II GSK 1515/10
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-01-26
Skład orzekający: Andrzej Kuba, Cezary Pryca, Wojciech Kręcisz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o określeniu wysokości kwoty nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu tytułem zajętej wierzytelności może zostać wydane bez przeprowadzenia kontroli, o której mowa w art. 71a § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jeśli dłużnik zajętej wierzytelności sam poinformował organ o przekazaniu części wierzytelności i wyjaśnił okoliczności tego zdarzenia?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że postanowienie o określeniu kwoty nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu może być wydane bez formalnej kontroli, o której mowa w art. 71a § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jeśli cel tej kontroli został osiągnięty poprzez informacje uzyskane od dłużnika zajętej wierzytelności. Sąd podkreślił, że jeśli dłużnik sam poinformuje o przekazaniu części wierzytelności i wyjaśni okoliczności, nieprzeprowadzenie formalnej kontroli nie stanowi przeszkody do wydania postanowienia na podstawie art. 71a § 9 tej ustawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w G. utrzymującego w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w G. określające wysokość kwoty nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu przez PKP S.A. jako dłużnika zajętej wierzytelności. PKP S.A. dokonało płatności na rzecz zobowiązanego, mimo zajęcia wierzytelności, tłumacząc to błędami w identyfikacji kontrahenta. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę PKP S.A., a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną PKP S.A.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną PKP S.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 14 września 2010 r. sygn. akt I SA/Gd 571/10. Zasądzono od PKP S.A. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w G. kwotę 180 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kuba Sędzia NSA Cezary Pryca (spr.) Sędzia del. WSA Wojciech Kręcisz Protokolant Julia Kubasik po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2012 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej PKP S.A. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 14 września 2010 r. sygn. akt I SA/Gd 571/10 w sprawie ze skargi PKP S.A. w W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 12 kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości kwoty nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu tytułem zajętej wierzytelności w postępowaniu egzekucyjnym 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od PKP S.A. w W. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w G. kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. wyrokiem z dnia 14 września 2010 r. o sygn. akt I SA/Gd 571/10 oddalił skargę P. K. P. S.A. w W., dalej PKP S.A. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 12 kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości kwoty nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu z tytułu zajętej wierzytelności.
Sąd I instancji orzekł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w G., w związku z postępowaniem egzekucyjnym prowadzonym do majątku B. O. S. spółka jawna M. M., A. S., zawiadomieniem z dnia 21 sierpnia 2009 r. dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność pieniężną u dłużnika zajętej wierzytelności innego niż pracodawca, organ rentowy lub bank - PKP S.A. W zawiadomieniu tym jako zobowiązaną wskazano, zgodnie ze zgłoszonymi przez spółkę danymi, B. O. S. spółka jawna M. M., P. Sz., G., ul. M. 17/110 (NIP: [...] REGON:[...] ).
Zawiadomienie doręczono dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 25 sierpnia 2009 r. Z akt sprawy wynika, że przesyłka zawierająca odpis zawiadomienia z dnia 21 sierpnia 2009 r., adresowana do B. O. S. sp.j. została zwrócona przez placówkę pocztową z adnotacją "zwrot" i "nie podjęto w terminie".
Pismem z dnia 2 września 2009 r. dłużnik zajętej wierzytelności - PKP S.A. uznał zajętą wierzytelność i zobowiązał się do sukcesywnej realizacji tego zajęcia.
Zawiadomieniem z dnia 15 września 2009 r. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w G. dokonał kolejnego zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność pieniężną u dłużnika zajętej wierzytelności PKP S.A. W związku ze zgłoszoną przez zobowiązaną Spółkę z dniem 10 września 2009 r. zmianą danych, w przedmiotowym zawiadomieniu podmiot zobowiązany został określony jako: B. O. S. sp.j. M. M., A. S., G., ul. Adm. J. U. 182 (NIP:[...] , REGON:[...]).
Zawiadomienie o zajęciu doręczono dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 22 września 2009 r. natomiast przesyłkę zawierającą odpis tego zawiadomienia, adresowaną do B. O. S placówka pocztowa zwróciła z adnotacją "zwrot" i "nie podjęto w terminie".
Pismami z dnia 14 października 2009 r. i z dnia 23 listopada 2009 r. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w G. wystąpił do PKP S.A. z zapytaniem, czy po doręczeniu zajęcia z dnia 21 sierpnia 2009 r. dokonywał on jakichkolwiek płatności na rzecz zobowiązanej Spółki.
Pismem z dnia 4 grudnia 2009 r. dłużnik zajętej wierzytelności - PKP S.A. poinformował organ egzekucyjny, że w dniu 24 września 2009 r. na rachunek zobowiązanej Spółki przelano kwotę 64.888,14 zł. Wpłata ta zgodnie z wyjaśnieniami dłużnika zajętej wierzytelności, miała wynikać z błędnego przypisania zajęcia do kontrahenta, spowodowanego różnicami w nazwie i adresie zobowiązanej. Ponadto dłużnik zajętej wierzytelności wskazał, że w systemie księgowym PKP S.A. kontrahent został określony, zgodnie z otrzymywanymi fakturami VAT, jako B. O. S. spółka jawna ul. A. J. U. 182, 81-153 G., natomiast w umowie z dnia 31 sierpnia 2009 r. kontrahenta określono jako B. O. S. spółka jawna, M. M., A. S., ul. Adm. J. U. 182, 81-153 G. Wskazano, że na wystąpienie omyłki miał wpływ również fakt, iż w tym okresie nastąpiła okresowa zmiana osoby obsługującej zobowiązania.
Postanowieniem z dnia 27 stycznia 2010 r. organ egzekucyjny określił wysokość kwoty nieprzekazanej organowi egzekucyjnemu tytułem zajętej wierzytelności w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym do majątku B. O. S. sp.j. M. M., A. S. przez dłużnika zajętej wierzytelności – P. K. P. S.A.
Dłużnik pismem z dnia 10 lutego 2010 r. złożył zażalenie na powyższe postanowienie.
Dyrektor Izby Skarbowej w G. postanowieniem z dnia 12 kwietnia 2010 r. utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 71 a § 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jeżeli w wyniku kontroli stwierdzono, że dłużnik zajętej wierzytelności bezpodstawnie uchyla się od przekazania zajętej wierzytelności albo części wierzytelności organowi egzekucyjnemu, organ ten wydaje postanowienie, w którym określa wysokość nieprzekazanej kwoty.
W ocenie Sądu I instancji organ egzekucyjny zasadnie nie przeprowadził kontroli, o której mowa w art. 71 a powołanej ustawy, albowiem z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie przez N. D. U. S. w G., a przede wszystkim z oświadczenia PKP S.A. zawartego w piśmie z dnia 4 grudnia 2009 r. jednoznacznie wynika bezpodstawność braku działania dłużnika zajętej wierzytelności. Sąd I instancji podkreślił, że bezpodstawne uchylanie się dłużnika zajętej wierzytelności od przekazania zajętej wierzytelności lub jej części ma miejsce wówczas, gdy spełnione zostały wszystkie przesłanki dla jej przekazania, jednakże mimo to, dłużnik nie spełnia należnego świadczenia w całości lub części. Zgodnie z aktami sprawy, pismem z dnia 2 września 2009 r. uznającym wierzytelność zajętą zawiadomieniem z dnia 21 sierpnia 2009 r. dłużnik zajętej wierzytelności - PKP S.A. potwierdził fakt dokonywania transakcji z B. O. S. sp.j. M. M, P. Sz. i zobowiązał się do sukcesywnej realizacji tego zajęcia. Ponadto Sąd I instancji stwierdził, że przekazanie przez PKP S.A. kwoty 64.888,14- zł na rachunek zobowiązanej nastąpiło w dniu 24 września 2009 r., to jest już po potwierdzeniu przez dłużnika zajętej wierzytelności otrzymania kolejnego zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego z dnia 15 września 2009 r., w którym wskazano, zgodnie ze zgłoszoną przez Spółkę zmianą, jako zobowiązaną – B. O. S. sp.j. M. M., A. S.
Od wyroku Sądu I instancji PKP S.A. złożyła skargę kasacyjną, w której na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie: art. 71a § 1i § 9 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) dalej ustawy oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez przyjęcie, że :
- PKP S.A. jako dłużnik zajętej wierzytelności bezpodstawnie uchylała się od przekazania organowi egzekucyjnemu zajętej wierzytelności,
- Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w G. mógł bez przeprowadzenia kontroli o której mowa w art. 71 a § 1 ustawy wydać postanowienie, o którym mowa w art. 71 a § 9 ustawy;
- art. 7, 77 § 1i art. 80 k.p.a. są przepisami kreującymi samoistną podstawę prawną do wydawania rozstrzygnięć administracyjnych bez konieczności wszczęcia właściwego postępowania administracyjnego zgodnie z art. 71 a § 1 ustawy.
Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj:
1) art. 145 §1 pkt 1 lit. p.p.s.a. poprzez nieuchylenie przez Sąd I instancji zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w G. oraz poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w G. i art. 151 p.p.s.a w związku z art. 145 § 1 pkt 1lit. a p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi PKP S.A. i nieznanie stanowiska spółki co do treści art. 71 a § 1i 9 ustawy, że:
-postępowanie PKP S.A. jako dłużnika nie wypełnia art. 71 a § 9 ustawy tj. brak jest podstaw do przyjęcia, że spółka bezpodstawnie uchylała się od przekazania organowi egzekucyjnemu zajętej wierzytelności
- zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa organ egzekucyjny nie mógł bez przeprowadzenia kontroli, o której mowa w art. 71 a § 1 ustawy wydać postanowienia określonego we wspomnianym przepisie
2) art. 145 §1 pkt 1 lit. p.p.s.a. poprzez nieuchylenie przez Sąd I instancji zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w G. oraz poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w G. i art. 151 p.p.s.a w związku z art. 145 § 1 pkt 1lit. a p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi PKP S.A. i nieuwzględnienie stanowiska spółki co do treści art. 71 a § 1 i 9 ustawy w związku z art. 71 a ustawy oraz art. 6, art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. co nastąpiło wskutek przyjęcia przez Sąd I instancji błędnej interpretacji tych przepisów poprzez:
- pominięcie literalnego brzmienia art. 71 a § 9 ustawy i przyjęcie, że organ miał prawo zignorować przepisy prawa i wydać postanowienie w oparciu o orzeczenia sądów administracyjnych zapadłe winnych sprawach pomimo braku dokonania kontroli o której mowa w art. 71 a § 1 ustawy
- ustalenie, że PKP S.A. bezpodstawnie uchylała się od spełnienia ciążącego na niej obowiązku pomimo tego, iż spółka działała w dobrej wierze i wyjaśniła motywy swego postępowania, które były spowodowane czynnikami zależnymi i niezależnymi od spółki
-pominięcie faktu, iż art. 71 a ustawy jest przepisem nadrzędnym w odniesieniu do art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. i zastosowanie przepisów k.p.a. odnośnie dokumentowania dowodów wymaga wszczęcia postępowania, którego formę i przebieg określa art. 71 a ustawy i wzięcie pod uwagę uregulowań szczególnych tj. art. 71 a § 9 ustawy, który jako jedyną formę przyjmuje wynik kontroli.
3) art. 141 § 4 p.p.s.a poprzez niewskazanie w wyroku uzasadnienia podnoszonej przez PKP S.A. argumentacji, w szczególności poprzez nieodniesienie się do podnoszonej na rozprawie kwestii wpływu na fakt obciążenia PKP S.A. okoliczności stanu faktycznego tj. ustalenia czy organ egzekucyjny na skutek zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego nie otrzymał przedmiotowej kwoty, wskutek czego dochodzenie jej ponowne od PKP S.A. byłoby bezpodstawne .
Rozbudowaną argumentację zarzutów Spółka przedstawiła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
Z wymienionych powodów PKP S.A. wniosła o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej w G. wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie jest zasadna i podlega oddaleniu.
W szczególności należy podkreślić, że zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania.
Wobec takich regulacji poza sporem winna pozostawać okoliczność, iż wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, a uzasadnione jest odniesienie się do poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych.
Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została oparta na obu podstawach kasacyjnych określonych w art. 174 pkt. 1 i pkt. 2 p.p.s.a.
W związku z powyższym podkreślić należy, że prawidłowe sformułowanie zarzutu w ramach podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. wymaga nie tylko wskazania naruszonego przepisu postępowania i wyjaśnienia na czym ono polegało, ale również wskazania, że uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., art.145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a. został powiązany z zarzutem błędnej wykładni art. 71a ustawy z 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz zarzutem pominięcia literalnego brzmienia art. 71a § 9 tej ustawy. Strona wnosząca skargę kasacyjną w istocie nie wskazała, na czym polegało naruszenie wymienionych przepisów postępowania oraz jaki to miało wpływ na wynik sprawy. Z wywodów skargi kasacyjnej nie wynika bowiem w czym skarżąca upatruje naruszenia wymienionych przepisów postępowania, w szczególności nie można ustalić, jakie mankamenty w zakresie gromadzenia i oceny materiału dowodowego miały miejsce i na czym, w kontekście naruszonych przepisów postępowania administracyjnego, polegało uchybienie Sądu I instancji. Pamiętać bowiem należy, że z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. mamy do czynienia wówczas, gdy kontrolując legalność zaskarżonego aktu, sąd nie dostrzeże, że rozstrzygnięcie to narusza przepisy postępowania, bądź odnajdując takie błędy, niewłaściwie oceni ich wpływ na wynik sprawy administracyjnej. Ponadto należy także podkreślić, że w orzecznictwie NSA dominuje pogląd według którego próba zwalczania ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd I instancji nie może nastąpić przez zarzut naruszenia prawa materialnego (vide wyrok NSA z dnia 21 stycznia 2009 r. sygn. akt I OSK 149/08 niepublikowany, wyrok NSA z dnia 11 lutego 2009 r. sygn. akt II FSK 1556/07 niepublikowany).
W zakresie odnoszącym się do zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. wskazać należy, że zarówno w orzecznictwie NSA, jak i w doktrynie dominuje stanowisko wskazujące na to, że przepis ten może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej, ale jedynie wówczas, gdy uzasadnienie orzeczenia Sądu I instancji nie spełnia określonych w nim ustawowych wymagań w zakresie koniecznych elementów uzasadnienia. Niewątpliwie uzasadnienie Sądu I instancji spełnia wymagania, o których mowa w art.141 § 4 p.p.s.a., a w szczególności zawiera ocenę stanu faktycznego przyjętego za podstawę rozstrzygnięcia (vide wyrok NSA z 24 lutego 2006 r. sygn. akt II OSK 555/05 niepublikowany, wyrok NSA z 8 kwietnia 2008 r. sygn. akt II GSK 352/07 niepublikowany, uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09, ONSA i WSA 2010/3/39, H. Knysiak-Molczyk, Skarga kasacyjna w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Warszawa 2010 s.261, J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi-Komentarz, Warszawa 2006, s 371). Jednocześnie należy podkreślić, że w rozpatrywanej sprawie poza sporem pozostaje okoliczność, iż organ egzekucyjny zawiadomieniem z dnia 21 sierpnia 2009 r. dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność pieniężną u dłużnika zajętej wierzytelności - PKP S.A. W zawiadomieniu tym określono podmiot zobowiązany wskazując, że jest nim B. O. S. spółka jawna M. M., P. Sz., G. ulica M. 17/110. W zawiadomieniu podano także numer NIP i numer Regon zobowiązanego. Dłużnik zajętej wierzytelności uznał zajętą wierzytelność i zobowiązał się do sukcesywnej realizacji tego zajęcia. Poza sporem pozostaje także okoliczność, że dłużnik zajętej wierzytelności po uzyskaniu zawiadomienia, w dniu 24 września 2009 roku przekazał na konto spółki kwotę 64.888,14 złotych.
Przechodząc do oceny zasadności zarzutów skargi kasacyjnej wskazujących na naruszenie przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego, a sprowadzających się do zarzutu błędnej wykładni przepisu art. 71a § 1 i § 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji na wstępie należy przypomnieć, że uzasadniając zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że Sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, iż Sąd błędnie określił podstawę orzekania lub stosując wybrany przepis popełnił błąd w subsumcji czyli, że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi ponadto w uzasadnieniu, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia bądź jak powinien być stosowany konkretny przepis prawa ze względu na stan faktyczny sprawy, a w przypadku zarzutu niezastosowania przepisu - dlaczego powinien być zastosowany.
W rozpatrywanej sprawie strona wnosząca skargę kasacyjną nie kwestionuje poprawności sporządzenia zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego u dłużnika zajętej wierzytelności. Okoliczność ta ma o tyle istotne znaczenie, że w art. 67 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ustawodawca określił elementy składające się na treść zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego zobowiązanego u dłużnika zajętej wierzytelności. Z treści powołanego wyżej przepisu prawa wynika, że w zawiadomieniu powinno się znaleźć miedzy innymi: oznaczenie zobowiązanego, wierzyciela, organu egzekucyjnego, dłużnika zajętej wierzytelności, a także kwoty należności. Stosownie do treści art.1a pkt 20 ustawy zobowiązanym jest osoba prawna, jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej, osoba fizyczna, która między innymi nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze pieniężnym. Natomiast dłużnikiem zajętej wierzytelności jest między innymi dłużnik zobowiązanego. Poza sporem pozostaje okoliczność, że zawiadomieniem z dnia 21 sierpnia 2009 r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność pieniężną u dłużnika zajętej wierzytelności-PKP S.A. W zawiadomieniu tym określono podmiot zobowiązany wskazując, że jest nim B. O. S. spółka jawna M. M., P. Sz., G.ulica M. 17/110. W zawiadomieniu podano także numer NIP i numer Regon zobowiązanego. Dłużnik zajętej wierzytelności uznał zajętą wierzytelność i zobowiązał się do sukcesywnej realizacji tego zajęcia. Również poza sporem pozostaje okoliczność, że pismem z dnia 4 grudnia 2009 r. dłużnik zajętej wierzytelności poinformował organ egzekucyjny o przekazaniu w dniu 24 września 2009 r. na konto zobowiązanej spółki kwoty 64.888,14 złotych.
Z treści art.71a § 1 w/w ustawy wynika, że organy egzekucyjne są uprawnione do kontroli prawidłowości realizacji zastosowanego środka egzekucyjnego u dłużników zajętej wierzytelności (z wyłączeniem banków) oraz u zobowiązanych. Natomiast stosownie do treści art. 71a § 9 ustawy, gdy w wyniku przeprowadzonej kontroli organ egzekucyjny stwierdzi, że kontrolowany dłużnik zajętej wierzytelności bezpodstawnie uchyla się od przekazania całości lub części zajętej wierzytelności, obowiązany jest wydać postanowienie określające wysokość nieprzekazanej kwoty.
W rozpoznawanej sprawie organ egzekucyjny postanowieniem z dnia 27 stycznia 2010 r. określił wysokość kwoty nieprzekazanej temuż organowi tytułem zajętej wierzytelności w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym do majątku zobowiązanego, przez dłużnika zajętej wierzytelności, to jest PKP S.A. Poza sporem pozostaje okoliczność, iż zaskarżone postanowienie z dnia 27 stycznia 2010 r. wydane zostało bez przeprowadzenia kontroli o jakiej mowa w art. 71a § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W tym miejscu należy podkreślić, że podstawowym celem postępowania egzekucyjnego jest doprowadzenie do przymusowej realizacji przez zobowiązanego jego obowiązków, a zadaniem organów prowadzących postępowanie egzekucyjne jest ściągnięcie od zobowiązanego W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego trafna jest dokonana przez Sąd I instancji (przy uwzględnieniu podstawy faktycznej rozstrzygnięcia) wykładnia wskazanych wyżej przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, uwzględniająca wykładnię funkcjonalną oraz wykładnię celowościową. Niewątpliwie biorąc pod uwagę treść art.18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stwierdzić należy, że w tym postępowaniu stosuje się odpowiednio większość zasad ogólnych przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Jednocześnie zwrócić należy uwagę na to, że powołany wyżej przepis art. 71a § 9 ustawy zawiera w swej treści elementy, które powinny zostać ustalone w wyniku kontroli aby organ egzekucyjny uzyskał uzasadnienie do wydania postanowienia, o którym mowa w tym przepisie prawa. Kontrola, o której mowa w art. 71a § 1 ustawy została określona przez ustawodawcę jako uprawnienie organu egzekucyjnego dla zabezpieczenia realizacji celów jakie zostały określone w postępowaniu egzekucyjnym. Celem tego postępowania jest jedynie ustalenie okoliczności wskazujących czy dłużnik zajętej wierzytelności nie uchylił się od bezpodstawnego przekazania tej wierzytelności organowi egzekucyjnemu, który dokonał zajęcia. Jeżeli więc cel, dla którego przeprowadzenie kontroli zostało przewidziane zostaje zrealizowany bez konieczności jej przeprowadzenia, a w szczególności gdy sam dłużnik zajętej wierzytelności informuje organ egzekucyjny o przekazaniu zobowiązanemu ściśle określonej kwoty i jednocześnie wskazuje okoliczności, które doprowadziły do przekazania tej kwoty, to można uznać, że nieprzeprowadzenie kontroli, o której mowa w art. 71a § 1 ustawy nie stanowi przeszkody do wydania postanowienia o jakim mowa w art. 71a § 9 ustawy. W rozpatrywanej sprawie zasadnie także Sąd I instancji zaakceptował stanowisko organów, w którym oceniono okoliczności podane przez dłużnika zajętej wierzytelności, a związane z oceną przesłanki bezpodstawnego uchylenia się od przekazania części zajętej wierzytelności organowi egzekucyjnemu. Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej bez znaczenia dla wyniku tego postępowania jest okoliczność doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności kolejnego zawiadomienia z dnia 15 września 2009 r., obejmującego tego samego wierzyciela, organ egzekucyjny, dłużnika zajętej wierzytelności, a także kwotę należności i tytuł wykonawczy. Ponadto kolejne zawiadomienie zawierało ten sam numer NIP i Regon zobowiązanego. Podzielenie argumentacji zawartej w skardze kasacyjnej prowadziłoby do sytuacji, w której sam dłużnik zajętej wierzytelności decydowałby o wywiązywaniu się z nałożonych na niego obowiązków.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art.184 p.p.s.a. oraz art.204 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło