II GSK 1135/11
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-09-12
Skład orzekający: Hanna Kamińska, Czesława Socha, Małgorzata Jużków
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pusta tablica reklamowa umieszczona w pasie drogowym bez treści reklamowej stanowi reklamę w rozumieniu art. 4 pkt 23 ustawy o drogach publicznych i uzasadnia nałożenie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia?Ratio decidendi
Pusta tablica reklamowa, która nie zawiera nośnika informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie, nie spełnia definicji reklamy w rozumieniu art. 4 pkt 23 ustawy o drogach publicznych i nie może być podstawą do nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego. Kara pieniężna może być nałożona jedynie za umieszczenie reklamy zawierającej treści reklamowe, natomiast sama konstrukcja tablicy bez treści reklamowej nie stanowi reklamy.Stan faktyczny
Spółka Akcyjna "R." otrzymała zezwolenie na zajęcie pasa drogowego w celu funkcjonowania kiosku, z zakazem umieszczania reklam bez zgody zarządcy drogi. W pasie drogowym umieszczono trzy tablice reklamowe, z których dwie zawierały treści reklamowe, a jedna była pusta. Organ nałożył na spółkę karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia i umieszczenie reklam. Spółka zaskarżyła decyzję, kwestionując m.in. naliczenie kary za pustą tablicę i sposób obliczenia powierzchni reklamy.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. i zasądził od SKO na rzecz Spółki "R." koszty postępowania kasacyjnego w wysokości 1200 zł.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Hanna Kamińska Sędzia NSA Czesława Socha Sędzia del. WSA Małgorzata Jużków (spr.) Protokolant Paweł Gorajewski po rozpoznaniu w dniu 12 września 2012 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 23 grudnia 2010 r. sygn. akt VI SA/Wa 2035/10 w sprawie ze skargi "R." S.A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.na rzecz "R." S.A. w W. 1200 (jeden tysiąc dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 23 grudnia 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 2035/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] września 2009 r. nr [...] orzekającą o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 16.560,70 zł za zajęcie pasa drogowego (drogi powiatowej) bez zezwolenia w okresie od 25 stycznia do 26 maja 2008 r. przez umieszczenie reklam (trzech tablic reklamowych) o łącznej powierzchni reklamowej 6,12 m2.
Sąd I instancji przyjął następujący stan sprawy.
I. Decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r., Nr [...] zarządca drogi – Prezydent [...] zezwolił Spółce Akcyjnej "R." na zajęcie odcinka pasa drogowego ul. K. w rejonie ul. M.w celu funkcjonowania w nim kiosku typu "R." w okresie od dnia 01 stycznia 2008 r. do dnia 31 grudnia 2008 r. W pkt 2c decyzji zastrzeżono zakaz umieszczania reklam na obiekcie bez zgody zarządcy drogi.
Okoliczności zajęcia pasa drogowego potwierdzono dokumentacją fotograficzną, notatkami służbowymi z oględzin miejsca w dniach: 25 stycznia 2008 r., 30 kwietnia 2008 r. oraz 19 maja 2008 r. oraz ustaleniami kontroli pasa drogowego z udziałem przedstawiciela Spółki przeprowadzonej w dniu 26 maja 2008 r. W protokole sporządzonym z czynności wskazano, iż w pasie drogowym funkcjonowały trzy tablice reklamowe, każda o powierzchni 116 cm x 176 cm.
Decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. Prezydent [...] ustalił w stosunku do Spółki "R." karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego drogi powiatowej ul. K. w rejonie ul. M. w W. bez zezwolenia w okresie od dnia 25 stycznia do dnia 26 maja 2008 r. i umieszczenie w nim reklam w postaci dwóch tablic reklamowych, każda o powierzchni reklamowej 2,04 m2 w wysokości 11.040,50 zł. Ustalając karę pieniężną przyjęto iloczyn powierzchni reklamowej (4,08 m2), ustalonej stawki opłat dziennych (2,20 zł/m2), powiększonej dziesięciokrotnie i czasokres zajęcia (123 dni).
Spółka zaskarżyła decyzję organu I instancji a Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) w W. w decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r., na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000, Nr 98, poz.1071 ze zm., w skrócie k.p.a.) uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia celem dokonania prawidłowej oceny zgromadzonego materiału dowodowego.
II. Decyzją z dnia [...] września 2009 r., nr [...] Prezydent [...] nałożył na Spółkę Akcyjną "R." karę pieniężną w wysokości 16.560,70 zł za zajęcie pasa drogowego (drogi powiatowej) bez zezwolenia i umieszczenie w nim trzech reklam w postaci jednostronnych tablic reklamowych o łącznej powierzchni reklamowej 6,12 m2 (3 x 2,04 m2) w okresie od 25 stycznia do 26 maja 2008 r.
Jako podstawę decyzji powołał art. 104 k.p.a., art. 40 ust. 12 i 13 oraz art. 40d ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm., w skrócie "u.d.p.") a także uchwałę NR [...] Rady [...] z dnia 27 maja 2004 r. w sprawie wysokości opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych na obszarze [...] z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych (Dz. Urz. Woj. [...] z 2004 r. Nr148, poz. 3717 ze zm.). Podkreślił, że w przedmiotowym pasie drogowym funkcjonują trzy tablice reklamowe, przy czym na dwóch umieszczona jest treść reklamowa a jedna jest bez treści reklamowej. Powyższe ustalenia nie budzą wątpliwości, bowiem zostały poczynione w toku kontroli przeprowadzonej z udziałem strony w dniu 26 maja 2008 r. i opisane w protokole. Organ nie uwzględnił także wniosku strony z dnia 15 września 2009 r. o naliczeniu kary przy przyjęciu do jej obliczenia rzutu poziomego jednej reklamy czyli powierzchni 1,32 m x 0,99 m = 0,12 m2, gdyż taka interpretacja powierzchni reklamy nie odpowiada jej rozumieniu z art. 40 ust. 6 u.d.p.
III. W wyniku rozpoznania odwołania Spółki Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie wskazując, że przedstawione okoliczności faktyczne sprawy dowodzą zajęcia pasa drogowego przez trzy tablice reklamowe, w tym jedną bez treści reklamowej. Organ odwołał się do definicji reklamy zawartej w art. 4 pkt 23 u.d.p., iż jest to nośnik informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie wraz z elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami, umieszczony w polu widzenia użytkowników drogi, niebędący znakiem w rozumieniu przepisów o znakach i sygnałach lub znakiem informującym o obiektach użyteczności publicznej ustawionym przez gminę. Mając na względzie tą definicję stwierdził, że jako reklamę należało rozumieć już sam nośnik reklamowy, niezależnie od tego, czy w danym momencie na danym nośniku są eksponowane treści reklamowe. Powyższa konstatacja powodowała, że przyjęta przez organ I instancji do wyliczenia kary pieniężnej powierzchnia pozioma tablicy reklamowej była zgodna z regulacją art. 40 ust. 6 w zw. z ust. 2 pkt 3 u.d.p. Samo umieszczenie nośnika reklamowego w pasie drogowym powoduje już zajęcie pasa drogowego, na które to zajęcie wymagana jest zgoda zarządcy drogi. Zdaniem SKO, ustawodawca wskazuje wprost, iż do obliczania opłaty za zajęcia pasa drogowego w celu umieszczenia reklamy przyjmuje się powierzchnie reklamy rozumianą jako powierzchnia nośnika reklamowego.
Składając skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. Spółka wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości zarzuciła wydanie jej z naruszeniem:
- art. 40 ust. 6 w zw. z ust. 2 pkt 3 u.d.p. poprzez przyjęcie do obliczenia kary powierzchni pionowej nie zaś poziomej reklamy, jak nakazuje przepis oraz naliczenie wymiaru kary od tablicy nie zawierającej powierzchni reklamowej;
- naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. poprzez rażącą sprzeczność zachodzącą pomiędzy treścią decyzji w części dotyczącej wysokości nałożonej kary a częścią uzasadnienia wskazującą na sposób jej naliczenia;
- naruszenia art. 24 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. poprzez wydanie decyzji w I instancji przez osobę działająca w imieniu Prezydenta, podczas gdy Prezydent [...] jest stroną postępowania, albowiem kara pieniężna naliczona przedmiotową decyzją zasila konto jednostki samorządu terytorialnego.
Skarżąca w zasadzie powtórzyła argumentację przedstawioną w odwołaniu.
IV. Wyrokiem z dnia 23 grudnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] września 2009 r. nie zgadzając się z poglądem, iż pojęcie reklamy należy utożsamiać z urządzeniem do umieszczenia reklamy. Podkreślił, że między skarżącą a organem nie pozostaje sporna kwestia ustalonego stanu faktycznego a jedynie ocena skutków niespornych ustaleń. Spółka nie kwestionuje faktu zajmowania bez zezwolenia pasa drogowego przez trzy tablice reklamowe przymocowane do ścian kiosku "R.", czasokresu zajęcia, okoliczności, iż na dwóch tablicach była reklama (informacja wizualna), a trzecia tablica była pusta (nie zawierała żadnej treści reklamowej), jak i wymiarów spornych tablic reklamowych.
Sąd I instancji podkreślił, że podstawą materialnoprawną nałożenia kary pieniężnej na skarżącą był art. 40 ust. 12 pkt 1 u.d.p. w zw. z art. 40 ust. 6 tej ustawy. Stanowią one, że za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi, zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z ust. 4-6, a opłatę za zajęcie pasa drogowego w celu, o którym mowa w ust. 2 pkt 3 (czyli umieszczania w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam), ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy obiektu budowlanego albo powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego i stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego. Również w decyzji z dnia [...] grudnia 2007 r. zezwalającej Spółce na zajęcie pasa drogowego w celu funkcjonowania w nim kiosku "R." Prezydent [...] w pkt 2 lit. c) zobowiązał właściciela obiektu do nieumieszczania reklam bez zgody zarządcy drogi.
Sąd uznał, że skoro podstawą wydania także tej decyzji była ustawa o drogach publicznych, to przy definiowaniu pojęć w tym rozstrzygnięciu zawartych należy odwoływać się do uregulowań ustawy o drogach publicznych, w tym art. 4 pkt 23, który definiuje pojęcie "reklamy". Jest to nośnik informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie wraz z elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami, umieszczonymi w polu widzenia użytkowników drogi, niebędący znakiem w rozumieniu przepisów o znakach i sygnałach lub znakiem informującym o obiektach użyteczności publicznej ustawionym przez gminę.
Wobec takiego brzmienia definicji reklamy, w ocenie Sądu, w omawianej decyzji zakaz dotyczył umieszczania reklam w wyżej wskazanym rozumieniu, a tablica reklamowa nie zawierająca jakiejkolwiek informacji reklamowej (pusta) nie może być uznana za reklamę. Organ odwoławczy, chociaż dostrzegał różnicę między reklamą a tablicą reklamową, to bezpodstawnie rozszerzył rozumienie reklamy także na tablice reklamowe nie zawierające treści reklamowej (puste). Tablicę reklamową należy traktować jako nośnik przygotowany do zapełnienia informacją wizualną oraz element konstrukcyjny reklamy, który w momencie zapełnienia jej treścią staje się dopiero reklamą. Należy przy tym zauważyć, że każda z tablic reklamowych była umieszczona na innej ścianie kiosku i mogła służyć reklamie zupełnie odrębnych treści. Podkreślił, że w art. 40 ust. 2 pkt 3, ust. 6 u.d.p. mówi się o reklamie a nie urządzeniu do umieszczania reklamy. Takiego rozróżnienia dokonał także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 marca 2009 r., sygn. akt II GSK 61/09, w którym stwierdził, że "za powierzchnię zajętego pasa drogowego należy uznać całą powierzchnię reklamy, którą faktycznie zajmuje informacja wizualna (werbalna, graficzna itp.), umieszczona na jakiejkolwiek konstrukcji usytuowanej w pasie drogowym, a jednocześnie w polu widzenia użytkowników drogi". Zauważył także, iż inną kwestią jest czy w opisanej sytuacji umieszczenie przez skarżącą "pustej" tablicy reklamowej na kiosku nie stanowi także innego naruszenia zakazu z art. 40 ust. 12 w zw. z art. 40 ust. 6 u.d.p.
Nie podzielił zarzutu naruszenia pozostałych przepisów wskazanych w skardze a w szczególności art. 40 ust. 6 u.d.p. wskutek błędnego obliczania opłaty jako iloczynu m.in. powierzchni pionowej reklamy (rzeczywistej powierzchni reklamy) a nie rzutu poziomego tej reklamy). Odwołując się do wyroku NSA w sprawie o sygn. akt II GSK 61/09 oraz wyroku z 24 marca 2009 r., sygn. akt II GSK 811/08, stwierdził że w przypadku reklamy, powierzchnia zajętego pasa drogowego to powierzchnia reklamy a powierzchnia pasa drogowego zajęta przez rzut poziomy, o czym mowa w art. 40 ust. 6 u.d.p. odnosi się jedynie do obiektu budowlanego.
Skargą kasacyjną z dnia 21 lutego 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. zaskarżyło opisany wyżej wyrok, wnosząc o jego uchylenie w całości i oddalenie skargi ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciło:
- na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz.270, w skrócie p.p.s.a.) naruszenie prawa materialnego, art. 4 pkt 23 w zw. z art. 40 ust. 6 i ust. 12 pkt 1 u.d.p. przez błędna jego wykładnię polegająca na stwierdzeniu, ze tablica reklamowa pusta dopiero w momencie zapełnienia jej treścią staje się reklamą uzasadniającą nałożenie kary za zajęcie pasa drogowego,
- na zasadzie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postepowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że decyzję wydano z naruszeniem prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W uzasadnieniu skargi wnoszące ją SKO podniosło, że stanowisko Sądu I instancji jest sprzeczne z dotychczas prezentowanym w orzecznictwie sądów administracyjnych. Podkreśliło, że pod pojęciem reklamy należy rozumieć także jej nośnik, tj. elementy konstrukcyjne i zamocowania, niezależnie od tego, czy w danym momencie na danym nośniku są eksponowane treści reklamowe. Fakt, że powierzchnia przeznaczona pod reklamę pozostaje pusta nie ma znaczenia dla wyliczenia opłaty za zajęcie pasa drogowego i ewentualnej kary. Art. 40 ust. 6 u.d.p. jako jeden z czynników dla wyliczenia opłaty przewiduje powierzchnię reklamy rozumianą jako całkowita ogólna powierzchnia przeznaczona pod reklamę – a nie treści reklamowe ujęte na tej powierzchni. Umieszczenie zatem nośnika reklamowego, nawet pustego, w pasie drogowym powoduje zajęcie pasa, które wymaga zgody zarządcy. Dodatkowo wskazało na poglądy zawarte w uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 23 marca 2009 r. sygn. akt II GSK 811/08, które potwierdzają poprawność powyższej interpretacji. W szczególności użycie przez ustawodawcę w definicji reklamy spójnika "wraz", wskazuje na elementy konstrukcyjne i zamocowania, i dowodzi że informacja nie jest jedynym wyznacznikiem, na podstawie którego oceniać należy pojęcie reklamy. Nadto jedynie ustalenie, że w konkretnym przypadku nie wchodzi w rachubę żaden z elementów składowych pojęcia reklamy (wg definicji ustawowej), mogłoby podważyć legalność kary wymierzonej w postępowaniu odwoławczym. Podkreśliło również, że opłata za zajęcie pasa drogowego jest należna niezależnie od tego czy podmiot faktycznie korzysta z zezwolenia eksponując treści reklamowe.
Reasumując organ podkreślił, że Sąd I instancji dokonał błędnej wykładni art. 4 pkt 23 u.d.p. a w konsekwencji błędnie orzekł o naruszeniu tego przepisu przez organy obu instancji.
W odpowiedzi na skargę kasacyjna z dnia 15 kwietnia 2012 r. Spółka wniosła o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu podkreśliła, że tylko powierzchnie zawierające w rzeczywistości treści reklamowe mogą stanowić reklamę w rozumieniu art. 4 pkt 23 u.d.p.
V. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Oznacza to związanie NSA zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej, które mogą dotyczyć wyłącznie ocenianego wyroku Sądu I instancji, a nie postępowania administracyjnego i wydanych w nim rozstrzygnięć.
W rozpatrywanej skardze wskazano naruszenie przepisów prawa materialnego jak i przepisów procesowych, które w ocenie SKO naruszył Sąd I instancji. Sama skarga spełniała wymogi określone w art. 175 § 1, art. 176 i art. 178 p.p.s.a.
Jak słusznie akcentuje się w orzeczeniach sądów administracyjnych, w sytuacji gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie prawa materialnego jak i naruszenie przepisów postępowania – jak ma to miejsce w niniejszej sprawie - w pierwszej kolejności Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje zarzut naruszenia przepisów postępowania.
Należy jednak zauważyć, iż podniesiony w skardze zarzut naruszenia przepisów postępowania został błędnie sformułowany i w istocie odnosi się do wydania decyzji z naruszeniem prawa materialnego i jako taki został rozpatrzony.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można się zgodzić się z kasatorem, iż Sąd I instancji orzekając w sprawie dokonał błędnej wykładni art. 4 pkt 23 ustawy o drogach publicznych a w konsekwencji bezpodstawnie zakwestionował prawidłowość wyliczenia powierzchni reklamowej i kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi.
Zgodnie z tym przepisem termin "reklama" ma niewątpliwie znaczenie techniczno-prawne i winien być postrzegany na gruncie całej ustawy o drogach publicznych wedle następującej definicji: "reklama − nośnik informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie wraz z elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami, umieszczony w polu widzenia użytkowników drogi, niebędący znakiem w rozumieniu przepisów o znakach i sygnałach lub znakiem informującym o obiektach użyteczności publicznej ustanowionym przez gminę".
W świetle ustanowionej z woli ustawodawcy definicji pojęcie reklamy musi być uwzględniane szeroko (dura lex sed lex), bez pomijania jakiegokolwiek elementu zawartego w treści zacytowanego przepisu. W definicji ustawowej określono nie tylko, iż chodzi o "nośnik informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie", ale to sformułowanie połączono słowem "wraz", wskazując dalej także na elementy konstrukcyjne i zamocowania.
Prezentowanie zatem wprost (stricte) informacji nie jest jedynym wyznacznikiem, na podstawie którego oceniać trzeba zakres rozumienia pojęcia "reklama" na gruncie specyficznej regulacji zawartej w ustawie o drogach publicznych (zobacz wyrok NAS sygn. akt: II GSK 61/09, II GSK 811/08, II GSK 15/11, II GSK 694/10, II GSK 1202/10 czy WSA w Olsztynie sygn. akt II SA/Ol 92/08).
W skardze kasacyjnej zarzucono, że sporna pusta tablica informacyjna stanowi reklamę w rozumieniu tego przepisu.
W ocenie Sądu orzekającego Sąd I instancji prawidłowo przyjął, że sporna tablica nie spełnia definicji ustawowej reklamy, gdyż nie zawiera nośnika informacji wizualnej w jakiejkolwiek materialnej formie a jedynie elementy konstrukcyjne z zamocowaniami, umieszczony w polu widzenia użytkowników drogi, niebędacy znakiem w rozumieniu przepisów o znakach i sygnałach lub znakiem informującym o obiektach użyteczności publicznej.
Sąd orzekający podziela pogląd wyrażony w zaskarżonym wyroku, iż nie można stawiać znaku równości pomiędzy tablicą reklamową pusta a tablicą reklamową zawierającą konkretne treści. Nie wyklucza powyższe uznania, że tablica reklamowa (pusta) umieszczona na kiosku bez zezwolenia zarządcy drogi wyczerpuje przesłanki z art. 40 ust. 1 pkt 3 u.d.p. i stanowi podstawę naliczenia opłaty określonej w art. 40 ust. 12 według zasady z ust. 6 tego artykułu ale zgodnie z żądaniem strony czyli liczonej z uwzględnieniem rzutu poziomego. Nie było to jednak przedmiotem ustaleń organu ani oceny Sądu I instancji.
Nie można nie zgodzić się z argumentacją SKO podniesioną w skardze kasacyjnej, iż opłata za zajęcie pasa drogowego w celu umieszczenia reklamy jest niezależna od tego czy zostanie w nim umieszczone czy nie. Ta konstatacja nie przystaje do stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy. Czym innym jest obowiązek uiszczenia opłaty za prawo do umieszczenia reklamy a czym innym kara za jej umieszczenie bez zezwolenia.
Należy przypomnieć, że art. 40 ust. 6 u.d.p. określa zasadę ustalania opłaty za zajęcie pasa drogowego przez:
- umieszczenie w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego
- oraz reklam, niezależnie od tego czy umieszczający miał zezwolenie czy też nie. Istotne jest samo zajęcie pasa drogowego.
Następnie, w zależności od określenia tego, co zostało umieszczone w pasie ruchu ustala się opłatę jako iloczyn metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez, i tu następuje odmienność czynnika zależna od tego czy mamy do czynienia z obiektem budowlanym czy reklamą, liczby dni zajmowania pasa i stawki opłat za zajęcie 1m2 pasa drogowego. W przypadku obiektu budowlanego mnożnikiem jest rzut poziomy obiektu a w przypadku reklamy jej powierzchnia.
Mając na względzie powyższą regulację, zasadnie wskazał Sąd I instancji na pominięcie przez organy administracji rozważań, czy pusta tablica reklamowa, nośnik reklamy jest obiektem budowlanym w rozumieniu art. 40 ust. 6 u.d.p., a dopiero przy pozytywnej odpowiedzi na powyższe pytanie opłata za jej umieszczenie winna być liczona z uwzględnieniem powierzchni rzutu poziomego, co podnosiła Spółka w toku postępowania.
Z tych wszystkich względów skarga kasacyjna podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.
O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 204 § 1 p.p.s.a. w związku z § 6 pkt 5 i § 13 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).
Sędzia del. Sędzia NSA Sędzia NSA
Małgorzata Jużków Hanna Kamieńska Czesława Socha
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło