VII SA/Wa 1739/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru zainstalowania nośnika reklamowego skargę oddala Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...], Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania C. Sp. z o.o. od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r, nr [...], wnoszącej sprzeciw wobec zgłoszenia złożonego w dniu 27 marca 2009 r. obejmującego zamiar wykonania robót budowlanych polegających na budowie nośnika reklamowego o wymiarach powierzchni reklamowej 3 m x 6 m, na dz. ew. nr [...], przy ul. [...] w W. - utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006, nr 156, poz. 1118, ze zm.) roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Ustawodawca w art. 29-31 ustawy Prawo budowlane przewidział wyjątki od ww. zasady, wskazując kiedy budowa, roboty budowlane wymagają zgłoszenia właściwemu organowi. Zgodnie z art. 30 ust 5 Prawa budowlanego organ administracji publicznej ma kompetencję do wydania decyzji wnoszącej sprzeciw do zamiaru wykonania robót objętych w zgłoszeniu. W przedmiotowej sprawie inwestor do organu I instancji przy piśmie z dnia 27 marca 2009 r. zgłosił zamiar wykonania robót budowlanych "polegających na zainstalowaniu na działce gruntu nośnika reklamowego". Przedmiotowa inwestycja obejmuje posadowienie na fundamencie prefabrykowanym nośnika reklamowego o wymiarach 3,60 x 2,40, 0,40 m z ekranem 3 m x 6 m i wysokości całkowitej 7,48 m. Organ II instancji wskazał, że z przeprowadzonej analizy zgromadzonego materiału dowodowego, jak i analizy dokumentacji projektowo-technicznej wynika, iż projektowana inwestycja ze względu na wielkość tego urządzenia, jego konstrukcję świadczy o tym, że jest to wolnostojące trwale z gruntem związane urządzenie reklamowe, a więc budowla, o której mowa w art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Przedmiotowe urządzenie reklamowej jest montowane z elementów i zawiera prefabrykowany fundament, przy czym, w aktualnym stanie techniki sposób wykonania fundamentu może być różnorodny i jego wykonanie nie wpływa na trwałość związania z gruntem. O tym, czy obiekt (urządzenie reklamowe) jest trwale związane z gruntem, czy też nie, nie świadczy sposób w jaki zagłębiono go w gruncie czy też posadowiono na gruncie, ani technika w jakiej to wykonano, ale masa całkowita obiektu i jego rozmiary, które wymagają trwałego związania z gruntem ze względów bezpieczeństwa. Jak wynika z akt sprawy objęte zgłoszeniem urządzenie reklamowe jest konstrukcją na tyle trwałą, i związaną z gruntem, że uniemożliwia to jego przesunięcie w inne miejsce, czy zniszczenie przy działaniu sił przyrody. Fakt montowana urządzenia na miejscu nie ma znaczenia dla sprawy, gdyż to dotyczy metody, techniki, technologii wykonania obiektu. Przy obecnym stanie techniki, możliwe jest montowanie z elementów niektórych domków jednorodzinnych i letniskowych, ale nie oznacza to, że w świetle przepisów ustawy Prawo budowlane, przestają one mieć cechy obiektu budowlanego. Zdaniem Wojewody [...] w przedmiotowej sprawie nie można mówić o instalowaniu urządzenia reklamowego w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, skoro chodzi o budowę samodzielnej konstrukcji - budowli na własnym, chociaż prefabrykowanym fundamencie. Powyższy przepis mówiący o instalowaniu urządzeń reklamowych dotyczy instalowania na istniejącym budynku lub budowli, podobnie jak instalowanie krat lub innych urządzeń na budynku. Organ wskazał, że opiera swoją argumentację na orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyroki sygn. akt II OSK 509/06, sygn. akt II OSK 690/07, sygn. akt II OSK 735/08). Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzje wniosła C. Sp. z o.o. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, skarżąca Spółka wskazała na naruszenia artykułu 29 ust. 2 pkt 6 w związku z artykułem 30 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, poprzez błędną wykładnie skutkującą przyjęciem, że przepis powyższy nie znajduje zastosowania do wolnostojących urządzeń reklamowych trwale związanych z gruntem, a zatem do budowli w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, podczas gdy z analizy przedmiotowego przepisu wyraźnie wynika, ze ma on zastosowanie do urządzeń reklamowych. Ponadto, zarzuciła naruszenie art. 3 pkt 3 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane przez błędną wykładnię skutkującą przyjęciem, że o trwałym związaniu z gruntem decyduje wielkość urządzenia i jego konstrukcja, art. 3 pkt 6 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane przez błędną wykładnię skutkującą przyjęciem, że o zakwalifikowaniu danych robót jako budowy, nie zaś instalacji decyduje okoliczność, że konstrukcja obiektu jest na tyle trwała, że uniemożliwia przesunięcie lub zniszczenia przy działaniu sił przyrody, art. 3 pkt 1-5 w zw. z art. 3 pkt 6 i 7 i art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane przez błędną wykładnię skutkującą uznaniem, że metoda jaką dany obiekt jest budowany nie ma wpływu na jego kwalifikacje prawną, wreszcie naruszenie art. 30 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane przez przyjęcie, że roboty budowlane związane z zainstalowaniem nośnika reklamowego nie mogą być realizowane w trybie zgłoszenia. Skarżąca Spółka zarzuciła też, mające istotny wpływ na wynik niniejszego postępowania, naruszenia przepisów postępowania tj. art. 7, 77, 138 k.p.a. w związku z orzeczeniem bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, że urządzenie reklamowe w niniejszej sprawie jest trwale związane z gruntem, w związku z czym jest budowlą w rozumieniu przepisów ustawy Prawa budowlanego oraz że roboty budowlane związane z wykonaniem przedmiotowego urządzenia reklamowego stanowią budowę, a nie instalację obiektu. Zarzuciła też oparcie zaskarżonej decyzji wyłącznie na projekcie budowlanym, dołączonym do zgłoszenia i nie udowodnienie, że roboty budowlane, będące przedmiotem zgłoszenia polegają na budowie, a nie instalacji urządzenia reklamowego, jak podnosi Inwestor w związku z czym wymagają uzyskania pozwolenia na budowę. Skarżąca Spółka podniosła też nie udowodnienie przez organ, że przedmiotowe urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem; nie wyjaśnienie, w którym momencie i w jaki sposób ma zostać wykonana stopa fundamentowa, która to okoliczność wpływa na fakt, czy mamy do czynienia z instalacją, czy budową. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny, sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rzeczą tutejszego Sądu, było zatem dokonanie oceny zaskarżonej decyzji z punktu widzenia zgodności z przepisami prawa materialnego i postępowania administracyjnego, oraz trafności ich wykładni. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji odpowiada przepisom prawa, a sprawa została rozpoznania bez podnoszonych przez Skarżącą Spółkę naruszeń prawa procesowego i materialnego. Wskazać należy, że w orzecznictwie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i Naczelnego Sądu Administracyjnego istniały bardzo długo rozbieżności w zakresie tego czy, a jeśli tak to jakie i kiedy urządzenia reklamowe podlegają reżimowi pozwolenia na budowę. Ostatecznie został zaakceptowany i przyjęty w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, zgodnie z którym można mówić o co najmniej dwóch rodzajach reklam i urządzeń reklamowych, z czym wiąże się obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę lub konieczność dokonania zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej. Do pierwszej grupy należy zaliczyć wymienione jako budowle w art. 3 pkt 3 ww. ustawy "wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe", na które wymagane jest pozwolenie na budowę jako że są to obiekty budowlane nie wymienione w art. 29-31 ww. ustawy i na co wskazuje art. 28 ust. 1 ww. ustawy. Do drugiej grupy wymagającej jedynie zgłoszenia zalicza się tablice i urządzenia reklamowe instalowane na obiektach budowlanych, jak również te wolnostojące, ale niezwiązane trwale z gruntem - art. 29 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 4 września 2009 r., - II OSK 1361/08, z dnia 3 września 2009 r. - II OSK 1331/08, z dnia 25 sierpnia 2009 r., - II OSK 1293/08). Z dokumentacji zgromadzonej w przedmiotowej sprawie wynika, iż wolnostojący nośnik reklamowy stanowi tablica reklamowa o wym. 3 m x 6 m i słup wsporczy o wysokości 7,48 m związany trwale z gruntem żelbetonowym fundamentem. W okolicznościach niniejszej sprawy i wskazanego wyżej orzecznictwa sądowego nie może budzić wątpliwości to, że realizacja przedmiotowego nośnika reklamowego wymagała pozwolenia na budowę. Wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 maja 2009 r. sygn. akt II OSK 811/08 stwierdził, że regulacja zawarta w art. 29 Prawa budowlanego stanowi wyjątek od zasady zamieszczonej w ust. 1 art. 28 Prawa budowlanego. Wyjątków od zasady nie można interpretować w drodze wykładni rozszerzającej, a to prowadzi do wniosku, że przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 nie ma zastosowania do wolnostojących trwale związanych z gruntem urządzeń reklamowych. Dla przyjęcia, że dany obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem istotne jest to, czy posadowienie jest na tyle trwałe, że opiera się czynnikom mogącym zniszczyć ustawioną na nim konstrukcję. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie organ I instancji prawidłowo wniósł sprzeciw, bowiem z samego faktu, że nie ma tu zastosowania przepis art. 29 ust. 2 pkt 6 wynika konieczność uzyskania pozwolenia na budowę. Jak już wyżej wskazano parametry zgłoszonego urządzenia reklamowego i jego konstrukcja opisana w projekcie budowlanym wskazuje jednoznacznie, że zamiar budowy dotyczący wolnostojącego trwale związanego z gruntem urządzenia reklamowego, którego podstawa będzie miała fundament 3,6 x 2,4 m, słup o wysokości 7, 48m, zaś ekran o wymiarach 6 x 3 m. Ze względu na wysokość tablica ta może przenosić duże siły. W myśl art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego do budowli zalicza się "wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe". Przedmiotowe urządzenie reklamowe o określonych gabarytach i masie (parametrach) wynikających z załączonego projektu, jest niewątpliwie urządzeniem określonym w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego od którego odnoszą się też wymogi art. 5 ust. 1, a wszystko to decyduje, iż wymagane jest pozwolenie na budowę, zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organu, iż w przypadku zgłoszonej inwestycji nie ma zastosowania art. 29 ust. 2 pkt 6 jako dotyczący instalowania urządzeń reklamowych na istniejących obiektach, bowiem instalowaniem nie można określać budowy samodzielnej budowli na fundamencie. Mając na uwadze powyższą argumentację, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji w trybie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.).