I SA/Bd 676/10

WyrokWSA w Bydgoszczy2010-10-15

Skład orzekający: Urszula Wiśniewska, Leszek Kleczkowski, Dariusz Dudra

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy linie telekomunikacyjne kablowe umieszczone w kanalizacji kablowej stanowią budowlę podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości?
Ratio decidendi
Linie telekomunikacyjne kablowe umieszczone w kanalizacji kablowej, tworząc wraz z nią całość techniczno-użytkową, stanowią budowlę w rozumieniu przepisów ustawy Prawo budowlane i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a tym samym podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Organ podatkowy prawidłowo ustalił podstawę opodatkowania, opierając się na danych z poprzedniego roku podatkowego, gdy podatnik odmówił współdziałania w dostarczeniu dokumentacji.
Stan faktyczny
Spółka T. S.A. kwestionowała decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza określającą wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2008 r. Spór dotyczył opodatkowania linii kablowych umieszczonych w kanalizacji kablowej. Spółka twierdziła, że linie te nie stanowią budowli, a organy naruszyły przepisy Ordynacji podatkowej, nie przeprowadzając wyczerpującego postępowania dowodowego. Organy uznały, że linie kablowe wraz z kanalizacją tworzą całość techniczno-użytkową podlegającą opodatkowaniu.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Wiśniewska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędzia WSA Dariusz Dudra Protokolant: Asystent sędziego Daniel Łuczon po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 października 2010 r. sprawy ze skargi T. S.A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2008 r. oddala skargę Decyzją z dnia [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W.utrzymało w mocy decyzję Burmistrza B. K. z dnia [...]r. określającą T. S.A. w W. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na rok 2008 w kwocie [...] zł. Wskutek wniesionej skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 22 września 2009r, sygn. akt I SA/Bd 431/09 uchylił decyzję organu II instancji. W ocenie Sądu organy nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, albowiem jak wynikało z wyjaśnień Spółki złożyła ona za 2008r. dwie deklaracje na podatek od nieruchomości, w tym jedna z nich dotyczyła opodatkowania budek telefonicznych. Natomiast organ wydał decyzję jedynie na podstawie deklaracji złożonej przez Spółkę dla innych nieruchomości. Zatem Sąd stwierdził, że dopiero wyjaśnienie czy opodatkowaniem objęto wszystkie przedmioty opodatkowania i prawidłowe określenie wysokości zobowiązania pozwoli na wnikliwą ocenę spornego zagadnienia. Burmistrz B.K.ponownie rozpatrując sprawę decyzją z dnia [...]r. określił Spółce wysokość podatku od nieruchomości za 2008r. w kwocie [...] zł. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że Spółka złożyła dwie deklaracje na podatek od nieruchomości za 2008r. Jedna z nich dotyczyła budek telefonicznych, a w drugiej wykazano pozostałe nieruchomości Spółki. W deklaracji za 2008r. Spółka zmniejszyła wartość budowli zgłoszonych do opodatkowania w stosunku do deklaracji za 2007r., albowiem zdaniem Spółki linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej nie są telekomunikacyjnymi obiektami budowlanymi. Organ nie uwzględnił wyjaśnień Spółki w tym zakresie i jako podstawę określenia wartości budowli przyjął dane z deklaracji podatku od nieruchomości na rok 2007. W ocenie organu, linie kablowe są elementem składowym budowli, jaką jest kanalizacja teletechniczna i podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Odwołując się do pojęcia sieci technicznych jako budowli, organ powołał przepisy art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.; zwana dalej u.p.o.l.), art. 3 pkt 1 lit. b) i pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) oraz art. 2 pkt 35 ustawy z dnia 16 lipca 2004r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 ze zm.). Od decyzji organu I instancji strona wniosła odwołanie. Spółka zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 190, art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) poprzez nieustalenie, czy linie kablowe położone w kanalizacji kablowej wypełniają definicję budowli, a także nieustalenie wartości tych linii. W ocenie strony postępowanie podatkowe, choć formalnie wszczęte i formalnie prowadzone, nie było prowadzone materialnie. Zdaniem strony, organ naruszył art. 122, art. 180, art. 187 § 1, art. 191 Ordynacji podatkowej dokonując ustaleń faktycznych na podstawie nieobowiązującej deklaracji, bez podjęcia czynności dowodowych. Organ naruszył również art. 121 § 1, art. 124 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, poprzez skonstruowanie uzasadnienia faktycznego i prawnego w sposób naruszający zasadę zaufania do organów podatkowych oraz zasadę przekonywania. Odnosząc się do opodatkowania sieci technicznych strona stwierdziła, że linie kablowe położone w kanalizacji kablowej nie są obiektem budowlanym w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, a zatem nie mogą podlegać opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Decyzją z dnia [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W.utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podał, że stan faktyczny przedmiotowej sprawy nie jest sporny. Spółka wyjaśniała bowiem z czego wynika różnica w wysokości zadeklarowanego podatku. Zatem istotą sporu jest kwestia normatywna. Złożenie deklaracji na 2008 rok z podaniem mniejszej wartości budowli było wynikiem dokonania przez podatnika odmiennej oceny prawnej istotnych okoliczności sprawy, a nie kwestią zmiany tych okoliczności. Zatem w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie mogło dojść do naruszenia wskazanych w odwołaniu przepisów postępowania, tj. art. 122, art. 180, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej. Organ podatkowy I instancji nie mógł naruszyć przepisów dotyczących obowiązku zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, oceny na podstawie jego całokształtu, czy dana okoliczność została udowodniona, a tym samym naruszyć zasady dążenia do prawdy materialnej w postępowaniu podatkowym, gdyż stan faktyczny sprawy był bezsporny i nie wymagał dowodu. Istotą sporu między stronami była bowiem kwestia normatywna, a więc spór co do prawa, konkretnie jego interpretacji. Organ podkreślił, że Burmistrz B. K. wezwał podatnika do przedłożenia ewidencji środków trwałych wskazujących na sposób wyliczenia wartości budowli dotyczących linii kablowych, jednak Spółka nie zastosowała się do tego wezwania. Podatnik odmówił współdziałania z organem, choć tylko on dysponował dokumentacją techniczną, w związku z czym nie może skutecznie zarzucać naruszenia art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Odnosząc się do zarzutu nieustalenia wartości telekomunikacyjnych linii kablowych Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że organ podatkowy I instancji nie miał obowiązku przeprowadzenia postępowania dowodowego w celu ustalenia wartości tych linii. Spółka była zobowiązana samodzielnie obliczyć należny podatek zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Przy braku danych, o jakich mowa w tym przepisie, wobec nie złożenia przez podatnika dokumentów stanowiących podstawę ustalenia wartości budowli, za podstawę opodatkowania należało przyjąć wartość określoną przez podatnika w deklaracji podatkowej, która stanowi oświadczenie strony, co do wartości budowli stanowiącej przedmiot opodatkowania. Wartość budowli nie była objęta sporem. Nie może, zatem odnieść skutku zarzut Spółki, że organ nie ustalił wartości przewodów, skoro przyjął wartość przez Spółkę wskazaną i na żadnym etapie postępowania niezakwestionowaną. Nie było także konieczności powoływania biegłego, czy też dokonywania oględzin. W ocenie organu odwoławczego, również zarzut naruszenia art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej nie zasługuje na uwzględnienie albowiem uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada standardom powołanego przepisu. Rozpatrując kwestię opodatkowania podatkiem od nieruchomości kabli telekomunikacyjnych położonych w kanalizacji kablowej, organ przywołał definicję budowli zawartą w art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz w art. 3 pkt 1b ustawy Prawo budowlane. Organ wskazał również na przykłady budowli wymienione w art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Jednocześnie podał, że w załączniku do ustawy wyliczającym kategorie obiektów budowlanych, w kategorii XXVI wskazano sieć telekomunikacyjną jako jeden z obiektów budowlanych. W ocenie organu odwoławczego nie znajduje uzasadnienia zarzut strony dotyczący pominięcia przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie, albowiem stanowi ono jedynie akt wykonawczy do ustawy Prawo budowlane, wydany wyłącznie na użytek procesu budowlanego, a nie dla celów podatkowych. Odnosząc się do powołanego art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, w którym jest mowa o sieciach, organ wskazał, że sieci te należy rozumieć jako funkcjonalną całość. Zdaniem organu, jest to całokształt urządzeń technicznych służących w jednym celu: doprowadzenia np. energii cieplnej, gazu, wody czy energii elektrycznej do końcowego odbiorcy. W przypadku sieci telekomunikacyjnej będą to przewody, punkty wzmacniające sygnał elektromagnetyczny, punkty przecięcia się sieci oraz cały zespół urządzeń służących do przekazywania sygnałów, które ostatecznie trafiają do przyłączy do poszczególnych budynków oraz tzw. pętli abonenckiej. Jeżeli kable telekomunikacyjne ułożone są w kanalizacji kablowej to będzie to funkcjonalne połączenie dwóch budowli. Kable i rury, w których są ułożone stanowią całość techniczno-użytkową i podlegają opodatkowaniu jako jeden obiekt budowlany. Zatem opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają kable sieci telekomunikacyjnej i kanalizacja kablowa, w której te kable ułożono, tworząc funkcjonalną całość. Organ uznał za nietrafne twierdzenia strony, ze o braku podstaw zaliczenia linii kablowych znajdujących się we wnętrzu kanalizacji kablowej do budowli decyduje także brak związania trwałego kabli z gruntem, albowiem wymienione przykładowo w art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane rodzaje budowli nie muszą mieć trwałego związania z gruntem. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W ocenie strony zaskarżona decyzja narusza: - art. 122 w zw. z art. 180, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej, gdyż pomimo ciążącego na organach podatkowych obowiązku wykazania nieprawidłowości deklaracji podatkowej złożonej przez podatnika, organy te nie przedstawiły żadnego dowodu, z którego wynikałaby nieprawidłowość deklaracji, w tym przede wszystkim nie przedstawiły żadnego dowodu, z którego wynikałoby, że linie kablowe położone w kanalizacji kablowej stanowią - wraz z tą kanalizacją - całość techniczną oraz całość użytkową (choć uznały, że obiekty te tworzą całość techniczno-użytkową i dlatego jako całość podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości); - art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 3 oraz art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, ze względu na wadliwość uzasadnienia prawnego zaskarżonej decyzji, które polega przede wszystkim na błędnej interpretacji przepisów prawa budowlanego przy ocenie, czy obiekt jest budowlą w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych; - art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, gdyż obciążono podatkiem od nieruchomości linie telekomunikacyjne kablowe położone w kanalizacji kablowej, mimo iż nie stanowią one budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych; - art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, gdyż jako podstawę opodatkowania przyjęto wartość inną niż określona w tym przepisie; - art. 21 § 2 i § 3 oraz art. 81 w zw. z art. 180, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez uznanie za prawidłową decyzję podatkową pomimo tego, ze nie zostało wszczęte postępowanie podatkowe w sprawie podatku iod nieruchomości za 2008r., w związku z czym decyzja ta została wydana poza postępowaniem podatkowym. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że wbrew stanowisku organu odwoławczego, stan faktyczny sprawy nie jest niesporny. Stan faktyczny sprawy wymagał ustalenia przez organy podatkowe. Uznając, że stan faktyczny sprawy jest bezsporny organ II instancji naruszył art. 122, art. 180, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej, gdyż powinien był w zakresie, w jakim nie podzielił stanowiska spółki, przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, zmierzające do ustalenia, czy należące do skarżącej linie kablowe położone w kanalizacji kablowej wypełniają definicję budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a także ustalić wartość tych linii. Pomimo ciążących na organach podatkowych obowiązków procesowych, organy nie przeprowadziły żadnego dowodu, w tym wnioskowanego przez stronę dowodu z ewidencji środków trwałych. Odnosząc się do naruszenia art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 3 oraz art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, strona wskazała, że wadliwość uzasadnienia prawnego zaskarżonej decyzji polega na tym, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W.: - nie wyjaśniło, czym jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego; - nie wyjaśniło, czym jest sieć techniczna stanowiąca obiekt podlegający opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości; - nie wyjaśniło podstaw przyjęcia, że linie telekomunikacyjne są siecią techniczną będącą obiektem podlegającym opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości; - nie wyjaśniło istnienia związku użytkowego, jak i technicznego linii kablowych z kanalizacją kablową. Skarżąca przytaczając treść art. 2 ust. 1 pkt 3 oraz art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych stwierdziła, że linie kablowe położone w kanalizacji kablowej nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości albowiem nie wykazują cech budowli w rozumieniu tych przepisów. Zdaniem strony, przedstawioną przez nią interpretację potwierdza rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie, zgodnie z którym linie kablowe położone w kanalizacji kablowej nie są telekomunikacyjnym obiektem budowlanym. Zdaniem strony, linie kablowe nie stanowią również całości użytkowo-technicznej z kanalizacją kablową, która w ogóle nie stanowi składnika sieci niezbędnej do zapewnienia łączności telefonicznej, ponieważ nie uczestniczy w przesyłaniu sygnału. W ocenie strony nie ma wątpliwości, że kanalizacja kablowa jest obiektem budowlanym w rozumieniu przepisów prawa budowlanego i jest budowlą, podlegającą opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości niezależnie od tego czy faktycznie zostały w niej umieszczone linie kablowe. Natomiast same linie kablowe, choć umieszczone w kanalizacji kablowej, nie są obiektem budowlanym, w związku z czym nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych skarżąca podniosła, że organ w sposób niewłaściwy przyjął za podstawę opodatkowania w 2008r. wartość budowli wykazaną na 2007r. albowiem podstawę opodatkowania w tym roku podatkowym, zgodnie z powołanym przepisem, powinna stanowić wartość będąca podstawą obliczenia amortyzacji ustalona na dzień 01 stycznia 2008 r. Argumentując zarzut wydania postanowienia o wszczęciu postępowania poza postępowaniem podatkowym, skarżąca podniosła, że decyzja organu I instancji została wydana pomimo braku skutecznego doręczenia spółce postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego albowiem postanowienie o wszczęciu postępowania zostało doręczone na adres, który nie jest adresem siedziby podatnika. Przedmiotowe postanowienie powinno zostać doręczone na adres ul. T. 18 w W., który zgodnie z właściwymi rejestrami jest adresem siedziby spółki. Na poparcie stanowiska zaprezentowanego w skardze strona przytoczyła szereg orzeczeń sądów administracyjnych oraz dołączyła opinię prawną prof. W. Nykiela oraz mgr M. Wilka "W sprawie niektórych aspektów interpretacji przepisów dotyczących zakresu przedmiotowego podatku od nieruchomości". W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji organu odwoławczego z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności tej decyzji z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że decyzja ta nie narusza prawa. Istota zaistniałego między stronami sporu sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy kable telekomunikacyjne umieszczone w kanalizacji kablowej podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Z treści art. 2 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wynika, że przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości są: grunty, budynki lub ich części, budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Z dalszych rozważań należy wykluczyć możliwość zakwalifikowania sieci telekomunikacyjnych jako gruntu lub budynku. Pozostaje do rozważenia, czy sieć ta jest budowlą. Pojęcie budowli zostało zdefiniowane w art. 1 a) ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. Zgodnie z tym przepisem budowlą jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z przeznaczeniem. Przytoczony przepis definiując budowle wskazuje na dwie kategorie: obiekty budowlane oraz urządzenia budowlane. Urządzenia budowlane są to, w myśl art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki. Podstawowe znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy ma definicja obiektu budowlanego zawarta w art. 3 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane, według którego do tej grupy należą: a) budynki wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, b) budowle stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, c) obiekty małej architektury. Odrzucając w myśl definicji z ustawy o podatkach i opłatach lokalnych budynki oraz obiekty małej architektury, należy skoncentrować się na pojęciu budowli. Pojęcie to na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych odpowiada definicji budowli w rozumieniu ustawy Prawo budowlane. Ta z kolei w art. 3 pkt 3 przez budowlę nakazuje rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: lotniska, drogi, linie kolejowe, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. W wyroku z dnia 27 stycznia 2006r., FSK 2316/04 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że pojęcie budowli podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości należy ustalać na podstawie przepisów art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. z uwzględnieniem regulacji zawartych w art. 3 pkt 3 i 9 Prawa budowlanego. Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że powołane przepisy są wystarczające do wyjaśnienia przedmiotu opodatkowania budowli podatkiem od nieruchomości oraz że nie było podstaw ani takiej potrzeby, aby dla rozstrzygnięcia sporu odwoływać się do innych przepisów, bowiem art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. nie stwarza tego rodzaju podstawy. Poza przepisami ustawy – Prawo budowlane, strona dla uzasadnienia swoich racji powołuje się na treść rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać telekomunikacyjne obiekty budowlane i ich usytuowanie, w którym wśród telekomunikacyjnych obiektów budowlanych nie wyliczono linii kablowych ułożonych w kanalizacji kablowej. Rozporządzenie to zostało wydane na podstawie przepisów ustawy Prawo budowlane. Należy jednak podkreślić, że odesłanie do przepisów prawa budowlanego, o którym mowa w art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., dotyczy określenia przedmiotu opodatkowania. Zgodnie z art. 217 Konstytucji przedmiot opodatkowania winien być uregulowany w ustawie. Do unormowania w aktach prawnych niższego rzędu mogą zostać, co wielokrotnie podkreślał Trybunał Konstytucyjny (np. wyrok z dnia 8 grudnia 2009r., sygn. akt K 7/08 i powołane w jego uzasadnieniu orzeczenia Trybunału), przekazane tylko te sprawy, które nie mają istotnego znaczenia dla konstrukcji danej daniny. Dokonując wykładni pojęcia "przepisy prawa budowlanego", użytego w art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zgodzie z Konstytucją RP uznać zatem należy, iż odesłanie to odnosić się może wyłącznie do przepisów rangi ustawowej. Wśród desygnatów budowli w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego wymieniono m.in. sieci techniczne i sieci uzbrojenia terenu. Ustawodawca nie zdefiniował tych pojęć. Z uwagi na specyficzny, techniczny charakter tych pojęć zawodne może być odwołanie się do ich potocznego rozumienia w języku etnicznym (np. w Słowniku współczesnego języka polskiego – Wyd. Wilga 1996, s. 1014-1015). W języku tym sieć zdefiniowano jako ogół połączeń, dróg, linii przesyłowych itp. umożliwiających komunikację, przekazywanie czegoś, transport określonego typu na danym obszarze, np. sieć telefoniczna, drogowa. Również definicje tych pojęć zawarte w aktach prawnych regulujących inny zakres przedmiotowy (jak, np. ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne – art. 2 pkt 11 czy ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – art. 2 pkt 13) określają pojęcie sieć uzbrojenia terenu czy uzbrojenie terenu dla potrzeb tych ustaw. Definicje te obowiązują zatem w zakresie uregulowanym ustawami, w których je zawarto i w zakresie aktów wykonawczych do nich. Nie wiążą natomiast w odniesieniu do pojęć uregulowanych w innych ustawach, regulujących inną dziedzinę. Pomocne dla zrozumienia tych pojęć może być odwołanie się do dalszych postanowień ustawy Prawo budowlane. Z jej przepisów wynika, na przykład, iż do obiektów budowlanych zalicza się m.in. sieci elektroenergetyczne, wodociągowe, kanalizacyjne, gazowe, cieplne i telekomunikacyjne (art. 29 ust. 2 pkt 11, załącznik do ustawy - kategoria XXVI). W wydanym na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, uzbrojenie działki odnosi do sieci wodociągowej, kanalizacyjnej, elektroenergetycznej i ciepłowniczej. W rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 30 kwietnia 2001r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe, wydanym na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego, sieć gazową zdefiniowano jako gazociągi wraz ze stacjami gazowymi, układami pomiarowymi, tłoczniami gazu, magazynami gazu, połączone i współpracujące ze sobą, służące do przesyłania i dystrybucji paliw gazowych, należące do przedsiębiorstwa gazowniczego (§ 2 pkt 1 tego rozporządzenia). Definicja ta i dalsze przepisy rozporządzenia wskazują na to, iż pod pojęciem sieci gazowej dla celów budowlanych ustawodawca rozumie pewną całość, składającą się z wielu połączonych ze sobą w sposób wskazany w rozporządzeniu (warunki techniczne) elementów (przy czym połączenie to nie musi mieć charakteru trwałego - por. § 13 i § 17), służących wspólnie do osiągnięcia określonego celu. Cechy takie przypisać zatem można innym obiektom sieciowym. Odwołanie się do pojęć użytych w aktach wykonawczych do ustawy nie ma na celu przyjęcia wskazanych w nich definicji jako określających przedmiot opodatkowania, a jedynie ułatwienie odkodowania znaczenia pojęć użytych w ustawie Prawo budowlane. Ich potoczne znaczenie nie pozwala bowiem, jak wskazano wyżej, na prawidłowe ich zrozumienie, przepisy wykonawcze wskazują zaś na pojmowanie tych specjalistycznych pojęć przez ustawodawcę i pozwalają na prawidłowe odczytanie przepisów ustawy. Ustawodawca nie definiuje użytego w ustawie Prawo budowlane pojęcia sieci telekomunikacyjnej. Również w powołanym przez stronę rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 26 października 2005r. wskazuje się jedynie, jak zaznaczono wyżej, co należy rozumieć przez telekomunikacyjne obiekty budowlane. Nie oznacza to jednak, iż brak tej definicji wyklucza, że kanalizacja kablowa i linie kablowe, po ich połączeniu, nie mogą stanowić sieci telekomunikacyjnej, rozumianej jako całość techniczno - użytkowa. Należy przy tym podkreślić, że pojęcia całości techniczno – użytkowej nie można utożsamiać z rzeczą i jej częściami składowymi w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego. Ani Prawo budowlane, ani u.p.o.l. nie odwołują się bowiem do art. 45 i 47 k.c. Tworzenie całości techniczno - użytkowej należałoby rozumieć jako połączenie poszczególnych elementów w taki sposób, aby zgodnie z wymogami techniki nadawały się one do określonego użytku. Nie można przy tym wykluczyć, iż każdy z tych elementów może być samodzielnym obiektem. Samodzielnym obiektem budowlanym jest kanalizacja kablowa, jednakże bez wypełnienia jej kablami nie pełni ona żadnej konkretnej funkcji użytkowej. Dopiero kanalizacja kablowa i położone w niej kable i pozostałe elementy, stanowią pewną całość użytkową, pozwalającą na prowadzenie działalności gospodarczej w postaci świadczenia usług telekomunikacyjnych. Stanowią one zatem razem budowlę sieciową (sieć techniczną), o której mowa w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, będącą przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Nie można się zgodzić ze stanowiskiem strony, że przeszkodą w uznaniu kanału i przewodów za całość techniczno-użytkową jest okoliczność, że nie stanowią one całości fizycznej, tak że można swobodnie kable usuwać z kanalizacji. Zdaniem Sądu nawet luźne połączenie obu elementów nie niweczy ich więzi użytkowej. Strona zarzuca organowi nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego, dającego podstawę do stwierdzenia, że linie kablowe położone w kanalizacji są budowlą. Sąd zauważa jednak, że nie jest sporny sam fakt umieszczenia przewodów w kanalizacji, natomiast kwalifikacja tego faktu z punktu widzenia normy prawnej jest kwestią sumbsumpcji tego faktu "pod" stosowaną normę, a nie kwestią wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy. W rezultacie organ odwoławczy w powyższym zakresie nie naruszył art. 122 w zw. z art. 180 §1, art. 187 §1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, jak i art. 2 ust.1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. należy zauważyć, że w przypadku budowli podstawę opodatkowania stanowi wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego. Przepisy ustaw o podatkach dochodowych regulujących amortyzację środków trwałych odsyłają do wykazu stawek amortyzacyjnych, będącego załącznikiem do ustaw o podatku dochodowym. W tym właśnie załączniku dokonany jest podział środków trwałych na podstawie symbolu Klasyfikacji Środków Trwałych. Linie (sieci) telekomunikacyjne są w tym wykazie ukryte pod nazwą "obiekty inżynierii lądowej i wodnej" (grupa 2) i sklasyfikowane w podgrupie 21. Dokonana wycena linii na potrzeby amortyzacji jest jednocześnie wyceną na potrzeby opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Należy zauważyć, że pismem z dnia 4 czerwca 2008r. organ I instancji zwrócił się do skarżącej o przekazanie ewidencji środków trwałych, prowadzonej dla sieci, z której wynika wartość budowli dotyczącej linii kablowych za rok 2007 i 2008r. W odpowiedzi spółka odmówiła przedłożenia stosownej dokumentacji stwierdzając, że ewidencja środków trwałych nie ma znaczenia dla wymiaru podatku od nieruchomości, a stosownie do art. 6 ust. 9 pkt 1 u.p.ol. podatnik nie ma obowiązku przedstawiania dodatkowych dokumentów dotyczących obiektów zadeklarowanych jako przedmiot opodatkowania (pismo z dnia 30 czerwca 2008r.). Zdaniem Sądu wynikający z art. 122 Ordynacji podatkowej obowiązek podejmowania wszelkich działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego nie oznacza, że ciężar dowodu obciąża w każdej sytuacji organ podatkowy. Ustalenie niektórych faktów, zwłaszcza tych, o których wie wyłącznie podatnik, pozostaje poza zakresem możliwości organu podatkowego (por. wyrok NSA z dnia 6 lutego 2008 r., II FSK 1671/06). Skoro skarżąca odmówiła współdziałania z organem podatkowym w zakresie ustalenia wartości budowli, to organ przy wymiarze podatku od nieruchomości za 2008r. mógł oprzeć się na danych zawartych w deklaracji za 2007r. Przecież to spółka sama wyjaśniła skąd wynika różnica w wysokości zadeklarowanego podatku za powyższe lata – wyłączenia z podstawy opodatkowania wartości linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej. Ustalając stan faktyczny organ, zgodnie z art. 180 i art. 181 Ordynacji podatkowej, może posługiwać się wszystkimi dostępnymi informacjami, w tym i tymi zawartymi w składanych przez stronę deklaracjach. W rozpatrywanej sprawie wartość ta wynika z porównania danych wskazanych przez spółkę w deklaracji za 2008r. z danymi wynikającymi z deklaracji za 2007r. i stanowi różnicę pomiędzy wartością kanalizacji wraz z liniami kablowymi a wartością samej kanalizacji. Skarżąca kwestionuje tak ustaloną wartość. Nie przytoczyła jednak w postępowaniu przed organami podatkowymi argumentów popartych dowodami, które mogłyby podważyć przyjętą przez organ wartość jako nieodpowiadającą podstawie opodatkowania. W skardze strona podnosi, że dane ujawnione w deklaracji za rok 2007 nie są aktualne na nowy rok podatkowy, ponieważ w stanie środków trwałych następują ciągłe zmiany, polegające na ich likwidacji, wytworzeniu lub nabyciu. Nie ujawniła jednak żadnych okoliczności, które potwierdzałyby, że takie zdarzenia miały faktycznie wpływ na wysokość podstawy opodatkowania za 2008 r. Jeżeli skarżąca nie zgadzała się w ustaleniami organów, to w trakcie trwającego już ok. półtora roku postępowania wymiarowego miała wielokrotnie możliwość przedłożenia dowodów pozwalających zweryfikować wyliczenia organu podatkowego. Wobec niepodważenia przez spółkę ustaleń faktycznych dotyczących podstawy opodatkowania zarzut naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. jest niezasadny. Brak jest bowiem podstaw do przyjęcia, iż podana przez stronę wartość budowli nie odpowiadała wartości stanowiącej podstawę amortyzacji (por. wyrok NSA z dnia 27 maja 2010r., II FSK 2051/09; wyrok NSA z dnia 27 maja 2010r., II FSK 2047/09; wyrok NSA z dnia 27 maja 2010r., II FSK 2050/08). Nie zasługuje też na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 210 § 4 Ordynacji w związku z art. 2 ust.1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., albowiem uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada standardom powołanego przepisu - zawiera ustalony stan faktyczny, wskazanie dowodów i wyjaśnienie zastosowanych przepisów prawa. Nie jest również zasadny zarzut strony, że nie zostało wszczęte postępowanie podatkowe w sprawie podatku od nieruchomości za 2008r. i w związku z tym decyzja podatkowa została wydana poza postępowaniem podatkowym. W tym względzie skarżąca podnosi, że postanowienie o wszczęciu postępowania zostało doręczone na adres, który nie jest adresem siedziby podatnika. Adresem tym jest – T. S.A. ul. T. [...]w W.. Ponadto podnosi, że decyzja została doręczona pełnomocnikowi, który nie był ustanowiony w sprawie. Pełnomocnictwo zostało złożone w toku czynności sprawdzających, nie było natomiast składane po wszczęciu postępowania podatkowego. Zarzut, że decyzja podatkowa została wydana poza postępowaniem podatkowym nie zasługuje na uwzględnienie. W postanowieniu o wszczęciu postępowania podatkowego z dnia 14 listopada 2008r. jako adresat widnieje T.S.A. ul. T. 18, {...} W.. Postanowienie to zostało doręczone na adres do doręczeń wskazany w piśmie pełnomocnika Spółki z dnia 23 września 2008r. Odnośnie drugiej kwestii, należy podkreślić, że w trakcie trwającego już od ok. dwóch lat postępowania strona nie podnosiła, że A. C. nie jest jej pełnomocnikiem, ani A. C. nie podnosił, iż nie jest upoważniony do reprezentowania spółki. Zarzut ten został sformułowany dopiero w skardze. Podkreślenia wymaga, że w toku postępowania A. C. odbierał kierowane do niego pisma, np.: decyzję organu I instancji, zawiadomienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego o wyznaczeniu siedmiu dni do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, decyzję organu II instancji. Ponadto A. C. sporządził odwołanie od decyzji organu I instancji oraz pismo z dnia 22 marca 2010r. Powyższe fakty wskazują, że A. C. w toku postępowania podatkowego odbierał korespondencję kierowaną do spółki, jak i prezentował stanowisko spółki w przedmiocie opodatkowania linii kablowych. Trudno przypuszczać, aby czynności te wykonywał nie będąc pełnomocnikiem spółki. Fakt, że A. C. był pełnomocnikiem spółki potwierdza znajdujące się w aktach sprawy, w części dotyczącej postępowania podatkowego, pisemne pełnomocnictwa z dnia 25 stycznia 2008r., w którym A. C. został upoważniony przez T. S.A. do reprezentowania spółki przed organami podatkowymi oraz sądami administracyjnymi w sprawach z zakresu podatku od nieruchomości. Tym samym organ w powyższym zakresie nie naruszył art.21 § 3, art. 207, art. 137 § 3 w zw. z art.165 § 1, § 2 i § 4 w zw. z art. 151 i art.151a Ordynacji podatkowej. Należy podkreślić, że również w piśmiennictwie (np. R. Dowgier, Sieć techniczna jako przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, Finanse Komunalne 2004, nr 12, s.25-28; Komentarz do art.2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych [w:] L. Etel, S. Presnarowicz, G. Dudar, Podatki i opłaty lokalne. Podatek rolny. Podatek leśny. Komentarz, ABC, Lex, 2008) oraz w orzecznictwie sądowym (np. wyrok NSA z dnia 27 maja 2010 r., II FSK 2049/09; wyrok NSA z dnia 27 maja 2010 r., II FSK 2050/09; wyrok NSA z dnia 27 maja 2010 r., II FSK 1673/09; wyrok NSA z dnia 27 maja 2010 r., II FSK 1675/09; wyrok NSA z dnia 27 maja 2010 r., II FSK 1674/09; wyrok WSA z dnia 30 stycznia 2009 r., I SA/Ke 447/08; wyrok WSA z dnia 27 stycznia 2009 r., I SA/Kr 1532/08; wyrok WSA z dnia 26 stycznia 2009 r., I SA/Gl 792/08; wyrok WSA z dnia 25 listopada 2008 r., I SA/Rz 603/08; wyrok WSA z dnia 27 stycznia 2009 r., I SA/Kr 1458/08; wyrok WSA z dnia 17 czerwca 2010 r., I SA/Ol 285/10) jest wyrażany pogląd, że sieci kablowe ułożone w kanalizacji kablowej podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Z powyższych względów Sąd nie podziela argumentacji zawartej w załączonej do skargi opinii prawnej W. Nykiela i M. Wilka. Należy również zwrócić uwagę, że przywoływany wielokrotnie przez stronę w skardze wyrok WSA z dnia 24 czerwca 2009r., I SA/Sz został uchylony przez NSA (II FSK1675/09), który nie podzielił stanowiska Sądu I instancji w przedmiocie braku podstaw do opodatkowania linii kablowych. Sąd nie znalazł podstaw zawieszenia postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu administracyjnym. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) orzeczono jak w sentencji. L. Kleczkowski U. Wiśniewska D. Dudra

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło