II OZ 1076/25

Dnia 25 lipca 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Miron, , , po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. P. oraz R. P., D. K. i D.K.1 na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2025 r., sygn. akt VII SA/Wa 2525/24 o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi K. P. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 lipca 2024 r., nr 860/2024 w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: odrzucić zażalenie. K. P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "WINB", z dnia 25 lipca 2024 r., nr 860/2024, utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.st. Warszawy z dnia 18 stycznia 2024 r., nr IIWT/57/2024, o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego nietrwale połączonego z gruntem, tj. obiektu typu blaszak o wym. 3,0 m x 5,0 m i wysokości 2,20 m - 1,9 m, usytuowanego na nieruchomości przy ul. [...] w W. W związku z prawomocnym rozstrzygnięciem wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy (postanowienie starszego referendarza sądowego w WSA w Warszawie z 22 stycznia 2025 r., sygn. akt VII SPP/Wa 731/24, o odmowie przyznania prawa pomocy; patrz: art. 259 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VII z dnia 23 kwietnia 2025 r. wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na ww. decyzję WINB w kwocie 500 zł, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r. Nr 221 poz. 2193 ze zm.). W tym miejscu należy wskazać, że przedmiot niniejszej sprawy dotyczy zarządzenia z dnia 23 kwietnia 2025 r., którym do uiszczenia wpisu od skargi wezwano K. P. K. P. oraz R. P., D. K. i D.K.1 wnieśli zażalenie na ww. zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII. W uzasadnieniu zażalenia zawarto argumentację odnoszącą się do problemów finansowych, do zgodności z prawem zaskarżonej decyzji WINB oraz wnioskując o zawieszenie postępowania administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie podlega odrzuceniu jako złożone po terminie. Zgodnie z art. 194 § 2 w związku z art. 198 i art. 227 § 1 p.p.s.a., zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia przewodniczącego w przedmiocie kosztów sądowych. Ponadto należy wskazać, że zażalenie na zarządzenie przewodniczącego w przedmiocie kosztów sądowych wnosi się do sądu, który je wydał, co wynika z art. 177 § 1 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 178 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a. sąd odrzuci zażalenie na zarządzenie przewodniczącego w przedmiocie kosztów wniesione po terminie lub z innych przyczyn niedopuszczalne. W rozpoznawanej sprawie odpis zarządzenia z dnia 23 kwietnia 2025 r. został doręczony K. P. w dniu 14 maja 2025 r. wraz z prawidłowym pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia zażalenia (punkt 3 pouczenia zawierał informację o możliwości wniesienia zażalenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem Sądu I instancji, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu). Oznacza to, że termin do wniesienia zażalenia upłynął w dniu 21 maja 2025 r. Pomimo prawidłowego pouczenia zażalenie zostało skierowane bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a zatem za datę złożenia środka odwoławczego należało przyjąć datę jego przekazania do Sądu I instancji, co nastąpiło w dniu 28 maja 2025 r., a więc po terminie. Taka ocena wynika z tego, że wskazane powyżej przepisy nie dopuszczają możliwości wniesienia zażalenia bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a więc z pominięciem wojewódzkiego sądu administracyjnego, a w takiej sytuacji o dotrzymaniu terminu wniesienia zażalenia decyduje data przekazania zażalenia przez Naczelny Sąd Administracyjny wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu. Zaznaczyć przy tym należy, że przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w Rozdziale 2 Działu IV w odniesieniu do zażalenia nie przewidują odrębnych regulacji dotyczących zachowania terminu w przypadku wniesienia tego środka odwoławczego bezpośrednio do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Brak jest także przepisu szczególnego umożliwiającego w niniejszej sprawie bezpośrednie wniesienie zażalenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. odpowiednio postanowienia NSA: z 12 lipca 2018 r., II OZ 769/18; z 12 kwietnia 2018 r., II OZ 335/18; z 26 kwietnia 2019 r., II OZ 369/19; z 1 grudnia 2021 r., II OZ 838/21; z 16 lipca 2024 r., II OZ 331/24). Z tych względów zażalenie podlega odrzuceniu jako wniesione z uchybieniem terminu. Dodatkowym zaś argumentem za odrzuceniem zażalenia jako wniesionego przez R. P., D. K. i D.K.1 jest jego niedopuszczalność, ponieważ osoby te nie były adresatami zaskarżonego zarządzenia. Podkreślić należy, że niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem zarządzenia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego zarządzenia – w tym przypadku wyłącznie K. P. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a. jak w postanowieniu.