II OSK 172/11

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-07-07

Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz, Małgorzata Dałkowska – Szary, Wanda Zielińska – Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o warunkach zabudowy może zostać wydana bez wcześniejszego uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, jeśli postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy zostało wszczęte przed wejściem w życie przepisów wprowadzających taki wymóg, a inwestor nie złożył wniosku o stosowanie przepisów dotychczasowych?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że mimo częściowo błędnego uzasadnienia, wyrok WSA odpowiada prawu. Sąd stwierdził, że jeśli postępowanie w sprawie warunków zabudowy zostało wszczęte przed wejściem w życie przepisów wymagających decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a inwestor nie złożył wniosku o stosowanie przepisów dotychczasowych, to nie ma obowiązku uzyskania takiej decyzji przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy. Sąd uznał również, że zarzut dotyczący wadliwego wyznaczenia obszaru analizowanego był niezasadny, ponieważ obszar ten został wyznaczony zgodnie z przepisami rozporządzenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Krakowie, który uchylił decyzje o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie stacji paliw. WSA uznał, że organy pominęły ustawę z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku, która wymagała uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy. WSA zakwestionował również sposób wyznaczenia obszaru analizowanego. Skarżąca Spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym błędne zastosowanie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku oraz wadliwe wyznaczenie obszaru analizowanego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie sędzia NSA Małgorzata Dałkowska – Szary sędzia del. WSA Wanda Zielińska – Baran (spr.) Protokolant Hubert Sęczkowski po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej "[...]" Spółka z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 sierpnia 2010 r. sygn. akt II SA/Kr 527/10 w sprawie ze skargi [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w N. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 30 sierpnia 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 527/10, po rozpoznaniu skargi [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w N. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy, uchylił zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji oraz orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykowywana. Wyrok ten został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Burmistrz Nowego Targu decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] ustalił na wniosek [...] Polska Sp. z o.o. warunki zabudowy dla inwestycji usługowej na nieruchomościach położonych przy ul. [...] i Al. [...] ( działki o nr ew. 13577/4, 13578/4, 13581/5, 13582/4, 13582/5, 13584, 13585/4, 13586/5, 13587/6, 13588/1, 13576/1, 13579, 13580, 13575/1, 13569/1, 13500/2), polegającej na realizacji stacji paliw płynnych, w zakresie obejmującym: budynek stacji paliw z wiatą nad trzema dystrybutorami, podziemnymi zbiornikami paliwa, kompresorem z odkurzaczem i pylonem cenowym; budynek gastronomiczno-usługowy; zieleń urządzoną z parkingiem; komunikację wewnętrzną, chodniki, podjazdy i śmietnik. Powyższą decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu, po rozpatrzeniu odwołania [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w N. T., decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. uchyliło i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Burmistrz Nowego Targu decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] ponownie ustalił warunki zabudowy dla ww. inwestycji. Odwołanie od tej decyzji po raz kolejny wniosła [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa, w wyniku jego rozpoznania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] września 2007 r. uchyliło skarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] Burmistrz Nowego Targu w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy ustalił warunki zabudowy realizacji stacji paliw płynnych przewidzianej do realizacji na działkach nr 13577/4, 13578/4, 13581/5, 13582/4, 13582/5, 13584, 13585/4, 13586/5, 13587/6, 13588/1, 13576/1, 13579, 13580, 13575/1, 13569/1, 13500/2, 13454/1, cz. 12267/13, położonych przy ul. [...] i Al. [...] w N. T.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu decyzją z dnia [...] marca 2009 r. po rozpatrzeniu kolejnego odwołania [...] Spółdzielni Mieszkaniowej utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję o ustaleniu warunków zabudowy. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano, że postępowanie w tej sprawie nie dotyczy interesu prawnego skarżącej Spółdzielni, bowiem w związku ze zmianą wniosku przez inwestora polegającą na rezygnacji z inwestowania na działkach m.in. 13373/4 i 13373/10, teren projektowanej inwestycji nie graniczy bezpośrednio z terenem pozostającym w użytkowaniu wieczystym Spółdzielni, a nadto tereny te oddziela pas drogowy Al. [...]. Jedynym wyjątkiem jest działka nr 12267/5, będąca w użytkowaniu wieczystym Spółdzielni, która nie przylega do terenu inwestycji, lecz do istniejącego pasa drogowego drogi krajowej, w obrębie którego ma być realizowany dodatkowy pas ruchu na włączeniu do skrzyżowania tej drogi Al. [...]. To zaś nie może to stanowić o istnieniu interesu prawnego tej Spółdzielni. Kolegium stwierdziło, że pomimo stwierdzenia braku przymioty strony skarżącej, to jednak konieczne jest rozpatrzenie odwołania i ustosunkowanie się do podniesionych w nim zarzutów z tego względu, że organ pierwszej instancji przyznał [...] Spółdzielni Mieszkaniowej status strony w tym postępowaniu. Projektowania stacja paliw spełnia warunek kontynuacji funkcji w obszarze analizowanym, w którym znajduje się stacja paliw na działce nr 14703, a także inne obiekty usługowe, w tym zaplecza motoryzacji po przeciwnej stronie ul. [...]. Bezpodstawnie strona skarżąca kwestionuje włączenie do obszaru analizy działki nr 14703, gdyż taki zasięg obszaru jest zgodny z § 3 ust. 1-2 rozporządzenia. Szerokość frontu działki inwestycyjnej wynosi 144 m, działka nr 14703 ( ze stacją paliw) znajdujące się w odległości ok. 520 m, a więc niewiele ponad 3,5 krotną szerokość frontu. Przepis § 3 rozporządzenia nie ogranicza możliwości powiększenia obszaru analizy a 3,5 krotny zasięg nie może być uznany za przesadny. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji. W motywach skargi podniosła, iż nie zgadza się ze stanowiskiem Kolegium, iż w tej sprawie nie ma przymiotu strony, gdyż jej interes prawny wynika z art. 140 k.c. Do kręgu stron postępowania o ustalenie warunków zabudowy należą właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości wchodzących do obszaru objętego planowaną inwestycją oraz właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości położonych dalej, w sytuacji gdy zamierzona inwestycja wywołuje dla nich uciążliwe skutki, co ma miejsce w niniejszym przypadku. Zdaniem Spółdzielni, skarżona decyzja narusza art. 61 ust.1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, wadliwie przeprowadzona została analiza funkcji cech zabudowy i zagospodarowania terenu obszaru sąsiadującego z terenem inwestycji, co stanowi naruszenie art. 7 i 8 kpa. Burmistrz Nowego Targu nie wziął pod uwagę wymogu z art. 61 ust.1 pkt 1 ww. ustawy, który wskazuje wyraźnie na konieczność zabudowy jednej z sąsiednich działek budynkami o tej samej funkcji, gabarytach czy intensywności zabudowy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyniku rozpoznania skargi [...] Spółdzielni Mieszkaniowej stwierdził, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji naruszają zarówno przepisy postępowania, jak i przepisy prawa materialnego w sposób, który powoduje konieczność ich uchylenia. Sąd wskazał, że organy obu instancji pominęły ustawę z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko ( Dz. U. Nr 199, poz. 1227), która w trakcie prowadzonego postępowania weszła w życie w dniu 15 listopada 2008 r. Sąd pierwszej instancji przytoczył art. 153 i art. 154 tej ustawy i wywiódł, iż z ich treści wynika, że przepisy dotychczasowe mają zastosowanie tylko do spraw wszczętych na podstawie ustawy – Prawo ochrony środowiska. Tymczasem niniejsza sprawa została wszczęta i toczyła się na podstawie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a przepisy Prawa ochrony środowiska nie miały do niej zastosowania. Ustawa – Prawo ochrony środowiska wymagała przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania inwestycji na środowisko dopiero na etapie pozwolenia na budowę, dlatego odnośnie przedmiotowej inwestycji do tej pory nie toczyło się żadne postępowanie na etapie na podstawie Prawa ochrony środowiska. Z powyższego wynika, że w niniejszej sprawie przepisy ww. ustawy z dnia 3 października 2008 r. będą miały zastosowanie. Sąd Wojewódzki wskazał, iż stosownie do art. 72 ust. 1 pkt 3 oraz art. 71 ust. 2 pkt 2 tej ustawy przed decyzją o warunkach zabudowy w stosunku do przedsięwzięć mogących oddziaływać na środowisko wydawana jest decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach. Obowiązek taki wynika z art. 59 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 63 ust. 1 ww. ustawy. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że konieczne było uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, gdyż wydanie decyzji o warunkach zabudowy bez wcześniejszego przeprowadzenia postępowania, o którym była mowa powyżej, było przedwczesne i stanowiło naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd podkreślił, iż inwestor w ponownym postępowaniu powinien zwrócić się do właściwego organu do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, natomiast postępowanie w niniejszej sprawie należy na podstawie art. 97 ust.1 pkt 4 kpa zawiesić, ponieważ wynik wcześniejszego ww. postępowania w będzie miał wpływ na treść decyzji o warunkach zabudowy. Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż zastrzeżenie budzi treść analizy urbanistyczno-architektonicznej. W jej części tekstowej wskazano, że obszarem analizowanym objęto na wniosek inwestora działkę nr 14703, na której znajduje się zrealizowana stacja paliw, pomimo że ta stacja paliw znajduje się w odległości ponad 500 metrów od terenu inwestycji. Sąd podniósł, iż wprawdzie § 3 rozporządzenia nie definiuje maksymalnej granicy obszaru analizowanego, niemniej w wyroku WSA w Warszawie z dnia 27 października 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 972/09 ( Lex nr 574191) zajął stanowisko, iż przy wyznaczaniu jego granic ponad normatywne rozmiary, organ powinien wykazać, że wielkość tego obszaru służy wymogowi zachowania ładu przestrzennego w ramach dającej się wyodrębnić zwartej jednostki terenowej urbanistyczno- architektonicznej na danym obszarze, nie zaś jedynie poszukiwaniu takich funkcji, cech i parametrów zabudowy, aby uzasadniać formalna dopuszczalność lokalizacji zabudowy o cechach i parametrach wskazanych przez inwestora. W niniejszej sprawie jedynym uzasadnieniem powiększenia obszaru analizowanego był wniosek inwestora zmierzający do objęcia tym obszarem działki ze zlokalizowaną stacją paliw w celu zapewnienia kontynuacji funkcji zabudowy. Sąd stwierdził, że ze względu na szczególną konfigurację nieruchomości, na której planowana jest inwestycja, bowiem przy granicy z drogą publiczną ma znacznie większą szerokość niż w głębi, tj. na obszarze, na którym inwestycja będzie faktycznie realizowana, nie akceptuje takiego sposobu wyznaczenia obszaru analizowanego. Dowolność przy wyznaczaniu obszaru analizowanego narusza przepisy prawa materialnego, tj. wskazanego wyżej § 3 rozporządzenia, co również uzasadnia uchylenie decyzji obu organów orzekających. Sąd Wojewódzki podzielił pogląd [...] Spółdzielni Mieszkaniowej, iż posiada ona interes prawny rozstrzygnięciu sprawy ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji i wskazał, że w dalszym postępowaniu winna ona być uznana za stronę tego postępowania. Sąd stwierdził, iż Kolegium rozpoznając odwołanie tej Spółdzielni nie wykazało się konsekwencją, gdyż przyjmując, że nie ma ona przymiotu strony, winno postępowanie odwoławcze umorzyć. Skargę kasacyjną złożył [...] Poland Sp. z o.o., zaskarżając powyższy wyrok w całości i wnosząc o jego uchylenie w całości, rozpoznanie skargi [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w N. T. i jej oddalenie. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj.: art. 153 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.), polegające na błędnym zastosowaniu, tj. uznaniu, że do postępowania administracyjnego, w przedmiocie którego wydano zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzję, mają zastosowanie przepisy wyżej powołanej ustawy z dnia 3 października 2008 r. Wynikało to z błędnego przyjęcia przez Sąd pierwszej instancji, że wszczęcie postępowania w sprawie decyzji o warunkach zabudowy m.in. pod rządem ustawy – Prawo ochrony środowiska w brzmieniu obowiązującym 30 września 2004 r. ( Dz. U. z 2001 r. Nr 62, poz. 627 ze zm.), tj. przed nowelizacją Prawa ochrony środowiska, wynikającą z ustawy z dnia 18 maja 2005 r. zmiana ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw ( Dz. U. z 2005 r. nr 113, poz. 954 ) nie było wszczęciem postępowania na podstawie Prawa ochrony środowiska. Wadliwie zastosowanie powyższej normy intertemporalnej było następstwem błędnej wykładni art. 153 ust.1 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku ( ....) oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, nie uwzględniającej nakazu wykładni prawnej zgodnej z zasadą zaufania obywatela do państwa i będącej jej następstwem dyrektywy ochrony interesów w toku, wynikających z art. 2 Konstytucji RP, gdyż przy zastosowaniu powyższych zasad wykładni pozwalających przyjąć oparcie rozstrzygnięcia o przepisy dotychczasowe, co w tej sytuacji oznaczałoby, że wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu nie wymagało przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko; - naruszenie §§ 2 pkt 5 oraz 3 ust.1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przez błędną wykładnię tego drugiego paragrafu, tj. przyjęcie, że objęcie obszarem analizowanym, nieruchomości znajdującej się w odległości ok. 20% większej, od minimalnych granic obszaru analizowanego, określonych w § 3 ust. 2 powyższego rozporządzenia jest dowolnym ustaleniem obszaru analizowanego, powodującym wadliwość analizy cech i funkcji zabudowy, o której mowa w § 3 ust. 1, i odmowę zastosowania § 2 pkt 5 tegoż rozporządzenia, przez przyjęcie, że obowiązkiem organów było ustalenie obszaru analizowanego w oderwaniu od prawnej definicji frontu działki, którego długość stanowi wyznacznik dla określenia minimalnej granicy obszaru analizowanego; - naruszenie art. 28 kpa w związku z art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w związku z art. 144 k.c. oraz art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, przez błędne zastosowanie tych przepisów, polegające na przyjęciu, że wynika z nich interes prawny [...] Spółdzielni Mieszkaniowej, uzasadniający udział w postępowaniu administracyjnym w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu osobie trzeciej, podczas gdy ani z tych przepisów, ani jakichkolwiek innych przepisów materialnoprawnych ten interes prawny nie wynika. W motywach skargi kasacyjnej jej autor podniósł, iż postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy zostało wszczęte wnioskiem złożonym w dniu 30 września 2004 r. Obowiązujące w tej dacie Prawo ochrony środowiska rozstrzygało, że postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko było prowadzone w ramach postępowania o ustalenie warunków zabudowy przez organ właściwy do prowadzenia tego drugiego postępowania ( art. 48 ust. 1 w zw. z art. 46 ust. 4 pkt 1 Prawa ochrony środowiska). Burmistrz Nowego Targu dokonał niektórych czynności w ramach postępowania w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W trakcie postępowania o ustalenie warunków zabudowy weszła w życie nowelizacja Prawa ochrony środowiska wprowadzona ustawą z dnia 18 maja 2005 r. zmiana ustawy – Prawa ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw. Na mocy ustawy nowelizującej ( art. 19 ust.1 ) wnioskodawca uzyskał prawo wyboru, czy postępowanie w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu ma się toczyć w oparciu o przepisy nowe, które wyeliminowały konieczność przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania dotyczącego ustalenia warunków zabudowy. Wnioskodawca nie złożył żądania przeprowadzenia postępowania w oparciu o przepisy dotychczasowe, tym samym wybrał tryb nowy. W konsekwencji w postępowaniu, w którym wydano zaskarżoną decyzję zaniechano postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. Zdaniem autora kasacji, fakt, iż tryb postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko był w istotny sposób zmieniany w trakcie postępowania w przedmiocie warunków zabudowy: od postępowania prowadzonego w ramach innego postępowania, przez zaniechanie prowadzenia takiego postępowania, po pojawienie się wymogu uzyskania osobnego rozstrzygnięcia dla postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko przed uzyskaniem decyzji o warunkach zabudowy nie zmienia faktu, że postępowanie administracyjne zostało wszczęte także na podstawie przepisów Prawa ochrony środowiska w ówcześnie obowiązującym brzmieniu i wykładnia przepisu przejściowego taka, która pomija związek toczącego się postępowania z Prawem ochrony środowiska, stanowi wykładnię niezgodną z prawem. Autor skargi kasacyjnej, powołując się na wyrok NSA z dnia 6 sierpnia 2009 r. , sygn. akt II OSK 1250/09, stwierdził, iż jeśli do obszaru analizowanego wzięto nieruchomość, która jest w odległości nie trzykrotności lecz trzyipółkrotności frontu działki, a funkcja przyszłej zabudowy jest zgodna z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, to nie może się ostać argument sformułowany przez Sąd I instancji, że organy administracyjne naruszyły wymóg dotyczący określenia wielkości obszaru analizowanego i dokonane odstępstwo od minimalnej wielkości było dowolne, a zatem niedopuszczalne. Zdaniem pełnomocnika skarżącej kasacyjnie organ odwoławczy przekonująco wykazał, że [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa nie ma przymiotu strony, gdyż po zmianie wniosku przez inwestora, teren inwestycji nie przylega do nieruchomości Spółdzielni. W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnik postępowania [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa w N. T. wniosła o jej oddalenie, bowiem przytoczone w niej zarzuty, w jej ocenie, są bezpodstawne. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie mogła być uwzględniona, ponieważ zaskarżony wyrok mimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej będąc związany jej zarzutami, a z urzędu bierze pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie dostrzeżono okoliczności mogących wskazywać na nieważność postępowania. Skarga kasacyjna złożona w niniejszej sprawie została jedynie oparta na zarzutach naruszenia przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe jego zastosowanie. W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu naruszenia art. 153 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko ( Dz. U. Nr 199, poz. 1227). W ocenie strony wnoszącej skargę kasacyjną Sąd pierwszej instancji nietrafnie przyjął, że wszczęcie postępowania w sprawie decyzji o warunkach zabudowy pod rządem ustawy – Prawo ochrony środowiska w brzmieniu obowiązującym w dniu 30 września 2004r. – w dacie złożenia wniosku przez inwestora- a więc przed nowelizacją Prawa ochrony środowiska – ustawą z dnia 18 maja 2005 r. nie było wszczęciem postępowania na podstawie Prawa ochrony środowiska. Z okoliczności przedmiotowej sprawy wynika, że [...] Poland Sp. z o.o. wniosek o ustalenie warunków zabudowy złożyła w dniu 30 czerwca 2004 r. Obowiązująca wówczas ustawa – Prawo ochrony środowiska ( Dz. U. z 2001 r. Nr 62, poz. 627) w Rozdziale 2 Działu VI regulowała postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. Zgodnie z art. 46 ust.3 w zw. z ust.4 pkt 1 tej ustawy postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko stanowiło część postępowania zmierzającego do wydania decyzji o warunkach zabudowy. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że Burmistrz Nowego Targu stosownie do art. 51 ust. 2 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 2 tej ustawy nałożył na stronę skarżącą kasacyjnie obowiązek sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko przedmiotowej inwestycji, który to raport strona sporządziła. Jednakże przed wydaniem decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji objętej wnioskiem inwestora weszła w dniu 27 lipca 2005 r. w życie ustawa z dnia 18 maja 2005 r. o zmianie ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz niektórych innych ustaw ( Dz. U. Nr 113, poz. 954), która wprowadziła zmiany w art. 46 ust. 4 Prawa ochrony środowiska, polegające na skreśleniu pkt 1, w konsekwencji czego nie było już wymogu przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, a więc uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przed decyzją o ustalenie warunków zabudowy. Powołana ustawa nowelizująca w art. 19 stanowiła, że do postępowań wszczętych, a niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy przepisy dotychczasowe stosuje się na wniosek uprawnionego. Uprawniona Spółka, jak stwierdził autor skargi kasacyjnej, takiego wniosku nie złożyła, tym samym do postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko miały zastosowanie przepisy nowe. W tej sytuacji Burmistrz Nowego Targu w decyzji z dnia [...] lutego 2006 r. oraz w kolejnej decyzji z dnia [...] czerwca 2006 r. wskazał na konieczność uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przed uzyskaniem pozwolenia na budowę. Ta sama ustawa obowiązywała również w dacie wydania przez Burmistrza Nowego Targu kolejnej decyzji z dniu [...] listopada 2008 r. o ustaleniu warunków zabudowy dla inwestycji wskazanej we wniosku zmienionym w dniu 18 stycznia 2008 r. w zakresie terenu inwestycji, a więc nadal inwestor nie miał obowiązku do tego wniosku dołączyć decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. W dniu 15 listopada 2008 r. weszła w życie ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, a zatem zaczęła obowiązywać na etapie postępowania odwoławczego. Tymczasem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu, jak wskazał Sąd pierwszej instancji, rozpoznając odwołanie [...] Spółdzielni Mieszkaniowej pominęło tę ustawę przy wydawaniu decyzji z dnia [...] marca 2009 r. Powołana ustawa wprowadziła w art. 72 ust.1 pkt 3 obowiązek uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy. Ustawa ta zawiera przepisy przejściowe, z których art. 153 ust.1 stanowi, że do spraw wszczętych, na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 144, przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną stosuje się, z zastrzeżeniem art. 154 ust. 1, przepisy dotychczasowe (...). Zauważyć należy, iż Prawo ochrony środowiska w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania wszystkich trzech kolejnych decyzji przez Burmistrza Nowego Targu o ustaleniu warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji nie wymagało przed ich wydaniem przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Wymóg uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ustawa wprowadzała na kolejnym etapie inwestycji – przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Dlatego też trafnie stwierdził Sąd pierwszej instancji, że odnośnie tej inwestycji nie toczyło żadne postępowanie na podstawie przepisów ustawy – Prawo ochrony środowiska. Twierdzenia strony skarżącej kasacyjnie, że takie postępowanie było prowadzone przez Burmistrza Nowego Targu, po złożeniu przez inwestora wniosku w dniu 30 września 2004r., a więc przed wydaniem decyzji z dnia [...] lutego 2006 r. o ustaleniu warunków zabudowy, nie mogło odnieść zamierzonego skutku, z tej przyczyny, że inwestor w związku z art. 19 ust.1 ustawy z dnia 18 maja 2005 r. zdecydował o prowadzeniu postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko według przepisów nowych, a nie według przepisów dotychczasowych. Skoro, jak wskazano powyżej, według nowych przepisów Prawa ochrony środowiska nie było wymogu przeprowadzania takiego postępowania przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy, to nie można przyjąć, jak chciałaby strona skarżąca kasacyjnie, że takie postępowanie toczyło się odnośnie przedmiotowej inwestycji. Zatem więc zarzut naruszenia art. 153 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. jest niezasadny. Za całkowicie chybiony należało uznać zarzut kasacyjny, że Sąd dopuścił się naruszenia art. 28 kpa w związku z art. 6 ust.2 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w związku z art. 144 k.c., błędne zastosowanie tych przepisów polegające na przyjęciu, że wynika z nich interes prawny [...] Spółdzielni Mieszkaniowej, uzasadniający jej udział w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. W orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, iż stroną postępowania w sprawie warunków zabudowy może być nie tylko właściciel (użytkownik wieczysty) działki bezpośrednio graniczącej z działką, której dotyczy postępowania w sprawie warunków zabudowy, ale również innej działki w granicach obszaru analizowanego w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( vide: wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2009 r., II OSK 1880/08; lex 555221, wyrok NSA z dnia 19 maja 2010 r., II OSK 917/09, lex 597957, wyrok NSA z dnia 6 lipca 2007 r. II OSK 1016/06, lex 355287). Sąd I instancji prawidłowo więc stwierdził, że [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa ma przymiot strony, gdyż jako użytkownik wieczysty działki nr 12267/5, bezpośrednio graniczącej z terenem inwestycji ma interes prawny w rozstrzygnięciu sprawy ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Za trafny natomiast należało uznać zarzut naruszenia § 3 ust.1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003r. w sprawie wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wskazać należy, że regulacja ust. 2 § 3 cyt. rozporządzenia określa minimalne granice obszaru analizowanego, a to oznacza, że w konkretnej sprawie granice tego obszaru mogą być większe. Sposób wyznaczenia granic tego obszaru nie stanowi sztywnej zasady, ważne jest jedynie aby jego granice nie były mniejsze, niż trzykrotna szerokość frontu działki i nie mniejsze niż 50 m, co jest minimum. Górnych ( maksymalnych ) granic obszaru analizowanego powołany przepis nie określa. Trafnie również podniesiono zarzut naruszenia § 2 pkt 5 ww. rozporządzenia z dnia 23 sierpnia 2003 r. Zgodnie z jego treścią ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o froncie działki- należy przez to rozumieć część działki budowlanej, która przylega do drogi, z której odbywa się główny wjazd lub wejście na działkę. Przepisy powołanego rozporządzenia nie przewidują w przypadku niestandardowego kształtu działki, a z taką działką mamy do czynienia w niniejszej sprawie, innego rozumienia frontu działki, którego szerokość służy w myśl § 3 ust. 2 rozporządzenia do wyznaczania granic obszaru analizowanego. W świetle tej definicji za błędny należało uznać pogląd Sądu pierwszej instancji, że w tej sprawie obszar analizowany został wyznaczony nieprawidłowo. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że pojęcie działki sąsiedniej interpretuje się szeroko, wskazując na konieczność wykładni funkcjonalnej. Za szerokim rozumieniem pojęcia działki sąsiedniej przemawia zarówno ochrona prawa własności, jak i deklarowana z art. 6 ust.2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym zasada wolności zagospodarowania. Zatem uwzględnienie zasady dobrego sąsiedztwa może wymagać szerszego określenia granic obszaru analizowanego w celu wykazania spójności urbanistycznej planowanej inwestycji z obiektami już istniejącymi w sąsiedztwie. Z tego też względu nie można się zgodzić się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, że włączenie na wniosek inwestora do obszaru analizowanego działki nr 14703 ze zrealizowaną stacją paliw, stanowi o dowolności przy wyznaczaniu obszaru analizowanego, jeżeli działka ta znalazła się w jego granicach określonych zgodnie z zasadami wynikającymi z § 3 ust. 2 w zw. z § 2 ust. 5 cyt. rozporządzenia. Inaczej ujmując, dla oceny prawidłowości wyznaczenia granic obszaru analizowanego okoliczność uwzględnienia wniosku inwestora o ujęcie w obszarze analizowanym wskazanej działki nie ma żadnego znaczenia w sytuacji, gdy został on wyznaczony w prawnie dopuszczalny sposób. Wyznaczony obszar analizowany ma przecież służyć rzeczywistemu ustaleniu cech i funkcji zabudowy na nich występujących, co jest istotne z urbanistycznego punktu widzenia, jak też zasady dobrego sąsiedztwa. Jednakże uznanie tego zarzutu za trafny nie mogło spowodować uwzględnienia skargi kasacyjnej, gdyż pomimo częściowo błędnego uzasadnienia, zaskarżony wyrok odpowiada prawu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło