II SA/Bd 974/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Wojciech Jarzembski Sędziowie: sędzia WSA Elżbieta Piechowiak asesor WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Protokolant Magdalena Tambelli po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 lutego 2008r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Wojewody [..] z dnia [..] października 2007 r. nr [..] w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, ze zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Wojewody [..] na rzecz skarżącego kwotę 500 (pięciuset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu [...] sierpnia 2007 r. skarżący J.D., powołując się na przepis art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118; z późn. zm.), złożył Prezydentowi [...] zgłoszenie robót budowlanych polegających na postawieniu lekkiego aluminiowego masztu kratownicowego o wysokości 8 m i wadze 14 kg z odciągami linowymi na budynku jednorodzinnym położonym w G. przy ul. P. Decyzją z [...] września 2007 r. Prezydent wniósł sprzeciw do zgłoszonych robót budowlanych, wskazując, że zakres planowanego przedsięwzięcia nie mieści się w katalogu obiektów budowlanych i robót budowlanych, których wykonanie nie wymaga uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę, określonego w art. 29 Prawa budowlanego. Odwołując się skarżący podniósł, że zgodnie z Prawem budowlanym pozwolenia na budowę wymagają jedynie maszty wolnostojące. Natomiast maszty na budynkach należy traktować jako urządzenie budowlane wymagające tylko zgłoszenia budowlanego. Zwrócił także uwagę, że w Prawie budowlanym nie występuje termin "maszt antenowy posadowiony na budynku" a jedynie "wolnostojący maszt antenowy". Traktowanie zatem masztu posadowionego na budynku jako masztu wolnostojącego jest nieporozumieniem bądź nadinterpretacją art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Decyzją z dnia 11 października 2007 r. Wojewoda Kujawsko – Pomorski utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy, powołując się na treść art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego stwierdził, że inwestycja polegająca na instalowaniu masztów antenowych na obiektach budowlanych stanowi nadbudowę obiektu budowlanego, która nie została zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. W skardze do sądu administracyjnego J.D. wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji, zarzucając im naruszenie: - art. 30 ust. 1 pkt 4 lit. c) ustawy – Prawo budowlane poprzez jego niezastosowanie, - art. 30 ust. 6 ustawy – Prawo budowlane poprzez błędne zastosowanie pomimo braku okoliczności wymienionych w pkt 1 – 3 tego przepisu, uzasadniających jego zastosowanie. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że przedmiotowa inwestycja nie polega na budowie, przebudowie czy nadbudowie budynku wymagającej pozwolenia na budowę, ale jedynie na założeniu na budynku, którego substancja pozostaje nie zmieniana, urządzenia mieszczącego się w pojęciu instalacji. Zdaniem skarżącego w bezpodstawnie pominiętym przez organy art. 30 ust. 1 pkt 4 lit c) Prawa budowlanego wyraźnie wymieniono przedmiotową inwestycję jako wymagającą zgłoszenia, a nie pozwolenia na budowę, Skarżący zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego zgłoszenia właściwemu organowi wymaga m.in. wykonanie robót budowlanych polegających na instalowaniu na obiektach budowlanych urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, będących instalacjami w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska, zaliczanych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Maszt antenowy, który ma być zamontowany, jako stacjonarne urządzenie techniczne mogące powodować emisję jest właśnie instalacją w rozumieniu art. 3 pkt 6 lit. a) Prawo ochrony środowiska, przy czym z uwagi na małą moc promieniowania nie zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Jeżeli zatem przedsięwzięcia polegające na zakładaniu na obiektach budowlanych instalacji mogących znacząco oddziaływać na środowisko wymagają tylko zgłoszenia budowlanego, to tym bardziej tylko zgłoszenia, a nie pozwolenia na budowę, wymaga założenie przedmiotowej instalacji, nie oddziaływującej na środowisko. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zasadnie zarzuca skarżący, że bezpodstawne jest twierdzenie organów, iż roboty budowlane polegające na wzniesieniu masztu antenowego na istniejącym obiekcie budowlanym, tj. w przedmiotowym przypadku - na budynku, stanowi jego nadbudowę. Nadbudowa, choć nie została zdefiniowana w przepisach ustawy – Prawo budowlane, oznacza z natury rzeczy zmianę takich charakterystycznych parametrów obiektu jak wysokość czy ilość kondygnacji (wnioskowanie a contrario z art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego). Ustalając, czy doszło do nadbudowy budynku, należy mieć na uwadze ustawową definicję tego obiektu budowlanego. Zgodnie z art. 3 pkt 2 Prawa budowlanego przez budynek należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Z definicji tej wynika, że istotnymi cechami budynku są: posadowienie (fundamenty) oraz wydzielenie z przestrzeni, realizowane za pomocą przegród budowlanych i konstrukcji dachu. Nadbudowa budynku powinna zatem oznaczać wydzielenie przestrzeni ponad dotychczasową wysokość budynku, oczywiście w taki sposób, że dotychczasowa konstrukcja, jak też konstrukcja nowo wzniesiona będą stanowiły całość. Trudno mówić, iż dochodzi do takiego wydzielenia przestrzeni poprzez ustawienie na dachu budynku masztu antenowego. Istotą konstrukcji masztu antenowego jest zapewnienie pewnej wysokości dla sprawnego działania urządzenia telekomunikacyjnego, a nie wydzielenie pewnej przestrzeni w celu jej użytkowania, tak jak to się dzieje w przypadku budynku. Wydzielenie przestrzeni w przypadku masztu jest utrudnieniem (bo naraża konstrukcję np. na niekorzystne działanie wiatru), a nie pożytkiem. Uznając, że sporne roboty budowlane nie stanowią budowy w rozumieniu Prawa budowlanego, a konkretnie nadbudowy, stanowiącej rodzaju budowy (art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego), zdaniem Sądu należy je zakwalifikować jako przypadek innych robót budowlanych, o których mowa w art. 3 pkt 7 wspomnianej ustawy, tj. montaż urządzenia (por. dotyczący podobnego urządzenia związanego z emisją fal elektromagnetycznych, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 16 stycznia 2008 r., sygn. akt II SA/Gl 796/07, opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA) dostępnej poprzez stronę internetową www.nsa.gov.pl – dział "Baza orzeczeń", a także opubl. w CBOSA wyroki tego Sądu z 16 stycznia 2008 r., sygn. akt II SA/Gl 799/07, II SA/Gl 805/07, z dnia 23 stycznia 2008 r. sygn. akt II SA/Gl 807/07, z 30 stycznia 2008 r. sygn. akt II SA/Gl 808/08, II SA/Gl 801/07; inaczej – Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 października 2005 r., sygn. akt II OSK 89/05, opubl. w CBOSA). W tym względzie Sąd podziela argumentację prezentowaną w wymienionych orzeczeniach WSA w Gliwicach. Należy przede wszystkim stwierdzić, że zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 15 Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymagają roboty budowlane polegające na instalowaniu urządzeń na obiektach budowlanych. Roboty takie podlegają zgłoszeniu w dwóch wypadkach: w sytuacji określonej w art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b) (instalowanie urządzeń o wysokości powyżej 3 m na obiektach budowlanych) i w art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. c) (gdy instalowane urządzenie emitujące pole elektromagnetyczne jest instalacją w rozumieniu ustawy Prawo ochrony środowiska, zaliczaną do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko). Ponieważ w przedmiotowej sprawie urządzenie (maszt do zawieszenia anten), które chce zainstalować skarżący przekracza wysokość 3 m, niezależnie zatem, czy będzie ono instalacją mogącą znacząco oddziaływać na środowisko, czy też nie – wymaga zgłoszenia budowlanego. Zauważyć przy tym należy, że wywiązanie się z obowiązku zgłoszenia nie oznacza, iż organ, uznając że zgłoszone roboty budowlane nie są objęte obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę, nie może zgłosić sprzeciwu. Jeżeli z uzasadnionych powodów organ powziąłby wątpliwość, czy realizacja zgłoszonych robót może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków, pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych, wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich – może wydać postanowienie w przedmiocie ewentualnego uzupełnienia zgłoszenia, o którym mowa w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, a następnie rozstrzygnąć w przedmiocie obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Decyzja taka powinna być jednak szczegółowo uzasadniona i powinna mieć oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym. W przedmiotowej sprawie organy nie wyczerpały tego trybu, błędnie uznając, że zgłoszone roboty są objęte obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę. Stąd też zaskarżona decyzja Wojewody jako wydana z naruszeniem art. 30 ust. 6 pkt 1 Prawa budowlanego podlegała uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; z późn. zm.). W ponownym postępowaniu organ powinien dokonać oceny przedłożonego zgłoszenia budowlanego, zgodnie z powyższym stanowiskiem Sądu. Organ powinien dodatkowo mieć na względzie, że realizacja masztu wraz z urządzeniem radiokomunikacyjnym (w przedmiotowym przypadku – z antenami do radiowego szerokopasmowego łącza internetowego) stanowi jedną całość (por. cyt. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 16 stycznia 2008 r., sygn. akt II SA/Gl 796/07), ocena zgłoszenia przedmiotowej inwestycji wymaga zatem uzupełnia informacji co do parametrów anten i ewentualnych towarzyszących im urządzeń odbiorczo – nadawczych (skoro, jak przyznał sam skarżący, wznoszony maszt jest urządzeniem mogącym powodować emisję). Zdaniem Sądu, na obecnym etapie wymaga to tylko uzupełniającego postępowania dowodowego, co uzasadnia uchylenie jedynie decyzji organu odwoławczego. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 wyroku podjęto zgodnie z treścią art. 152 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, natomiast o kosztach (pkt 3 wyroku) orzeczono stosownie do art. 200 tej ustawy, mając na względzie wysokość uiszczonego przez skarżącego wpisu.