I OSK 1726/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-10-19
Skład orzekający: Paweł Miładowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zwolnienie od kosztów sądowych przyznane w postępowaniu zwykłym obejmuje skargę o wznowienie postępowania sądowego?Ratio decidendi
Zwolnienie od kosztów sądowych przyznane w postępowaniu zwykłym nie obejmuje postępowania ze skargi o wznowienie postępowania. Prawo pomocy przyznane w toku postępowania dotyczy tylko tego postępowania, w którym zostało przyznane, a jego prawomocne zakończenie powoduje wygaśnięcie przyznanego prawa pomocy. Strona składająca skargę o wznowienie postępowania, ze względu na jej nadzwyczajny charakter i rozpoczęcie nowego toku postępowania, musi ubiegać się o przyznanie prawa pomocy na nowo.Stan faktyczny
Skarżący A. W. wniósł skargę o wznowienie postępowania sądowego, która została odrzucona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z powodu braku uiszczenia opłaty stałej od skargi, mimo że wniósł ją profesjonalny pełnomocnik. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących prawa pomocy i uznanie, że zwolnienie od kosztów przyznane w postępowaniu zwykłym nie obejmuje skargi o wznowienie postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 19 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 marca 2010 r., sygn. akt IV SA/Wa 294/10 o odrzuceniu skargi A. W. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem z dnia 10 stycznia 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 933/05 postanawia: oddalić skargę kasacyjną.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 22 marca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę A. W. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem z dnia 10 stycznia 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 933/05.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że ustanowiony w sprawie pełnomocnik skarżącego wbrew wymogowi zawartemu w przepisie art. 221 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) wniósł skargę o wznowienie postępowania bez uiszczenia wpisu sądowego będącego opłatą stałą.
Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniósł A. W., zaskarżając to postanowienie w całości, postanowieniu temu zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 244, art. 245 oraz art. 276 p.p.s.a., poprzez uznanie, że zwolnienie od kosztów sądowych przyznane w postępowaniu zwykłym nie obejmuje skargi o wznowienie postępowania.
Wskazując na powyższe skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia, a także o zasądzenie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, które nie zostały opłacone w całości ani w części.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania.
Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że co prawda art. 221 p.p.s.a. na mocy art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 12 lutego 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2010 r. Nr 36, poz.196) został uchylony, ale nowelizacja ta weszła w życie dopiero w dniu 10 kwietnia 2010 r. A zatem w momencie wydania zaskarżonego postanowienia tj. w dniu 22 marca 2010 r. art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 12 lutego 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2010 r. Nr 36, poz.196) jeszcze nie obowiązywał. W tej dacie przepis ten oczekiwał dopiero na wejście w życie. W konsekwencji nie można zatem uznać, że art. 221 p.p.s.a. nie miał w tej sprawie zastosowania, skoro obowiązywał on w dacie wydania zaskarżonego postanowienia. W tych okolicznościach omawiana na wstępie nowelizacja ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie może mieć znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonego postanowienia (podobnie post. NSA z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt II OZ 695/10, post. NSA z dnia 21 września 2010 r., sygn. akt II OSK 972/10, post. NSA z dnia 17 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1399/10, post. NSA z dnia 31 sierpnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1227/10).
Zgodnie zaś z treścią obowiązującego w chwili wydania zaskarżonego postanowienia art. 221 p.p.s.a, pisma wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie są należycie opłacone, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej.
Skoro w przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że profesjonalny pełnomocnik nie dokonał opłaty sądowej od skargi o wznowienie postępowania, stwierdzić należało, że skarga taka podlegała odrzuceniu.
Odnosząc natomiast do zarzutów skargi kasacyjnej naruszenia przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 244, art. 245 oraz art. 276 p.p.s.a., poprzez uznanie, że zwolnienie od kosztów sądowych przyznane w postępowaniu zwykłym nie obejmuje skargi o wznowienie postępowania, stwierdzić należało, że zarzuty te nie zasługiwały na uwzględnienie. Zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie, przyznane w postępowaniu zwykłym, nie obejmuje postępowania ze skargi o wznowienie postępowania. Przyjąć bowiem należy, że przyznane w toku postępowania na podstawie art. 246 § 1 pkt. 2 p.p.s.a. prawo pomocy dotyczy tego postępowania, w ramach którego zostało przyznane. Tym samym prawomocne zakończenie tego postępowania powoduje, że tak przyznane prawo pomocy wygasa. Dlatego też strona składając skargę o wznowienie postępowania, z uwagi na nadzwyczajny charakter tego postępowania, a także z uwagi na rozpoczęcie nowego toku postępowania ubiegając się o przyznanie prawa pomocy nie może powoływać się na przyznane w postępowaniu zwykłym zwolnienie od kosztów sądowych (por. postanowienia NSA z dnia 23 września 2008 r., sygn. akt II FZ 321/08 niepubl., z dnia 31 sierpnia 2010 r., sygn. akt II OZ 805/10 niepubl.).
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny - na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną oddalił.
Naczelny Sąd Administracyjny nie rozstrzygał o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, gdyż stosownie do art. 250, 258 § 2 pkt 8 i § 3 oraz art. 259 i 260 P.p.s.a. następuje to przed wojewódzkim sądem administracyjnym, który jest w tym przedmiocie Sądem pierwszej instancji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło