I SA/Wa 1663/09

WyrokWSA w Warszawie2009-12-22

Skład orzekający: Bogdan Wolski, Agnieszka Miernik, Elżbieta Sobielarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja wywłaszczeniowa z 1983 r. obarczona jest wadą nieważności z powodu rzekomego braku celu publicznego lub samowoli budowlanej na nieruchomości, która miała być wywłaszczona?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja Ministra Budownictwa o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej jest prawidłowa. Rozstrzygnięcie opiera się na tym, że cel wywłaszczenia (realizacja zadania z planu gospodarczego) został spełniony, a kwestie samowoli budowlanej lub odręcznych poprawek w decyzji nie stanowiły podstawy do stwierdzenia jej nieważności. Dodatkowo, sąd uwzględnił wcześniejsze orzeczenia NSA, które przesądziły o legalności decyzji wywłaszczeniowej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. W. na decyzję Ministra Budownictwa odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej z 1983 r. Skarżąca podnosiła, że nieruchomość nie została wywłaszczona na cele użyteczności publicznej, a inwestycja była samowolą budowlaną rozpoczętą przed wydaniem decyzji lokalizacyjnej. Kwestionowano również odręczne poprawki w treści decyzji wywłaszczeniowej. Organy administracji oraz sądy administracyjne wielokrotnie rozpatrywały sprawę, uwzględniając m.in. wcześniejsze orzeczenia NSA dotyczące legalności decyzji wywłaszczeniowej.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogdan Wolski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Miernik Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant Ilona Obara po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji wywłaszczeniowej oddala skargę. Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] listopada 2007 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r., nr [...], o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy K. z dnia [...] lipca 1983 r. w części dotyczącej pkt 8, w sprawie wywłaszczenia nieruchomości położonej w K., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] m2, stanowiącej własność M. M. Rozstrzygnięcie zawarte w powyższej decyzji wynikało z następujących okoliczności: Wojewoda [...] wydając decyzję z dnia [...] kwietnia 2006 r. był związany oceną prawną zawartą w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 marca 2005 r. (sygn. akt I SA/Wa 233/05), w którym uchylono decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] kwietnia 2003 r. oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2002 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy K. z dnia [...] lipca 1983 r. w punkcie 8. o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości, oznaczonej jako działka nr [...], stanowiącej własność M. M. W powołanym wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał za niewystarczające postępowanie wyjaśniające poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji, wskazując na brak jednoznacznego oznaczenia działek ulegających wywłaszczeniu wobec naniesienia ręcznych poprawek na tekście decyzji wywłaszczeniowej, jak również niewyjaśnienia okoliczności samowoli budowlanej na wywłaszczanej nieruchomości, a ponadto nieustalenie, czy w świetle art. 3 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości budowa [...] stanowiła cel o charakterze użyteczności publicznej. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewoda [...] stwierdził, że zgromadzona dokumentacja archiwalna pochodząca z Archiwum Zakładowego Urzędu Miasta K. potwierdziła fakt, że wywłaszczenie nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] było niezbędne do wykonania zadań określonych w zatwierdzonych planach gospodarczych. W przedmiotowej sprawie zgodnie z decyzją o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji z dnia [...] czerwca 1982 r., powołaną w kwestionowanej decyzji, jedynie część działki nr [...] była niezbędna na cel realizacji [...]. Z porównania załącznika graficznego tej decyzji z mapą ewidencji gruntów oraz całością dokumentacji geodezyjnej przedmiotowej sprawy wynika, że działka nr [...] częściowo znajdowała się w granicach lokalizacji inwestycji, i w tym zakresie była niezbędna na cel określony zarówno w tej decyzji, jak i w kwestionowanej decyzji Naczelnika Dzielnicy K. z dnia [...] lipca 1983 r. Jednakże, stosownie do wniosku pełnomocnika M. M. zgłoszonego na rozprawie w dniu [...] maja 1983 r. o objęcie wywłaszczeniem całej działki M. M., w decyzji z dnia [...] lipca 1983 r. wywłaszczono całą działkę nr [...] o pow. [...] m2. Na przedmiotowej nieruchomości został wybudowany budynek [...] dla [...]. Natomiast cel wywłaszczenia, jakim była kompleksowa inwestycja - budowa [...], polegająca na adaptacji istniejącego w stanie surowym obiektu [...], obejmował zarówno realizację budynku [...], jak i otaczającej go infrastruktury. Istniejący między innymi na działce nr [...] budynek, miał zostać zaadaptowany dla potrzeb [...]. A zatem nie można uznać, zdaniem organu pierwszej instancji, że jeszcze przed wywłaszczeniem nieruchomości został zrealizowany na niej cel wywłaszczenia, nie była nim bowiem budowa budynku [...]. Ustosunkowując się do zarzutu odręcznych poprawek w treści decyzji wywłaszczeniowej Wojewoda [...] ustalił, że na kilku znajdujących się w aktach archiwalnych egzemplarzach decyzji wywłaszczeniowej dokonano odręcznej poprawki długopisem numeru działki skreślając nr [...] i wpisując w to miejsce nr [...], a także poprawiono powierzchnię działki wywłaszczonej skreślając [...] m2 i wpisując w to miejsce powierzchnię [...] m2. W aktach archiwalnych brak jest dokumentów potwierdzających dokonanie zmiany treści przedmiotowej decyzji przy zastosowaniu jednego z trybów przewidzianych przepisami kodeksu postępowania administracyjnego. Wojewoda [...] uznał zatem, że kwestionowana decyzja wywłaszczeniowa obowiązuje w kształcie sprzed poprawki, a więc stanowi o wywłaszczeniu działki nr [...] o powierzchni [...] m2 położonej w obrębie [...]. Natomiast sam fakt zamieszczenia takiej adnotacji nie ma wpływu na prawidłowość decyzji wywłaszczeniowej. Wojewoda [...] stwierdził ponadto, że z decyzji o pozwoleniu na budowę [...] z dnia [...] lipca 1983 r., wynika, iż Dyrekcja Rozbudowy Miasta K. wystąpiła w dniu 16 maja 1983 r. z wnioskiem do Urzędu Dzielnicowego K. Wydziału Gospodarki Przestrzennej i Architektury o wydanie przedmiotowego pozwolenia na budowę, a zatem zgodnie z art. 21 ust. 4 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38 poz. 229), przed upływem jednego roku od uzyskania decyzji lokalizacyjnej. Zatem decyzja wywłaszczeniowa została wydana w oparciu o ważną decyzję o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji oraz o zatwierdzeniu planu realizacyjnego. Minister Budownictwa, po rozpatrzeniu odwołania J. W. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r., w decyzji z dnia [...] września 2006 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 stycznia 2007 r. (sygn. akt I SA/Wa 1868/06) uchylił decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] września 2006 r. stwierdzając, że wskazany zakres postępowania wyjaśniającego mógł samodzielnie przeprowadzić organ drugiej instancji i nie było przesłanek do zastosowania art. 138 § 2 k.p.a. Minister Budownictwa, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, w decyzji z dnia [...] listopada 2007 r., utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie Minister Budownictwa wskazał, że istotne znaczenie ma ocena czy spełnione zostały materialnoprawne przesłanki dopuszczalności wywłaszczenia. W tym zakresie organ uznał, że budowa [...] polegająca na adaptacji budynku [...] została ujęta w ramy planów społeczno-gospodarczych, a zatem materialnoprawna przesłanka dopuszczalności wywłaszczenia została spełniona. Również samą niezbędność na cel wywłaszczenia potwierdza szereg dokumentów, a w szczególności decyzja o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji oraz zatwierdzenia planu realizacyjnego. Natomiast kwestia samowoli budowlanej, która miała miejsce na przedmiotowej nieruchomości przed wydaniem decyzji wywłaszczeniowej, nie ma znaczenia dla oceny legalności powołanej decyzji wywłaszczeniowej. Dokonanie na decyzji odręcznych poprawek nie wywiera żadnych skutków prawnych, a co za tym idzie obowiązująca jest wersja decyzji bez naniesionych poprawek. Organ zaznaczył też, iż powołana decyzja wywłaszczeniowa w części odnoszącej się do innej nieruchomości na ten sam cel, była przedmiotem postępowania sądowego i Naczelny Sąd Administracyjny – [...] wyrokiem z dnia 13 marca 1984 r. (sygn. akt [...]) oddalił skargę byłego właściciela. J. W. wniosła skargę na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] listopada 2007 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie podnosząc, że nieruchomość - wbrew twierdzeniom organu - nie została wywłaszczona na cele użyteczności publicznej, gdyż [...] zaspokajał potrzeby [...], a nie służył dobru powszechnemu. Inwestycja, która została określona w postępowaniu wywłaszczeniowym jako "budowa [...]" została faktycznie rozpoczęta dużo wcześniej przez [...], tj. przed wydaniem decyzji z dnia [...] czerwca 1982 r. o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji i usankcjonowała dokonaną przez [...] samowolę budowlaną poprzez adaptację istniejącego obiektu na [...]. Wynika to z pism kierowanych do [...] przez Urząd Dzielnicowy zawierających m.in. sugestie wystąpienia z wnioskiem o wywłaszczenie. Dlatego, zdaniem skarżącej, nie można twierdzić, że spełnione zostały przesłanki ustawy wywłaszczeniowej z 1958 r. Skarżąca podniosła także, że organy zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji nie odniosły się do faktu dokonania odręcznych poprawek w treści decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 8 maja 2008 r. (sygn. akt I SA/Wa 74/08) uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Budownictwa oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. Skargi kasacyjne od powyższego wyroku wnieśli Minister Infrastruktury i Dyrektor [...] w K.. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 sierpnia 2009 r. (sygn. akt I OSK 1134/08) uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 maja 2008 r. i przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że materiał dowodowy znajdujący się w aktach nie pozostawia wątpliwości, że celem wywłaszczenia była przyczyna określona w art. 3 ust. 1 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, a mianowicie wykonanie zadania określonego w planie gospodarczym. Plan taki został ustalony uchwałą nr [...] Rady Narodowej Miasta K. z dnia [...] lutego 1983 r. w sprawie wojewódzkiego planu rocznego województwa miejskiego k. na 1983 r., w którym w poz. [...] ujęto zadanie "[...]". Jak wskazują akta sprawy, decyzję władzy wojewódzkiej w tej sprawie poprzedziła uchwała Rady Ministrów z [...] lipca 1981 r. wskazująca na potrzebę poprawy sytuacji w bazie lokalowej [...] Z pisma Urzędu Miasta K. z dnia [...] listopada 1982 r. wynika, że w celu wykonania ustalonych zadań planowych przekazano w K. szereg obiektów, w tym budynek [...] przy ul. [...] z przeznaczeniem na budowę [...]. Okoliczności te nie tylko są przesądzające dla jednoznacznego ustalenia celu wywłaszczenia (wykonanie zadania określonego w planie gospodarczym), ale także nie pozostawiają wątpliwości, że racje ekonomiczne związane z możliwością wykorzystania na ten cel naniesień poczynionych przez [...] na działce nr [...], przemawiają za wskazaniem tej działki jako niezbędnej na cel wywłaszczenia. Natomiast stan faktyczny istniejący na działce przed wydaniem decyzji o wywłaszczeniu, w świetle całokształtu materiału dokumentacyjnego, w tym dotyczącego sposobu zrealizowania obiektu przez [...], postrzegać należy jako niemający wpływu na dopuszczalność wywłaszczenia. Przede wszystkim [...] nie budował na przedmiotowej działce [...], ale budynek [...] na własne potrzeby, którego nie ukończył. Dla późniejszego wywłaszczenia działki nr [...] na zupełnie inny cel ([...]) nie miało żadnego znaczenia, że [...] realizował [...] bez pozwolenia na budowę. Kwestia ta podlegała ocenie w odrębnym trybie i przez inny organ, niż organ wywłaszczeniowy. Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił ponadto, iż Skarb Państwa, jako podmiot abstrakcyjny - prawna personifikacja państwa - nie mógł "władać" działką nr [...]; "władanie" odnosi się bowiem do stanów faktycznych. Wywłaszczenie dotyczy nie władania, a prawa podmiotowego - prawa własności. Nie ma natomiast wątpliwości, że przedmiotową nieruchomością władał [...] będący przedsiębiorstwem państwowym i władanie to wykonywał na swoją rzecz (realizował budowę [...] na własne potrzeby), jak również we własnym imieniu ponosił odpowiedzialność za skutki tego władania, czego dowodem jest zobowiązanie [...] wyrokiem Sądu Rejonowego dla K. z dnia [...] grudnia 1984 r. do zapłaty M. M. wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie ma żadnych podstaw do utożsamiania Skarbu Państwa, na rzecz którego nastąpiło wywłaszczenie i [...] - przedsiębiorstwa państwowego będącego odrębną od Skarbu Państwa osobą prawną, który wcześniej wybudował na tej nieruchomości budynek [...] na własne potrzeby. Nie można również budowy tej utożsamiać z realizacją zadania planowego, jakim była budowa [...]. Naczelny Sąd Administracyjny ostatecznie wskazał, iż dokonując ponownej kontroli zaskarżonej decyzji Sąd pierwszej instancji powinien uwzględnić okoliczność, że legalność decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości z dnia [...] lipca 1983 r. była przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 13 marca 1984 r. (sygn. akt [...]) oddalił skargę właściciela wymienionego w pkt 5 wykazu wywłaszczanych nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Ocena zaskarżonej decyzji w zakresie wynikającym z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") oraz przy uwzględnieniu dyspozycji art. 153, art. 170 i art. 190 p.p.s.a., nie potwierdza, aby w toku postępowania administracyjnego doszło do naruszenia prawa w sposób uzasadniający uchylenie zaskarżonej decyzji. Na wstępie należy wskazać, że rozstrzygając sprawę w postępowaniu nadzorczym i oceniając legalność decyzji kończącej to postępowanie konieczne było uwzględnienie faktu wydania wyroku odnoszącego się do decyzji wywłaszczeniowej z dnia [...] lipca 1983 r. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 1984 r. (sygn. akt SA/Kr/71/84) dotyczył skargi P. G. na decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] grudnia 1983 r., w której utrzymano w mocy decyzję Naczelnika Dzielnicy K. z dnia [...] lipca 1983 r. Skutki wynikające z wydania tego orzeczenia nie są ograniczone wyłącznie do decyzji wywłaszczeniowej w zakresie dotyczącym wymienionego skarżącego i nieruchomości opisanej w pkt 5. wykazu nieruchomości. Należy bowiem mieć na uwadze, że zgodnie z art. 206 k.p.a., który obowiązywał w dniu wydania wyroku dotyczącego skargi P. G., Naczelny Sąd Administracyjny nie był związanymi granicami skargi. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny był uprawniony i obowiązany do oceny czy zostały spełnione ustawowe warunki wywłaszczenia, w tym między innymi wymieniony w art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (t. j. Dz. U. z 1974 r., Nr 10, poz. 64 ze zm.; dalej: "ustawa") - cel wywłaszczenia (por. odpowiednio wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 sierpnia 2007 r., I OSK 1816/06, niepubl.). Oddalenie skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny oznacza, iż w postępowaniu sądowym nie zostało stwierdzone, aby wydając decyzję wywłaszczeniową rażąco naruszono prawo, w szczególności z uwagi na nieistnienie ustawowego celu wywłaszczenia. Stanowisko wynikające z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 1984 r. powinno być uwzględnione, z powodu rozszerzonej prawomocności tego orzeczenia (art. 170 p.p.s.a.), w innych postępowaniach administracyjnych i sądowych, których przedmiotem jest kontrola zgodności z prawem decyzji wywłaszczeniowej, a więc także w postępowaniu prowadzonym w przedmiocie stwierdzenia nieważności tej decyzji. Powyższe oznacza, że ewentualna ocena zgodności z prawem decyzji wywłaszczeniowej, w celu ustalenia czy istnieją podstawy do stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 k.p.a., a w szczególności z uwagi na rażące naruszenie art. 3 ust. 1 ustawy mogła być ograniczona do okoliczności odnoszących się wyłącznie do rozstrzygnięcia sprawy w zakresie odnoszącym się do nieruchomości będącej własnością M. M. Zatem wymagane było niewątpliwie ustalenie czy rażąco naruszono prawo z uwagi na ewentualny brak niezbędności nieruchomości pozostającej własnością M. M. do wykonania zadania określonego w planie gospodarczym. Nie było uzasadnione ponowne badanie czy istniał cel wywłaszczenia wymieniony w art. 3 ust. 1 ustawy. Odpowiednio nie było konieczne ustalenie czy wydając decyzję wywłaszczeniową organ uchybił innym przepisom związanym z realizacją zadania określonego w zatwierdzonym planie gospodarczym. Spełnienie tych warunków zostało bowiem przesądzone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 1984 r. Należy w tym miejscu wyjaśnić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 14 marca 2005 r. wytknął między innymi organowi nadzorczemu nieustalenie, w świetle art. 3 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, czy budowa [...] stanowiła cel o charakterze użyteczności publicznej. Organ nadzorczy wykonał wytyczne zawarte w powyższym wyroku ustalając ostatecznie, że wywłaszczenie nieruchomości nie było niezbędne na cele użyteczności publicznej, lecz wynikało z realizacji planu gospodarczego. Przedstawione stanowisko organu nadzorczego co do istnienia celu wywłaszczenia nie może być skutecznie podważone z uwagi na wymieniony wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 1984 r., który zawierał rozstrzygnięcie co do legalności decyzji wywłaszczeniowej. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 sierpnia 2009 r., wyjaśniono, że władanie nieruchomością przez przedsiębiorstwo państwowe przed wydaniem decyzji o wywłaszczeniu i poczynienie przez to przedsiębiorstwo nakładów na nieruchomości, wykorzystanych następnie dla realizacji celu wywłaszczenia, nie jest okolicznością prowadzącą do niedopuszczalności wywłaszczenia nieruchomości na podstawie art. 3 ust. 1 ustawy. W tym przypadku nie dochodzi bowiem do realizacji celu wywłaszczenia przed wydaniem decyzji o wywłaszczeniu. Przedstawiona wykładnia prawa, jest wiążąca dla Sądu (art. 190 p.p.s.a), ale skład orzekający w niniejszej sprawie także ją w pełni podziela. Uwzględniając przedstawione stanowisko i odnosząc zaprezentowaną wykładnię prawa do sprawy administracyjnej zakończonej zaskarżoną decyzją, Sąd stwierdza, że zasadne jest stanowisko organu nadzorczego, iż realizacja przez [...] inwestycji na potrzeby tego przedsiębiorstwa nie była okolicznością wykluczającą wywłaszczanie nieruchomości będącej własnością M. M., a pozostającej wcześniej we władaniu przedsiębiorstwa państwowego. Organ nadzorczy wyjaśnił także, że względy ekonomiczne, wynikające z możliwości wykorzystania naniesień poczynionych przez przedsiębiorstwo państwowe na działce nr [...], uzasadniały objęcie wywłaszczeniem także tej działki, jako niezbędnej dla wykonania zadania określonego w planie gospodarczym - budowy [...]. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ nadzorczy odniósł się także do zarzutów dotyczących dokonania odręcznych poprawek na niektórych egzemplarzach decyzji wywłaszczeniowej stwierdzając ostatecznie, że za obowiązującą należy uznać decyzję o treści bez naniesionych poprawek, tj. o wywłaszczeniu działki nr [...] o powierzchni [...] m2. Ewentualne faktyczne odjęcie pozostałej części nieruchomości nie może być, zdaniem Ministra Budownictwa, przedmiotem oceny w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] lipca 1983 r. Stanowisko organu nadzorczego nie uchybia prawu. Ustosunkowując się do przedstawionego zarzutu skarżącej Sąd ponadto wskazuje, że jednoznaczne wyjaśnienie ewentualnych wątpliwości co do treści decyzji następuje w trybie przewidzianym w art. 113 § 2 k.p.a. Strona postępowania administracyjnego może w każdym czasie wystąpić ze stosownym wnioskiem, jeżeli uzna, że istnieją wątpliwości co do treści decyzji, a organem uprawnionym do wydania w tym zakresie wiążącego rozstrzygnięcia jest organ, który wydał decyzję. Postanowienie wydane w tym przedmiocie podlega zaskarżeniu w postępowaniu administracyjnym i dopuszczalne jest wniesienie skargi do sądu administracyjnego na postanowienie kończące postępowanie zażaleniowe. Przedstawiony tryb postępowania jest odpowiedni do usunięcia ewentualnych wątpliwości co do rzeczywistej treści decyzji. Zatem w przypadku ewentualnego złożenia wniosku na podstawie art. 113 § 2 k.p.a. właściwy organ będzie obowiązany ustalić, o ile uzna, iż treść decyzji jest rzeczywiście niejednoznaczna, czy decyzja Naczelnika Dzielnicy K. z dnia [...] lipca 1983 r. dotyczy wyłącznie działki nr [...], czy też odnosi się do działki nr [...], czy w końcu dawnej działki nr [...] z wyłączeniem jej części odpowiadającej działce nr [...], która została wywłaszczona decyzją Naczelnika Dzielnicy K. z dnia [...] grudnia 1978 r. z przeznaczaniem na budowę ulicy [...]. Należy bowiem w tym miejscu zauważyć, iż w toku postępowania wywłaszczeniowego pełnomocnik M. M. wystąpił o wywłaszczenie całej działki nr [...], który mógł być oceniony jako wniosek o wywłaszczenie pozostałej części tej działki, a nie wyłącznie działki nr [...]. W przypadku złożenia takiego wniosku, gdyby część nieruchomości nieobjęta wywłaszczeniem nie nadawała do racjonalnego wykorzystania na dotychczasowe cele, organ wywłaszczeniowy był obowiązany, zgodnie z art. 5 ust. 3 ustawy, objąć wywłaszczeniem całą nieruchomość. Zatem wystąpienie przez pełnomocnika M. M. o wywłaszczenie całej nieruchomości (działki nr [...]) mogło skutkować wywłaszczeniem nie tylko działki nr [...], ale także pozostałej części dawnej działki nr [...], z wyłączeniem działki nr [...] (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 1981 r., SA 748/80, ONSA 1981/1/5). Wyjaśniając motywy postanowienia wydanego na rozprawie w dniu 14 grudnia 2009 r., które odnosiło się do wniosku skarżącej o odtworzenie dokumentu wymienionego w pkt 1 petitum pisma procesowego z dnia 23 listopada 2009 r., Sąd wskazuje, iż postępowanie przewidziane w art. 288 i n. p.p.s.a. dotyczy wyłącznie akt sprawy sądowej. Na podstawie tych przepisów nie jest zatem dopuszczalne odtworzenie akt innego postępowania, w tym akt postępowania prowadzonego w sprawie administracyjnej. Postępowanie w tym przedmiocie pozostaje w kompetencji właściwego organu administracji. Wobec tego wniosek skarżącej, jako niedopuszczalny z uwagi na brak kognicji sądu administracyjnego, podlegał odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. per analogiam. Podsumowując Sąd wskazuje, że Minister Budownictwa odmawiając stwierdzania nieważności decyzji Naczelnika Dzielnicy K. z dnia [...] lipca 1983 r. nie naruszył art. 156 § 1 k.p.a., w szczególności poprzez nieuwzględnienie zarzutu rażącego naruszenia art. 3 ust. 1 ustawy. Minister Budownictwa przeprowadził postępowanie nadzorcze w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu nadzorczym, nie uchybiając obowiązkom wynikającym miedzy innymi z art. 7 i 77 § 1 k.p.a., i uzasadnił decyzję w sposób wymagany w art. 107 § 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło