I SA/Lu 535/10
WyrokWSA w Lublinie2011-02-11
Skład orzekający: Danuta Małysz, Wojciech Kręcisz, Anna Kwiatek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania może być wydane przed prawidłowym rozpoznaniem wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania?Ratio decidendi
Postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest nieważne, jeśli zostało wydane przed prawidłowym rozpoznaniem wniosku o przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 162 § 1 i 2 oraz art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, organ odwoławczy musi najpierw rozpoznać wniosek o przywrócenie terminu, a dopiero potem może stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania.Stan faktyczny
Spółka "A" złożyła odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego, które zostało uznane przez Dyrektora Izby Skarbowej za wniesione po terminie. Spółka złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Organ odwoławczy odmówił przywrócenia terminu, stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Spółka zaskarżyła to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej; orzekł, że postanowienie to nie podlega wykonaniu w całości; zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz spółki "A" zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Małysz (sprawozdawca), Sędziowie WSA Wojciech Kręcisz,, NSA Anna Kwiatek, Protokolant Asystent sędziego Karolina Orłowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 11 lutego 2011r. sprawy ze skargi "A" spółki z o.o. w L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. orzeka, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz "A" spółki z o.o. w L. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2010r., nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że odwołanie A. od decyzji Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego z dnia 22 grudnia 2006r., nr [...], zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego w art.223 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 8 z 2005r., poz.60 ze zm./, który upłynął w dniu 31 stycznia 2007r.
W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że zgodnie z art.223 § 2 pkt 1 ordynacji podatkowej odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia stronie decyzji.
Stosownie do art.151 ordynacji podatkowej osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej pisma doręcza się w lokalu ich siedziby lub miejscu prowadzenia działalności – osobie upoważnionej do odbioru korespondencji. Przepisy art.146, art.148 § 2 pkt 1 i art.150 stosuje się odpowiednio.
Powołana wyżej decyzja Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego z dnia 22 grudnia 2006r., określająca A. zobowiązanie w podatku od towarów i usług za wrzesień 2005r. oraz ustalająca dodatkowe zobowiązanie podatkowe za ten miesiąc, zawierająca pouczenie co do terminu wniesienia środka odwoławczego, została doręczona Spółce w trybie art.150 § 2 ordynacji podatkowej w dniu 17 stycznia 2007r. Z umieszczonych na potwierdzeniu odbioru oraz kopercie adnotacji wynika, iż z powodu niemożności doręczenia przesyłki adresatowi w dniu 3 stycznia 2007r. pozostawiono przesyłkę na okres 14 dni do dyspozycji adresata w Urzędzie Pocztowym oddz. 55, a zawiadomienie o pozostawieniu pisma w Urzędzie Pocztowym umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej. W dniu 10 stycznia 2007r. przesyłkę awizowano powtórnie. Z uwagi na niepodjęcie przesyłki w terminie została ona w dniu 18 stycznia 2007r. zwrócona nadawcy, tj. Naczelnikowi Trzeciego Urzędu Skarbowego.
Stosownie zatem do art.150 § 2 ordynacji podatkowej decyzja, o której mowa, została doręczona Spółce z dniem 17 stycznia 2007r., tj. z upływem ostatniego dnia 14 dniowego okresu przechowywania jej w Urzędzie Pocztowym.
W związku z powyższym, zgodnie z art.223 § 2 pkt 1 ordynacji podatkowej, od dnia następnego, tj. od dnia 18 stycznia 2007r. rozpoczął bieg 14 dniowy termin do wniesienia odwołania od wymienionej decyzji. Termin ten upłynął z dniem 31 stycznia 2007r. Odwołanie w tym terminie nie zostało wniesione.
Pismem z dnia 23 marca 2007r. Spółka wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji z dnia 22 grudnia 2006r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia.
Postanowieniem z dnia 8 czerwca 2007r., nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego w art.223 § 2 pkt 1 ordynacji podatkowej.
Wyrokiem z dnia 24 października 2007r. w sprawie I SA/Lu 605/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę Spółki wniesioną na to postanowienie, jednak Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 czerwca 2009r., sygn.akt I FSK 372/08, uchylił wskazany wyrok sądu I instancji. Przekazując sprawę do ponownego rozpoznania Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że przed prawidłowym rozpoznaniem wniosku strony o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wadliwie zastosowany został przez organ odwoławczy art.228 § 1 pkt 2 ordynacji podatkowej, na podstawie którego stwierdzono uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez A.
Rozpoznając sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 30 września 2009r., sygn.akt I SA/Lu 468/09, uchylił postanowienie organu odwoławczego z dnia 8 czerwca 2007r. i za wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdził, że postanowienie to wydane zostało z istotnym naruszeniem art.228 § 1 pkt 2 ordynacji podatkowej, bo w warunkach odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania dokonanej z naruszeniem prawa.
W wyniku ponownego rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia 22 grudnia 2006r. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2010r., nr [...], odmówił przywrócenia terminu z uwagi na uchybienie przez stronę terminowi określonemu w art.162 § 2 ordynacji podatkowej.
Uwzględniając powyższe, Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że odwołanie wniesione zostało bez zachowania ustawowego terminu.
W skardze wniesionej na powyższe postanowienie A. wniosła o jego uchylenie i zarzuciła, że zostało wydane z naruszeniem art.122 w związku z art.228 § 1 pkt 2 ordynacji podatkowej przez przyjęcie, iż odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w art.223 § 2 pkt 1 tej ustawy bez uprzedniego dokładnego zbadania stanu sprawy, podczas gdy postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania może być wydane w sprawie, w której nie ma wątpliwości, że strona wniosła odwołanie po terminie, a także z naruszeniem art.162 § 1 i 2 ordynacji podatkowej przez uznanie, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony po upływie 7 dni od powzięcia wiadomości o przyczynie jego uchybienia /o fakcie istnienia decyzji/, bowiem na podstawie doręczonego w dniu 6 marca 2007r. upomnienia Spółka powinna wiedzieć, że została wydana decyzja podatkowa, gdy w treści upomnienia nie użyto nawet słowa "decyzja’.
W uzasadnieniu skargi strona odwołała się do treści art.162 § 1 i 2 ordynacji podatkowej i podniosła, że uruchomienie postępowania o przywrócenie terminu uzależnione jest od wniosku strony, a stwierdzenie przez organ odwoławczy uchybienia terminu do wniesienia odwołania winno być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego. Kwestionując ustalenia organu dokonane w przedmiocie zachowania terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jak też zawinienia strony w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania, stwierdziła ponownie, iż postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania może być wydane, gdy w sprawie nie ma wątpliwości, że strona wniosła odwołanie po terminie, a więc jedynie wówczas, gdy przekroczenie terminu jest oczywiste i po wyjaśnieniu ewentualnych wątpliwości, które mogą powstać po zgromadzeniu i analizie pełnego materiału dowodowego, zaś w niniejszej sprawie takie wątpliwości zachodzą.
Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi, jej zarzuty uznał za nieuzasadnione oraz podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu wraz z zawartą w nim argumentacją. W odpowiedzi na skargę podniósł, między innymi, że nie dokonał ustalenia, iż 7 dniowy termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania winien być liczony od dnia 6 marca 2007r., w którym W. P. odebrał upomnienie z dnia 27.02.2007r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia pod względem jego zgodności z prawem /art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm. i art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm,/ należy na wstępie podkreślić, że w sprawie niniejszej wydane zostały uprzednio prawomocne wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 czerwca 2009r., sygn.akt I FSK 372/08, i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lubinie z dnia 30 września 2009r., sygn.akt I SA/Lu 468/09. Z uzasadnień tych wyroków wynika, że gdy odwołanie od decyzji podatkowej wniesione zostało wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, to kwestią istotną dla oceny zgodności z prawem postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest zgodność z prawem rozstrzygnięcia w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia tegoż odwołania, tzn. prawidłowości zastosowania art.162 § 1 i 2 ordynacji podatkowej. Przed prawidłowym rozpoznaniem wniosku strony o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie jest bowiem możliwe prawidłowe zastosowanie art.228 § 1 pkt 2 ordynacji podatkowej.
Uwzględniając, że przytoczone poglądy i oceny prawne są w sprawie niniejszej wiążące na podstawie art.170 w związku z art.153 oraz powołanych przepisów w związku z art.193 ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, stwierdzić należy, iż skarga zasługuje na uwzględnienie.
Postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 16 kwietnia 2010r., nr [...], odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego z dnia 22 grudnia 2006r., nr [...], do którego odwołuje się zaskarżone postanowienie, zostało przez A. zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który wyrokiem z dnia 11 lutego 2011r., sygn.akt I SA/Lu 536/10, uchylił to postanowienie na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.c/ ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem stwierdził, że postanowienie to wydane zostało z naruszeniem art.187 § 1 i art.191 ordynacji podatkowej w związku z art.162 § 1 i 2 tej ustawy, tak co do ustalenia, że wniosek o przywrócenie terminu wniesiony został z uchybieniem terminu określonego w art.162 § 2 ordynacji podatkowej, jak i w zakresie ustalenia, że strona nie pozostaje bez winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania.
Wobec powyższego, w sytuacji, gdy postanowienie w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia 22 grudnia 2006r. wydane zostało z naruszeniem prawa, za dokonane z naruszeniem art.228 § 1 pkt 2 ordynacji podatkowej ocenić należy również stwierdzenie w formie postanowienia, że odwołanie to wniesione zostało z uchybieniem terminu określonego w art.223 § 2 pkt 1 powołanej ustawy.
Biorąc powyższe pod uwagę, zaskarżone postanowienie należało uchylić na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.c/ ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i na podstawie art.152 tej ustawy orzec, że postanowienie to nie podlega wykonaniu w całości.
Orzeczenie o kosztach postępowania znajduje uzasadnienie w art.200 i art.205 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z § 14 ust.2 pkt 1 lit.c/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu /Dz.U. Nr 163, poz.1349 ze zm./.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło