IV SA/Po 1080/10
WyrokWSA w Poznaniu2011-03-16
Skład orzekający: Donata Starosta, Ewa Kręcichwost-Durchowska, Izabela Bąk-Marciniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja wojewody o wniesieniu sprzeciwu wobec zgłoszenia robót budowlanych i nałożeniu obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę jest zasadna, gdy zgłoszenie nie zostało uzupełnione o decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach oraz czy sprzeciw wniesiony po upływie 30-dniowego terminu jest skuteczny?Ratio decidendi
Organ I instancji zasadnie wniósł sprzeciw wobec zgłoszenia robót budowlanych z powodu nieuzupełnienia zgłoszenia o decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach. Natomiast decyzja organu II instancji o wniesieniu sprzeciwu i nałożeniu obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę została wydana po upływie 30-dniowego terminu, co skutkuje jej nieważnością i uchyleniem przez sąd.Stan faktyczny
Skarżąca "A" Spółka z o.o. zgłosiła zamiar wykonania robót budowlanych polegających na instalacji urządzeń radiokomunikacyjnych na dachu budynku w P. Prezydent Miasta P. wniósł sprzeciw wobec zgłoszenia z powodu braku decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wojewoda uchylił decyzję Prezydenta i wniósł własny sprzeciw, nakładając obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. Skarżąca złożyła skargę do WSA, zarzucając naruszenia prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody W. z dnia [...] października 2010 r.; określił, że decyzja ta nie może być wykonana; zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę 757 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Donata Starosta (spr.) Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska WSA Izabela Bąk-Marciniak Protokolant st. sekr. sąd. Monika Zaporowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2011 r. sprawy ze skargi "A" Spółka z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody W. z dnia [...] października [...] r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. zasądza od Wojewody W. na rzecz Skarżącej "A" sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 757 zł (siedemset pięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [...] września 2010 r., nr [...] Prezydent Miasta P. (zwany dalej Prezydentem) działając na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j. Dz. U. 2006 r., nr 156, poz. 1118, ze zm., zwaną dalej pb, obecnie t. j. Dz. u. 2010 r., nr 243, poz. 1623 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz.U. 2000 r., nr 98, poz. 1071, ze zm., dalej kpa), po przeanalizowaniu zgłoszenia zamiaru wykonania robot budowlanych polegających na zainstalowaniu na dachu istniejącego budynku położonego w P. przy ul. [...] urządzeń radiokomunikacyjnych, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnych, złożonego przez "A" sp. z o.o., zgłosił sprzeciw co do zgłoszonego zamiaru wykonania wyżej opisanych robót budowlanych (k. 41 akt administracyjnych organu I instancji).
W odwołaniu z dnia [...] września 2010 r. "A" Sp. z o.o. zaskarżając powyższą decyzję w całości, zarzuciła jej naruszenie:
1) przepisu art. 30 ust. 2 pb poprzez jego zastosowanie i zgłoszenie sprzeciwu w sprawie zamiaru wykonania robot budowlanych w związku z nie uzupełnieniem wniosku o decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, podczas gdy wskazane braki zostały uzupełnione w drodze wyjaśnień, że żądane dokumenty nie są wymagane, a zatem nie zaktualizowała się kompetencja organu administracji do wniesienia przedmiotowego sprzeciwu,
2) naruszenie art. 71 ust. 2 Ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. 2008, nr 199, nr 1227 ze zm., zwana dalej ustawą o udostępnianiu informacji) poprzez dowolne i niczym nie uzasadnione ustalenie, że planowana inwestycja zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, podczas gdy przepisy nie kwalifikują rzeczonej stacji do takich przedsięwzięć,
3) naruszenie przepisów art. 107 § 1 i 3 k.p.a. oraz art. 77 § 4 k.p.a. poprzez niewskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a przede wszystkim nie rozpatrzeniu w całości zebranego materiału dowodowego, tj. nieodniesienie się do wyjaśnień skarżącego w przedmiocie braku obowiązku przedstawienia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia,
4) naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w sprawie oraz możliwości wypowiedzenia się co do zebranych materiałów i dowodów, tj. nieodniesienie się przez organ do przedłożonego przez skarżącego pisma uzasadniającego brak potrzeby decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych dla planowanej inwestycji,
5) naruszenie art. 7, 8 oraz 9 k.p.a., polegające na podejmowaniu rozstrzygnięć niezgodnych z prawem, co w żadnym stopniu nie sprzyja pogłębieniu zaufania wnioskodawcy do organów państwa.
Z uwagi na powyższe odwołujący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości (k. 2-5, 6-9 akt administracyjnych organu II instancji).
Decyzją z dnia [...] października 2010 r., nr [...], Wojewoda W. (zwany dalej Wojewodą) działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 30 ust. 5 i ust. 7 pkt 4 pb uchylił zaskarżoną decyzję Prezydenta z dnia [...] września 2010 r. w całości oraz wniósł sprzeciw wobec dokonanego przez odwołującego zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych nakładając obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie robót budowlanych objętych dokonanym zgłoszeniem.
W uzasadnieniu Wojewoda zwrócił uwagę, że zaskarżona decyzja nie została przez organ I instancji dostatecznie uzasadniona w oparciu o materiał dowodowy. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest ogólnikowe. Należy zauważyć, że także wcześniejsze nałożenie obowiązku uzupełnienia zgłoszenia o ostateczną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach nie zostało poparte przytoczeniem przepisów prawnych, które w sposób jednoznaczny wskazywałyby na konieczność przedłożenia takiego dokumentu. W ocenie zaś strony odwołującej się, planowane przedsięwzięcie nie zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko i w związku z tym, nie ma podstaw prawnych do żądania od zgłaszającego decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w ustawie o udostępnianiu informacji.
W ocenie organu odwoławczego, Prezydent nie wziął pod uwagę istotnej okoliczności sprawy tj. że obszar oddziaływania inwestycji wychodzi poza działki, do których zgłaszający posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Z załączonej dokumentacji wynika, że promieniowanie elektromagnetyczne wkraczać będzie na tereny sąsiadujące (zasięgi osi głównych wiązek promieniowania anten sektorowych zostały określone na 70 m), co w przyszłości może spowodować ograniczenie zabudowy tych terenów obiektami wysokimi z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi. W tym miejscu należy przytoczyć § 314 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2002 r., nr 75, poz. 690 ze zm.), zgodnie z którym budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi nie może być wzniesiony na obszarach stref, w których występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego, określonego w przepisach odrębnych dotyczących ochrony przed oddziaływaniem pól elektromagnetycznych. W ocenie organu odwoławczego, zamierzone przedsięwzięcie może wprowadzać ograniczenia, bądź spowodować zwiększenie ograniczeń i uciążliwości dla terenów sąsiednich. Dlatego organ II instancji wniósł w drodze decyzji sprzeciw wobec dokonanego zgłoszenia i nałożył na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę w trybie art. 30 ust. 7 pkt 4 pb. Kwestia oddziaływania inwestycji zostałaby szczegółowo zbadana w ramach postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę z udziałem zainteresowanych stron (art. 28 ust. 2 pb), co pozwoli na definitywne rozstrzygnięcie kwestii wystąpienia okoliczności, o których mowa w art. 30 ust. 7 pkt 4 pb. W ten sposób zostaną zabezpieczone interesy osób trzecich i zapewniona ochrona prawa do zabudowy nieruchomości, do której posiada się tytuł prawny, stosownie do art. 4 Prawa budowlanego (k. 12-14 akt administracyjnych organu II instancji).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia [...] listopada 2010 r. "A" Sp. z o.o. wniosła o uchylenie w całości decyzji Wojewody z dnia [...] października 2010 r. oraz poprzedzającej ja decyzji Prezydenta z dnia [...] października 2010 r. formułując następujące zarzuty naruszenia prawa:
1) art. 138 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 30 ust. 7 pkt 4 pb poprzez wniesienie sprzeciwu wobec dokonanego przez skarżącą zgłoszenia oraz nałożenie obowiązku uzyskania pozwolenia na wykonywanie robot budowlanych, które nie spowodują, wprowadzenia, utrwalenia bądź zwiększenia ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich,
2) błędy w ustaleniach faktycznych polegające na przyjęciu, że pola elektromagnetyczne będą emitowane w miejscach dostępnych dla ludności, a tym samym, że w przyszłości mogą spowodować ograniczenia lub uciążliwości dla terenów sąsiednich,
3) art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. 2008 r., nr 25, poz. 150 ze zm., zwaną dalej poś), poprzez uznanie za "miejsca dostępne dla ludności" takich miejsc, do których dostęp ludności jest niemożliwy bez posłużenia się sprzętem technicznym,
4) art. 5 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 4 pb poprzez błędne przyjęcie, że z uwagi na ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich w związku z wprowadzeniem, utrwaleniem bądź zwiększeniem ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich, konieczne jest przeprowadzenie postępowania w przedmiocie uzyskania pozwolenia na budowę z udziałem stron znajdujących się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji,
5) art. 7 w zw. z 77, art. 80 kpa, polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu materiału dowodowego i dowolnym ustaleniu, ze zgłoszone roboty spowodują wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich, mogących być przedmiotem zabudowy pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi,
6) art. 107 § 1 i 3 kpa, poprzez niewyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej decyzji, w szczególności niewyjaśnienie na czym organ oparł stwierdzenie, ze zgłoszone roboty spowodują wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich oraz że promieniowanie elektromagnetyczne wkraczać będzie na tereny sąsiadujące oraz powodować ograniczenie zabudowy w przyszłości (k. 3-10 akt sądowych).
W odpowiedzi na skargę z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...] Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując oraz ugruntowując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] października 2010 r. (k. 27-28 akt sądowych).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Złożona skarga zasługiwała na uwzględnienie, aczkolwiek z innych powodów, aniżeli przywołane w skardze.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej ppsa), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego. Wskazać również należy, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ppsa).
W rozpoznawanej sprawie skarżąca pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. skierowanym do Prezydenta, powołując się na art. 30 pb zgłosiła zamiar wykonania robót budowlanych polegających na zainstalowaniu na dachu istniejącego budynku mieszkalnego położonego w P. przy ul. [...] urządzeń radiokomunikacyjnych, w tym antenowych konstrukcji wsporczych i instalacji radiokomunikacyjnej wskazując na nieznaczne ich oddziaływanie na środowisko oraz obszary Natura 2000. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...], Prezydent działając na podstawie art. 30 ust. 2 pb zobowiązał skarżącą do uzupełnienia zgłoszenia przez dołączenie wskazanych w postanowieniu dokumentów. Skarżąca pismem z dnia 30 sierpnia 2010 r. wykonała obowiązki nałożone na nią w powyższym postanowieniu, za wyjątkiem przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, wykazując jednocześnie, że planowana inwestycja nie wymaga uzyskania takiej decyzji. Z uwagi na brak wykonania przez skarżącą wszystkich nałożonych na nią obowiązków, Prezydent decyzją z dnia [...] września 2010 r., nr [...] zgłosił sprzeciw odnośnie zamiaru wykonania przez skarżącą planowanej inwestycji. Na skutek złożonego przez skarżącą odwołania z dnia [...] września 2010 r. Wojewoda decyzją z dnia [...] października 2010 r., nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję Prezydenta z dnia [...] września 2010 r., zgłaszając jednocześnie własny sprzeciw wobec dokonanego przez skarżącą zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych oraz nakładając obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie robót budowlanych objętych dokonanym zgłoszeniem. W powyższym stanie faktycznym, nie budzącym wątpliwości Sądu oraz nie kwestionowanym przez którąkolwiek ze stron, skarżąca złożyła skargę do WSA formułując zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego oraz domagając się zbadania legalności podjętych w niniejszej sprawie rozstrzygnięć przez organy administracji publicznej.
Zgodnie z ogólną zasadą zamieszczoną w art. 28 ust. 1 pb, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 pb. Art. 29 pb określa przypadki, w których pozwolenie na budowę nie jest wymagane, art. 30 pb wskazuje, jakie roboty budowlane podlegają obowiązkowi zgłoszenia właściwemu organowi architektoniczno-budowlanemu, natomiast art. 31 pb dotyczy problematyki rozbiórki obiektów budowlanych. W tym miejscu wskazać należy, że zgłoszenie zamiaru budowy ma charakter wniosku wszczynającego postępowanie administracyjne, do którego mają zastosowanie przepisy kpa z uwzględnieniem szczególnej regulacji pb w zakresie istoty tego postępowania i formy rozstrzygnięcia sprawy w sytuacji, gdy organ nie sprzeciwia się realizacji inwestycji objętej zgłoszeniem. W ramach prowadzonego postępowania obowiązkiem organu jest ustalenie, z poszanowaniem przepisów kpa, czy zamierzona budowa lub roboty budowlane odpowiadają wymaganiom prawa i mogą być realizowane, czy też organ powinien nie dopuścić do realizacji danej budowy. Zgodnie z art. 30 ust. 2 pb, w zgłoszeniu należy określić rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych oraz termin ich rozpoczęcia. Do zgłoszenia należy dołączyć oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 pb oraz w zależności od potrzeb, odpowiednie szkice lub rysunki, a także pozwolenia, uzgodnienia i opinie wymagane odrębnymi przepisami. W razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia właściwy organ nakłada, w drodze postanowienia, na zgłaszającego obowiązek uzupełnienia, w określonym terminie, brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia – wnosi sprzeciw, w drodze decyzji.
W przedmiotowej sprawie podstawą do wniesienia przez organ sprzeciwu było nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie zgłoszenia poprzez niedostarczenie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wobec powyższego, w pierwszej kolejności należało w niniejszej sprawie ocenić, czy organ zasadnie, pomimo oświadczenia inwestora, że zgłoszenie nie dotyczy robót mogących znacząco oddziaływać na środowisko, po zobowiązaniu strony do dostarczenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wniósł sprzeciw. Zwolnieniu z obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 15 pb podlega m.in. instalowanie urządzeń na obiektach budowlanych. W wyniku zmian pb, dokonanych w art. 140 ustawy o udostępnieniu informacji, które weszły w życie z dniem 15 listopada 2008 r. (Dz. U. 2008 r., nr 199, poz. 1227), przestał obowiązywać art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. c pb, zgodnie z którym, zgłoszenia właściwemu organowi wymagało instalowanie na obiektach budowlanych urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, będących instalacjami w rozumieniu poś, zaliczanymi do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w rozumieniu tej ustawy. Ponadto mocą art. 140 pkt 3 lit. b ustawy o udostępnieniu informacji dodano ustęp 3 w art. 29 pb, stanowiący, że pozwolenia na budowę wymagają przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięcia mogące znacząco negatywnie oddziaływać na obszar Natura 2000, które nie są bezpośrednio związane z ochroną tego obszaru lub nie wynikają z tej ochrony, w rozumieniu ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji. Art. 59 ust.1 ustawy o udostępnieniu informacji stwierdza, że przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko:
1) planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko,
2) planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust.1 przywołanej ustawy.
Z kolei art. 59 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji stanowi, że realizacja planowanego przedsięwzięcia innego niż określone w ust. 1 wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, jeżeli: 1) przedsięwzięcie to może znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000, a nie jest bezpośrednio związane z ochroną tego obszaru lub nie wynika z tej ochrony,
2) obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000 został stwierdzony na podstawie art. 96 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji. W myśl natomiast art. 60 powołanej ustawy Rada Ministrów, uwzględniając możliwe oddziaływanie na środowisko przedsięwzięć oraz uwarunkowania, o których mowa w art. 63 ust. 1, określi w drodze rozporządzenia rodzaje przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, rodzaje przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, przypadki, gdy zmiany dokonywane w obiektach są kwalifikowane jako przedsięwzięcia, o których mowa w pkt 1 i 2. Powyższe rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko zostało wydane przez Radę Ministrów dnia 9 listopada 2010 r. (Dz. U. 2010 r., nr 213, poz. 1397). Zgodnie jednak z wynikającą z art. 133 § 1 ppsa zasadą orzekania przez sąd administracyjny wedle stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego aktu lub podjęcia zaskarżonej czynności, a wynikającego z akt sprawy (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006 r., str. 290), Sąd w składzie rozpoznającym niniejsza sprawę miał na względzie stan prawny obowiązujący w dniu wydania decyzji przez Wojewodę, tj. [...] października 2010 r. Dlatego zgodnie z art. 173 ust. 2 ustawy o udzieleniu informacji, do czasu wydania przepisów, o których mowa w art. 60 niniejszej ustawy:
1) za przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, określone w art. 59 ust. 1 pkt 1 niniejszej ustawy, uważa się określone w dotychczasowych przepisach przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, wymagające sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko,
2) za przedsięwzięcia mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, określone w art. 59 ust.1 pkt 2 niniejszej ustawy, uważa się określone w dotychczasowych przepisach przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko może być stwierdzony.
W sprawie znajdowało zatem zastosowanie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. 2004 r., nr 257, poz. 2573 ze zm., zwane dalej rozporządzeniem z 2004 r.). Zgodnie z §2 ust. 1 pkt 7 przywołanego aktu prawnego, wymóg bezwzględnego sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko dla instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych, z wyłączeniem radiolinii, emitujących pola elektromagnetyczne o zróżnicowanych częstotliwościach od 0,03 MHz do 300.000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi:
a) nie mniej niż 2.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 100 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
b) nie mniej niż 5.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
c) nie mniej niż 10.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
d) nie mniej niż 20.000 W.
W § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia z 2004 r. wskazano rodzaje przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, które mogą wymagać sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wymieniając instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, niewymienione w par 2 ust.1 pkt 7, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300.000 MHz, w których równoważna moc promieniowana izotropowo wyznaczona dla pojedynczej anteny wynosi:
a) nie mniej niż 15 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 5 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
b) nie mniej niż 100 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 20 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
c) nie mniej niż 500 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 40 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
d) nie mniej niż 1.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 70 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
e) nie mniej niż 2.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 150 m i nie mniejszej niż 100 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
f) nie mniej niż 5.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 200 m i nie mniejszej niż 150 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny,
g) nie mniej niż 10.000 W, a miejsca dostępne dla ludności znajdują się w odległości nie większej niż 300 m i nie mniejszej niż 200 m od środka elektrycznego, wzdłuż osi głównej wiązki promieniowania tej anteny;
Ustawodawca uzależnił zatem wymóg sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko od mocy promieniowania i odległości usytuowania danej instalacji od miejsc dostępnych dla ludności. Nie ulega wątpliwości, że nowelizacja pb, w stosunku do poprzedniego stanu prawnego, wprowadziła istotne zmiany, gdyż wykluczyła możliwość objęcia procedurą zgłoszeniową wszelkich prac budowlanych mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Powyższe oznacza, że obowiązkiem organu w aktualnym stanie prawnym jest ocena, czy prace budowlane objęte zamierzeniem inwestycyjnym polegające na instalacji urządzenia mogą znacząco oddziaływać na środowisko, czy też nie ma takiego zagrożenia. Oceny przedsięwzięcia w tym zakresie, organ powinien dokonywać samodzielnie, poprzez weryfikację zgłoszenia i załączonej do niego dokumentacji z zapisami rozporządzenia z 2004 r. A zatem organ, mając na uwadze art. 7 i 77 § 1 kpa powinien wyjaśnić w sposób wyczerpujący i nie budzący jakichkolwiek wątpliwości charakter planowanej inwestycji w kontekście zaliczenia jej do przedsięwzięć mogących oddziaływać na środowisko, ponieważ prawidłowe ustalenie charakteru inwestycji warunkuje dalsze postępowanie. Natomiast w sytuacji, kiedy zgłoszenie nie zawiera danych umożliwiających organowi dokonanie takiej oceny, to organ dążąc do należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy powinien wydać postanowienie o uzupełnieniu zgłoszenia w trybie art. 30 ust. 2 pb.
Inwestor odpowiadając na zobowiązanie w piśmie z dnia [...] sierpnia 2010 r. wskazał, że zgłoszenie nie dotyczy robót mogących znacząco oddziaływać na środowisko. W ocenie Sądu powyższe oświadczenie, co prawda sugeruje, że dla planowanej inwestycji nie będzie wymagane wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, to jednakże nie daje to całkowitej pewności, że planowane zamierzenie inwestycyjne nie zalicza się do przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko. Wynika to między innymi z treści zgłoszenia, że zamierzenie inwestycyjne obejmuje wykonanie robót budowlanych polegających na instalacji urządzeń telekomunikacyjnych na istniejącym obiekcie budowlanym. Wskazać należy, że przepis § 4 rozporządzenia z 2004 r. stanowi, że parametry tego samego rodzaju, charakteryzujące skalę przedsięwzięcia i odnoszące się do przedsięwzięć tego samego rodzaju, położonych na terenie jednego zakładu lub obiektu, istniejących i planowanych, sumuje się. Oznacza to więc konieczność zbadania powiązań z innymi przedsięwzięciami tego rodzaju, w szczególności kumulowania się oddziaływań wszystkich anten na wieży stacji bazowej. W zebranych materiałach brak jakiejkolwiek wzmianki na temat wzajemnego wpływu na siebie istniejących anten, co uzasadnia obawę odnośnie rzeczywistej mocy promieniowania wskazanej przez inwestora. Powyższe ustalenie w świetle wskazanych wyżej przepisów wpływa na ocenę stopnia oddziaływania inwestycji na środowisko.
Jak wskazano już wyżej organ po otrzymaniu zgłoszenia powinien wyjaśnić w sposób wyczerpujący i nie budzący jakichkolwiek wątpliwości charakter planowanej inwestycji w kontekście zaliczenia jaj do przedsięwzięć mogących oddziaływać na środowisko. Skoro w niniejszej sprawie przedłożona wraz z zgłoszeniem dokumentacja nie pozwalała na jednoznaczne ustalenia charakteru planowanej inwestycji, to organ zasadnie postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r. nałożył na stronę obowiązek dostarczenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Powyższy dokument pozwoliłby organowi na jednoznaczne ustalenie charakteru planowanej inwestycji w kontekście zaliczenia jej do przedsięwzięć mogących oddziaływać na środowisko. Dlatego uchybienia przepisom postępowania przez organ I instancji polegające na skrótowym uzasadnieniu decyzji z dnia [...] września 2010 r. należy uznać za nie mające istotnego wpływu na wynik sprawy. Stan faktyczny sprawy nie budził bowiem wątpliwości, że powodem złożenia sprzeciwu był brak uzupełnienia zgłoszenia o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizacje przedsięwzięcia. W świetle przeprowadzonych powyżej rozważań organ I instancji żądając przedłożenia przez skarżącą powyższej decyzji nie uchybił art. 30 ust. 5 pb, gdyż dopiero przeprowadzenie określonych badań dotyczących wpływu na środowisko planowanej inwestycji oraz w następstwie tego, wydanie przedmiotowej decyzji w sposób autorytatywny określi rzeczywiste znaczenie inwestycji dla ochrony środowiska.
Zatem skoro w niniejszej sprawie skarżąca w zakreślonym terminie nie uzupełniła zgłoszenia to organ I instancji zasadnie na podstawie art. 30 ust. 2 pb wniósł sprzeciw.
Natomiast w zakresie decyzji organu II instancji, należy wskazać, że organ ten uchylając decyzję organu I instancji i korzystając z dyspozycji art. 30 ust. 7 pkt 4 pb wniósł własny sprzeciw i nałożył na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie robót budowlanych objętych dokonanym zgłoszeniem. Zgodnie z treścią tego przepisu właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji o której mowa w ust. 5, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Z kolei zgodnie z art. 124 ust. 2 poś, przez miejsca dostępne dla ludności rozumie się wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego. Jednakże należy podkreślić, że do wykonania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia (art.30 ust. 5 pb). Przyjmuje się w orzecznictwie i piśmiennictwie, że początkowym dniem biegu trzydziestodniowego terminu jest dzień następny po dniu, w którym dokonano zgłoszenia, bądź – w przypadku nałożenia obowiązku uzupełnienia zgłoszenia – dzień następny po dniu, w którym zgłoszenie zostało uzupełnione, albo dzień następny po bezskutecznym upływie terminu wskazanego w postanowieniu nakładającym obowiązek uzupełnienia zgłoszenia (wyrok NSA z 12 grudnia 2006 r. sygn. akt II OSK 79/06, Prawo budowlane. Komentarz, red. Z. Niewiadomski, Warszawa 2009, str.376,379 i powołane tam orzecznictwo; Procedura zgłoszenia robót budowlanych, B. Majchrzak, Warszawa 2008, str.132). Termin trzydziestodniowy określony w art. 30 ust. 5 pb, ma charakter zawity i z uwagi, że jest to termin prawa materialnego, który jako taki nie może być przedłużony, a jego przekroczenie skutkuje pozbawieniem organu kompetencji do wniesienia sprzeciwu (wyrok NSA z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt II OSK 1674/08, lex nr 573598, wyrok NSA z dnia 16 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 193/08, lex nr 526560. Zob. też Prawo budowlane. Komentarz, red. Z. Niewiadomski, Warszawa 2009 r., str. 380). Po upływie tego terminu właściwy przedmiotowo organ traci kompetencję do wydania decyzji w sprawie sprzeciwu.
Mając powyższe na uwadze trzeba przyjąć, że w niniejszej sprawie termin trzydziestodniowy zastrzeżony dla wniesienia sprzeciwu zaczął swój bieg w dniu [...] sierpnia 2010 r., tj. następującym po dniu, w którym skarżąca dokonała uzupełnienia zamiaru zgłoszenia wykonania robót budowlanych (tak zob. wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2009 r., sygn. akt II OSK 574/08, lex nr 555017, wyrok NSA z dnia 20 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 207/08, lex nr 516061). Decyzja więc organu II instancji z dnia [...] października 2010 r., uchylająca decyzję organu I instancji z dnia [...] września 2010 r. i zawierająca własny sprzeciw wydana została z opóźnieniem, z uchybieniem 30 dniowego terminu do jego wniesienia. A zatem nie mogła się ostać w obrocie prawnym. Ponadto należy podkreślić, że organ odwoławczy nie może na podstawie art.138 § 2 kpa uchylić decyzji o wniesieniu sprzeciwu i przekazać sprawy do ponownego rozpatrzenia z możliwością ponownego wniesienia sprzeciwu, w sytuacji gdy upłynął termin do jego wniesienia (tak wyrok WSA w Kielcach z dnia 29 grudnia 2009r., II SA/Ke 688/09).
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 par 1 pkt 1 lit. a i c orzekł jak w punkcie I wyroku uchylając decyzję organu II instancji.
Ponownie rozpoznając niniejsza sprawę organ II instancji powinien w oparciu o przeprowadzoną powyżej wykładnię pb, ustawy o udostępnianiu informacji oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. 2010 r., nr 213, poz. 1397) ocenić zasadność zgłoszonego przez Prezydenta w decyzji z dnia [...] września 2010 r. sprzeciwu. W tym miejscu wymaga dopowiedzenia, że w dalszym etapie postępowania, po ewentualnym uzyskaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach organ powinien rozważyć kwestię zasadności uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji w świetle przepisu art. 29 ust. 3 pb.
W punkcie II wyroku Sąd działając na podstawie art. 152 ppsa określił, ze zaskarżona decyzja nie może zostać wykonana.
O kosztach postępowania Sąd orzekł w punkcie III wyroku na podstawie art. 200 ustawy ppsa zasądzając od organu na rzecz skarżącego zwrot uiszczonego wpisu sądowego w wysokości 500 zł oraz zwrot kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 257 zł na podstawie § 18.1 pkt 1 c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło