II GSK 2055/11
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2013-03-13
Skład orzekający: Janusz Zajda, Zofia Borowicz, Jacek Czaja
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy toczące się postępowanie karne o przestępstwo umyślne stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w postępowaniu o wydanie licencji pracownika zabezpieczenia technicznego drugiego stopnia, uzależnionej od niekaralności za przestępstwo umyślne?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że toczące się postępowanie karne o przestępstwo umyślne stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w postępowaniu o wydanie licencji pracownika zabezpieczenia technicznego drugiego stopnia. Ustawa o ochronie osób i mienia uzależnia wydanie licencji od niekaralności za przestępstwo umyślne, a wynik postępowania karnego ma decydujący wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie administracyjnej, co uzasadnia zawieszenie postępowania administracyjnego.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Komendanta Głównego Policji o zawieszeniu postępowania w sprawie wydania licencji pracownika zabezpieczenia technicznego drugiego stopnia. Sąd uznał, że samo prowadzenie postępowania karnego o przestępstwo umyślne nie przesądza o obowiązku zawieszenia postępowania administracyjnego, gdyż nie jest to jedyny warunek przyznania licencji. Komendant Główny Policji złożył skargę kasacyjną, zarzucając sądowi I instancji błędną wykładnię przepisów dotyczących zagadnienia wstępnego i uzależnienia wydania licencji od niekaralności.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zajda Sędzia NSA Zofia Borowicz (spr.) Sędzia del. WSA Jacek Czaja Protokolant Monika Tutak-Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2013 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Komendanta Głównego Policji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 7 czerwca 2011 r. sygn. akt VI SA/Wa 785/11 w sprawie ze skargi Z. H. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie wydania licencji pracownika zabezpieczenia technicznego 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W.; 2. zasądza od Z. H. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego
Objętym skargą kasacyjną wyrokiem z dnia 7 czerwca 2011 r., sygn. akt VI SA/Wa 785/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. po rozpoznaniu sprawy ze skargi Z. H. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania uchylił zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim mocy postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w G.; stwierdził, że uchylone postanowienia nie podlegają wykonaniu; zasądził na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.
Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia:
Wydział Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji w G., na wniosek skarżącego w dniu [...] października 2010 r. wszczął postępowanie w sprawie wydania licencji pracownika technicznego drugiego stopnia.
W toku prowadzonego postępowania Komendant Komisariatu Policji III w G. postanowieniem z dnia [...] października 2010 r., nr [...] pozytywnie zaopiniował skarżącego w sprawie wydania licencji. Nadto, w ramach prowadzonego postępowania uzyskano informację, że skarżący nie figuruje w Kartotece Karnej Krajowego Rejestru Karnego.
Sąd Okręgowy w G. pismem z dnia 25 listopada 2010 r. poinformował organ, że sprawa karna prowadzona z oskarżenia publicznego przeciwko skarżącemu (sygn. akt IV K 127/09) o przestępstwo umyślne kwalifikowane z art. 265 § 1 kodeksu karnego jest nadal w toku, a kolejny termin rozprawy został wyznaczony na dzień [...] grudnia 2010 r.
Komendant Wojewódzki Policji w G. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2010 r., nr [...] powołując się na art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.) w związku z art. 123 § 1, art. 124 § 1 oraz art. 268a k.p.a. zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie wydania licencji skarżącemu – licencji pracownika zabezpieczenia technicznego drugiego stopnia. Wobec postawienia skarżącemu zarzutu popełnienia przestępstwa w ocenie organu zaistniała przesłanka obligująca organ do zawieszenia z urzędu postępowania w sprawie wydania skarżącemu licencji.
Komendant Główny Policji postanowieniem z dnia [...] lutego 2011 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji. Organ podniósł, że w myśl art. 29 ust. 2 w związku z art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (Dz.U. z 2005 r. Nr 145, poz. 1221 ze zm., dalej: ustawa o ochronie), o licencję pracownika zabezpieczenia technicznego drugiego stopnia może ubiegać się osoba, która nie była skazana prawomocnym orzeczeniem za przestępstwo umyślne. Biorąc pod uwagę, że skarżącemu został postawiony zarzut popełnienia czynu z art. 265 § 1 k.k., który stanowi przestępstwo umyślne, rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego (art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.) w kwestii odpowiedzialności karnej skarżącego jest niezbędne dla zastosowania przepisów cyt. ustawy, a tym samym wydania decyzji administracyjnej co do istoty sprawy. Nadto organ powołując się na dyspozycję art. 2 ust 6 ustawy o ochronie stwierdził, że pracownicy zabezpieczenia technicznego drugiego stopnia należą do kategorii pracowników ochrony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. uznając skargę za zasadną wskazał, że zgodnie z art. 29 ust. 2 ustawy o ochronie, o licencję pracownika zabezpieczenia technicznego drugiego stopnia może ubiegać się osoba, która spełnia warunki, o których mowa w art. 26 ust. 2 pkt 1, 2, 4 i 5, – między innymi nie była skazana prawomocnym orzeczeniem za przestępstwo umyślne.
W ocenie Sądu prowadzenie postępowania karnego wobec skarżącego o czyn z art. 265 § 1 k.k. nie przesądza o obowiązku zawieszenia postępowania (art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.) o wydanie licencji, gdyż sam fakt skazania za przestępstwo umyślne winien być badany łącznie z innymi przesłankami z art. 29 ust. 2 i ust. 3 pkt 1 ustawy o ochronie i nie będzie jedynym warunkiem przesądzającym o przyznaniu bądź odmowie przyznania skarżącemu licencji. Fakt ten musi być uwzględniony w toku opiniowania na potrzeby prowadzonej procedury.
Zdaniem Sądu, choć skarżący został postawiony w obliczu zarzutu popełnienia przestępstwa, to jednak aktualny na dzień rozpoznawania niniejszej skargi etap toczącej się sprawy karnej, z punktu widzenia przesłanek warunkujących wydanie skarżącemu licencji, nie mieści się w kategorii zagadnienia wstępnego, o którym mowa w ww. przepisie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Według Sądu, nie zachodzi bowiem związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej w przedmiocie wydania licencji, a zagadnieniem wstępnym. Organ błędnie uzależnił wydanie licencji skarżącemu od rozstrzygnięcia sądu karnego. Winien był przeprowadzić postępowanie z wniosku skarżącego o wydanie licencji pracownika zabezpieczenia technicznego II stopnia i zakończyć je wydaniem rozstrzygnięcia. Natomiast w sytuacji powzięcia wiadomości o zaistnieniu braku spełniania przez skarżącego warunków, o których mowa w art. 26 ust. 2 pkt 1, 4 i 5 oraz ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy o ochronie, w tym między innymi w razie skazania prawomocnym orzeczeniem za przestępstwo umyślne, winien był cofnąć przyznaną skarżącemu licencję.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Komendant Główny Policji wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w W. oraz zasądzenie na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na przyjęciu, iż wynik toczącej się przeciwko Z. H. sprawy karnej o czyn z art. 265 § 1 k.k., nie przesądza o obowiązku zawieszenia przez organ postępowania prowadzonego w przedmiocie wydania licencji i z punktu widzenia przesłanek warunkujących wydanie skarżącemu licencji, nie mieści się w kategorii zagadnienia wstępnego, podczas gdy ustawa o ochronie osób i mienia uzależnia wydanie licencji od niekaralności za przestępstwo umyślne, a wynik toczącej się sprawy karnej stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Wnoszący skargę kasacyjną organ wskazał, że zagadnieniem wstępnym jest tylko takie postępowanie którego wynik wpłynie na treść rozstrzygnięcia w sprawie administracyjnej. Pomiędzy rozstrzygnięciem zapadłym przed sądem lub innym organem a rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej musi zachodzić stosunek zależności. W ocenie organu w niniejszej sprawie zachodzi związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sądu powszechnego, a rozstrzygnięciem organów Policji ponieważ wynik postępowania karnego bezpośrednio wpłynie na treść rozstrzygnięcia w sprawie administracyjnej.
W stanie faktycznym sprawy ów stosunek zależności zachodzi, gdyż przepis art. 29 ust. 2 ustawy o ochronie nakłada na organ prowadzący postępowanie w przedmiocie wydania licencji obowiązek ustalenia faktu niekaralności za przestępstwo popełnione umyślnie. Sprawa administracyjna może zostać rozstrzygnięta odmiennie w przypadku prawomocnego skazania skarżącego za zarzucany mu czyn, jak również w przypadku uniewinnienia go od zarzutu jego popełnienia. Nie może budzić wątpliwości w świetle ustawy o ochronie, że niespełnienie przesłanki niekaralności za przestępstwo umyślne wywołuje skutek w postaci odmowy wydania licencji.
W ocenie skarżącego organu Sąd pierwszej instancji pominął regulację zawartą w art. 32 ustawy o ochronie. Zgodnie z art. 32 ust 1 tej ustawy właściwy organ w przypadku powzięcia wiadomości o wszczęciu postępowania karnego przeciwko pracownikowi ochrony o przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu i mieniu, zawiesza prawa wynikające z licencji do czasu wydania prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie. W myśl art. 32 ust. 2 ustawy o ochronie, w przypadku powzięcia wiadomości o wszczęciu postępowania karnego przeciwko pracownikowi ochrony o przestępstwo inne niż wymienione w ust. 1 właściwy organ może zawiesić prawa wynikające z licencji do czasu wydania prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie.
W świetle powyższej regulacji przyjęcie koncepcji, iż wynik postępowania karnego nie stanowi zagadnienia wstępnego w postępowaniu w przedmiocie wydania licencji doprowadziłoby do sytuacji, w której organ Policji pomimo powzięcia wiadomości o toczącym się postępowaniu karnym, zobowiązany byłby wydać wnoszącemu licencję, pobrać z tego tytułu opłatę, a następnie rozważyć potrzebę zawieszenia praw wynikających z licencji wziąwszy pod uwagę specyfikę zawodu pracownika ochrony, konieczność zagwarantowania zaufania publicznego itp.
Na zakończenie organ wskazał, że skoro ustawa o ochronie osób i mienia uzależnia wydanie licencji od niekaralności za przestępstwo umyślne, zaś skarżący został w obliczu takiego właśnie zarzutu postawiony, to wynik toczącej się sprawy karnej mieści się w kategorii zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zachodzi bowiem związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej w przedmiocie wydania licencji, a zagadnieniem wstępnym. W razie prawomocnego skazania za przestępstwo umyślne skarżący nie mógłby otrzymać licencji, nie czyniąc zadość jednemu z bezwzględnych warunków, od których spełnienia ustawa uzależnia jej wydanie.
Z. H. wniósł o odrzucenie skargi ewentualnie o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
Istota sporu w sprawie dotyczy tego, czy w postępowaniu w sprawie wydania licencji pracownika technicznego drugiego stopnia, prowadzonym na podstawie ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie mienia i osób, toczące się wobec skarżącego postępowanie karne o przestępstwo umyślne, stanowi zagadnienie prejudycjalne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
W myśl ostatnio powołanego przepisu organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Przewidziana w tym przepisie sytuacja polega na bezwzględnym uzależnieniu rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji od uprzedniego rozstrzygnięcia wstępnego zagadnienia prawnego. Szerokie ujęcie wymienionej w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. przesłanki zawieszenia wiąże z rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego nie tylko wydanie decyzji (tak jak np. art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c.) ale także samo "rozpatrzenie" sprawy, a więc dokonywanie ustaleń prawnych i faktycznych oraz ocenę materiałów dowodowych poprzedzających wydanie decyzji (por. wyrok NSA z 22 grudnia 1993 r., SA/Wa 1160/93, opubl. ONSA 1995, nr 1, poz. 21, Lex nr 10548).
Przyjmuje się, że treścią zagadnienia wstępnego jest wypowiedź co do uprawnienia lub obowiązku stosunku lub zdarzenia prawnego albo innych jeszcze okoliczności mających znaczenie prawne (B. Graczyk, O niektórych zagadnieniach prejudycjalności w orzecznictwie administracyjnym, ZNUŁ, NH-S, Seria I 1965, nr 38, s. 92 oraz G. Łaszczyca w: A. Matan, Cz. Martysz, G. Łaszczyca, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Lex 2012 i powołane tam orzecznictwo). Oznacza to, że bez rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe. Musi zatem istnieć związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym. O takiej zależności przesądza treść przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej. Powyższa zależność musi być bezpośrednia. Chodzi o uzupełnienie okoliczności sprawy elementem, którego przed zawieszeniem postępowania jeszcze w ogóle nie było. Gdy w sprawie wyłania się zagadnienie, które wykazuje jedynie pośredni związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie ma ono charakteru zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Mogą wiązać się z nim określone skutki, ale powstanie takiego zagadnienia nie rodzi obowiązku zawieszenia postępowania administracyjnego. Powyższe oznacza, że odpowiedzi na pytanie czy w okolicznościach konkretnej sprawy występuje kwestia prejudycjalna o której mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. należy poszukiwać w treści przepisów prawa materialnego administracyjnego znajdujących w niej zastosowanie.
W świetle ustawy o ochronie osób i mienia (art. 2 pkt 6) pracownikiem ochrony jest osoba posiadająca licencję pracownika ochrony fizycznej lub licencję pracownika zabezpieczenia technicznego i wykonująca zadania ochrony w ramach wewnętrznej służby ochrony albo na rzecz przedsiębiorcy, który uzyskał koncesję na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie ochrony osób i mienia lub osobę wykonującą zadania ochrony w zakresie niewymagającym licencji. Ustawa o ochronie osób i mienia nakłada na pracownika ochrony obowiązek spełnienia szczegółowych przesłanek stanowiących gwarancję prawidłowego wykonywania czynności przewidzianych tą ustawą, a w przypadku ich niespełnienia przewiduje obligatoryjne sankcje w postaci odmowy wydania, zawieszenia praw lub cofnięcia licencji. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 17 grudnia 2003 r. (sygn. akt S 15/02, OTK ZU-A 2003, nr 9, poz. 103) podkreślił, że z uwagi na charakter działalności gospodarczej z zakresu świadczenia usług ochrony i mienia, specyfikę wykonywanej pracy przez pracownika ochrony, konieczność zagwarantowania zaufania publicznego, zawód pracownika ochrony powinien się odznaczać szczególną przejrzystością. Osoby go wykonujące powinny być transparentne i uczciwe. Służy temu wymóg uzyskania licencji. Zaś konstytucyjna zasada niewinności zawarta w art. 42 ust. 3 Konstytucji RP nie może być rozumiana tak jakby ograniczała czy uniemożliwiała sprawowanie kontroli nad tą działalnością gospodarczą.
Zgodnie z art. 29 ust. 2 ustawy o ochronie o wydanie licencji pracownika zabezpieczenia technicznego drugiego stopnia może ubiegać się osoba, która spełnia warunki, o których mowa w art. 26 ust. 2 pkt 1, 2, 4 i 5. Warunkiem określonym w art. 26 ust. 2 pkt 5 tej ustawy jest by ubiegający się o licencję nie był skazany prawomocnym orzeczeniem za przestępstwo umyślne. Jest to oczywiście jeden z warunków, które musi spełniać osoba ubiegająca się o licencję, o której mowa w art. 29 ust. 1 ustawy o ochronie, a które szczegółowo zostały określone przepisami tej ustawy. Zgodnie bowiem z art. 31 ust. 1 ustawy o ochronie organ odmawia wydania licencji, jeżeli osoba nie spełnia warunków, o których mowa m.in. w art. 29 ust. 2 i 3. Z regulacji zawartych w art. 29, art. 31 ust. 1, art. 31 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie mienia, wynika, że określony w art. 26 ust. 2 pkt 5 tej ustawy wymóg niekaralności za przestępstwo umyślne obowiązuje tak na etapie ubiegania się o licencję jak też trwa po jej uzyskaniu. Uzależnienie uzyskania licencji pracownika ochrony od przesłanki niekaralności za przestępstwo umyślne ma na celu stworzenie gwarancji prawidłowego prowadzenia działalności z zakresu ochrony osób i mienia, zgodnie z interesem publicznym.
Niesporne w sprawie jest, że w dacie wydania zaskarżonego postanowienia, przeciwko skarżącemu toczyło się postępowanie karne o przestępstwo umyślne z art. 265 § 1 k.k., tj. o przestępstwo, o którym mowa w art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie.
Zaskarżonym postanowieniem organ zawiesił postępowanie w sprawie o wydanie licencji, gdyż uznał, że postawiony skarżącemu zarzut popełnienia przestępstwa umyślnego stanowi rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego w kwestii odpowiedzialności karnej i jest to niezbędne dla zastosowania przepisów ustawy o ochronie mienia i wydania decyzji administracyjnej, a to z uwagi na treść art. 29 ust. 2 w zw. z art. 26 ust. 2 pkt 5 tejże ustawy.
Sąd I instancji nie zgodził się ze stanowiskiem organów. Uznał, że dla spełnienia przesłanek skutkujących wydaniem licencji sam fakt prowadzenia przez sąd karny sprawy przeciwko skarżącemu podejrzanego o popełnienie czynu z art. 265 § 1 k.k. jest uwzględniany w toku prowadzonej procedury i badany łącznie z innymi przesłankami wymienionymi w art. 29 ust. 2 i ust. 3 pkt 1 ustawy o ochronie, a więc nie jest jedynym warunkiem przesądzającym o przyznaniu bądź odmowie przyznania skarżącemu licencji. Fakt skazania za przestępstwo umyślne musi być, według Sądu, uwzględniony w toku opiniowania na potrzeby ww. procedury. Przy czym ocena ta nie może ograniczać się tylko i wyłącznie do tego jednego zdarzenia.
Z takim poglądem nie sposób się zgodzić. Treść art. 29 ust. 2 w zw. z art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie jednoznacznie wskazuje, że ustawa ta uzależnia wydanie licencji od niekaralności za przestępstwo umyślne.
W orzecznictwie sądowym podkreśla się, że niekaralność za przestępstwo umyślne jest odrębną samodzielną przesłanką, którą organ właściwy w sprawie wydania licencji bierze pod uwagę na podstawie art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie.
Jeżeli osoba nie spełnia warunku niekaralności za przestępstwo umyślne (art. 26 ust. 2 pkt 5) nie ma potrzeby przedstawiania dowodów na spełnienie wymagań z art. 26 ust. 3 ustawy o ochronie (por. wyrok NSA z dnia 17 maja 2007 r., II GSK 1/07, Lex nr 351045, wyrok WSA w Lublinie z dnia 4 czerwca 2009 r., sygn. akt III SA/Lu 116/09, Lex nr 563913). Także w powołanym wyżej wyroku z dnia 17 grudnia 2003 r., sygn. akt SK 15/02 Trybunał Konstytucyjny zwrócił uwagę, że niekaralność za przestępstwo umyślne wskazane w art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie, to podstawowy wymóg wobec osoby, która chce wykonywać zawód pracownika ochrony i jest stałym warunkiem uniemożliwiającym prowadzenie tego rodzaju aktywności zawodowej.
Z uwagi na treść art. 29 ust. 2 i ust. 3 pkt 1 ustawy o ochronie mienia w zw. z art. 26 ust. 2 pkt 5 i ust. 3 pkt 1 tej ustawy stwierdzić należy, że w postępowaniu o wydanie licencji przesłanki niekaralności za przestępstwo umyślne oraz posiadanie nienagannej opinii wydanej przez właściwy organ mają charakter samoistny i niezależny od siebie. Zatem pogląd Sądu I instancji w powyższej kwestii należy uznać za błędny.
Argumentacja Sądu przedstawiona na poparcie prezentowanego stanowiska dowodzi o niezrozumieniu procedury wymaganej przy rozpoznawaniu wniosku o wydanie licencji, a także błędnej wykładni art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Ten ostatnio powołany przepis za zagadnienie wstępne traktuje też okoliczności mające znaczenie prawne. Przepis ten zawieszenie postępowania wiąże także z rozpatrzeniem sprawy rozumianym jako dokonywanie ustaleń prawnych i faktycznych oraz oceną materiału dowodowego poprzedzających wydanie decyzji, a nie tylko z samym wydaniem decyzji. Zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. zachodzi więc w sytuacji, gdy w ramach stanu faktycznego stanowiącego podstawę faktyczną rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej występuje jako jego element kwestia, której uprzednie rozstrzygnięcie warunkuje rozpatrzenie sprawy administracyjnej, gdy jednocześnie do rozstrzygnięcia tej kwestii nie jest właściwy organ rozpoznający sprawę administracyjną, lecz inny organ lub sąd.
W dotychczasowym orzecznictwie sądowym prezentowany był pogląd, iż istnieje związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a zagadnieniem wstępnym w sytuacji, gdy ustawa uzależnia wydanie licencji od niekaralności za przestępstwo umyślne, zaś starający się o taką licencję został postawiony pod takim zarzutem. Wynik toczącego się postępowania karnego będzie miał zatem decydujący wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie administracyjnej i będzie mieścił się w kategoriach zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., bowiem w przypadku skazania prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne, starający się o licencję nie będzie spełniał przesłanki wymaganej przepisami ustawy do wydania takiej licencji (por. wyrok WSA z dnia 30 sierpnia 2001 r., sygn. akt II SA 1982/00, lex nr 54554, wyrok NSA z dnia 13 czerwca 2007 r., sygn. akt II GSK 66/07, lex nr 338448, wyrok WSA w W. z dnia 4 października 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 1908/06 – baza orzeczeń nsa.gov.pl)
W rozpoznawanej sprawie z uwagi na treść art. 29 ust. 2 ustawy o ochronie organ zobowiązany był ustalić, czy skarżący spełnia przesłankę warunkującą ubieganie się o wydanie licencji określoną w art. 26 ust. 2 pkt 5 tej ustawy, tzn. czy spełnia warunek niekaralności za przestępstwo umyślne.
W tej kwestii organ dysponował stosownymi dowodami, na podstawie których zobowiązany był rozstrzygnąć czy przesłanka niekaralności została spełniona przez ubiegającego się o wydanie licencji, czy też okoliczność obejmująca ustalenie karalności bądź niekaralności wnioskodawcy za przestępstwo umyślne jest przedmiotem postępowania przed właściwym organem (sądem karnym). Stanowisko w tym zakresie zostało zawarte w zaskarżonym postanowieniu. To stanowisko powinno podlegać ocenie Sądu I instancji przez pryzmat przedstawionej powyżej przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładni art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w związku z art. 29 ust. 2 w zw. z art. 26 ust. 2pkt 5 ustawy o ochronie. Sąd I instancji w powyższym zakresie nie rozpoznał sprawy z uwagi na błędną wykładnię art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 29 ust. 2 ustawy o ochronie. Z tych zatem przyczyn zarzut skargi kasacyjnej należało uznać za usprawiedliwiony.
Z przyczyn wyżej wskazanych Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na mocy art. 185 § 1 p.p.s.a., a rozstrzygnięcie o kosztach postępowania uzasadnia art. 203 pkt 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło