił się po raz kolejny do inwestora o zajęcie stanowiska. W dniu 7 kwietnia 2025 r. wpłynęła odpowiedź Banku [...]. W dniu 18 czerwca 2025 r. Wojewoda zaprosił do składania ofert na sporządzenie opinii zawierającej: 1. sporządzenie inwentaryzacji oraz ustalenie stanu części istniejącej instalacji pompy ciepła, m.in. rodzaju, parametrów i stopnia zużycia, w granicach wywłaszczanej działki ewidencyjnej nr [...] w dniu 22.12.2023 r.; 2. określenie aktualnej wartości części istniejącej instalacji pompy ciepła w granicach wywłaszczanej działki ewidencyjnej nr [...], według stanu w dniu 22.12.2023 r. tj. w dniu wydania decyzji WI-III.747.1.45.2022.NS; 3. ocenę możliwości przebudowy istniejącej instalacji pompy ciepła z zachowaniem jej funkcjonalności w granicach działki ewidencyjnej nr [...], oraz podanie kosztu takiej przebudowy. Pismem z 30 czerwca 2025 r. Wojewoda poinformował, że podjął działania w celu wyłonienia i powołania biegłego z zakresu ciepłownictwa, który dokona wyceny pompy ciepła znajdującej się na nieruchomości. Wobec powyższego na podstawie art. 36 k.p.a. poinformował, iż załatwienie sprawy w uprzednio wskazanym terminie nie jest możliwe. W związku z powyższym, przewidywany nowy termin załatwienia sprawy planowany jest do 30 września 2025 r. Ofertę złożyła firma E. Sp. z o.o., którą wybrano w dniu 4 lipca 2025 r. W dniu 9 lipca 2025 r. do Pomorskiego Urzędu Wojewódzkiego wpłynęła skarga na bezczynność z 7 lipca 2025 r. W dniu 7 sierpnia 2025 r. akta sprawy wraz z odpowiedzią na skargę przekazano do Sądu. W dniu 11 września 2025 r. wpłynęło pismo Skarżących, w którym odnieśli się do doręczonej opinii technicznej i przedstawili swoje stanowisko. Pismem z 19 września 2025 r. Wojewoda zwrócił się do inwestora P. S.A. przekazując pismo Skarżących z 8 września 2025 r., w którym zajęli stanowisko w sprawie proponując m.in. wykonanie instalacji przez inwestora na jego koszt przy zawarciu ugody na warunkach, które już poprzednio wyrażali. W odpowiedzi z 23 września 2025 r. inwestor podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko wyrażone podczas spotkania z właścicielami działki. Pismem z 30 września 2025 r., na podstawie art. 36 k.p.a. Wojewoda poinformował, iż załatwienie sprawy w uprzednio wskazanym terminie nie jest możliwe. W związku z powyższym, przewidywany nowy termin załatwienia sprawy planowany jest do 31 grudnia 2025 r. W piśmie z 8 października 2025 r., które wpłynęło do Wojewody w dniu 13 października 2025 r., Skarżący wskazali, że po zapoznaniu się ze stanowiskiem P. S.A. wyrażonym w piśmie z 23 września 2025 r. nie akceptują propozycji zawarcia ugory w proponowanym kształcie. Pismem z 16 października 2025 r. Wojewoda wezwał Skarżących do przedłożenia dokumentu potwierdzającego wygaśniecie hipoteki. Pismem z 24 października 2025 r., które wpłynęło do Wojewody w dniu 28 października 2025 r., Skarżący wnieśli "Ponaglenie przed złożeniem skargi na bezczynność organu" skierowane do Ministra Rozwoju i Technologii za pośrednictwem Wojewody. W dniu 3 listopada 2025 r. Wojewoda przekazał ww. ponaglenie do Ministra Finansów i Gospodarki. Pismem z 30 października 20205 r. Wojewoda poinformował strony, że zebrał w sprawie cały materiał dowodowy, a strony mogą przed wydaniem decyzji wypowiedzieć się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Prawomocnym postanowieniem z 19 listopada 2025 r. sygn. akt II SAB/Gd 44/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę jako niedopuszczalną wobec niezłożenia przez Skarżących ponaglenia, o którym mowa w art. 37 k.p.a. W dniu 3 grudnia 2025 r. do Wojewody wpłynęła skarga z 30 listopada 2025 r. na bezczynność. W dniu 18 grudnia 2025 r. Wojewoda przekazał skargę wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy do Sądu, gdzie zarejestrowano ją pod sygn. akt II SAB/Gd 81/25. Decyzją z 4 grudnia 2025 r. nr NSP-III.7570.152.2024.MK Wojewoda Pomorski ustalił przedmiotowe odszkodowanie w kwocie 175 274,17 zł (pkt 1) przyznając je w całości na rzecz poprzednich współwłaścicieli nieruchomości M. P. i A. P. (pkt 2) oraz zobowiązał P. S.A. do zapłaty ww. odszkodowania jednorazowo w terminie 14 dni od dnia, w którym niniejsza decyzja stanie się ostateczna. W związku z wydaniem ww. decyzji Sąd wezwał Skarżących do wskazania, czy podtrzymują swoją skargę z 30 listopada 2025 r. W odpowiedzi z 31 grudnia 2025 r. Skarżący poinformowali, że podtrzymują swoją skargę. Ponadto ustosunkowali się do treści odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143), dalej jako p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a, a także na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W myśl art. 149 § 1 p.p.s.a. w wyniku takiej kontroli sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (§ 2). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Przed przystąpieniem do merytorycznego rozstrzygnięcia skargi należało ocenić, czy zostały spełnione przesłanki jej dopuszczalności. Podstawową przesłanką w sprawach ze skarg na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania jest uprzednie wniesienie ponaglenia do właściwego organu (art. 52 § 1 w związku z art. 53 § 2b p.p.s.a.). Skarżący dopełnili tego warunku wnosząc ponaglenie z 24 października 2025 r. do Ministra Rozwoju i Technologii za pośrednictwem Wojewody Pomorskiego (vide: k. nr 115-116 elektronicznych akt administracyjnych VI). Jednocześnie należy zaznaczyć, że wymóg, o którym mowa w art. 53 § 2b p.p.s.a. uważa się za spełniony wówczas, gdy ponaglenie zostało wniesione, natomiast nie ma konieczności wstrzymywania się ze złożeniem skargi do czasu uzyskania postanowienia organu wyższego stopnia w sprawie. Przechodząc do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy należy przypomnieć, że zgodnie z art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), dalej jako k.p.a., bezczynnością organu jest nie załatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1. Zatem bezczynność zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. wyrok NSA z 9 października 2018 r. sygn. akt I OSK 1987/18, orzeczenia.nsa.gov.pl). Postępowanie administracyjne jest postępowaniem, w którym pozycja strony i organu administracji publicznej nie są równe. Dlatego też k.p.a. statuuje zasady rządzące tym postępowaniem mające za zadanie wyrównać relacje między organem a stronami postępowania, w szczególności zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwowych wyrażoną w art. 8 k.p.a., której służy m.in. zasada szybkości postępowania, którą statuuje art. 12 k.p.a. Wskazane zasady ogólne postępowania administracyjnego, wraz konstytucyjnymi zasadami demokratycznego państwa prawnego i zasadą legalizmu, służą realizacji prawa obywateli do dobrej administracji. Prawo do rozpoznania sprawy administracyjnej w rozsądnym terminie, jako element prawa do dobrej administracji, jest również jednym z praw podstawowych w porządku prawnym Unii Europejskiej (zob. art. 41 ust. 1 Karty Praw Podstawowych). Realizacji zasady szybkości postępowania służy m.in. określenie przez ustawodawcę terminów załatwiania spraw przez organy administracji publicznej. Zgodnie z art. 35 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki (§ 1). Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (§ 2). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3). Załatwienie sprawy w postępowaniu uproszczonym powinno nastąpić niezwłocznie, nie później niż w terminie miesiąca od dnia wszczęcia postępowania (§ 3a). Przepisy szczególne mogą określać inne terminy rozpoznania sprawy (§ 4). Zarazem, do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów doręczania z wykorzystaniem publicznej usługi hybrydowej, o której mowa w art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz. U. poz. 2320), okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu. (§ 5). W niniejszej sprawie materialnoprawną podstawę odszkodowania, które należy się Skarżącym za pozbawienie ich prawa własności ich nieruchomości stanowią przepisy ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1234), dalej jako u.t.k. W myśl art. 9y tej ustawy za nieruchomości oraz ograniczone prawa rzeczowe do nieruchomości, o których mowa w art. 9s ust. 3, 3a i 3e oraz w art. 9x ust. 4, od podmiotu, na rzecz którego wydawana jest decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej, przysługuje odszkodowanie dotychczasowym właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości, a także osobom, którym przysługiwało ograniczone prawo rzeczowe do nieruchomości w dniu, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna (ust. 1). Wysokość odszkodowania ustala wojewoda w drodze decyzji, w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej stała się ostateczna (ust. 2). Jeżeli decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej został nadany rygor natychmiastowej wykonalności, wysokość odszkodowania, o którym mowa w ust. 1 oraz w art. 9s ust. 9, ustala wojewoda w drodze decyzji, w terminie nie dłuższym niż 60 dni od dnia nadania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej rygoru natychmiastowej wykonalności (ust. 2a). Przedmiotowa decyzja Wojewody Pomorskiego nr WI-III.747.1.45.2022.NS ustalająca lokalizację linii kolejowej została wydana w dniu 22 grudnia 2023 r. Z dniem jej wydania decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności (vide: pkt 2 decyzji, s. 74 in fine elektronicznych akt administracyjnych I). Powyższe bezsporna okoliczność skutkowała koniecznością zastosowania przez Wojewodę wyżej przytoczonego art. 9y ust. 2a u.t.k., a więc ustalenia wysokości odszkodowania w drodze decyzji, w terminie nie dłuższym niż 60 dni od dnia 22 grudnia 2023 r., tj. najpóźniej do dnia 20 lutego 2024 r. Dokonana na podstawie załączonych do skargi akt administracyjnych analiza czynności podejmowanych przez organ w niniejszej sprawie prowadzi do bezspornego wniosku, że Wojewoda Pomorski w sposób niebudzący wątpliwości dopuścił się bezczynności. Pierwszym pismem w kontrolowanym postępowaniu jest bowiem wniosek Skarżących z 22 stycznia 2024 r., który wpłynął do Urzędu Wojewódzkiego w dniu 26 stycznia 2024 r., m.in. o wszczęcie postępowania i wydanie decyzji, o której mowa w art. 9y ust. 1 i 2a u.t.k. (vide: k. nr 141-142 elektronicznych akt administracyjnych I). Kolejnym pismem w sprawie jest zaś zawiadomienie z 8 marca 2024 r. nr NSP-III.7570.152.2024.KP o tym, że zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] o pow. 0,0256 ha, która powstała z podziału działki o nr [...], położoną w gminie Ż., obręb P. (nr [...]), objętą decyzją Wojewody Pomorskiego z dnia 22 grudnia 2023 r. nr WI-III.747.1.45.2022.NS oraz że przewidywany termin załatwienia sprawy planowany jest do dnia 28 czerwca 2024 r. (vide: k. nr 137-139 elektronicznych akt administracyjnych I). W konsekwencji, należy stwierdzić, że Wojewoda, którego obowiązkiem było ustalenie odszkodowania w terminie do 20 lutego 2024 r. poinformował o wszczęciu postępowania z przekroczeniem terminu wynikającego z przepisu szczególnego, tj. dopiero w dniu 8 marca 2024 r. A zatem niewątpliwie mamy do czynienia z sytuacją, gdy w nakazanym prawem terminie organ nie dokonał czynności, do której był obowiązany. Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdził, że Wojewoda Pomorski dopuścił się bezczynności (pkt 1 sentencji wyroku). Oceniając bezczynność Wojewody Pomorskiego Sąd doszedł do przekonania, że miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt 2 sentencji wyroku). Jak podnosi się w orzecznictwie, rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niezasługujące na akceptację w demokratycznym państwie prawa. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Jednocześnie ustawodawca nie zdefiniował kryteriów stanu rażącego naruszenia prawa, pozostawiając dokonanie kwalifikacji bezczynności lub przewlekłości uznaniu sądu orzekającego. Uznanie to zaś cechuje brak sztywnych ram wartościowania danego stanu rzeczy, opiera się ono na analizie całokształtu okoliczności sprawy, przy uwzględnieniu pewnych wskazań ustawowych, zasad doświadczenia życiowego i zawodowego. Taka kwalifikacja będzie więc zasadna, gdy stan bezczynności lub przewlekłości jest znaczny, oczywisty, uporczywy i nie daje się pogodzić z regułami demokratycznego państwa prawa (zob. wyroki WSA w Gdańsku: z 5 czerwca 2025 r. sygn. akt II SAB/Gd 5/25, z 3 lutego 2021 r. sygn. akt II SAB/Gd 107/20, orzeczenia.nsa.gov.pl), a także, gdy zwłoka jest efektem działań (zaniechań) organu, które można interpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw strony. Oceniając, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, względnie braku zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. W piśmiennictwie wskazuje się, że rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1998, s. 808-812). W ocenie Sądu taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. W art. 9y ust. 2a u.t.k. ustawodawca określił szczególny termin na wydanie decyzji o ustaleniu wysokości odszkodowania w sytuacji, gdy decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej został nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzja o odszkodowaniu powinna bowiem być wydana w terminie 60 dni od dnia nadania decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej rygoru natychmiastowej wykonalności. Niewątpliwie Wojewoda nie dopełnił swoich ustawowych obowiązków wszczynając postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za odjęte prawo własności już po upływie ustawowego terminu przewidzianego na rozstrzygnięcie sprawy. Świadczy to o rażącym lekceważeniu tak przepisów prawa, jak i praw obywatela. Zatem wszystkie czynności podejmowane przez organ po wszczęciu postępowania podejmowane już były w warunkach bezczynności. Ponadto, Sąd uwzględnił również okres bezczynności w wydaniu decyzji załatwiającej sprawę (przez organ I instancji), wynoszący – na dzień wydania decyzji z 4 grudnia 2025 r.– niespełna 22 miesiące. Ponadto na uwadze należało mieć przedmiot postępowania, w którym organ pozostawał bezczynny, a mianowicie postępowanie dotyczące ustalenia odszkodowania za odjęte prawo własności. Brak ustalenia w przewidzianym prawem terminie odszkodowania niewątpliwie narusza konstytucyjną zasadę wywłaszczenia za słusznym odszkodowaniem (art. 21 Konstytucji RP), bowiem organ w sposób nieuzasadniony pozbawił stronę prawa do uzyskania takiego odszkodowania i zrekompensowania jej szkody, jaką poniosła, w jak najszybszym terminie, w szczególności, że termin ten został przez ustawodawcę wyraźnie określony. Wreszcie stwierdzić trzeba, że nie istniały żadne prawne i faktyczne przeszkody do wszczęcia postępowania w sprawie, zatem brak wszczęcia tego postępowania po nadaniu decyzji o ustaleniu lokalizacji linii kolejowej rygoru wykonalności związany był wyłącznie z przyczynami leżącymi po stronie Wojewody. O ile zgodzić się trzeba z faktem, że decyzja odszkodowawcza nie może zostać wydana bez sporządzenia operatu szacunkowego oraz bez zapoznania się z nim przez strony postępowania, to jednak w niniejszej sprawie organ uchybił swoim obowiązkom w zakresie sprawnego prowadzenia postępowania i czuwania nad jego terminowością. Pierwszy rzeczoznawca został wyznaczony na mocy postanowienia z 8 marca 2024 r. i miał sporządzić operat w terminie 40 dni, tj. do dnia 17 kwietnia 2024 r. Tymczasem dopiero po dwóch miesiącach od upływu ww. terminu do Wojewody wpłynął wniosek o przedłużenie terminu do 31 lipca 2024 r., czyli o 3,5 miesiąca. W dniu 25 czerwca 2024 r. odbyły się oględziny, po których pismem z 4 lipca 2024 r. rzeczoznawca zrezygnował ze sporządzenia operatu w sprawie. O ile na to ostatnie Wojewoda nie miał wpływu, o tyle na brak sporządzenia operatu w terminie Wojewoda mógł reagować. Kontynuując wątek obligatoryjnej opinii biegłego należy zauważyć, że Wojewoda powołał nowego, drugiego rzeczoznawcę dopiero postanowieniem z 17 września 2024 r., a więc wydanym 2,5 miesiąca po tym, jak dowiedział się o rezygnacji pierwszego rzeczoznawcy. Drugi biegły zrezygnował w dniu 24 września 2024 r., a finalny operat szacunkowy, będący podstawą wydanej w dniu 4 grudnia 2025 r. decyzji, został złożony do akt 14 marca 2025 r. Operat ten nie obejmował kwestii związanych ze znajdującą się na nieruchomości pompą ciepła. Dopiero w czerwcu 2025 r. Wojewoda podjął działania w celu znalezienia eksperta, który sporządziłby opinię w tej kwestii. (Ostatecznie jedyny oferent sporządził opinię w dniu 26 sierpnia 2025 r.). W konsekwencji należy uznać, że brak działań monitorujących pracę biegłego zdaniem Sądu nie wskazywał na wolę organu w terminowym załatwieniu sprawy i przemawia za uznaniem, że bezczynność w wydaniu decyzji miała charakter rażący. W związku z załatwieniem sprawy przez organ decyzją z 4 grudnia 2025 r. Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Wojewody Pomorskiego do wydania decyzji (pkt 3 sentencji wyroku) na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Ponadto, Sąd przyznał od Wojewody Pomorskiego solidarnie na rzecz Skarżących sumę pieniężną w kwocie 5.000 zł (pkt 4 sentencji wyroku) na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania sąd ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. W myśl art. 154 § 6 grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Przyznanie sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. jest środkiem o charakterze kompensacyjno-dyscyplinującym. Suma pieniężna stanowi formę rekompensaty dla strony skarżącej za zwłokę w załatwieniu sprawy. Sąd wziął pod uwagę, że w niniejszej sprawie okres bezczynności organu jest zawiniony przez organ oraz że ze względu na jej przedmiot organ zobowiązany był do szczególnej staranności w jej jak najszybszym rozstrzygnięciu. Zasadne jest zrekompensowanie Skarżącym negatywnych skutków finansowych związanych z tą sytuacją oraz z naruszeniem prawa do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki. Przyznanie stronie wspomnianej sumy ma bowiem przede wszystkim na celu uczynić zadość krzywdzie, jaką strona poniosła na skutek (mówiąc ogólnie) wadliwie działającej administracji publicznej (zob. wyrok NSA z 27 lipca 2021 r. sygn. akt I OSK 1322/19, orzeczenia.nsa.gov.pl). Wprawdzie Skarżący domagali się kwoty 20.000 zł, jednakże nie wyjaśnili, dlaczego akurat taka kwota powinna zostać im zasądzona. W ocenie Sądu, suma pieniężna w wysokości 5.000 zł jest adekwatna do okoliczności sprawy, zaniedbania organu i zrekompensuje negatywne skutki związane z naruszeniem prawa Skarżących do rozpoznania sprawy w terminie. Dodatkowo, wobec wniosku Skarżących, w pkt. 5 sentencji wyroku zasądzono od Wojewody Pomorskiego solidarnie na rzecz Skarżących kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, na co składa się uiszczony wpis sądowy od skargi (art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a.). Sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a. zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w tym trybie, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło