II SA/Kr 1337/09
WyrokWSA w Krakowie2009-11-23
Skład orzekający: Joanna Tuszyńska, Kazimierz Bandarzewski, Mirosław Bator
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Gminy w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest nieważna z powodu naruszenia przepisów prawa materialnego i proceduralnego dotyczących jej sporządzenia i uchwalenia?Ratio decidendi
Uchwała Rady Gminy w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest nieważna, ponieważ narusza przepisy prawa materialnego dotyczące sporządzenia planu (brak aktualnego załącznika graficznego, niezgodność skali mapy z wymogami ustawowymi, pominięcie terenów zamkniętych) oraz istotnie narusza procedurę jej uchwalania (brak aktualnej prognozy oddziaływania na środowisko, brak określenia stawek opłaty planistycznej).Stan faktyczny
Skarżący G. Z. i L. B. zaskarżyli uchwałę Rady Gminy Kościelisko z dnia 30 października 2007 r. zmieniającą miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Zarzucili naruszenie przepisów dotyczących trybu dokonywania zmian planu, braku analiz, braku załącznika graficznego, braku ogłoszeń, braku uzgodnień oraz braku prognozy oddziaływania na środowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny I instancji oddalił skargi, uznając, że skarżący nie wykazali naruszenia ich interesów prawnych. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyroki WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że skarżący mają legitymację do zaskarżenia uchwały.Rozstrzygnięcie
Stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały; zasądza od Rady Gminy Kościelisko na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska Sędziowie: WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) WSA Mirosław Bator Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2009 r. sprawy ze skarg G. Z. i L. B. na uchwałę Rady Gminy Kościelisko z dnia 30 października 2007 r. nr XIV/76/07 w przedmiocie zmiany w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wschodniej części obszaru wsi Kościelisko w gminie Kościelisko I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały; II. zasądza od Rady Gminy Kościelisko na rzecz skarżących G. Z. i L. B. kwotę po 557 zł (pięćset pięćdziesiąt siedem złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wyrokami z dnia 17 listopada 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargi G.Z. (sygn. akt II SA/Kr 1337/09) oraz L.B. (sygn. akt II SA/Kr 1338/09) na uchwałę Rady Gminy K. z dnia 30 października 2007 r. Nr XIV/76/07 w sprawie zmiany w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wschodniej części obszaru wsi K. w gminie K.
Sąd ustalił, że pismem z dnia [.....] 2008 r. L.B. , działający przez pełnomocnika radcę prawnego S.K. złożył skargę na uchwałę nr XIV/76/07 Rady Gminy K. z dnia 30 października 2007 roku w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wschodniej części obszaru wsi K. w gminie K. na podstawie art. 50 § 1 oraz art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tym samym dniu analogiczną skargę złożył G.Z. również reprezentowany przez racę prawnego S.K.
Skarżonej uchwale obydwaj skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa administracyjnego procesowego i materialnego, a to:
- art. 27 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez niezachowanie ustawowego trybu dokonywania zmian obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
- art. 14 ust. 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez brak sporządzenia analiz dotyczących zasadności przystąpienia do sporządzenia zmiany planu i stopnia zgodności przewidywanych rozwiązań z ustaleniami studium;
- art. 14 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez podjęcie przez Radę Gminy K. uchwały z dnia 24 maja 2006 r. w sprawie przystąpienia do zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wschodniej części obszaru wsi K. , nie zawierającej załącznika graficznego;
- art. 15 ust. 1 i 16 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z § 3 pkt. 2, 3 i 4, § 7, § 8 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, poprzez brak zamieszczenia w projekcie planu załącznika graficznego określającego granice obszaru objętego uchwałą o zmianie planu oraz przedstawiającego rysunek planu;
- art. 17 pkt 1 i 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez brak ogłoszenia w prasie miejscowej oraz przez obwieszczenie, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości, o podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu, określającego formę, miejsce i termin składania wniosków do planu;
- art. 17 pkt 6a i 6b oraz pkt 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez brak uzyskania wszystkich opinii i uzgodnień wymaganych przepisami ustawy;
- art. 17 pkt 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z § 10 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zw. z art. 40 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska, poprzez brak sporządzenia aktualnej prognozy oddziaływania zmiany planu na środowisko.
Pełnomocnik skarżących pismem z dnia [.....] 2008 r. uzupełnił skargi poprzez sformułowanie zarzutu naruszenia art. 14 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez nie uchylenie uchwały o przystąpieniu do zmiany m.p.z.p. z dnia 24 maja 2006 r. oraz naruszenia art. 15 ust. 2 pkt. 12 ustawy poprzez brak określenia stawek procentowych.
Skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności skarżonej uchwały oraz zasądzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ ustosunkował się szczegółowo do zarzutów skargi i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokami z dnia 17 listopada 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 909/08 i II SA/Kr 910/08 obie skargi oddalił i uznał, że w tych sprawach przedmiotem obu skarg jest cała uchwała Rady Gminy K. z dnia 30 października 2007 r. Sąd wskazał, że G.Z. wnosił o uchylenie zapisów planu w stosunku do działek o nr ewid. nr nr [.....],[.....], położonych w miejscowości K. , a L.B. - w stosunku do działek o nr ewid. [.....],[.....], , domagając się w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa również usunięcia naruszenia jego interesu prawnego wynikającego z prawa własności działek o nr ewid. nr nr [.....],[.....], . Sąd podkreślił jednak, że z uzasadnienia obu wezwań wynika, iż skarżący kwestionowali procedurę uchwalania całego planu i w nieprawidłowej procedurze uchwalania planu upatrywali naruszenia ich interesów prawnych. Zdaniem Sądu I instancji nie można zatem podzielić stanowiska organu, że skarga jest niedopuszczalna z powodu braku wezwania do usunięcia naruszenia interesu prawnego w zakresie ustaleń planu wykraczających poza działki wskazane przez skarżących.
W ocenie Sądu obydwaj skarżący, koncentrując się na zarzutach dotyczących prawidłowości uchwalenia zaskarżonego planu miejscowego, nie wykazali, iż ustalenia tego planu naruszają ich interesy prawne lub uprawnienia. Są oni wprawdzie właścicielami szeregu działek położonych w miejscowości K. (nr ewid.......), a zatem zaskarżona uchwała może potencjalnie wkraczać w sferę ich uprawnień rzeczowych, jednakże sama ta okoliczność nie legitymuje ich jeszcze do złożenia skargi na tą uchwałę. Konieczne było jeszcze wykazanie, że zaskarżona uchwała narusza interesy prawne i uprawnienia oparte na prawie własności nieruchomości.
Zdaniem Sądu skarżący nie wykazali takiego naruszenia. Sąd stwierdził, iż skarżący - zaskarżając przedmiotową uchwałę w całości - nie wykazali ponadto, w jaki sposób cała ta uchwała miałaby naruszać ich interesy prawne lub uprawnienia jako właścicieli wskazanych w skargach działek, w sytuacji, gdy należące do nich nieruchomości położone są tylko w niektórych obszarach objętych zmianą planu tj. tylko w obszarze o symbolu M8 (w zespole "....." przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową, pensjonatową, związaną z nieuciążliwą działalnością usługową i gospodarczą, w tym rolniczą oraz niezbędne, wewnętrzne drogi dojazdowe i towarzyszącą infrastrukturę techniczną), L2 (tereny leśne), REz (tereny zieleni o wysokim reżimie ochrony) i KD (ulice dojazdowe, jednojezdniowe z dwoma lub jednym pasem ruchu). Zaskarżona uchwała dotyczy natomiast obszarów M1-M8, Mw, MU, U1-U6, UT1a i UT1b, UT2-UT6. Mając powyższe na uwadze, Sąd I instancji stwierdził, że skarżący nie wykazali, aby w dacie wnoszenia skarg zaskarżona uchwała naruszała ich interesy prawne lub uprawnienia.
Skargi kasacyjne od tych wyroków wnieśli G.Z. i L.B. , opierając je na następujących podstawach:
- naruszenia prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym z dnia 8 marca 1990 r. (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) poprzez nieprawidłowe uznanie, że zaskarżona uchwała nie narusza interesów prawnych skarżących, co stanowi o braku ich legitymacji do wniesienia skargi;
- naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a." w zw. z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym przez błędne oddalenie skargi.
Powołując się na powyższe zarzuty, skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonych wyroków w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Wyrokiem z dnia 19 czerwca 2009 r. Naczelny Sąd Administracyjny sygn. II OSK 205/09 i II OSK 206/09 uchylił zaskarżone wyroki.
W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w przedmiotowej sprawie Sąd I instancji błędnie przyjął, iż skarżący nie mają legitymacji do zaskarżenia uchwały Rady Gminy K. z dnia 30 października 2007 r. nr XIV/76/07 w sprawie zmiany w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wschodniej części obszaru wsi K. w gminie K. Jak zasadnie podniesiono w skardze kasacyjnej, źródłem interesu prawnego skarżących, który został naruszony tą uchwałą są przepisy prawa materialnego dotyczące prawa własności.
Sąd odwoławczy stwierdził, iż wprowadzając ograniczenie w zakresie dopuszczalnej kubatury budynków, mających powstać na terenie oznaczonym symbolem M8, gmina ograniczyła uprawnienia skarżących do korzystania z należących do nich nieruchomości, naruszając tym samym ich interesy prawne wynikające z prawa własności tych nieruchomości. Dla stwierdzenia naruszenia interesu prawnego właściciela nieruchomości stanowiącej działkę budowlaną nie ma natomiast znaczenia fakt, czy przed wniesieniem skargi wystąpił on z wnioskiem o pozwolenie na budowę konkretnego budynku na tej działce, czy też zabudowę tej nieruchomości planuje dopiero w przyszłości. Każde bowiem ograniczenie praw właściciela do korzystania przez niego z nieruchomości wynikające z postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego np. zakaz zabudowy nieruchomości znajdujących się na danym obszarze, ograniczenia parametrów technicznych mających powstać budynków, ustalenie przebiegu drogi publicznej przez daną nieruchomość stanowi istotną ingerencję w przysługujące mu prawo własności, a więc kształtuje jego sytuację prawną.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż Sąd I instancji błędnie przyjął, że skarżący mieli obowiązek wykazania, w jaki sposób ich interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone postanowieniami zaskarżonej uchwały dotyczącymi terenów, na których nie znajdują się żadne nieruchomości, będące ich własnością tj. obszarów oznaczonych symbolami M1-M7, Mw, MU, U1-U6, UT1a i UT1b, UT2-UT6. Twierdzenie to Sąd oparł na błędnym założeniu, iż skoro przedmiotem skarg w niniejszej sprawie jest cała uchwała Rady Gminy K. z dnia 30 października 2007 r., to skarżący mają obowiązek wykazać naruszenie interesu prawnego w odniesieniu do całego terenu objętego planem. Odnosząc się do tego twierdzenia podkreślono, że przedmiotem skargi wniesionej na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym na uchwałę rady gminy w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest zawsze cała ta uchwała w znaczeniu formalnym. Legitymacja do zaskarżenia takiej uchwały przysługuje jednak każdemu, kto wykaże naruszenie swojego interesu prawnego lub uprawnienia konkretnymi postanowieniami tej uchwały w odniesieniu choćby tylko do jednej działki położonej na obszarze objętym planem. Natomiast dopiero sąd administracyjny, po stwierdzeniu, że interes skarżącego został naruszony sprzecznie z obowiązującym prawem, zdecyduje czy stwierdzi nieważność takiej uchwały w całości, czy też w części.
Na koniec Sąd II instancji nakazał, aby rozpoznając przedmiotowe sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zbadał, czy naruszenie interesu prawnego skarżących kwestionowanymi przez nich postanowieniami uchwały Rady Gminy K. z dnia 30 października 2007 r. zostało dokonane przez ten organ zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, a więc czy nie zostały naruszone przepisy dotyczące procedury uchwalania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz czy gmina nie przekroczyła granic tzw. władztwa planistycznego. Stwierdzenie nieważności uchwały rady gminy przez sąd administracyjny jest bowiem możliwe wyłącznie w sytuacji naruszenia interesu prawnego skarżącego przez gminę w sposób sprzeczny z przepisami prawa.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd I instancji powinien zastosować art. 111 § 1 P.p.s.a. i połączyć sprawy G.Z. i L.B. do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia, albowiem skarżący są współwłaścicielami wszystkich wymienionych w skargach działek, a więc ich uprawnienia i obowiązki wynikające z zaskarżonej uchwały są wspólne. W ponownie prowadzonym przez Sąd postępowaniu, w charakterze uczestnika postępowania na prawach strony powinien brać udział również B.M. , który także jest współwłaścicielem działek położonych w miejscowości K. o nr ewid. [.....],[.....], .Ponownie rozpoznając sprawę Sąd połączył na zasadzie art. 111 § 1 P.p.s.a. sprawy ze skargi G.Z. i L.B. do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia, a w charakterze uczestnika postępowania zawiadomił B.M..
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 190 P.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Zatem uznać należy, iż interes prawny skarżących wywodzony z ich prawa własności nieruchomości został naruszony postanowieniami zaskarżonej uchwały.
W pierwszej kolejności należy rozważyć zasadność żądania Rady Gminy K. co do odrzucenia skarg w tej sprawie. Strona ta podnosi bowiem, że w związku z tym, że już raz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie i Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygały w sprawie skargi na ww. plan miejscowy (skarga B..M. ), to tym samym kolejne skargi na ten sam plan miejscowy winny być odrzucone, stosownie do art. 101 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn.: Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie "u.s.g." wykluczająca możliwość stosowania art. 101 ust. 1 tej ustawy (zaskarżenie uchwały lub zarządzenia organu gminy), jeżeli w sprawie orzekał już sąd administracyjny i skargę oddalił.
Stanowiska tego (aczkolwiek reprezentowanego w orzecznictwie sądowym) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w tej sprawie nie podziela. Przede wszystkim należy podnieść, że wprawdzie wyrokiem z dnia 27 października 2008 r., sygn. akt II SA/Kr 854/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę B.M. na uchwałę Rady Gminy K. z dnia 30 października 2007 r. Nr XIV/76/07 w sprawie zmiany w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wschodniej części obszaru wsi K. w gminie K. , ale przesłanką oddalenia tej skargi był brak naruszenia interesu prawnego skarżącego wynikający z uchwalonego planu miejscowego, który jeszcze nie wszedł w życie.
Tym samym Sąd ten nie badał merytorycznie samej zaskarżonej uchwały. Ten fakt ma znaczenie dla zakresu kontroli zaskarżonej uchwały Rady Gminy K. w sprawie planu, o którym mowa.
Rozstrzygające znaczenie ma rozumienie pojęcia sprawy użytego w ww. przepisie. Pojęcie to najczęściej jest łączone ze sprawą będącą przedmiotem roztrzygnięcia organu administracji publicznej lub rozpoznania sądu administracyjnego i traktowane jest jako całościowy przedmiot rozstrzygania w oparciu o określone normy prawa materialnego. Takie rozumienie sprawy jest adekwatne również do sądowej kontroli aktów prawa miejscowego. Takim aktem jest miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, który zawiera normy adresowane do ogółu adresatów, normując bliżej nieokreśloną liczbę zdarzeń oraz normy o charakterze indywidualnym.
Kontrola legalności planu miejscowego dokonywana przez sąd administracyjny działająca na podstawie skargi z art. 101 u.s.g. jest przedsięwzięciem złożonym, które trudno objąć jednym określeniem "sprawy sądowoadministracyjnej" w rozumieniu art. 101 ust. 2 u.s.g. Zawsze w takim przypadku należy badać, czy sąd administracyjny, orzekając ze skargi z art. 101 ust. 1 u.s.g. orzekał już w zakresie naruszenia tych samych zaskarżonych norm zawartych w planie miejscowym. Jeżeli z porównania zakresu rozpoznawania przez Sąd spraw wynikających z różnych skarg na ten sam plan miejscowy wynika, że w każdym z tych przypadków Sąd w różnym zakresie rozpoznawał te skargi, to wówczas możliwym jest rozpoznanie kolejnej skargi, o ile nie obejmuje ona tego zakresu, który już podlegał ocenie Sądu.
Trudno było na tym tle zaakceptować pogląd, że wniesienie skargi przez jeden podmiot uniemożliwia jej wniesienie pozostałym zainteresowanym niezależnie od tego, co było przedmiotem skargi. Inaczej np. urzędnik danej gminy etatowo skarżyłby pro forma plan miejscowy i wyrok sądu administracyjnego oddalający taką skargę z powodu braku wykazania naruszenia interesu prawnego stanowiłby skuteczną barierę przed wnoszeniem skarg przez innych skarżących, wobec których rzeczywiście rada gminy przekroczyłaby granice władztwa planistycznego.
Takie stanowisko, jak w tej sprawie zajął również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 czerwca 2008 r., sygn. akt II OSK 1883/07, opub. w LEX nr 490131.
Ponadto w tej sprawie jest jeszcze inny powód uzasadniający merytoryczne rozpoznanie skarg. Naczelny Sąd Administracyjny orzekał w tym samym dniu (19 czerwca 2009 r.) w tym samym składzie w obu sprawach tak ze skargi B.M. , jak i ze skarg G.Z. i L.B . W uzasadnieniu wyroku z dnia 19 czerwca 2009 r. sygn. II OSK 205/09 Naczelny Sąd Administracyjny wyraźnie wskazał, że ponownie rozpatrując sprawę należy ja rozpoznać merytorycznie uznając B.M. za uczestnika w tej sprawie. Tym samym Sąd II instancji wyraźnie nakazał merytoryczne rozpoznanie sprawy wiedząc, że prawomocnie orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej na inny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie ze skargi na ten sam plan miejscowy.
Tym samym dopuszczalnym było rozpoznanie merytoryczne obu skarg ( G.Z. iL.B. ) w tej sprawie.
Przechodząc do oceny merytorycznej należy wskazać, że zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie "u.p.z.p." naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego, istotne naruszenie trybu jego sporządzania, a także naruszenie właściwości organów w tym zakresie, powodują nieważność uchwały rady gminy w całości lub części.
Jak wynika z treści powołanego przepisu każde naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego powoduje stwierdzenie jego nieważności, a naruszenie trybu jego sporządzenia tylko istotne. Z tego względu analizie w pierwszej kolejności podlega kwestia zgodności uchwalenia przedmiotowej uchwały z zasadami sporządzania planu miejscowego.
W niniejszej sprawie skarżący twierdzą, iż kwestionowana uchwała bezpośrednio wpływa na sposób wykonywania prawa własności należących do nich nieruchomości. Zgodnie z treścią § 6 ust. 2 pkt 6 lit a uchwały Rady Gminy K. Nr XXIII/157/01 z dnia 2 lipca 2001 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wschodniej części obszaru wsi K. w gminie K. na terenie M8 stosunek bezwzględnej wielkości kubatury naziemnej części nowobudowanych budynków do bezwzględnej wielkości powierzchni działki powinien być mniejszy lub równy 1. Zasady zagospodarowania terenu M8 zostały zmienione zaskarżoną uchwałą z dnia 30 października 2007 r. Na obszarze tym wprowadzono ograniczenia w zabudowie działek polegające m.in. na ograniczeniu kubatury naziemnej części budynków mieszkalnych do 1500 m3, a budynków mieszkalno-usługowych i pensjonatowych do 2500 m3 z tym zastrzeżeniem, że wskaźnik intensywności zabudowy powinien wynosić maksymalnie 0,4 przy zachowaniu proporcji powierzchni działki budowlanej do kubatury budynków wynoszącej 1:1 (§ 1 ust. 1 pkt 4 w zw. z § 1 ust. 1 pkt 1 uchwały z dnia 30 października 2007 r.).
Zaznaczyć należy, że uwzględnienie prawa własności nieruchomości nie oznacza zakazu ograniczania tego prawa, gdy weźmie się pod uwagę treść art. 6 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Regulacja ta wyklucza z pewnością dopuszczalność ingerencji w istotę prawa własności, a także nieuzasadnione z punktu widzenia interesu publicznego ograniczenie tego prawa w drodze miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Rozważając kwestię naruszenia istoty prawa własności nieruchomości należącego do skarżącego, stwierdzić należy, że zaskarżona uchwała nie stanowi ingerencji w istotę tego prawa, natomiast stanowi jego ograniczenie. Ze względu na charakter prawa własności uzasadnione jest w tym zakresie odwołanie się do rozumienia naruszenia istoty prawa własności.
W orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego podkreśla się, że do naruszenia istoty prawa własności dochodzi w sytuacji, gdy niemożliwe stanie się wykonywanie wszystkich uprawnień składających się na możliwość korzystania z rzeczy albo wszystkich uprawnień składających się na możliwość rozporządzania rzeczą albo wszystkich uprawnień składających się na możliwość korzystania z rzeczy i rozporządzania nią (por.: wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 25 maja 1999 r., SK 9/98, publ. OTK z 1999 r., nr 4, poz. 78, wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 stycznia 1999 r., P 2/98, publ. OTK z 1999, nr 1, poz. 2). Pozbawienie właściciela części – nawet znacznej – atrybutów korzystania lub (i) rozporządzania rzeczą – nie musi oznaczać ingerencji w istotę jego prawa własności. Nie jest zatem wykluczona sytuacja, w której wyłączenie możliwości zabudowania nieruchomości i zagospodarowania jej przestrzeni nie będzie oznaczało naruszenia istoty prawa własności, chociaż w wielu przypadkach wprowadzenie całkowitego zakazu jakiejkolwiek zabudowy może godzić w istotę prawa własności. W związku z tym powinno być uzasadnione takim interesem publicznym, który równoważyłby dopuszczalność zanegowania praw właścicielskich.
W odniesieniu do zaskarżonej uchwały Rady Gminy K. należy stwierdzić, że ustalenia planu nie przewidują zakazu zabudowy na terenie obejmującym działki skarżącego. Zakwestionowana uchwała zmieniła jedynie zasady zagospodarowania terenu M8. Na obszarze tym wprowadzono ograniczenia w zabudowie działek polegające m.in. na ograniczeniu kubatury naziemnej części budynków mieszkalnych do 1500 m3, a budynków mieszkalno-usługowych i pensjonatowych do 2500 m3 z tym zastrzeżeniem, że wskaźnik intensywności zabudowy powinien wynosić maksymalnie 0,4 przy zachowaniu proporcji powierzchni działki budowlanej do kubatury budynków wynoszącej 1:1. Z punktu widzenia skarżących, którzy planują przeprowadzenie inwestycji na wymienionych w skardze działkach zmiana ta jest znacząca, bowiem będą musieli dostosować swoje zamierzenie do nowych warunków. Jednakże jak wynika z wyżej przeprowadzonych rozważań taka ingerencja Rady Gminy K. jest dopuszczalna i nie stanowi ingerencji w istotę prawa własności, bowiem wszystkie atrybuty prawa własności jak korzystanie z nieruchomości i prawo do rozporządzania nią zostały zachowane.
Na marginesie należy dodać, iż istnieje możliwość dochodzenia odszkodowania od Gminy w związku z uchwaleniem m.p.z.p., w którym ograniczono możliwość korzystania z nieruchomości (art. 36 ustawy o planowaniu przestrzennym).
W ocenie Sądu w tej sprawie istnieją dwie przesłanki uzasadniające stwierdzenie nieważności zaskarżonego planu miejscowego (zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wschodniej części obszaru wsi K. Gminy K). Pierwszą z nich jest naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego. Zgodnie z podnoszonym już art. 27 u.p.z.p. zmiany planu miejscowego następują w takim trybie, w jakim plan ten jest uchwalany. Stosownie zaś do wypracowanego w orzecznictwie sądowym stanowiska, pod pojęciem zasad sporządzania planu miejscowego należy rozumieć merytoryczne wartości i wymogi kształtowania polityki przestrzennej, czyli zasady sporządzania planu miejscowego to nic innego jak jego treść, zawartość (część graficzna, tekstowa, załączniki), ustalenia planu i standardy dokumentacji planistycznej.
Drugą przesłanką jest istotne naruszenie trybu sporządzenia zaskarżonego planu miejscowego (zmiany planu miejscowego).
Nie ulega wątpliwości, że do zasad sporządzania planu miejscowego należy zaliczyć sporządzenie jego załącznika graficznego. Nie ulega wątpliwości również i to, że w tej sprawie takiego załącznika graficznego nie sporządzono. Rada Gminy K. uznała bowiem, że załącznik graficzny do planu miejscowego z dnia 2 lipca 2001 r. zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy K. Nr XXIII/157/2001 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wschodniej części obszaru wsi K. w gminie K. stanowi jednocześnie załącznik graficzny do zaskarżonej uchwały z dnia 30 października 2007 r. Nr XIV/76/07 (§ 2 ust. 1 ww. uchwały z 30 października 2007 r.). Rada Gminy uzasadnia takie rozstrzygnięcie tym, że zmiana planu miejscowego nie spowodowała konieczności zmian w rysunku tego planu oraz tym, że Wojewoda [.....] w rozstrzygnięciu nadzorczym zawarł właśnie takie stanowisko, które wskazuje na brak dopuszczalności dołączania do tak zmienianego planu miejscowego jego wersji rysunkowej, skoro nie powoduje to zmian w tym rysunku.
Sąd takiego poglądu nie podziela. Nie jest przy tym związany stanowiskiem, jakie zajmuje organ nadzoru nad działalnością gmin. W tej sprawie rysunek planu miejscowego sporządzony (i zatwierdzony) w 2001 r. nie spełnia wymogów bezwzględnie obowiązujących przepisów na dzień 30 października 2007 r. Zgodnie z art. 16 ust. 1 u.p.z.p. plan miejscowy sporządza się w skali 1:1000 lub 1:2000 (1:500), a tylko w przypadków takich planów, które sporządza się wyłącznie w celu przeznaczenia gruntów do zalesienia lub wprowadzenia zakazu zabudowy, dopuszczalnym jest stosowanie mapy o skali 1:5000. Załącznik graficzny do zaskarżonej uchwały został sporządzony w skali 1:5000 i nie dotyczy on takiego planu miejscowego lub takiej zmiany planu miejscowego, która by obejmowała wyłącznie przeznaczenie gruntów pod zalesienie lub wyłącznie wprowadzałaby zakaz zabudowy. Tym samym na dzień 30 października 2007 r. obowiązkiem Gminy K. było sporządzenie rysunku planu w skali 1:1000 (bądź też wyjaśnienie, że zaistniał szczególnie uzasadniony przypadek pozwalający na sporządzenie mapy w skali 1:500 lub 1:2000). Jeżeli plan miejscowy (analogicznie zmiana planu miejscowego) ma być zgodny z obowiązującymi przepisami, to również załącznik graficzny powinien te przepisy respektować. W przeciwnym razie powstaje sprzeczność: uchwalając zmianę planu miejscowego w dniu 30 października 2007 r. Rada Gminy zaakceptowała jako załącznik graficzny do tej zmiany rysunek planu nie spełniający wymagań ustawowych na dzień 30.10.2007 r.
Nie jest to jedynie uchybienie. Rysunek planu miejscowego z 2001 r. zawiera oznaczenie całego obszaru objętego tym planem. Natomiast uchwalając w październiku 2007 r. zmianę planu miejscowego należało respektować te przepisy ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, które nakazują, aby na terenach zamkniętych plan miejscowy nie był sporządzany (art. 14 ust. 6 u.p.z.p.). Z akt zgromadzonych w tej sprawie wynika, że na obszarze wschodniej części wsi Kościelisko znajdują się dwa obszary zamknięte (UT6-Polana Sywarne teren wojskowy i UW2). Rysunek do zmiany planu miejscowego dokonanego uchwałą z 30 października 2007 r. obejmuje oba te obszary i nie stwierdza, aby były one wyłączone z zakresu planowania. Co więcej, o ile odnośnie terenu UT6 treść zmienianego planu wyłącza niektóre z działki spod planowania, o tyle zmiana planu w ogóle nie objęła obszaru UW2, pozostawiając zakres ustaleń w § 11 planu miejscowego z 2001 r. Tym samym Rada Gminy K. nie wyłączyła spod planowania terenu zamkniętego (wojskowego). Wprawdzie uchwała o przystąpieniu do zmiany planu miejscowego z dnia 11 sierpnia 2006 r. wskazuje, że zmiany obejmują wybrane paragrafy planu miejscowego z 2 lipca 2001 r., to jednak załącznik graficzny do tej uchwały wskazywał na cały obszar wschodniej części wsi K. , a wiec i teren objęty symbolem UW2. Tym samym pominięcie w dokonywanych zmianach terenów zamkniętych stanowi naruszenie art. 14 ust. 6 u.p.z.p.
Przechodząc do badania kwestii procedury uchwalania planu należy podnieść co następuje.
Zgodnie z art. 27 u.p.z.p. zmiana planu następuje, jak już o tym była mowa, w takim trybie, w jakim jest uchwalany. Zatem do tej sytuacji znajdują zastosowanie przepisy art. 14 i następne u.p.z.p.
Nie wszystkie w tym zakresie zarzuty podniesione w skargach przez skarżących są trafne.
Trafny jest zarzut naruszenia przez organy planistyczne art. 17 pkt. 4 u.p.z.p. w związku z § 10 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. z 2003 r. Nr 164, poz. 1587) w zw. z art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2006 r. Nr 129, poz. 902), poprzez brak sporządzenia w tej sprawie aktualnej prognozy oddziaływania zmiany planu na środowisko. Z § 10 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zw. z art. 40 ust. 1 Prawa ochrony środowiska wynika, że w przypadku zmiany planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego konieczne jest sporządzenie nowej prognozy. Materiały planistyczne sporządzone na podstawie przepisów odrębnych (a takim materiałem jest prognoza oddziaływania na środowisko) wykorzystywane na potrzeby projektu planu miejscowego powinny być aktualne na dzień przystąpienia do sporządzania tego projektu. W przedmiotowej sprawie sporządzono aneks do prognozy oddziaływania na środowisko z 2000 r. Można przyjąć, iż w sytuacji fragmentarycznej zmiany planu sporządzenie aneksu do prognozy byłoby dopuszczalne, jednakże aneks ten musiałby być oparty na aktualnych materiałach. Jeżeli aneks ten aktualizowałby w wybranym obszarze wcześniejszą prognozę, to nie ma przeszkód, by traktować go jako nową, aktualną prognozę o węższym zakresie nazwaną "aneksem" (mimo, że w aktach prawnych takie pojęcie nie występuje). Zgodnie z powyższymi wywodami aneks do prognozy oddziaływania na środowisko wykonany w oparciu o materiały geodezyjne, itp. z 2000 r. nie spełnia warunku aktualności na dzień przystąpienia do sporządzenia projektu. Rada Gminy jedynie ogólnie ustosunkowała się do tego zarzutu skarżących nie wyjaśniając, czy przy sporządzaniu "aneksu" oparto się na aktualnych dokumentach i aktualnych przepisach w tej kwestii ograniczając się do stwierdzenia, iż spełnia wymagania przewidziane przepisami prawa w szczególności § 10 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w zw. z art. 40 ust. 1 Prawa ochrony środowiska. W aneksie znajdują się stwierdzenia, iż prognoza z 2000 r. jest aktualna w wymienionym zakresie, natomiast nie wyjaśniono w jaki sposób i dlaczego to stwierdzono. Niewątpliwie zakres oddziaływania na środowisko zagospodarowania terenu wschodniej części wsi K. uległ zmianom od 2001 r. W istocie to właśnie zapobieżenie chaotycznej, nie ukierunkowanej istniejącym planem miejscowym zabudowy i zapobieżenie dalszemu negatywnego oddziaływaniu na otoczone skłoniło radę Gminy K. do uchwalenia zmiany planu miejscowego. Tym samym doszło do naruszenia art. 17 pkt. 4 u.p.z.p. w związku z § 10 powołanego wyżej rozporządzenia, które należy ocenić jako istotne.
Ponadto zgodnie z art. 40 ust. 1 pkt 1 Prawa ochrony środowiska obligatoryjnym było przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, zgodnie z przepisami niniejszego rozdziału w zakresie projektu zmiany planu zagospodarowania przestrzennego.
Wyraźnie wymóg ten potwierdzał art. 41 ust. 1 ww. ustawy (Prawa ochrony środowiska), który stwierdzał, że organ administracji opracowujący projekt dokumentu lub wprowadzający zmiany do przyjętego już dokumentu, o którym mowa w art. 40 ust. 1 tej ustawy, sporządza prognozę oddziaływania na środowisko. Art. 41 ust. 2 Prawa ochrony środowiska stwierdzał, jaka treść winna znaleźć się w takiej prognozie, na co słusznie powołują się skarżący. Nie wiadomo również, czy uzgodniono stosownie do art. 45 pkt 3 Prawa ochrony środowiska z państwowym powiatowym inspektorem sanitarnym zakres i stopień szczegółowości informacji wymaganych w prognozie oddziaływania na środowisko – właśnie w odniesieniu do postępowań dotyczących miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.
W tej sprawie jest zasadny zarzut naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 12 u.p.z.p. który nakazuje, aby w planie określać obowiązkowo stawki procentowe, na podstawie których ustala się opłatę z art. 36 ust. 4 u.p.z.p. pobieranej w razie wzrostu wartości nieruchomości. Jest to obligatoryjna część planu. Wprawdzie w tej sprawie przed datą 30 października 2007 r. jak i po tej dacie taka stawka opłaty obowiązywała i zgodnie z § 23 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wschodniej części obszaru wsi K. w Gminie K. z dnia 2 lipca 2001 r., wysokość jednorazowej opłaty w przypadku zbycia nieruchomości ustalono na 30 %, tym niemniej nie można uznać to za spełnienie wymogu ustawowego.
Stawka opłaty planistycznej jest podstawą do ustalania tej opłaty wtedy, gdy zbycie nieruchomości nastąpiło w okresie 5 lat od daty wejścia w życie danego planu miejscowego. Sprzedaż nieruchomości po tym okresie powoduje, że organ gminy opłaty tej już nie może wymierzyć. W tej sprawie bardzo jasno widać zasadność ustalenia takiej opłaty również w uchwale zmieniającej plan miejscowy. Uchwalając bowiem w dniu 30 października 2007 r. stawkę opłaty planistycznej, organy gminy uzyskałyby uprawnienie do jej pobierania przez okres kolejnych 5 lat. Brak zaś takiej regulacji skutkuje tym, że nawet wówczas, gdyby wartość nieruchomości wzrosła właśnie w związku z uchwaleniem zaskarżonej uchwały z dnia 30 października 2007 r., to i tak treść § 23 ww. planu miejscowego pozwalał na nałożenie opłaty w związku z uchwaleniem tego planu rozumianym jako podjęciem uchwały z dnia 2 lipca 2001 r. Innymi słowy pominięcie przepisu o stawce w uchwale zmieniającej plan miejscowy skutkuje w tej sprawie tym, że opłaty takiej nie można było nakładać.
W orzecznictwie sądowym dominuje pogląd, że opłata planistyczna musi zostać zawarta w każdym nowoustalanym planie jak i w uchwale zmieniającej już istniejąc plan. Takie stanowisko prezentuje Naczelny Sąd Administracyjny. W orzeczeniu z dnia 23 października 2006 r. I OSK 1247/05 Lex nr 289297: stwierdzono, iż w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego muszą być określone obowiązkowo stawki procentowe, na podstawie których ustala się opłatę (rentę planistyczną), i nie mogą to być stawki procentowe - zerowe. Przepis § 4 pkt 13 rozporządzenia wykonawczego z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego został wydany z przekroczeniem upoważnienia zawartego w art. 16 ust. 2 u.p.z.p. W wyroku z dnia 10 października 2006 r. II OSK 1041/06 Lex nr 289039 Sąd uznał, że: 1. Określenie stawek procentowych jest obligatoryjnym elementem uchwały wprowadzającej nowy plan zagospodarowania przestrzennego lub też uchwały zmieniającej już istniejący plan, przy czym stawki te muszą być określone w taki sposób, aby istniała możliwość realizacji ciążącego na wójcie, burmistrzu lub prezydencie, z mocy art. 36 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), obowiązku pobrania jednorazowej opłaty w razie zbycia nieruchomości, której wartość wzrosła w związku z uchwaleniem lub zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
2. Rozporządzenie z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1587) w części dotyczącej wysokości stawek procentowych stanowiących podstawę do określenia opłaty, o której mowa w art. 36 ust. 4 powołanej ustawy, jest sprzeczne z bezwzględnie obowiązującymi przepisami ustawy, a nadto wydane zostało z przekroczeniem upoważnienia ustawowego, zawartego w art. 16 ust. 2 ustawy.
Sąd w tej sprawie podziela to stanowisko.
Brak ustalenia stawki procentowej w m.p.z.p. jest istotnym naruszeniem prawa. Tym bardziej, iż z materiałów planistycznych nie wynika dlaczego takie ustalenie stawki procentowej pominięto.
Częściowo zasadnym jest zarzut skarżących co do naruszenia art. 17 pkt 7 u.p.z.p., natomiast niezasadnym jest zarzut naruszenia art. 17 pkt 6 lit. a i b u.p.z.p. Stosownie do art. 17 pkt 7 lit. c u.p.z.p. uzgodnienia treści projektu planu dokonuje się z organami uprawnionymi do uzgodnienia na podstawie przepisów odrębnych. Takim organem był Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. , do którego skierowano najpierw zawiadomienie w trybie art. 17 pkt 2 u.p.z.p. o przystąpieniu do sporządzania zmiany planu miejscowego, a potem skierowano do tego organu wniosek w sprawie uzgodnienia projektu zmiany planu miejscowego. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. postanowieniem z dnia 12 czerwca 2007 r. odmówił uzgodnienia projektu zmiany planu miejscowego dla wschodniej części wsi K. i na to postanowienie Gmina K. nie wniosła zażalenia. Okoliczność, że później Wójt Gminy K. zwrócił się z pismem wyjaśniającym brak zasadności nie uzgodnienia projektu planu i na to pismo również pismem z dnia [.....] lipca 2007 r. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. wyjaśnił, że istotnie projekt zmiany planu nie podlegał uzgodnieniu w trybie art. 106 K.p.a. nie oznacza, że wyeliminowano ostateczne postanowienie tego organu z dnia 12 czerwca 2007 r. odmawiające uzgodnienia. Po to ustawodawca wprowadził tryb określony art. 106 K.p.a., ażeby zajmowane stanowisko przez organy współdziałające (uzgadniające) w procesie uchwalania planu mogły podlegać jasnej procedurze zaskarżania. Tym samym Wójt Gminy K. nie zgadzając się z brakiem uzgodnienia powinien albo wnieść zażalenie, albo też zwrócić się o stwierdzenie nieważności tak wydanego postanowienia lub wznowienie postępowania (w zależności od przesłanek danego żądania). Nie można było jednak pominąć braku uzgodnienia a to dlatego, że zgodnie z art. 24 ust. 2 i art. 25 ust. 2 u.p.z.p. za równoznaczne z uzgodnieniem uznaje się tylko takie sytuacje, w których organ uzgadniający albo nie określił warunków na jakich uzgodnienie może nastąpić, albo nie przedstawił stanowiska lub nie wskazał podstawy prawnej uzasadniającej określenie tego stanowiska. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w K. w swoim postanowieniu z dnia 12.06.2007 r. wskazał tak podstawę prawną, zajęte stanowisko jak i stwierdził, że powodem odmowy uzgodnienia było nie uwzględnienie stref wezbrań powodziowych.
Ponadto Wojewódzki sztab Wojskowy w swoim postanowieniu uzgadniającym z dnia 11 czerwca 2007 r. uzgodnił warunkowo treść zmiany planu miejscowego zastrzegając, że w § 10 ust. 6 projektowanej zmiany należy wyłączyć spod opracowania planu działki nr nr: [.....], największą z tych działek jest działka nr [.....] o powierzchni 0,5466 ha (powierzchnia równoważna z działkami nr nr:......) i ta działka nie została uwzględniona w treści § 10 ust. 6 zaskarżonej uchwały. W postanowieniu tym wyraźnie również wskazano, że na terenie obszaru części wschodniej wsi K. znajduje się drugi obszar zamknięty UW2 (objęty § 11 planu miejscowego z 2 lipca 2001 r.) i ta informacja w żadnym zakresie nie została uwzględniona.
Naruszenie procedury uchwalania planu miejscowego również ma w ocenie Sądu istotne znaczenie dla treści tego planu co do jego treści (otwarta kwestia zagrożeń przeciwpowodziowych, skoro na tym terenie jest ciek wodny oraz dwóch terenów zamkniętych, z których tylko jeden i to częściowo (w połowie) został wyłączony z planowania jego zagospodarowania.
Pozostałe zarzuty skarżących co do braku uzgodnienia są jednak bezzasadne. W aktach znajdują się dokumenty potwierdzające dokonanie uzgodnień z pozostałymi organami. Znajduje się również opinia Gminnej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej z dnia [.....] kwietnia 2007 r. oraz opinie organów wykonawczych gmin graniczących z terenem objętym zmiana planu miejscowego (opinia Wójta Gminy C. z [.....] .2007 r. opinia Burmistrza Miasta Z. z [.....] 2007 r.).
Zarzut skarżących dotyczący naruszenia art. 14 ust. 2 u.p.z.p. jest nietrafiony. W aktach znajduje się rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [.....] z dnia [.....] 2006 r. stwierdzające nieważność uchwały Nr XXXV/264/06 z dnia 24 maja 2006 r. w sprawie przystąpienia do zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wschodniej części obszaru wsi K. Brak załącznika graficznego był powodem stwierdzenia nieważności tej uchwały. W obrocie prawnym funkcjonuje zastępująca poprzednią uchwała z dnia 11 sierpnia 2006 r. o przystąpieniu do zmiany m.p.z.p., która zawiera załącznik graficzny. Stwierdzenie nieważności uchwały o przystąpieniu do sporządzenia zmiany m.p.z.p. przez Wojewodę [.....] w trybie nadzoru powoduje, iż uchwała ta została wyeliminowana z obrotu prawnego, zatem nie ma potrzeby uchylania jej przez nową uchwałę z dnia 11 sierpnia 2006 r.
Kolejny zarzut skarżących naruszenia art. 14 ust. 5 u.p.z.p., poprzez brak sporządzenia analiz dotyczących zasadności przystąpienia do sporządzenia zmiany planu i stopnia zgodności przewidywanych rozwiązań z ustaleniami studium należy ocenić jako nieuzasadniony. W aktach sprawy znajduje się analiza zasadności przystąpienia do częściowej zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wschodniej części obszaru wsi K. oraz zgodności przewidywanych zmian z ustaleniami studium. Ustalono również niezbędny zakres prac planistycznych określając go w uchwale (zmianie podlegały jedynie wybrane fragmenty ustaleń planu wymienione w tej uchwale) i poza odrębnym zakresem dotyczącym rysunku planu, inne materiały były aktualne. Zgodnie z wynikami analizy zasadności przystąpienia do zmian planu, zmiany te polegały głównie na doprecyzowaniu ustaleń w zakresie parametrów i wskaźników kształtowania zabudowy i zagospodarowania terenu, wyłącznie na terenach przeznaczonych w planie do jednorodzinnej zabudowy mieszkaniowej (o symbolu M), mieszkaniowe - wypoczynkowej i mieszkaniowo-usługowej (Mw i MU), a także przeznaczonych pod usługi (U) i usługi turystyczne (UT).
Kolejny zarzut naruszenia art. 17 pkt 1 i 3 u.p.z.p. poprzez brak ogłoszenia w prasie miejscowej oraz przez obwieszczenie, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości, o podjęciu uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu, określającego formę, miejsce i termin składania wniosków do planu jest również niezasadny. W aktach znajdują się dokumenty potwierdzające ogłoszenie w prasie – "[.....] ", w Internecie – oficjalna strona gminy K. , Obwieszczenie Wójta Gminy K. Wszystkie te ogłoszenia zawierają informację o sposobie i terminie zgłaszania uwag i wniosków.
Zgodnie z art.17 pkt 12 u.p.z.p. po wyłożeniu projektu planu do publicznego wglądu wójt rozpatruje wniesione do niego uwagi. Przede wszystkim należy podkreślić, że wójt (burmistrz, prezydent), do którego składana jest uwaga dotycząca projektu planu jest także organem niejako "pierwszej instancji" w sprawie rozpatrywania uwag, a sama uwaga nie jest środkiem prawnym służącym do ochrony prawnego interesu jednostki. Stąd też rozstrzygnięcie w sprawie wniesienia uwagi nie rodzi po stronie wnoszącego uwagę procesowego uprawnienia do jego zaskarżenia w administracyjnym toku instancji, tak jak to występuje w odniesieniu do decyzji administracyjnych oraz niektórych postanowień wydawanych na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego. Ponadto ustawodawca nie sprecyzował formy rozstrzygnięcia w sprawie uwag. Poglądy na ten temat są niejednolite. Według jednego stanowiska, prawną formą tego rodzaju rozstrzygnięć jest zawiadomienie, a więc czynność materialno-techniczna kończąca postępowanie w sprawach skarg i wniosków w trybie określonym przepisami art. 238 i art. 247 k.p.a. (Komentarz do art. 17 i art. 7 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym [w:] T. Bąkowski, Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, Zakamycze, 2004). Zgodnie z drugim stanowiskiem formą prawną rozpatrzenia uwag jest niezaskarżalne i nie podlegające uzasadnieniu zarządzenie (Komentarz, pod red. Z. Niewiadomskiego, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2004, s. 178). Skoro w niniejszej sprawie wszystkie uwagi przekazano radzie gminy – zarówno uwzględnione, jak i nieuwzględnione - i ta uchwalając plan rozstrzygnęła w ich przedmiocie, nie można przyjąć, iż z faktu nie powiadomienia wnoszących uwagi o sposobie ich rozstrzygnięcia wynika, że uwagi te nie zostały rozpatrzone, jak twierdzi skarżący. Sam brak powiadomienia o sposobie rozstrzygnięcia przez wójta zgłoszonych uwag w sytuacji, gdy rozstrzygnięcie w tym przedmiocie jest niezaskarżalne i nie podlega uzasadnieniu, nie ma znamion istotnego naruszenia trybu postępowania, albowiem w żaden sposób brak tego rodzaju powiadomienia nie mógł wpłynąć na treść zaskarżonej uchwały.
Jak wynika z powyższej analizy Sąd po wnikliwym zbadaniu sprawy stwierdził, iż zakwestionowana uchwała narusza w sposób istotny przepisy prawa. W związku z powyższym na podstawie art. 28 ust. 1 u.p.z.p. należało stwierdzić nieważność zaskarżonej uchwały w całości.
Sąd uprawniony był do stwierdzenia nieważności zaskarżonej zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ponieważ plan ten jest aktem prawa miejscowego, a zatem dla dopuszczalności stwierdzenia jej nieważności w zaskarżonej części nie ma znaczenia upływ czasu zgodnie z regulacją art. 94 ust. 1 u.s.g.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a. zasądzając zwrot kosztów na rzecz obu skarżących w związku z połączeniem obu spraw do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło