II OSK 1958/08

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-12-16

Skład orzekający: Alicja Plucińska-Filipowicz, Wiesław Kisiel, Arkadiusz Despot-Mładanowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy urządzenie reklamowe, które jest trwale związane z gruntem i ma znaczne rozmiary, może być traktowane jako instalacja podlegająca jedynie zgłoszeniu na podstawie art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, czy też wymaga pozwolenia na budowę jako budowla w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 133 § 1 PPSA, poprzez nierozpoznanie sprawy na podstawie całości akt, w tym dokumentacji projektowo-technicznej. Sąd uznał, że zarzuty dotyczące wykładni art. 29 ust. 2 pkt 6 i art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego są zasadne. Urządzenia reklamowe wolnostojące, trwale związane z gruntem, stanowią budowle w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego i nie są objęte zwolnieniem z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę wynikającym z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Rozmiar, masa i względy bezpieczeństwa obiektu są kluczowe dla jego kwalifikacji.
Stan faktyczny
Spółka zgłosiła zamiar budowy nośnika reklamowego trwale związanego z gruntem. Starosta Pruszkowski wniósł sprzeciw, który utrzymał w mocy Wojewoda Mazowiecki, uznając, że urządzenie wymaga pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzje organów, uznając, że urządzenie reklamowe wymaga jedynie zgłoszenia i że organy naruszyły przepisy Prawa budowlanego. Wojewoda Mazowiecki zaskarżył wyrok WSA do NSA, zarzucając m.in. błędną wykładnię przepisów Prawa budowlanego dotyczących urządzeń reklamowych i naruszenie przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz Sędziowie: Sędzia NSA Wiesław Kisiel Sędzia WSA del. Arkadiusz Despot-Mładanowicz /spr./ Protokolant: Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Wojewody Mazowieckiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 sierpnia 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 536/08 w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. w W. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru wykonania urządzenia reklamowego 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, 2. zasądza od [...] Sp. z o.o. w W. na rzecz Wojewody Mazowieckiego kwotę 370 (słownie: trzysta siedemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 sierpnia 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 536/08 uchylił decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lutego 2008 r. i poprzedzającą ją decyzję Starosty Pruszkowskiego, które były wydane w sprawie sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Jednocześnie Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził na rzecz skarżącej Spółki 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedstawiając w uzasadnieniu stan faktyczny sprawy Sąd pierwszej instancji wskazał, że [...] Sp. z o. o. w W. (zwana dalej Spółką) zgłosiła zamiar budowy nośnika reklamowego 12 x 3 m o wysokości ok. 10 m -słup z rury stalowej, stopa fundamentowa z betonu zbrojonego stalowymi prętami o wymiarach 2,2 x 3, 9 x 1, 25 m, na działce nr ew. [...] przy ul. S. we wsi J. gm. R.. Starosta Pruszkowski decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. złożył sprzeciw w sprawie tego przedsięwzięcia. Po rozpatrzeniu odwołania Spółki Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] lutego 2008 r., utrzymał w mocy decyzję organu niższej instancji. Organ odwoławczy podniósł, że urządzenie reklamowe posadowione jest na fundamencie nieprzestawnym, trwale związanym z gruntem i dlatego wymaga pozwolenia na budowę. Co do niezachowania 30-dniowego terminu na doręczenie sprzeciwu, organ odwoławczy uznał, że skoro inwestycja wymaga pozwolenia na budowę, to nie było to zgłoszenie w rozumieniu art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) zwanej dalej – Prawem budowlanym, wywołujące skutki przewidziane przepisami dla tej instytucji prawnej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Spółka podkreśliła, że stanowisko organu, co do kwalifikacji inwestycji jak i w zakresie zachowania terminu do skutecznego wniesienia sprzeciwu jest wadliwe. Jak wskazała skarżąca, zgłoszenie zamiaru zainstalowania tablicy informacyjnej wpłynęło do organu 11 grudnia 2006 r., a zatem z dniem 10 stycznia 2007 r. upłynął termin na zgłoszenie sprzeciwu. Decyzja o sprzeciwie z dnia [...] grudnia 2006 r. została doręczona jej w dniu 11 stycznia 2007 r. Jako błędne uznała stanowisko, że jeżeli inwestycja w ocenie organu wymaga pozwolenia na budowę to nie stosuje się przepisów dotyczących zgłoszenia, w tym art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego o 30 - dniowym terminie na zgłoszenie sprzeciwu. Zarzuciła również, że organ w żaden sposób nie wskazał, że przedmiotowa budowa nie spełnia warunków określonych w art. 29 ust. 2 pkt 6 w związku z art. 30 ust. 1 pkt. 1 Prawa budowlanego, tym bardziej, że do zakresu pojęcia "urządzenie reklamowe" zaliczyć należy elementy składające się na to urządzenie, a więc konstrukcję i płaszczyznę, a także miejsce, na którym umieszczony zostanie przedmiot reklamy. Niedopuszczalnym jest wyodrębnianie z urządzenia reklamowego poszczególnych elementów, z których dla części wykonywanych robót wymagane jest pozwolenie na budowę, a dla części wystarcza tylko zgłoszenie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Przechodząc do rozważań Sąd pierwszej instancji zauważył, że art. 28 Prawa budowlanego nakłada na inwestora zamierzenia inwestycyjnego obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę z zastrzeżeniem art. 29 – 31. Natomiast, stosownie do art. 29 ust. 2 pkt. 6 tej ustawy, pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych, polegających na instalowaniu i remoncie tablic i urządzeń reklamowych z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych, usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. Wykonanie powyższych robót obciążone zostało obowiązkiem dokonania zgłoszenia właściwemu organowi (art. 30 ust. 1 pkt. 2 Prawa budowlanego). Ponadto, zgodnie z art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować: 1) zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, 2) pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków, 3) pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych, 4) wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Przepis art. 29 ust. 2 pkt. 6 Prawa budowlanego wyłącza ze zgłoszenia tylko reklamy usytuowane na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami i reklamy świetlne i podświetlane usytuowane poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. W obecnym brzmieniu przepis ten obowiązuje od 24 grudnia 1997 r. (ustawa z dnia 22 sierpnia 1997r. o zmianie ustawy Prawo budowlane, ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych ustaw - Dz. U. Nr 111, poz. 726), w późniejszym czasie zmieniono jedynie kolejność punktów. Wyeliminowanie przez ustawodawcę z treści przepisu słów: "wykonywanych na istniejących obiektach budowlanych" oznacza, że instalacja jest możliwa nie tylko na obiektach budowlanych. Taka interpretacja art. 29 ust. 2 pkt. 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt. 1 Prawa budowlanego prowadzi do wniosku, że instalowanie i remont tablic i urządzeń reklamowych - nie tylko na obiektach budowlanych - wymaga jedynie zgłoszenia właściwemu organowi, a nie pozwolenia na budowę. Ponadto ustawodawca nie uzależnił robót budowlanych, wyszczególnionych w art. 29 ust. 2 pkt. 6 Prawa budowlanego, ani od wielkości tablic i urządzeń reklamowych, ani też od tego, czy są to tablice lub urządzenia wkopane w ziemię, a więc trwale związane z gruntem, które można uznać za budowlę w rozumieniu art. 3 pkt. 3 Prawa budowlanego, czy też są to tablice lub urządzenia reklamowe ustawione na konstrukcji naziemnej. Błędne jest także stanowisko organów, że instalowanie tablicy reklamowej wymagało pozwolenia na budowę ze względu na jej skalę i charakter prac. Art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego zwalnia od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowanie również urządzenia reklamowe, co niewątpliwie oznacza całość urządzenia reklamowego, a więc także elementów konstrukcyjnych do mocowań samej tablicy reklamowej. Jak trafnie wskazała Spółka, urządzenie reklamowe stanowi całość i zalicza się do niego wszystkie elementy składające się na to urządzenie, a instalacja oznacza montaż elementów łącznie tworzących urządzenie. Jeżeli natomiast organ administracji uzna, że realizacja planowanej tablicy reklamowej czy urządzenia reklamowego ze względu na powierzchnię, ciężar, rozmiary itp. zagraża np: bezpieczeństwu ludzi lub mienia albo zwiększa ograniczenia lub uciążliwość dla sąsiadów, może na podstawie art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego nałożyć na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, co do robót budowlanych objętych z zasady obowiązkiem zgłoszenia. Możliwość ta ma charakter uznaniowy i wymaga uzasadnienia przyczyn zastosowania. Niedopuszczalnym natomiast jest opieranie decyzji administracyjnej na przypuszczeniach, iż realizacja zamierzeń budowlanych może coś spowodować. Organ może nałożyć na inwestora obowiązek uzupełnienia braków w określonym terminie poprzez załączenie do zgłoszenia odpowiednich dokumentów i dopiero w przypadku niewykonania nakreślonego obowiązku w wyznaczonym terminie powoduje wniesienie przez organ sprzeciwu w drodze decyzji. Za nietrafny Sąd pierwszej instancji uznał zarzut dotyczący przekroczenia przez organ 30 - dniowego terminu na zgłoszenie sprzeciwu. Ani data wydania decyzji, ani data jej doręczenia nie może być przyjęta za tożsamą z użytym w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane terminem "wniesienia sprzeciwu". Dla określenia daty, z jaką uważa się termin za zachowany, należy sięgnąć do zasad określonych w art. 57 § 5 k.p.a. Tak więc termin określony art. 30 ust. 2 w zw. z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego jest przez organ wnoszący sprzeciw zachowany, o ile w terminie 30 dni od daty przyjętej za początek biegu tego terminu, nastąpi wniesienie sprzeciwu zgodnie z zasadą przewidzianą w art. 57 § 5 k.p.a. W rozpatrywanej sprawie dla zgłoszenia z 11 grudnia 2006 r. wniesienie sprzeciwu (data nadania pocztowego 21 grudnia 2006 r.) nastąpiło w terminie 30 dniowym. W podsumowaniu Sąd stwierdził, że organy naruszyły art. 29 ust. 2 pkt. 6 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt. 2 Prawa budowlanego, co miało istotny wpływ na wynik postępowania. Jako podstawę prawną wyroku powołał art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – w skrócie p.p.s.a. O kosztach orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. Wojewoda Mazowiecki, reprezentowany przez radcę prawnego, S. M., zaskarżył opisany wyrok do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze kasacyjnej wniósł o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego. Ewentualnie, przy stwierdzeniu przesłanek z art. 188 p.p.s.a. o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi. Dodatkowo wniósł o rozważenie możliwości zwrócenia się w trybie art. 187 p.p.s.a. o rozstrzygniecie zagadnienia prawnego przez skład 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący kasacyjnie organ zarzucił wyrokowi; 1) naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: a) art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego poprzez jego błędną wykładnię, przyjmującą, że należy go stosować do wszystkich tablic reklamowych, bez względu na ich wymiary i sposób posadowienia w gruncie; b) art. 3 pkt 1, 3, 6 i 7 Prawa budowlanego poprzez jego błędną wykładnię, uznającą budowę tablicy reklamowej, za wykonywanie robót budowlanych polegających jedynie na instalacji budowli; c) art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego poprzez nałożenie na organy obowiązku udowodnienia istnienia zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia, jako przesłanki jego zastosowania, zamiast uprawdopodobnienia takiego stanu; 2) naruszenie przepisów postępowania, tj.: a) art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez rozpoznanie sprawy bez oparcia się na całości akt sprawy, a wyłącznie na treści decyzji będących przedmiotem skargi; b) art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez zamieszczenie w uzasadnieniu wyroku wskazówek nie mających pokrycia w materiale dowodowym, a tym samym sprzecznych z ustaleniami organów. W ocenie skarżącego kasacyjnie interpretacja Sądu pierwszej instancji jest niezgodna z literalnym brzmieniem przepisu jak również z powszechnym rozumieniem terminu "instalacja". Stoi też w sprzeczności z wykładnią funkcjonalną przepisu. Funkcją zmienionego przepisu art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego, jest zwolnienie z obowiązku uzyskiwania pozwolenia na budowę jedynie takich urządzeń reklamowych, które mogą być instalowane na istniejących obiektach (nie są wolnostojące), bądź są nietrwale związane z grantem - przemawia za tym pozostawienie w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego opisu wolnostojącego urządzenia reklamowego jako budowli. Nie może być tak, że budowa każdego urządzenia reklamowego, nawet 10 czy 20 metrowego masztu trwale związanego z gruntem i montaż na nim reklamy o znacznych wymiarach jest zawsze równoznaczne z instalacją, o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Względy bezpieczeństwa, a co za tym idzie wykładnia celowościowa, przemawiają za tym, aby nie stosować w tego rodzaju sprawach automatycznie zaniechania uzyskania pozwolenia, lecz uwzględniać parametry obiektu, jako przesłanki wyboru trybu postępowania. Opis i cechy charakterystyczne budowli wynikające z zebranego w sprawie materiału wskazują jednoznacznie, iż jest to budowla wskazana w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, a więc budowla nie zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Dalej podkreślił, że art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego, jest oparty na uznaniu administracyjnym (organ może nałożyć obowiązek) i obowiązek ten jest nakładany wtedy, gdy realizacja robót może spowodować zagrożenie dla ludzi i mienia - a więc co do zasady organ nie musi udowadniać w postępowaniu administracyjnym wystąpienia zagrożenia. Wystarczy, że organ wskaże na możliwość potencjalnego wystąpienia zagrożenia kierując się wiedzą swoich służb, praktyką, doświadczeniem oraz zasadą, że fakty powszechnie znane bądź oczywiste nie wymagają udowodnienia. Do takich powszechnie znanych i bezwzględnie oczywistych faktów należy zaliczyć konstatację, iż tablice reklamowe o dużych rozmiarach w razie niekorzystnych warunków atmosferycznych mogą bezsprzecznie stanowić niebezpieczeństwo dla otoczenia. Przeprowadzenie dowodu na tę okoliczność jest zbędne. Niemniej jednak to inwestor znając stanowisko organu mógł swobodnie przedstawić dowody przeczące jego tezie i udowodnić, że nawet w ekstremalnych warunkach pogodowych tablica jest bezpieczna. Zdaniem organu Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił całości przedłożonych akt sprawy, bądź też zupełnie abstrahował od ich treści, o czym świadczy uznanie, że wykonywanie prac budowlanych określonych w zgłoszeniu można uznać za instalację czegokolwiek, a w szczególności urządzenia reklamowego. Przyjęcie poglądu, że wszystkie tablice i inne urządzenia reklamowe podlegają jedynie procedurze zgłoszeniowej jest niezgodne z przepisami Prawa budowlanego i nie zasługuje na uwzględnienie z uwagi na konieczność zapewnienia bezpieczeństwa ludziom oraz mieniu znajdującemu się w otoczeniu nośnika reklamowego (por. orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego - tj. wyrok NSA z dnia 25 maja 2007 r. sygn. akt II OSK 754/06 i II OSK 1509/06, z dnia 28 czerwca 2006 r. sygn. akt OSK 931/05, z dnia 23 czerwca 2006 r. sygn. akt II OSK 923/05, z dnia 10 marca 2008 r. sygn. akt II OSK 186/07 oraz z dnia 20 czerwca 2008 r. sygn. akt II OSK 680/07). Wskazane w skardze orzeczenia oraz orzeczenia powołane w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wydają się świadczyć o istnieniu poważnych rozbieżności w poglądach sądów administracyjnych. W tej sytuacji właściwe jest przekazanie zagadnienia do rozstrzygnięcia rozszerzonemu składowi Naczelnego Sadu Administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.) należało stwierdzić, że skarga została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Wobec oparcia skargi kasacyjnej na obu podstawach przewidzianych w art. 174 p.p.s.a. w pierwszej kolejności oceny wymagała zasadność zarzutu naruszenia przepisów postępowania. Wskazany przez autora skargi kasacyjnej, jako naruszony, przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. obliguje sąd administracyjny do wydania wyroku "na podstawie akt sprawy". Oznacza to, że oceny prawnej prowadzącej do wydania konkretnego rozstrzygnięcia nie można formułować w oderwaniu od całości akt administracyjnych. Zatem sąd wydając wyrok nie powinien go opierać wyłącznie na treści zaskarżonej decyzji. W rozpoznawanej sprawie stwierdzenia i wnioski, zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie zostały oparte na całości akt sprawy, w tym w szczególności na znajdującej się w aktach administracyjnych dokumentacji projektowo - technicznej. Z dokumentacji tej nie wynika, aby urządzenie reklamowe objęte zgłoszeniem było urządzeniem reklamowym, o którym mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Organy orzekające w sprawie w oparciu o załączoną do zgłoszenia dokumentację projektowo-techniczną, dokonały prawidłowej kwalifikacji prawnej, uznając, iż nie jest to urządzenie reklamowe wymagające jedynie zgłoszenia na podstawie art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Z faktu, że przedmiotowe urządzenie reklamowe ma charakter rozbieralny i składa się z typowych elementów składowych montowanych ze sobą w jedną całość, nie wynika jeszcze, że niniejszy obiekt jest urządzeniem reklamowym, do którego odnosi się art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego. Należy bowiem mieć na względzie, że żaden z przepisów Prawa budowlanego nie uzależnia kwalifikacji obiektu od metody, techniki i technologii jego wykonania, czy od tego, że w każdej chwili może on być rozebrany. Rozpoznanie sprawy przez Sąd pierwszej instancji w oderwaniu od parametrów technicznych obiektu przedstawionych w dokumentacji projektowo-technicznej świadczy o braku dogłębnej analizy akt sprawy i nie może zostać zaaprobowane. Należy w tym miejscu wskazać, że o tym czy obiekt jest trwale związany z gruntem, czy też nie, nie świadczy sposób w jaki zagłębiono go w gruncie ani technika w jakiej to wykonano, ale masa całkowita obiektu i jego rozmiary, które wymagają trwałego związania z gruntem ze względów bezpieczeństwa (wyrok NSA z 23.06.2006 r., II OSK 923/05 niepubl.). Dlatego też rozstrzygnięcie rozpoznawanej sprawy nie mogło nastąpić z pominięciem oceny parametrów technicznych obiektu znajdujących się w dokumentacji projektowo-technicznej. Wobec powyższego należało uznać, że Sąd pierwszej instancji naruszył art. 133 § 1 p.p.s.a. i uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Konsekwencją naruszenia tego przepisu jest również naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a., gdyż wynikające z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wskazania są oderwane od materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Przechodząc do oceny zarzutów dotyczących wykładni art. 29 ust. 2 pkt 6 i art. 3 pkt 1, 3, 6 i 7 Prawa budowlanego należy stwierdzić, iż są one zasadne. Sąd pierwszej instancji dokonał wykładni art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego w istocie rzeczy w oderwaniu od treści art. 3 pkt 3 tej ustawy. Tymczasem należy stwierdzić, że na gruncie przepisów Prawa budowlanego można wyróżnić urządzenia reklamowe wolnostojące trwale związane z gruntem, o których mowa w art. 3 pkt 3, oraz urządzenia reklamowe, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 6, wśród których można wyróżnić również wolnostojące niezwiązane trwale z gruntem, które są jednak urządzeniami stosunkowo lekkimi, przenośnymi o małych gabarytach. Na takie rozumienie wskazanych przepisów nie ma wpływu akcentowana przez Sąd pierwszej instancji nowelizacja przepisów Prawa budowlanego z 1997 r. Urządzenia reklamowe wolno stojące trwale związane z gruntem, jako jedna z przykładowo wymienionych budowli niezmiennie od lat są ujęte w przepisie art. 3 pkt 3 omawianej ustawy i nowelizacja z 1997 r. w tym względzie niczego nie zmieniła. Okoliczność, że ustawodawca wprost w przepisach Prawa budowlanego nie sklasyfikował urządzeń reklamowych w zależności od ich wielkości, masy, parametrów płaszczyzny reklamowej, trwałego związania z gruntem nie oznacza, że nie wynika ona z przepisów o warunkach techniczno-budowlanych, czy też z elementarnych zasad projektowania obiektów budowlanych, czy z zasad techniki i praw fizyki. Wielkość obiektu, jego masa i względy bezpieczeństwa są wyznacznikami tego, czy może to być obiekt wolno stojący trwale związany z gruntem, czy też instalowany na innym obiekcie budowlanym. Przepis art. 5 Prawa budowlanego nakazuje wzięcie pod uwagę przy projektowaniu i budowie obiektu budowlanego przewidywanego okresu użytkowania obiektu, przepisów techniczno-budowlanych oraz zasad wiedzy technicznej (zob. wyrok NSA z 25.05.2007 r. II OSK 754/06, niepubl.). Zatem zmiana w 1997 r. treści art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego skutkuje tylko tym, że przepis ten dotyczy instalowania tablic i urządzeń reklamowych na budynkach, jak też instalowanych jako samodzielne obiekty. Jednakże możliwość instalowania urządzeń reklamowych jako samodzielnych obiektów nie oznacza, że wszystkie urządzenia reklamowe objęte zostały treścią niniejszego przepisu. Jak już wyżej stwierdzono wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, o których mowa w art. 3 pkt 3 omawianej ustawy są budowlami, do których nie ma zastosowania przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 niniejszej ustawy. W świetle powyższych rozważań za zasadne należało uznać zarzuty błędnej wykładni art. 29 ust. 2 pkt 6 i art. 3 pkt 1, 3, 6, 7 Prawa budowlanego. Natomiast zarzut naruszenia art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego jest pozbawiony usprawiedliwionych podstaw. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika, aby Sąd pierwszej instancji nałożył na organy obowiązek "udowodnienia" istnienia zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia zamiast "uprawdopodobnienia" takiego stanu. Rozważania Sądu w tym zakresie odnoszą się do uzasadnienia przez organ przyczyn zastosowania niniejszego przepisu, co nie jest tożsame z nałożeniem obowiązku "udowodnienia" istnienia zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiło zagadnienie prawne, o którym mowa w art. 187 § 1 p.p.s.a. Rzeczą Sądu pierwszej instancji będzie przy uwzględnieniu przedstawionej powyższej wykładni przepisów Prawa budowlanego dokonanie analizy materiału zawartego w aktach administracyjnych, co stanowi warunek wydania prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono w oparciu o art. 203 pkt 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło