VII SA/Wa 2286/09
WyrokWSA w Warszawie2010-03-03
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Jarosław Stopczyński, Bogusław Cieśla
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wolnostojące urządzenie reklamowe o wymiarach 3m x 6m, zamontowane na słupie o wysokości 6m przytwierdzonym do fundamentu żelbetonowego, stanowi budowlę w rozumieniu Prawa budowlanego, wymagającą pozwolenia na budowę, czy też instalację podlegającą zgłoszeniu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wolnostojące urządzenie reklamowe o znaczących gabarytach (3m x 6m) i wysokości (6m), zamontowane na fundamencie żelbetonowym, stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Trwałe związanie z gruntem nie jest determinowane wyłącznie metodą posadowienia, ale przede wszystkim wielkością, konstrukcją, przeznaczeniem i względami bezpieczeństwa, które wymagają takiego trwałego związania. W związku z tym realizacja takiego urządzenia wymaga pozwolenia na budowę, a nie jedynie zgłoszenia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi C. Sp. z o.o. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy sprzeciw Prezydenta do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na wzniesieniu konstrukcji wsporczej i zainstalowaniu ekranu reklamowego o wymiarach 3,00 x 6,00 m. Organ odwoławczy uznał, że jest to budowla trwale związana z gruntem, wymagająca pozwolenia na budowę. Inwestor zarzucił błędną wykładnię przepisów Prawa budowlanego, w szczególności dotyczących kwalifikacji urządzenia jako budowli, a nie instalacji, oraz naruszenia przepisów proceduralnych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Jarosław Stopczyński (spr.), Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 marca 2010 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych skargę oddala
Sygnatura akt VIISA/Wa 2286/09
Uzasadnienie
Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2009 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...], mocą której wniesiono sprzeciw do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na wzniesieniu konstrukcji wsporczej i zainstalowaniu ekranu reklamowego o wymiarach 3,00 x 6,00 m na działce oznaczonej nr. [...] znajdującej się w [...] przy ul. [...] (lok. nr. [...]).
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że z analizy zgromadzonego materiału dowodowego w tym analizy dokumentacji projektowo-technicznej wynika, iż projektowana inwestycja ze względu na wielkość przedsięwzięcia i jego konstrukcję świadczy o tym, że jest to wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe, a więc budowla, o której mowa w art. 3 pkt. 3 Prawa budowlanego. Urządzenie to jest montowane z elementów i zawiera prefabrykowany fundament. Zdaniem organu w aktualnym stanie techniki sposób wykonania fundamentu może być różnorodny a jego wykonanie nie wpływa na trwałość związania z gruntem. O tym czy obiekt (urządzenie reklamowe) jest trwale związany z gruntem czy też nie nie świadczy sposób w jaki zagłębiono go w gruncie. Nie świadczy także technika w jakiej to wykonano, ale masa całkowita obiektu i jego rozmiary, które wymagają takiego trwałego związania ze względów bezpieczeństwa.
Objęte zgłoszeniem urządzenie reklamowe jest konstrukcją na tyle trwałą i związaną z gruntem, że uniemożliwia jego przesunięcie w inne miejsce, czy zniszczenie przy działaniu sił przyrody. W istocie przewiduje realizację tablicy reklamowej o wymiarach 3 m x 6 m (18 m 2) zamocowanej na słupie o wysokości 6 m przytwierdzonym do fundamentu żelbetonowego. W ocenie organu fakt montowania urządzenia na miejscu nie ma znaczenia dla sprawy gdyż to dotyczy metody, techniki i technologii wykonania obiektu. Poza tym żaden przepis Prawa budowlanego nie uzależnia kwalifikacji obiektu od tego, jaką metodą jest on budowany. W przedmiotowej sprawie nie można mówić o instalowaniu urządzenia reklamowego w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt. 6 Prawa budowlanego skoro chodzi o budowę samodzielnej konstrukcji – budowli na własnym chociaż prefabrykowanym fundamencie. Powyższy przepis mówiący o instalowaniu urządzeń reklamowych dotyczy instalowania na istniejącym budynku lub budowli. Nie może on mieć jednak zastosowania do budowli będących wolnostojącymi trwale związanymi z gruntem urządzeniami reklamowymi.
Decyzja Wojewody [...] została zaskarżona w całości przez inwestora – C spółka z o.o. z siedzibą w [...].
Decyzji tej zarzucono wadliwość wynikającą z:
I. mającego wpływ na wynik niniejszego postępowania naruszenia przepisów prawa materialnego w postaci:
1) artykułu 29 ust. 2 pkt. 6 w związku z art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez błędną wykładnię skutkującą przyjęciem, że:
a) przepis powyższy nie znajduje zastosowania do wolnostojących urządzeń reklamowych trwale związanych gruntem, a zatem do budowli w rozumieniu art. 3 pkt. 3 Prawa budowlanego podczas gdy z analizy tego przepisu wyraźnie wynika, że ma on zastosowanie do wszystkich urządzeń reklamowych,
b) przepis powyższy nie znajduje zastosowania do wolnostojących urządzeń reklamowych niepowiązanych technicznie z żadnym innym obiektem budowlanym,
2) artykułu 29 ust. 2 pkt. 6 Prawa budowlanego przez błędną wykładnie skutkującą przyjęciem, że przepis ten dotyczy wyłącznie instalowania urządzeń reklamowych na istniejących obiektach zaś instalowaniem nie można określać wykonania samodzielnej konstrukcji na własnym prefabrykowanym fundamencie,
3) artykułu 3 pkt. 3 w związku z artykułem 29 ust. 2 pkt. 6 Prawa budowlanego poprzez błędną wykładnię skutkującą przyjęciem, że:
a) o trwałym związaniu z gruntem wolnostojącego urządzenia reklamowego nie decyduje metoda i rzeczywisty sposób związania tego urządzenia z gruntem,
b) o trwałym związaniu z gruntem tego urządzenia decyduje okoliczność, że jego wielkość, konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania,
c) o trwałym związaniu z gruntem decyduje okoliczność, że konstrukcja obiektu wraz z fundamentem jest na tyle trwała, że uniemożliwia przesunięcie w inne miejsce czy zniszczenie przy działaniu sił przyrody, co znacznie ogranicza praktyczne zastosowanie artykułu 29 ust. 2 pkt. 6 Prawa budowlanego,
4) artykułu 3 pkt 1-5 w związku z artykułem 3 pkt 6 i 7 i artykułem 29 ust. 2 pkt. 6 Prawa budowlanego przez błędną wykładnię skutkującą uznaniem, że metoda jaką dany obiekt jest budowany nie ma wpływu na jego kwalifikację prawną,
5) artykułu 30 ust. 1 pkt. 2 w związku z art. 29 ust. 2 pkt. 6 Prawa budowlanego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie skutkujące przyjęciem, że roboty budowlane związane z zainstalowaniem nośnika reklamowego w niniejszej sprawie nie mogą być realizowane w trybie zgłoszenia gdyż dotyczą wykonania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę.
II. mającego istotny wpływ na wynik niniejszego postępowania naruszenia przepisów o charakterze procesowym w postaci:
1) artykułu 138 § 1 pkt. 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji podczas gdy decyzja winna zostać uchylona w myśl art. 138 § 1 pkt. 2 kpa,
2) artykułu 80 w związku z art. 77 § 1 i art. 7 kpa poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i wydanie zaskarżonej decyzji na podstawie dowolnych ustaleń faktycznych przyjętych bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, w tym ustalenia że urządzenie reklamowe w niniejszej sprawie jest trwale związane z gruntem w związku z czym jest budowlą w rozumieniu Prawa budowlanego oraz że roboty budowlane związane z wykonywaniem przedmiotowego urządzenia reklamowego stanowią budowlę a nie instalację obiektu,
3) artykułu 77 § 1 kpa poprzez oparcie zaskarżonej decyzji wyłącznie na projekcie budowlanym dołączonym do zgłoszenia inwestora,
4) artykułu 77 § 1 w związku z art. 7 kpa przez niewyjaśnienie okoliczności faktycznych niniejszej sprawy w wyniku nie przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w tym niezgromadzenia dowodów i pominięcie konieczności jednoznacznego wyjaśnienia okoliczności stanowiących podstawę faktyczną rozstrzygnięcia a w szczególności:
a) nieudowodnienie, że roboty budowlane będące przedmiotem zgłoszenia inwestora polegają na budowie a nie na instalacji urządzenia reklamowego w związku z czym wymagają uzyskania pozwolenia na budowę,
b) nieudowodnienie, że przedmiotowe urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem,
c) niewyjaśnienie w którym momencie i w jaki sposób ma zostać wykonana stopa fundamentowa, która to okoliczność wpływa na fakt czy mamy do czynienia z instalacją czy budową,
d) niewyjaśnienie faktycznego sposobu związania urządzenia z gruntem pomimo, że w opisie technicznym zamierzenia przedstawiono dwa sposoby związania w zależności od rodzaju podłoża,
5) artykułu 107 § 3 w związku z art. 8 i art. 11 kpa przez brak wyjaśnienia w uzasadnieniu prawnym decyzji dlaczego i w jakim zakresie powołane wyroki NSA wydane w innych sprawach, a więc i w różnych stanach faktycznych mają zastosowanie w sprawie niniejszej.
Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji jak i utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji a nadto o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Punktem wyjścia do rozważań w niniejszej sprawie jest odpowiedź na pytanie czy inwestor dokonał zgłoszenia instalacji tablicy reklamowej w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt. 6 Prawa budowlanego czy też realizacji budowli obejmującej taką instalację.
Artykuł 3 pkt. 3 Prawa budowlanego nakazuje traktować jako " budowlę" m. in. wolnostojące, trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe. Z kolei " budowa" to wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowa, rozbudowa oraz nadbudowa obiektu budowlanego ( art. 3 pkt. 6)
Jeśli natomiast w ustawie jest mowa o "obiekcie budowlanym" to należy przez to rozumieć budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, bądź obiekt małej architektury ( art. 3 pkt. 1 )
W ocenie Sądu z powyższego wynika, że jedynie budowa urządzeń reklamowych wolnostojących, trwale związanych z gruntem wymaga pozwolenia na budowę bowiem nie korzysta ze zwolnienia wskazanego w art. 29 ust. 2 pkt. 6 Prawa budowlanego. O tym zaś czy urządzenie reklamowe jest trwale związane z gruntem czy też nie nie decyduje sposób i metoda związania z gruntem, nie decyduje również technologia wykonania fundamentu i możliwości przeniesienia nośnika reklamowego w inne miejsce ale to czy wielkość tego urządzenia, jego konstrukcja, przeznaczenie i względy bezpieczeństwa wymagają takiego trwałego związania. Dokonując kwalifikacji prawnej tego czy dane urządzenie reklamowe wymaga pozwolenia na budowę czy jedynie zgłoszenia powinno się więc brać pod uwagę także art. 5 Prawa budowlanego w świetle którego nie jest obojętna jego wielkość i cechy konstrukcyjne ( por. m.in. wyroki NSA: z dnia 1 października 2009 r., sygn. akt. II OSK 1461/08, z dnia 23 czerwca 2006 r. sygn. akt II OSK 923/05, z dnia 25 maja 2007 r., sygn. akt II OSK 754/06, z dnia 10 marca 2008 r., sygn. akt II OSK 186/07, z dnia 20 czerwca 2008 r., sygn. akt II OSK 680/07)
Jak wynika z materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy inwestor chce realizować tablicę reklamową o wymiarach 3 m X 6 m ( 18 m 2) umocowaną na słupie o wysokości 6 m przytwierdzonym do fundamentu żelbetonowego o wymiarach 3,6 x 2,3 x 1,2 m. Owo przytwierdzenie ma być dokonane za pomocą kotw M 30, podkładek i nakrętek regulacyjnych przy czym faktyczny sposób związania urządzenia z gruntem ma być uzależniony od rodzaju podłoża.
W ocenie Sądu jest to więc urządzenie o gabarytach i konstrukcji, które wymagają dla jego realizacji takich technologii jakie typowe są w przypadku realizowania obiektów posadowionych przynajmniej częściowo pod powierzchnią ziemi. Zdaniem Sądu wielkość tego urządzenia, jego konstrukcja i sposób osadzenia na gruncie świadczą o tym, że jest to budowla, o której mowa w art. 3 pkt. 3 Prawa budowlanego. Poza tym o trwałości związania z gruntem nie może w każdym przypadku decydować fakt posadowienia konstrukcji fundamentowej przynajmniej częściowo poniżej poziomu gruntu. Nie ma decydującego znaczenia także to, czy poszczególne elementy obiektu powstały w różnym czasie i miejscu.
Ma takie znaczenie natomiast miejsce ich połączenia oraz związania z gruntem w rozumieniu powyżej wskazanym.
Trzeba także zauważyć, ze umieszczenie reklamy na słupie, który jest przytwierdzony do betonowej podstawy przy pomocy kotw i metalowych śrub oraz podkładek nie różni się niczym od umiejscowienia słupa w betonowej podstawie, która została wylana po uprzednim zakotwieniu dolnej części słupa. W obu przypadkach zastosowana technologia, materiały i sposób wykonania części urządzenia reklamowego są praktycznie identyczne.
Dlatego też w obu wyżej opisanych przypadkach nie można mówić o instalowaniu obiektu reklamowego (art. 29 ust. 2 pkt. 6 Prawa budowlanego)
Na tle wykładni art. 29 ust. 2 pkt. 6 Prawa budowlanego prezentowane są w orzecznictwie sądowym także poglądy odmienne. Ich przykładem są m.in. wyroki wydane w sprawach przywołanych przez skarżącego. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę poglądów tych nie podziela.
Podstawą rozstrzygnięcia Sądu jest art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło