II OSK 1225/07
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2008-10-21
Skład orzekający: Roman Hauser, Maria Czapska-Górnikiewicz, Jerzy Stelmasiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo stwierdził nieważność decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, opierając się na rażącym naruszeniu przepisów postępowania administracyjnego, które miało wpływ na wynik sprawy?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odpowiada prawu, mimo częściowo wadliwego uzasadnienia. Sąd podkreślił, że ocena naruszeń procedury w postępowaniu zwykłym różni się od oceny naruszeń w kontekście rażącego naruszenia prawa, które musi mieć wpływ na wynik sprawy. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie wykazał związku między zarzucanymi naruszeniami proceduralnymi a ostatecznym rozstrzygnięciem sprawy, co było podstawą do uchylenia jego decyzji przez WSA.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej budynku mieszkalnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który wcześniej stwierdził nieważność decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. WSA uznał, że GINB nie wykazał, w czym upatruje rażącego charakteru naruszeń przepisów postępowania administracyjnego i jaki miały one wpływ na wynik sprawy. Skargę kasacyjną od wyroku WSA wniosła U. J., zarzucając m.in. naruszenie art. 153 p.p.s.a. i pominięcie istotnych dowodów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną. Odstąpiono od zasądzenia na rzecz K. i A. S. kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Hauser Sędziowie Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz ( spr. ) Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 21 października 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej U. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 maja 2007 r. sygn. akt VII SA/Wa 2428/06 w sprawie ze skargi K. i A. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 1. oddala skargę kasacyjną, 2. odstępuje od zasądzenia na rzecz K. i A. S. kosztów postępowania kasacyjnego.
II OSK 1225 / 07
UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 11 maja 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy ze skargi K. S. i A. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2006 r. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję własną tego organu z dnia [...]sierpnia 2006 r., którą to decyzją stwierdzono nieważność decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2003 r.
W uzasadnieniu powyższego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, iż decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2003 r. uchylono decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] maja 2002 r. i odmówiono wydania decyzji administracyjnej w trybie art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane dotyczącej budynku mieszkalnego realizowanego przez K. i A. S. na działce nr ew. [...] przy zbiegu ulic [...] we wsi J..
Sąd wskazał, iż decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2003 r., utrzymaną w mocy decyzją tegoż organu z dnia [...] stycznia 2004 r. odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2003 r. W wyniku skargi U. J. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 marca 2005r. sygn. akt VII SA/Wa 218/04 uchylił decyzję z dnia [...] grudnia 2003 r. i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] stycznia 2004 r., a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11 maja 2006r. sygn. akt II OSK 793/05 oddalił skargę kasacyjną K. i A. S. wniesioną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 marca 2005r.
W tej sytuacji zaistniała konieczność ponownego rozpatrzenia wniosku U. J. z dnia [...] czerwca 2003 r. o stwierdzenie nieważności decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2003 r.
Dokonując ponownej analizy akt sprawy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił, że postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] maja 2002 r. zostały wstrzymane roboty budowlane związane z realizacją przez K. i A. S.. budynku mieszkalnego na działce nr ew. [...] przy zbiegu ulic [...] we wsi J., prowadzone z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego decyzją o pozwoleniu na budowę projektu budowlanego. Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2002r. na podstawie art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego nałożył na inwestorów obowiązek wykonania w zakreślonym terminie określonych czynności. Po rozpatrzeniu odwołania inwestorów od powyższej decyzji M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2003 r., Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję i odmówił wydania decyzji administracyjnej w trybie art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego badając ponownie w trybie nadzorczym decyzję organu wojewódzkiego stwierdził, iż [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego dokonał odmiennej oceny stanu faktycznego od poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. nie uzasadniając faktycznych i prawnych okoliczności takiej oceny do czego był zobligowany art. 107 §3 kpa. Ponadto, nie odniósł się do kwestii istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego stwierdzonych przez organ nadzoru budowlanego stopnia podstawowego.
W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oględziny przeprowadzone przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dniu [...] maja 2003 r. zostały przeprowadzone z rażącym naruszeniem art. 79 k.p.a. Rażące naruszenie art. 79 kpa organ nadzorczy upatrywał w braku zachowania 7 dniowego terminu pomiędzy doręczeniem U. J. zawiadomienia o przeprowadzeniu dowodu z oględzin, co nastąpiło w dniu 10 marca 2003 r., a ich przeprowadzeniem w dniu 12 marca 2003 r.
Zdaniem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego organ wojewódzki stwierdzając, iż "w rozpatrywanej sprawie lokalizacja budynku jest zgodna z zatwierdzonym projektem zagospodarowania działki i nie narusza interesu osób trzecich" nie uzasadnił swego stanowiska i nie odniósł się do zarzutów U. J. podnoszonych w toku postępowania odwoławczego oraz w postępowaniu prowadzonym przez organ pierwszej instancji.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał również, iż "dodatkowo organ wojewódzki przed wydaniem decyzji z dnia 13 maja 2003 r. naruszył art. 10 § 1 kpa (...), co z kolei doprowadziło do naruszenia art. 81 k.p.a. chociażby w kontekście ustaleń zawartych w protokole z dnia [...] marca 2003 r. dotyczących okoliczności ustalenia czy posiadany przez inwestorów egzemplarz dokumentacji jest tożsamy z archiwalnym projektem budowlanym, stanowiącym integralną część wydanego pozwolenia na budowę".
W ocenie organu nadzorczego jako nieuzasadniony należy również uznać pogląd organu wojewódzkiego odnośnie "sprawy błędu dot. powierzchni zabudowy działki".
W konkluzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że decyzja z dnia [...] maja 2003 r. zapadła z "rażącym naruszeniem przepisów prawa procesowego w szczególności art. 7 kpa nakazującego dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, art. 10 § 1 kpa, art. 11 kpa zgodnie z którym organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał, art. 79 kpa oraz art. 81 kpa". Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał również, iż "Dodatkowo decyzja organu wojewódzkiego w sposób rażący narusza art. 107 § 3 k.p.a. (...)"
Po rozpatrzeniu wniosku K. i A. S. w trybie art. 127 § 3 k.p.a. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]października 2006 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...]sierpnia 2006r., podtrzymując swe dotychczasowe ustalenia i ocenę zawartą we wcześniejszej decyzji oraz odnosząc się do zarzutów zawartych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazał, że w przedmiotowej sprawie uznanie naruszenia przepisów proceduralnych za rażące ma związek z bezpośrednim wpływem na ustalenia faktyczne, a w konsekwencji również na rozstrzygnięcie merytoryczne organu wojewódzkiego.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wnieśli K. i A. S.. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili naruszenie przepisu art. 153 ustawy ppsa oraz pominięcie art. 156 § 2 k.p.a., art. 158 § 2 k.p.a. i naruszenie art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 kpa, art. 11 k.p.a. i art. 107 k.p.a., a także naruszenie prawa materialnego w szczególności art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko wnosząc o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny oceniając zarzuty skargi stwierdził, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie przeprowadził postępowania właściwego dla trybu postępowania nieważnościowego, analizując sprawę tak jakby jej rozpoznanie nastąpiło w trybie zwykłym.
W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny przytaczając fragmenty uzasadnienia kontrolowanej decyzji wskazał na konieczność oceny uzasadnienia i rozstrzygnięcia decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2003r. Nr [...] przez pryzmat naruszeń kwalifikowanych zasad procedury podnosząc, że tylko rażące naruszenie" prawa może stanowić przesłankę uzasadniającą w świetle art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. stwierdzenie nieważności decyzji. Dokonując sądowej kontroli zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż decyzja ta nie realizuje wytycznych zawartych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dnia 24 marca 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 218/04.
Zdaniem Sądu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powołał liczne naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (art.107 § 3 kpa, art. 79 kpa, art. 10 § 1 kpa, art. 81 kpa, art. 7 kpa, art. 77 kpa) nie wyjaśniając jednocześnie w czym upatruje ich rażący charakter. Jednocześnie Sąd przypomniał, iż wady nieważności o których mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa dotyczyć mogą również rażącego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, o ile to naruszenie pozostaje w związku z ostatecznym rozstrzygnięciem sprawy. W rozpatrywanej sprawie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie dokonał żadnych ustaleń dotyczących związku zarzucanych naruszeń z ostatecznym rozstrzygnięciem sprawy.
Sąd nie podzielił też stanowiska Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego dotyczącego braku odniesienia się przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do kwestii istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego ustalonych przez organ nadzoru budowlanego stopnia podstawowego. W kontrolowanej decyzji z dnia [...] maja 2003r. Nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego powołując się na przeprowadzone przez organy nadzoru budowlanego kontrole budowy stwierdził, iż "obiekt jednorodzinnego budynku mieszkalnego realizowany jest zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym i warunkami pozwolenia na budowę". Z uzasadnienia kontrolowanej decyzji wynika, iż organ odwoławczy nie stwierdził odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego poza ewentualnym podwyższeniem usytuowania budynku o około 30cm, którego nie zakwalifikował jako odstępstwa istotnego.
Sąd pierwszej instancji nie podzielił także oceny Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego dotyczącej rażącego naruszenia art. 79 kpa w świetle art. 156 § 1 pkt 2 kpa, w sytuacji, gdy zawiadomienie o terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin zostało doręczone stronie z uchybieniem terminu (dwa dni przed przeprowadzeniem dowodu). Jednocześnie Sąd wskazał, iż naruszenie przez organ obowiązków wypływających z art. 79 kpa jest naruszeniem zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, co stanowi podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 kpa) i nie może stanowić podstawy stwierdzenia nieważności decyzji.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zarzucając decyzji [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego ustalenie lokalizacji budynku zgodnie z zatwierdzonym projektem zagospodarowania działki i brakiem naruszenia interesu osób trzecich bez jakiegokolwiek omówienia tego stanowiska w aspekcie zarzutów U. J. nie wyjaśnił jednocześnie, które z zarzutów U. J. nie zostały wyjaśnione, czy zarzuty te znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym i czy dotyczą naruszenia przepisów prawa w stopniu rażącym.
Sąd wskazał też, iż naruszenie art. 10 § 1 kpa ustanawiającego zasadę ogólną czynnego udziału strony w całym toku postępowania jest wadą procesową kwalifikowaną, która stanowi podstawę wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek strony.
Ponadto zdaniem Sądu nie można mówić o naruszenia art. 81 kpa w odniesieniu do ustalenia czy posiadany przez inwestorów egzemplarz dokumentacji jest tożsamy z archiwalnym projektem budowlanym. Przepis art. 81 kpa dotyczy bowiem okoliczności faktycznych, a nie dokumentów, które z mocy art. 76 § 1 kpa korzystają z domniemania prawdziwości.
Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż rozpoznając ponownie sprawę organ jest obowiązany rozpatrzyć zarzuty podniesione przez stroną we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a wyjaśnienie stanowiska zajętego w przedmiocie tych zarzutów winno się znaleźć w uzasadnieniu ostatecznej decyzji. Tymczasem uzasadnienie zaskarżonej decyzji ograniczone zostało do powtórzenia argumentacji zawartej w uzasadnieniu decyzji z dnia [...]sierpnia 2006r. Takie działanie w świetle art. 107 § 1 i § 3 kpa nie może być uznane za prawidłowe.
W ocenie Sądu pierwszej instancji w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją doszło do naruszenia art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- dalej zwanej p.p.s.a.) oraz art. 7 kpa, art. 77 § 1 kpa, art.80, a także art. 107 § 3 w związku z art. 127 § 3 kpa. Organ nie zastosował się bowiem do wiążącej oceny prawnej uchybiając obowiązkowi dokładnego wyjaśnienia sprawy w aspekcie przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 kpa oraz właściwego uzasadnienia podjętej decyzji co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 §1 pkt 1c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła U. J., zaskarżając go w całości i opierając skargę kasacyjną na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy /art. 174 pkt. 2 p.p.s.a./ w postaci art. 133 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" oraz art. 153 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 15, art. 76, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 i art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez:
- przyjęcie, że Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego bezpodstawnie stwierdził nieważność zaskarżonej doń decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, gdyż - zdaniem Sądu Wojewódzki Inspektor decyzję swą należycie uzasadnił przy uwzględnieniu całego materiału dowodowego – chociaż decyzja ta nie wyjaśnia istoty sprawy i pozbawiona była rzeczywistego uzasadnienia,
- wybiórcze potraktowanie materiału dowodowego przy jednoczesnym pominięciu istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności na które wskazywały dowody znajdujące się w aktach sprawy - chociaż Sąd winien wyrokować na podstawie całości akt sprawy,
- orzekanie sprzecznie z ocenami zawartymi w poprzednim wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 24 marca 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 218/04, a także z pominięciem ustaleń poczynionych przez Naczelny i Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyrokach odpowiednio: z dnia 13 października 2004r. sygn. OSK 157/04 i z dnia 23 lutego 2005r. sygn. VII SA/Wa 1726/04.
Wskazując na powyższe zarzuty kasacji występujący w imieniu uczestniczki niniejszego postępowania pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego wg. norm przepisanych.
W uzasadnieniu wniesionej kasacji stwierdzono, iż pominięto w zaskarżonym wyroku, iż Powiatowy Inspektor w swych orzeczeniach tj. postanowieniu z [...] maja 2002r. i decyzji z [...] maja 2002 r. zarzucił realizację inwestycji w sposób sprzeczny z pozwoleniem i zatwierdzonym projektem, z naruszeniem warunków zabudowy poprzez znaczne przekroczenie powierzchni biologicznie nieczynnej na działce leżącej w obszarze krajobrazu chronionego, wady samego projektu, sprzeczność dokumentacji budowlanej oraz budowę z naruszeniem praw sąsiadów. Z kolei U. J. dodatkowo podnosiła, że budowany obiekt jest blisko dwukrotnie większy od objętego pozwoleniem i zlokalizowany w innym miejscu /wzdłuż całej granicy z jej posesją/, przez co całkowicie jej parterowy dom przesłania odcinając doświetlenie, zaś wyniesiona droga dojazdowa do garażu nie jest odsunięta lecz przebiega w ostrej granicy, wzdłuż całej tej granicy i całego jej domu i w bezpośredniej bliskości okien jej pomieszczeń mieszkalnych.
W kontekście wszystkich wyżej przedstawionych zarzutów wyniesienie budynku o 30 cm było kwestią drobną i nieistotną w porównaniu z innymi; natomiast pozostałych zarzutów Wojewódzki Inspektor nie tylko nie rozpatrzył, ale nawet nie wzmiankował o nich w swojej decyzji - pomimo, że były one znane i podnoszone w toczonym przed nim postępowaniu. Uzasadnienie decyzji ograniczył do lakonicznych stwierdzeń o "realizacji inwestycji zgodnie z zatwierdzonym projektem i warunkami pozwolenia na budowę", że "lokalizacja inwestycji zgodna jest z zatwierdzonym projektem i nie narusza interesów osób trzecich" .
Powołanie się na decyzję Wojewody [...] z [...].11.2001 r. było całkowicie bezzasadne jako że decyzja ta zapadła w czasie, gdy inwestorzy jeszcze niczego nie budowali i w sprawie istniały wyłącznie dokumenty. Autor kasacji podkreślił przy tym, iż decyzja Wojewody [...] z [...]. 11. 2001 r. została uchylona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lutego 2005r. sygn. akt VII SA/ Wa 1726/04. W ten sposób Wojewódzki Inspektor, z rażącą obrazą art. art. 7, 77, 107 § 3 oraz 15 i 138 kpa pozostawił całą istotę sprawy w ogóle poza rozpoznaniem. Istotne było też to, że ustalenia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego znalazły następnie potwierdzenie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 października 2004r. OSK 157/04 i prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 23 lutego 2005r. VII SA/Wa 1726/04.
W orzeczeniach tych Sądy jednoznacznie stwierdziły istotne wady projektu budowlanego, w którym na różnych kartach widniały różne, wzajemnie sprzeczne i niezborne powierzchnie zabudowy projektowanego domu / na karcie opisu ogólnego 160 m2, na karcie opisu do projektu zagospodarowania działki 240 m2/ oraz sprzeczność projektu z pozwoleniem na budowę.
W ocenie wnoszącej kasacje uczestniczki przytoczone w skardze okoliczności wskazują, że ustalenia WINB zapadły także z rażącym naruszeniem fundamentalnej zasady prawdy obiektywnej tj. art. art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. W tych warunkach Główny Inspektor prawidłowo uznał, iż decyzja WINB z [...].05.2003r. rażąco naruszała art. 107 § 3 kpa.
Natomiast Sąd Wojewódzki z obrazą tych samych przepisów w zw. z art. 145 § 1 pkt.1 lit. "c" ppsa przyjął, iż decyzja Wojewódzkiego Inspektora była prawidłowa i należycie uzasadniona, nie dostrzegając rażących braków tego uzasadnienia. Jednocześnie, pomijając z obrazą art. 133 § 1 ppsa istotną część materiału dowodowego z akt sprawy, nie dostrzegł, iż stwierdzenia Wojewódzkiego Inspektora o zgodności inwestycji z prawem / z pozwoleniem na budowę i warunkami zabudowy/ sprzeczne były z prawdą obiektywną.
Zdaniem uczestniczki postępowania zestawienie tych dwóch fragmentów uzasadnień wyroków WSA z 24.03.2005 VII SA/Wa 218/04 i z 11.05.2007r VII SA/Wa 2428/06 wskazuje, że Sąd Wojewódzki w zaskarżonym wyroku rażąco naruszył także art. 153 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit., c p.ps.a. w zw. z art. 7,77 § 1 i 107 § 3 kpa.
W poprzednim wyroku z 24.03.2005r. VII SA/Wa 218/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że takie, jak wyżej opisane, uzasadnienie i rozstrzygnięcie kontrolowanej decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego należy ocenić przez pryzmat naruszenia zasad procedury. To stanowisko, w ślad za Sądem, powtórzone jest w decyzji Głównego Inspektora. W efekcie z obrazą art. 153 ppsa dokonał odmiennej oceny tego zagadnienia od oceny prawnej wyrażonej w poprzednim wyroku WSA z 24.03.2005r, naruszając przy tym art. 145 § 1 pkt.l lit.c ppsa w zw. z art. 7, 77§ 1 i 107 § 3 k.p.a., a także art. 50 ust.1 pkt. 3 i 51 ust. 1 pkt. 1 i 2 pr. bud.
Autor kasacji stwierdził, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny oceniając w zaskarżonym wyroku decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego poprzez pryzmat ustaleń dokonanych przez Głównego Inspektora pominął - z obrazą art. 133 § 1 k.p.a. i 141 § 4 p.p.s.a. oraz 145 § 1 pkt. 1 lit. "c" p.p.s.a. - rażące naruszenia prawa; większością z nich nie zajął się w ogóle, zaś pozostałe ocenił błędnie jak również sprzecznie z wcześniejszymi ocenami zawartymi w wyroku WSA z naruszając przy tym także art. 153 ppsa.
W rezultacie powyższych uchybień Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł z naruszeniem art. 133 § 1 i 141 § 4, 145 § 1 ust. 1 lit.c oraz 153 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 76 § 3 80, 15 i 138, 107 § 3 i 156 § 1 pkt. 2 k.p.a.
Odpowiedź na powyższą skargę kasacyjną złożyli K. S. i A. S. wnosząc o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz zasądzenie na rzecz K. i A. S. kosztów postępowania wg norm przepisanych. Wnosząc o oddalenie kasacji skarżący wskazali na bezzasadność zarzutów skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie może być uwzględniona, a to z uwagi na fakt, iż zaskarżony wyrok odpowiada prawu mimo częściowo wadliwego uzasadnienia.
Przede wszystkim w związku z zawartymi we wniesionej kasacji wywodami wyjaśnić należy, iż inna jest ocena naruszeń procedury jakiej dopuszcza się organ w postępowaniu zwykłym, a inna musi być ocena tychże nawet samych naruszeń, ale dokonywanych przez pryzmat rażącego naruszenia prawa. Na powyższe zróżnicowanie zwracano uwagę zarówno w wyroku zaskarżonym, jak i w wyroku go poprzedzającym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 24 marca 2005 r. (sygn. akt VIISA/Wa 218/04 ) oraz w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2006 r. ( sygn. akt II OSK 793 /05). Podkreślić trzeba, iż Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 maja 2006 r. ( sygn. akt II OSK 793 /05) oddalił skargę kasacyjna wniesioną od wyroku z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 24 marca 2005 r. (sygn. akt VIISA/Wa 218/04). W tymże wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał na lakoniczność uzasadnienia decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego badającego w trybie nieważnościowym decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2003 r., brak ocen i rozważań w aspekcie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, czym naruszono art. 7 kpa i art. 77 kpa.
Organ nadzoru kolejny raz rozpoznający przedmiotową sprawę uchybień we wskazanym wyżej zakresie nie usunął i na te okoliczności trafnie wskazano w zaskarżonym wyroku. Należy podzielić prezentowane w zaskarżonym wyroku stanowisko Sądu pierwszej instancji, iż kontrolowana decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie zrealizowała wytycznych zawartych we wskazanych wyżej wyrokach, więc zarówno w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dnia 24 marca 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 218/04, jak i w wyroku oddalającym wniesioną kasację. Zasadnie wskazał w zaskarżonym wyroku Sąd, iż Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji powołał liczne naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (art.107 § 3 kpa, art. 79 kpa, art. 10 § 1 kpa, art. 81 kpa, art. 7 kpa, art. 77 kpa) nie wyjaśniając jednocześnie w czym upatruje ich rażący charakter upoważniający do stwierdzenia zaistnienia wymogu o jakim mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Podkreślić przy tym ponownie trzeba, iż rażące naruszenie o jakim mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa nie jest to zwykłe naruszenie prawa i musi mieć wpływ na wynik sprawy, a więc nawiązywać do wyniku rozstrzygnięcia, a ten z kolei oparty jest o normy prawa materialnego. Mówiąc więc wprost należy stwierdzić w sposób jasny, wyczerpujący, dokładny, jaki wpływ naruszenia prawa procesowego miały na naruszenie prawa materialnego, przy czy każda z norm musi być poddana ocenie nie tylko samodzielnej, ale wzajemnego wpływu stwierdzonych naruszeń na ostateczny wynik sprawy.
Ze wskazanych wyżej względów nie można podzielić zarzutów kasacji dotyczących naruszenia przepisów postępowania w postaci art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" oraz art. 153 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 15, art. 76, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 i art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Nie budzi wątpliwości bowiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, że w rozpatrywanej sprawie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie dokonał żadnych ustaleń dotyczących związku zarzucanych naruszeń prawa procesowego z ostatecznym rozstrzygnięciem sprawy, przy czym organ całego przebiegu postępowania administracyjnego związanego z przedmiotową inwestycją nie poddał należytej ocenie. Przedstawione wyżej względy przesądzają o zasadności rozstrzygnięcia zaskarżonego wyroku powodując, że kasacja nie może być uwzględniona.
Natomiast podzielić należy wywody skargi kasacyjnej w zakresie w jakim kasacja zakwestionowała stanowisko Sądu pierwszej instancji nie podzielające stanowiska Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego co do "braku odniesienia się przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w kwestii istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego ustalonych przez organ nadzoru budowlanego stopnia podstawowego." Sąd pierwszej instancji prezentując w tym względzie swe stanowisko pominął to, iż decyzja [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2003 r., którą odmówiono wydania decyzji administracyjnej w trybie art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w odniesieniu do budynku mieszkalnego realizowanego przez K. i A. S. poprzedzona była postanowieniem wstrzymującym prowadzone roboty budowlane. W wyniku tegoż postanowienia wydana została następnie decyzja z dnia [...] maja 2002 r. przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w której to decyzji zawarto określone ustalenia dające temu organowi upoważnienie w jego ocenie do zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Istotnym jest przy tym też i to, a fakt ten pominęła z kolei strona wnosząca kasację, iż tak jak Sąd, tak również i Główny Inspektor we wskazanym wyżej zakresie nie dokonał analizy decyzji badanej, a więc decyzji Wojewódzkiego Inspektora z dnia [...] maja 2003 r. Autor kasacji trafnie jednocześnie przy tym zauważył, iż decyzja Wojewody [...] z [...]. 11. 2001 r. została uchylona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lutego 2005r. sygn. akt VII SA/Wa 1726/04., a od którego to wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11 maja 2006 r. (sygn. akt II OSK 1157/05) wniesioną kasację oddalił. Tak więc ustalenia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego zawarte w decyzji z dnia [...] maja 2002 r. znalazły potwierdzenie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 października 2004 r. OSK 157/04 i wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2006 r. (sygn. akt II OSK 1157/05). Zasadność jednak w powyższym względzie zarzutów kasacji nie daje podstaw do jej uwzględnienia, a to z uwagi na przytoczone wyżej uchybienia procesowe stwierdzone w postępowaniu przed organem administracji wydającym decyzję kontrolowaną zaskarżonym wyrokiem, a co przesądziło o zasadności wyroku Sądu pierwszej instancji.
Należy podkreślić, że w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny w trybie art. 184 p.p.s.a., ale wyrażenia w uzasadnieniu wyroku innej oceny prawnej niż Sąd pierwszej instancji, to wiążąca jest ocena przedstawiona w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2004 r., FSK 207/04). Z tych też przyczyn organ rozpoznający kolejny raz niniejszą sprawę winien mieć na względzie wskazania i uwagi przedstawione w niniejszym wyroku, jak i w wyżej wskazanych wyrokach, a wydanych w niniejszej sprawie.
Zważywszy na przytoczone wyżej okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdzając nieważności postępowania przed Sądem pierwszej instancji, mimo błędnego w części uzasadnienia zaskarżonego wyroku i stwierdzając, że zaskarżony wyrok odpowiada prawu na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił wniesioną skargę kasacyjną.
Wobec zasadności w części zarzutów wniesionej kasacji, mimo braku jej skuteczności, na mocy art. 207 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od przyznania na rzecz skarżących małż. S. kosztów postępowania kasacyjnego, wynikających z udziału ich pełnomocnika na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło