I OSK 1789/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi J.B. o wznowienie postępowania w sprawie o sygn. akt I OSK 602/10 zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2011 r. oddalającego skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 15 grudnia 2009 r., sygn. akt II SA/Bk 495/09 wydanego w sprawie ze skargi J.B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o dochodzie z gospodarstwa rolnego za II półrocze 2008 r. postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Pismem z dnia 5 września 2011 r. (data nadania 6 wrzesień 2011 r.) J.B. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2011 r. wydanym w sprawie I OSK 602/10, wskazując, że skargę tę opiera na podstawie prawnej przewidzianej w treści art. 271 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., tj. na pozbawieniu go jako skarżącego możliwości działania wskutek naruszenia przez Naczelny Sąd Administracyjny art. 173 § 1 i art. 174 p.p.s.a. Alternatywnie skarżący wskazał na podstawę przewidzianą w art. 273 § 3 p.p.s.a. w związku z treścią wydanego wcześniej przez ten Sąd wyroku w sprawie o sygn. I OSK 601/10. Jednocześnie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego skargą o wznowienie wyroku NSA z dnia 24 lutego 2011 r. (I OSK 602/10), zniesienie postępowania przed NSA w przedmiotowej sprawie, ponowne rozpoznanie skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 15 grudnia 2009 r., sygn. akt II SA/Bk 495/09 oraz zasądzenie na rzecz skarżącego od organu zwrotu kosztów postępowania wznowieniowego w całości, w tym kosztów pełnomocnika według norm przepisanych. Skarżący podał również, że ustawowy termin do wniesienia skargi o wznowienie należy liczyć od daty doręczenia mu wyroków wraz z uzasadnieniem w obydwu wskazanych wyżej sprawach, tj. od 6 czerwca 2011 r. W uzasadnieniu skargi o wznowienie postępowania wskazano, że w dniu 24 lutego 2011 r. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznawał trzy skargi kasacyjne skarżącego dotyczące odmowy wydania zaświadczeń o dochodzie z gospodarstwa rolnego pod sygn. I OSK 601/10, I OSK 602/10 i I OSK 603/10. Przedmiotem sprawy I OSK 602/10 była odmowa wydania zaświadczenia o dochodzie z gospodarstwa rolnego za II półrocze 2008 r. Jednakże, zdaniem skarżącego Naczelny Sąd Administracyjny w rzeczywistości nie rozpoznał skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Białymstoku z dnia 15 grudnia 2009 r., sygn. akt II SA/Bk 495/09, a w to miejsce po raz wtóry rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku WSA w Białymstoku z dnia 15 grudnia 2008 r., sygn. akt I SA/Bk 493/09, gdzie kontrolowano kwestię wydania zaświadczenia o wysokości przeciętnego dziennego zarobku uzyskiwanego z pracy w gospodarstwie rolnym, a nie za II półrocze 2008 r. Wniosek ten, zdaniem skarżącego wynika z analizy uzasadniania wyroku z dnia 24 lutego 2011 r., sygn. akt I OSK 602/10, gdzie na str. 8 wskazano, że "Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że żądanie skarżącego wydania zaświadczenia o wysokości przeciętnego dziennego zarobku uzyskiwanego z pracy na własnym gospodarstwie rolnym, nie mogło zostać uwzględnione". Natomiast dalej Sąd wywodził jak w wyroku w sprawie I OSK 601/10, mimo że wprawdzie zarzuty w obu skargach kasacyjnych były tożsame, ale inna była ich argumentacja. Zatem, w ocenie skarżącego kasacyjnie, gdyby NSA rozpoznawał obie skargi kasacyjnej to posłużyłby się inną argumentacją. Powyższe, zdaniem skarżącego świadczy o zasadności wniesionej skargi o wznowienie postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 280 § 1 p.p.s.a. stanowi, iż sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci. Podkreślenia przy tym wymaga, że badanie o jakim mowa w ww. przepisie nie jest badaniem zasadności skargi o wznowienie. Celem tego badania jest bowiem stwierdzenie, czy spełnione zostały warunki formalne, które umożliwiają rozpatrzenie samej skargi o wznowienie postępowania. W niniejszej sprawie wprawdzie pierwszy z warunków formalnych do wniesienia skargi o wznowienie postępowania został spełniony, to jednak nie można powiedzieć, że skarga ta została oparta na ustawowej podstawie wznowienia. W tym miejscu wyjaśnić należy, iż zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie przyjmuje się, że dla stwierdzenia, iż skarga opiera się na ustawowych podstawach wznowienia nie jest wystarczające samo sformułowanie ich w sposób odpowiadający dyspozycji przepisów art. 271 do 274 p.p.s.a. (porównaj: J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2006, str. 559, porównaj także orzeczenia NSA, np: z dn. 9 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 1065/10, z dn. 28.07.2011 r., sygn. akt I OSK 1160/11, opubl. w Centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych zamieszczonej na stronie internetowej http//.orzeczenia.nsa.pl). Skarżący obowiązany jest bowiem do przedstawienia odpowiadających treści przepisów argumentów i to odnoszących się do ustawowych przesłanek wznowienia i dopiero takie wskazanie daje podstawy do rozpoznania merytorycznego skargi o wznowienie postępowania sądowego. W niniejszej sprawie skarżący podał dwie alternatywne podstawy wznowienia postępowania – przepis art. 271 pkt 2 p.p.s.a. (pozbawienie skarżącego możności obrony swoich praw na skutek naruszenia przez Sąd art. 173 § 1 i 174 p.p.s.a.) oraz art. 273 § 3 p.p.s.a. w związku z treścią wydanego wcześniej wyroku NSA z dnia 24 lutego 2011 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 601/10. Zdaniem skarżącego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie o sygn. akt I OSK 602/10 został pozbawiony możności obrony swoich praw na skutek dwukrotnego rozpoznania przez ten Sąd tej samej skargi kasacyjnej. W ocenie skarżącego zarówno w sprawie o sygn. I OSK 601/10 jak i w sprawie o sygn. I OSK 602/10 NSA rozpoznano skargę kasacyjną wniesioną od wyroku WSA wydanego w sprawie II SA/Bk 493/09, a zarejestrowaną pod sygn. I OSK 601/10. Zaś dwukrotnego rozpoznania tej samej skargi kasacyjnej skarżący upatruje w tym, że w uzasadnieniu wyroku wydanego w sprawie o sygn. I OSK 602/10, a dotyczącego wydania zaświadczenia o dochodzie z gospodarstwa rolnego za II półrocze 2008 r., zawarto zapis "sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił, że żądanie skarżącego wydania zaświadczenia o wysokości przeciętnego dziennego zarobku (...)". Zaś kwestia zaświadczenia o wysokości przeciętnego dziennego zarobku uzyskiwanego z pracy na własnym gospodarstwie rolnym była przedmiotem rozpoznania w sprawie o sygn. akt I OSK 601/10, która to sprawa była rozpoznawana w tym samym dniu, co I OSK 602/10, ale nieco wcześniej. W pierwszej kolejności wskazać należy, że wskazana wyżej podstawa wznowienia nie istnieje, albowiem już z sentencji wyroku NSA w sprawie o sygn. akt I OSK 602/10 wynika, że Sąd ten rozpoznawał skargę kasacyjną skarżącego wniesioną od wyroku WSA z dnia 15 grudnia 2009 r., sygn. akt II SA/Bk 495/09, wydanym w sprawie ze skargi skarżącego na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia 16 czerwca 2009 r. w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o dochodzie z gospodarstwa rolnego za II półrocze 2008 r. Również w części historycznej uzasadnienia Sąd przytoczył zarzuty skargi kasacyjnej wniesionej przez skarżącego od ww. wyroku WSA z dnia 15 grudnia 2009r., czego skarżący nie kwestionował. Nadto zwrócić należy uwagę, że w uzasadnieniu wyroku NSA w sprawie o sygn. akt I OSK 602/10 brak jest zacytowanego przez skarżącego fragmentu, albowiem postanowieniem z dnia 28 października 2011 r. wydanym ww. sprawie sprostowano z urzędu oczywistą omyłkę pisarską w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 24 lutego 2011 r., sygn. akt I OSK 602/10 w ten sposób, że na str. 8 w wierszu 19 liczonym od dołu zamiast "zaświadczenia o wysokości przeciętnego dziennego zarobku" wpisano "zaświadczenia o wysokości dochodu za II półrocze 2008 r.". W związku z powyższym argumentacja skarżącego nie odpowiada dyspozycji art. 271 pkt 2 p.p.s.a. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w sprawie o sygn. I OSK 602/10 NSA prawidłowo rozpoznał skargę kasacyjną skarżącego od wyroku WSA z dnia 15 grudnia 2009 r. wydanego w przedmiocie zaświadczenia o wysokości dochodu za II półrocze 2008 r. Na podstawie tych samym okoliczności faktycznych skarżący upatruje ponadto istnienia podstawy wznowienia przewidzianej w art. 273 § 3 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy. Pojęcie "tej samej sprawy" oznacza, że przedmiotem rozstrzygnięcia w tym wyroku są te same prawa i obowiązki, dotyczące tych samych podmiotów, wynikające z określonych norm prawnych, które pomiędzy nimi były przedmiotem rozstrzygnięcia w postępowaniu, którego wznowienia dotyczy skarga (porównaj: postanowienie SN z dnia 26.03.1999 r., sygn. akt III AO 10/99, opubl. Lex nr 36977). Chodzi więc o sytuację, w której w późniejszym postępowaniu można było i należało, zgłosić zarzut powagi rzeczy osądzonej. Pogląd ten przyjęto również w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienia NSA: z dn. 21.02.2006 r., sygn. akt II GSK 361/05, opubl. Lex nr 193332; z dn. 8.07.2008 r., sygn. akt II OSK 983/08, opubl. Lex nr 506014; z dn. 22.05.2009 r., sygn. akt I OSK 535/09, opubl. Lex nr 574194, z dn. 18.11.2010 r., sygn. akt I OSK 1818/10) oraz w doktrynie (patrz J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 4, Warszawa 2010, s. 625). Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że rozpatrywane przez NSA sprawy o sygn. I OSK 601/10 i I OSK 602/10 nie są tożsame. Wprawdzie można mówić o tożsamości podmiotowej – w obydwu sprawach skarżącym był J.B., jednakże w żadnym razie nie można mówić o tożsamości przedmiotowej. W sprawie o sygn. I OSK 601/10 przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia [...] maja 2009 r., nr [...], wydane w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o wysokości przeciętnego dziennego zarobku uzyskiwanego z pracy na własnym gospodarstwie rolnym, a w sprawie o sygn. I OSK 602/10 przedmiotem zaskarżenia było także postanowienie ww. organu, ale z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] wydane w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o dochodzie z gospodarstwa rolnego za II półrocze 2008 r. W związku z powyższym uznać należy, iż w przedmiotowej sprawie skarga o wznowienie postępowania nie została oparta na żadnej z przytoczonych przez skarżącego ustawowych podstawach wznowienia, a zatem Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.