II OSK 1207/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Stahl po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. L. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 marca 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 90/10 o umorzeniu postępowania sądowego w sprawie ze skargi S. L. na uchwałę Rady Miejskiej w Myślenicach z dnia 21 lutego 2008 r., nr 141/XXI/2008 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w mieście Myślenice dla realizacji inwestycji związanej z gospodarką odpadami postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 15 marca 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 90/10, umorzył postępowanie sądowe w sprawie ze skargi S. L. na uchwałę Rady Miejskiej w Myślenicach z dnia 21 lutego 2008 r., nr 141/XXI/2008 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w mieście Myślenice dla realizacji inwestycji związanej z gospodarką odpadami. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że S. L. wniósł skargę na powyższą uchwałę pismem z dnia [...] marca 2009 r. po uprzednim wezwaniu Rady Miejskiej w Myślenicach do usunięcia naruszenia prawa. Wyrokiem z dnia 18 maja 2009 r. , sygn. akt II SA/Kr 492/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę uznając, że skarżący nie wykazał, by zaskarżona uchwała naruszyła jego interes prawny. Powyższy wyrok został uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 listopada 2009 r., sygn. akt II OSK 1391/09, sprawa zaś została przekazana Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny. W uzasadnieniu tego wyroku stwierdził, że sama okoliczność położenia nieruchomości skarżącego na obszarze planu miejscowego, którym dokonano zmian w przeznaczeniu tych nieruchomości już wystarcza do wykazania, że zaistniała przesłanka naruszenia interesu prawnego skarżącego, tym samym istnieje potrzeba merytorycznego rozpoznania sprawy. Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie pełnomocnik Rady Miejskiej w Myślenicach przedłożył do akt sprawy odpis prawomocnego wyroku WSA w Krakowie z dnia 29 czerwca 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 560/09 (utrzymanego w mocy wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2009 r., sygn. akt II OSK 1539/09), którym oddalona została skarga Stowarzyszenia [...] "[...]" z siedzibą w B. na uchwałę Rady Miejskiej w Myślenicach nr 141/XXI/2008 z dnia 21 lutego 2008 r. w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w mieście Myślenice dla realizacji inwestycji związanej z gospodarką odpadami. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że rozpoznanie skargi Stowarzyszenia na powyższą uchwałę stanowi istotną okoliczność dla rozpoznawania sprawy ze skargi S. L. Sąd wskazał, że z treści rozpoznanej skargi Stowarzyszenia wynikało, że kwestionowana była prawidłowość całej uchwały. Stosownie natomiast do art. 101 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) nie stosuje się trybu wnoszenia skarg określonego w art. 101 ust. 1 tej ustawy, jeżeli sąd administracyjny już w sprawie orzekał i skargę oddalił. W tej sytuacji, w ocenie Sądu pierwszej instancji, zaistniała konieczność uznania, że rozpoznawanie merytoryczne skargi S. L. jest niedopuszczalne. Co prawda w dacie jej wniesienia była ona dopuszczalna, niemniej jednak w dacie jej rozpoznawania - wobec prawomocności wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalającego skargę na tę samą uchwałę – rozpoznanie skargi stało się niedopuszczalne. Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), umorzył postępowanie sądowe. W skardze kasacyjnej wniesionej przez S. L., reprezentowanego przez radcę prawnego, zaskarżono w całości postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie podnosząc następujące zarzuty naruszenia przepisów postępowania: 1. art. 101 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że każdy prawomocny wyrok sadu administracyjnego oddalający skargę dotyczący uchwały Rady Miejskiej w Myślenicach nr 141/XXI/2008 z dnia 21 lutego 2008 r. w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w mieście Myślenice dla realizacji inwestycji związanej z gospodarką odpadami, niezależnie od przyczyn oddalenia, wyłącza dopuszczalność merytorycznego rozpoznania innej skargi wywiedzionej na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym przez skarżącego posiadającego interes prawny, co doprowadziło do bezzasadnego pozbawienia skarżącego konstytucyjnego prawa do sądu i pozbawiło skarżącego możliwości sądowoadministracyjnej kontroli legalności powyższej uchwały, 2. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na nieprzedstawieniu w uzasadnieniu stanowiska skarżącego dotyczącego wadliwości wykładni art. 101 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym przyjętej za podstawę prawną zaskarżonego orzeczenia, niedokonanie żadnych ustaleń faktycznych w przedmiocie przyczyn oddalenia skargi na uchwałę Rady Miejskiej w prawomocnym wyroku WSA w Krakowie z dnia 29 czerwca 2009 r. oraz nieodniesienie się do przedstawionej przez skarżącego wykładni art. 101 ust. 2 ww. ustawy, 3. art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w zw. z art. 101 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym poprzez jego niewłaściwe zastosowanie oraz bezpodstawne przyjęcie, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe oraz kwalifikowało się do umorzenia w sytuacji, gdy przedmiot sądowoadministracyjnej kontroli legalności (uchwała Rady Miejskiej) obowiązuje, co pozbawiało skarżącego merytorycznego rozpoznania sprawy., 4. art. 190 p.p.s.a. w aw. Z art. 153 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie w sytuacji, gdy zgodnie z wykładnią przyjętą przez Naczelny Sąd Administracyjny we wyroku z dnia 12 listopada 2009 r. sygn. akt II OSK 1391/09 skarżący ma interes prawny w rozumieniu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym we wniesieniu skargi na uchwałę Rady Miejskiej w Myślenicach, co pozbawiało skarżącego merytorycznego rozpoznania sprawy, 5. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na niedokonaniu żadnych ustaleń faktycznych i prawnych w przedmiocie kontroli legalności uchwały Rady Miejskiej, nieodniesieniu się do zarzutów skarżącego dotyczących legalności uchwały Rady Miejskiej oraz stanowiska Rady Miejskiej w Myślenicach, co doprowadziło do nierozpoznania istoty sprawy (brak sądowoadministracyjnej kontroli legalności uchwały Rady Miejskiej). Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Rada Miejska w Myślenicach wniosła o jej oddalenie w całości i zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 zd. pierwsze ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Nie stwierdziwszy przesłanek zaistnienia nieważności niniejszego postępowania Naczelny Sąd Administracyjny związany powołanymi w skardze kasacyjnymi zarzutami, rozpoznał sprawę w granicach tej skargi. Skarga kasacyjna posiada usprawiedliwione podstawy, choć nie wszystkie z podniesionych zarzutów są trafne. Zgodzić się należy ze skarżącym, że mając na uwadze treść art. 101 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, nie można przyjąć, że każde oddalenie przez sąd administracyjny skargi na uchwałę podjętą przez organ gminy skutkować będzie niedopuszczalnością wniesienia skargi przez inny podmiot na tę samą uchwałę. Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego wyrażonym w postanowieniu z dnia 26 czerwca 1992 r., II ARN 30/92 (niepubl.), przepis art. 101 ust. 2 pow. ustawy rozumieć należy w ten sposób, że nie jest możliwym rozpoznanie skargi w sprawie, w której orzekał już uprzednio sąd administracyjny i skargę oddalił, z tym zastrzeżeniem, iż sąd orzekł merytorycznie w sprawie konkretnych interesów lub uprawnień naruszonych przez uchwałę, nie zaś orzekł "w sprawie uchwały". W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd Najwyższy stwierdził, że w razie wątpliwości na temat granic kognicji sądowej w sprawach dotyczących możliwości naruszeń opartych na przepisach prawa lub prawnych interesów obywateli muszą być rozstrzygane zgodnie z zasadą in dubio pro actione, a więc w razie wątpliwości przyjmować należy zawsze zasadę poszerzania, nie zaś zawężania granic kompetencji sądu. Naczelny Sąd Administracyjny podzielając przedstawiony powyżej pogląd podkreśla, że przepis art. 101 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym dotyczy wyłącznie przypadku, kiedy doszło do merytorycznego rozpoznania sprawy. W niniejszej sprawie prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 czerwca 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 560/09, na jaki powołał się Sąd w zaskarżonym postanowieniu, oddalona została skarga Stowarzyszenia [...] "[...]" w B. na uchwałę Rady Miejskiej w Myślenicach z dnia 21 lutego 2008 r., nr 141/XXI/2008. Skargę oddalono z uwagi na stwierdzenie przez Sąd braku legitymacji skargowej przez skarżące Stowarzyszenie. W tej sytuacji przyjąć należy, że wyrokiem tym nie doszło do pełnego, merytorycznego rozpoznania sprawy. Konsekwentnie więc do przyjętego za trafne powołanego wcześniej stanowiska stwierdzić należało, że skarga S. L. na uchwałę Rady Miejskiej w Myślenicach była dopuszczalna. O dopuszczalności skargi nie świadczy natomiast wskazywana w skardze kasacyjnej okoliczność obowiązywania zaskarżonej uchwały. Nie są trafne zarzuty dotyczące naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niedokonanie żadnych ustaleń faktycznych i prawnych w przedmiocie legalności zaskarżonej uchwały, nieodniesienie się w uzasadnieniu wyroku do zarzutów skarżącego dotyczących legalności zaskarżonej uchwały oraz stanowiska Rady Miejskiej. Stwierdzić należy, że uzasadnienie wyroku zawiera wszystkie wymienione w powołanym przepisie elementy, sposób zaś przedstawienia sprawy przez Sąd I instancji i nieodniesienie się do stanowisk stron postępowania było zdeterminowane dokonanym rozstrzygnięciem. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 182 § 1 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł, ponieważ zgodnie z art. 209 P.p.s.a. o zwrocie kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 P.p.s.a. Zgodnie z powyższą zasadą Naczelny Sąd Administracyjny obowiązany jest rozstrzygać o kosztach postępowania kasacyjnego w orzeczeniu wydanym w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej od wyroku, natomiast w niniejszej sprawie została rozpoznana skarga kasacyjna od postanowienia.