I SA/Sz 383/11

WyrokWSA w Szczecinie2011-06-08

Skład orzekający: Alicja Polańska, Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka, Kazimierz Maczewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka z o.o. z wyłącznym udziałem gminy, która otrzymała nieruchomość w użyczenie od gminy na czas remontu i przystosowania jej do celów statutowych, uzyskuje przychód podatkowy z tytułu nieodpłatnego świadczenia, jeśli w okresie remontu nie pobierała pożytków z nieruchomości?
Ratio decidendi
Spółka z o.o. z wyłącznym udziałem gminy, która otrzymała nieruchomość w użyczenie od gminy, uzyskuje przychód podatkowy z tytułu nieodpłatnego świadczenia, nawet jeśli nieruchomość była w remoncie i nie przynosiła pożytków w okresie używania. Prawo do bezpłatnego używania rzeczy stanowi przysporzenie majątkowe, które podlega opodatkowaniu, chyba że podatnik jest spółką użyteczności publicznej, co w tym przypadku nie miało miejsca.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. z wyłącznym udziałem gminy wystąpiła o interpretację indywidualną dotyczącą opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych przychodu z tytułu nieodpłatnych świadczeń. Spółka otrzymała od gminy w użyczenie nieruchomość, która była remontowana i przystosowywana na jej potrzeby. Spółka pełniła rolę inwestora zastępczego. Po zakończeniu remontu spółka rozpoczęła użytkowanie części pomieszczeń, a pozostałą część zamierza wynająć. Spółka kwestionowała uznanie przez organ podatkowy, że w okresie remontu uzyskała nieodpłatne świadczenie, argumentując, że nieruchomość nie nadawała się do użytkowania i ponosiła koszty związane z remontem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska, Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka,, Sędzia WSA Kazimierz Maczewski (spr.), Protokolant Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi S.P.N. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia [...] nr [...] w przedmiocie interpretacji przepisów prawa podatkowego oddala skargę. Wnioskiem z 27 października 2010 r. S P N-T Spółka z o.o. z siedzibą w S (dalej: Spółka) wystąpiła do Ministra Finansów o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie opodatkowania przychodu z tytułu nieodpłatnych świadczeń. We wniosku wskazano, że Wnioskodawca jest spółką utworzoną przez Gminę Miasto i 100% udziałów w Spółce posiada ta gmina. W celu realizacji celów statutowych Spółka zawarła z Gminą Miasto umowę użyczenia obiektu położonego w S. Przez okres zawartej umowy użyczenia obiekt był remontowany i przystosowywany na potrzeby działalności Spółki przez właściciela obiektu, zaś Spółka pełniła rolę inwestora zastępczego i w związku z tym niezbędna była umowa użyczenia. We wrześniu 2010 r. zakończono remont. W umowie użyczenia strony ustaliły okres jej obowiązywania (do czasu wniesienia wyremontowanej nieruchomości jako aportu do Spółki przez jej właściciela). Gmina Miasto wraz ze Spółką rozpoczęła czynności formalnoprawne związane z wniesieniem przedmiotowej nieruchomości jako aportu. W październiku 2010 r. Spółka rozpoczęła użytkowanie części pomieszczeń, zaś pozostałą część zamierza przeznaczyć pod wynajem dla innych podmiotów. W obiekcie będą zawierane umowy, dla których stosowane będą stawki preferencyjne; związane jest to z prowadzeniem przez Spółkę inkubatora przedsiębiorczości. W takich sytuacjach ustalony w umowie czynsz pokrywać będzie wyłącznie koszty eksploatacji pomieszczeń oraz zapewnienia właściwej obsługi i ochrony - w pozostałym zakresie (ok. 10% powierzchni) dla zapewnienia możliwości eksploatowania nieruchomości stosowane będą stawki komercyjne obowiązujące na rynku szczecińskim. We wniosku stwierdzono też, że przedmiotem działania Spółki jest wspieranie i rozwój przedsiębiorczości, pomoc w rozwoju nowo utworzonym firmom, a także wspieranie rozwoju technik informatycznych w Gminie Miasto. Działalność ta zmierza do zmniejszenia bezrobocia na rynku pracy w regionie. W związku z tak przedstawionym stanem faktycznym Spółka zadała pytania: 1) czy w związku z obowiązującą umową użyczenia w okresie prowadzenia remontu, w sytuacji, gdy Spółka nie pobierała pożytków z tej umowy w rozumieniu przepisów prawa, ma zastosowanie art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych? 2) czy w związku z obowiązującą umową użyczenia w okresie użytkowania przez Spółkę nieruchomości (od października 2010 r.) ma zastosowanie wyłączenie z opodatkowania nieodpłatnego świadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych? Zdaniem Spółki, nie zaistniało zjawisko nieodpłatnego świadczenia związanego z nieruchomością, o której mowa w umowie użyczenia w okresie remontu. Umowa użyczenia zawarta pomiędzy Wnioskodawcą a Gminą niezbędna była Spółce do realizacji przedsięwzięcia inwestycyjnego wykonywanego na rzecz Gminy (prawo dysponowania do uzyskania niezbędnych pozwoleń formalnoprawnych związanych z prowadzeniem remontu). W ocenie Spółki, realizuje ona cele użyteczności publicznej poprzez wspieranie przedsiębiorczości w regionie oraz wspieranie rozwoju technologii informatycznych, co prowadzi do zmniejszenia bezrobocia w regionie. W tym celu została powołana do życia przez Gminę Miasto. Tego typu działalność Spółki oraz fakt wyłącznego udziału Gminy w kapitale Spółki, uprawnia Spółkę do skorzystania z wyłączenia z przychodów podlegających opodatkowaniu wartości świadczeń nieodpłatnych, związanych z używaniem środków trwałych. W indywidualnej interpretacji z dnia [...] r. nr [...]Dyrektor Izby Skarbowej działający w imieniu Ministra Finansów uznał stanowisko Spółki za nieprawidłowe. Uzasadniając interpretację organ stwierdził, że w myśl art. 710 Kodeksu cywilnego, przez umowę użyczenia użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu, przez czas oznaczony lub nie oznaczony, na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy - skutkiem realizacji takiego zobowiązania na gruncie podatku dochodowego jest uzyskanie nieodpłatnego świadczenia przez biorącego. Zgodnie natomiast z art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, do przychodów, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, zalicza się w szczególności wartość otrzymanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie rzeczy lub praw, a także wartość innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń, z wyjątkiem świadczeń związanych z używaniem środków trwałych otrzymanych przez samorządowe zakłady budżetowe w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych oraz spółki użyteczności publicznej z wyłącznym udziałem jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków od Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków w nieodpłatny zarząd lub używanie. Organ wyjaśnił dalej, iż ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych nie definiuje pojęcia nieodpłatnego świadczenia, zgodnie jednak z ugruntowanym poglądem, pojęcie to ma szerszy zakres niż w prawie cywilnym. Obejmuje bowiem wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności osób prawnych, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy. Odnosząc takie unormowanie do analizowanej sytuacji, organ podatkowy stwierdził, że wyłączenie nieodpłatnego świadczenia otrzymanego przez Spółkę z kategorii przychodów jest uwarunkowane kumulatywnym spełnieniem następujących przesłanek: 1) świadczenie winno zostać otrzymane od jednostki samorządu terytorialnego, 2) winno ono być związane z używaniem środków trwałych otrzymanych w nieodpłatny zarząd lub używanie, 3) świadczeniobiorcą winna być spółka użyteczności publicznej z wyłącznym udziałem jednostki samorządu terytorialnego. Uznając, że Spółka spełniła dwa pierwsze warunki, organ stwierdził jednak, iż – w myśl przepisów ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591, ze zm.) oraz ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (Dz. U. z 1997 r. Nr 9, poz. 43, ze zm.), nie jest ona spółką użyteczności publicznej, co uniemożliwia wyłączenie przedmiotowego nieodpłatnego świadczenia otrzymanego przez Spółkę z kategorii przychodów. Oceniając kwestię nieodpłatnego świadczenia organ podatkowy wskazał, że w analizowanej sytuacji Spółce została użyczona nieruchomość w celu prowadzenia w niej działalności - bez konieczności zapłaty przez Spółkę na rzecz Gminy wynagrodzenia. Spółka uzyska zatem przysporzenia majątkowe, tj. świadczenie mające konkretny wymiar finansowy (usługi o określonej wartości rynkowej), bez obowiązku realizacji świadczenia wzajemnego. W konsekwencji, spełnione zostaną przesłanki uznania przedmiotowego świadczenia za nieodpłatne świadczenia w rozumieniu art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych - tzn. wartość świadczenia otrzymanego przez Spółkę (nie będącą spółką użyteczności publicznej), w postaci oddania jej w nieodpłatne używanie nieruchomości, na podstawie umowy użyczenia zawartej z Gminą, na mocy ww. przepisu ustawy stanowi przychód podatkowy, którego wartość należy ustalić na podstawie art. 12 ust. 6 tej ustawy. Odnosząc powyższe do postawionych przez Spółkę pytań organ końcowo stwierdził, iż: 1) w analizowanym stanie faktycznym w stosunku do Spółki znajduje zastosowanie art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych niezależnie od tego, czy w danym czasie prowadzony był remont nieruchomości, czy też działalność Spółki; 2) w analizowanej sytuacji nie znajduje zastosowania wyłączenie z opodatkowania nieodpłatnego świadczenia otrzymanego przez Spółkę wynikające z art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, bowiem Wnioskodawca nie jest spółką użyteczności publicznej. Nie zgadzając się z wydaną interpretacją w części dotyczącej uznania, iż Spółka była beneficjentem nieodpłatnego świadczenia w sytuacji, w której użyczona jej nieruchomość nie nadawała się do użytkowania z uwagi na konieczność przeprowadzenia generalnego remontu budynku i w okresie trwania tego remontu nie pobierała z nieruchomości pożytków w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego - Spółka wezwała Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa poprzez zmianę wydanej interpretacji indywidualnej. Minister Finansów stwierdził brak podstaw do zmiany zaprezentowanej przez siebie interpretacji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Spółka wniosła o częściową zmianę zaskarżonej interpretacji indywidualnej, zarzucając jej naruszenie art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Zdaniem Skarżącej, przedmiotowa interpretacja jest częściowo nieprawidłowa, bowiem organ interpretacyjny błędnie przyjął, że nieodpłatne użytkowanie nieruchomości w trakcie jej remontu przyniosło Spółce korzyści w postaci nieodpłatnego świadczenia, gdy tymczasem nieruchomość w okresie trwania remontu nie nadawała się do użytkowania, a remont taki był niezbędny dla dostosowania budynku do wymogów wynikających zarówno z prawa budowlanego, jak i przepisów bhp, a także dostosowania budynku do nowego przeznaczenia. Konieczność przeprowadzenia takiego remontu wynikała wprost z przeprowadzonej w budynku inwentaryzacji oraz z ekspertyzy technicznej tego budynku. Spółka podniosła również "zarzut w przedmiocie błędnej interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej, dotyczący pobierania w okresie od momentu zawarcia umowy do czasu zakończenia remontu, tj. do dnia 30.09.2010 r. pożytków w rozumieniu przepisów kc", bowiem Spółka z uwagi na trwający remont w okresie tym nie pobierała z przedmiotu użyczenia takich pożytków, wprost przeciwnie, w tym okresie Spółka wyłącznie ponosiła koszty związane ze współfinansowaniem remontu - co przysporzyło właścicielowi obiektu korzyści w postaci wzrostu wartości budynku – a także płaciła podatek od nieruchomości i inne opłaty wynikające z zawartej umowy użyczenia. Zdaniem Skarżącej, prawidłowość jej stanowiska potwierdza Uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 listopada 2002 r. (sygn. akt FPS 9/02), z której uzasadnienia wynika, "iż pojęcie nieodpłatnego świadczenia obejmuje wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu lub te wszystkie niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie mające konkretny wymiar finansowy. Natomiast świadczenie otrzymane przez podatnika, jeśli spełniający świadczenie uzyska lub ma uzyskać w przyszłości wzajemnie pewną korzyść majątkową nie jest nieodpłatnym świadczeniem. Świadczenie nieodpłatne zatem to szczególnego rodzaju świadczenie, w przypadku którym otrzymujący odnosi określoną korzyść pod tytułem darmowym, co oznacza, że nie świadczy nic w zamian. Wszędzie tam, gdzie świadczący uzyska od podatnika jakąkolwiek korzyść bądź jej ekspektatywę, nie będziemy mieli do czynienia ze świadczeniem nieodpłatnym, lecz co najmniej częściowo odpłatnym". Spółka podkreśliła, iż z uwagi na fakt, że przedmiotowy budynek nie nadawał się do użytkowania, w tym czasie dla prowadzenia swojej działalności gospodarczej, wynikającej z umowy spółki, korzystała z innej nieruchomości na podstawie umowy najmu. Wobec tego Skarżąca uważa, iż uznanie, że w okresie prowadzonego remontu i braku możliwości korzystania z użyczonej nieruchomości Spółka była beneficjentem nieodpłatnych świadczeń jest pozbawione podstaw formalnych i prawnych. Zdaniem Spółki, nie zaistniało bowiem zjawisko nieodpłatnego świadczenia związanego z nieruchomością o której jest mowa w umowie użyczenia w okresie remontu. Umowa użyczenia zawarta pomiędzy Spółką a Gminą niezbędna była Spółce do realizacji przedsięwzięcia inwestycyjnego wykonywanego na rzecz Gminy (prawo dysponowania do uzyskania niezbędnych pozwoleń formalnoprawnych związanych z prowadzeniem remontu). W ocenie Skarżącej, brak jest racjonalnych przesłanek ustalenia podstawy opodatkowania nieodpłatnego świadczenia - w warunkach rynkowych nie wynajmuje się bowiem budynków nie nadających się do użytkowania, w związku z czym nie ma możliwości ustalenia stawki czynszu zgodnie z art. 12 ust. 5 i 6 ww. ustawy. W części dotyczącej stwierdzenia, iż Skarżąca nie jest spółką użyteczności publicznej Spółka podzieliła bez zastrzeżeń interpretację i w tym zakresie nie wniosła zarzutów do wydanej interpretacji, chociaż zauważyła, iż niewątpliwie prowadzi też działalność związaną z użytecznością publiczną, wykonując zadania na rzecz Gminy. Skarżąca uważa zatem, że w świetle przepisów prawa i przedstawionego stanu faktycznego nie zaistniał przychód w rozumieniu art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych i z tego względu wniosła o zmianę wydanej interpretacji indywidualnej i uznanie, iż w okresie trwającego remontu, tj. od dnia 11 sierpnia 2009 r. do dnia 30 września 2010 r. nie zachodzą przesłanki do opodatkowania. Do skargi dołączono przedmiotową umowę użyczenia z [...]r., umowę z [...] o współfinansowaniu inwestycji gminnej (z aneksami zmieniającymi tę umowę) oraz inne dokumenty związane z przeprowadzonym remontem (wraz ze zdjęciami dokumentującymi stan techniczny budynku przed remontem). Odpowiadając na skargę Minister Finansów reprezentowany przez Dyrektora Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej interpretacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Skargę uznać należało za niezasadną, zaskarżona interpretacja indywidualna odpowiada bowiem przepisom prawa przez to, że za nieprawidłowe uznaje stanowisko Spółki co do zastosowania przepisów prawa podatkowego w jego indywidualnej sprawie. Jak wynika z treści złożonego przez Spółkę wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, jest ona spółką utworzoną przez Gminę Miasto i 100% udziałów w Spółce posiada ta gmina. W celu realizacji celów statutowych Spółka zawarła z ww. gminą umowę użyczenia obiektu (budowlanego), a przez okres zawartej umowy użyczenia obiekt był remontowany i przystosowywany na potrzeby działalności Spółki przez właściciela obiektu, zaś Spółka pełniła rolę inwestora zastępczego i w związku z tym niezbędna była umowa użyczenia. We wrześniu 2010 r. zakończono remont. W umowie użyczenia strony ustaliły okres jej obowiązywania (do czasu wniesienia wyremontowanej nieruchomości jako aportu do Spółki przez jej właściciela). Gmina Miasto wraz ze Spółką rozpoczęła czynności formalnoprawne związane z wniesieniem przedmiotowej nieruchomości jako aportu. W październiku 2010 r. Spółka rozpoczęła użytkowanie części pomieszczeń, zaś pozostałą część zamierza przeznaczyć pod wynajem dla innych podmiotów. W obiekcie będą zawierane umowy, dla których stosowane będą stawki preferencyjne; związane jest to z prowadzeniem przez Spółkę inkubatora przedsiębiorczości. We wniosku stwierdzono też, że przedmiotem działania Spółki jest wspieranie i rozwój przedsiębiorczości, pomoc w rozwoju nowo utworzonym firmom, a także wspieranie rozwoju technik informatycznych w Gminie Miasto Szczecin - działalność ta zmierza do zmniejszenia bezrobocia na rynku pracy w regionie. Wskazując na fakt, iż w okresie remontu obiektu (budynku) Spółka nie uzyskiwała korzyści związanych z nieruchomością, o której mowa w umowie użyczenia, a umowa ta niezbędna była Spółce do realizacji przedsięwzięcia inwestycyjnego wykonywanego na rzecz Gminy (prawo dysponowania do uzyskania niezbędnych pozwoleń formalnoprawnych związanych z prowadzeniem remontu), zdaniem Spółki, nie zaistniało w tym okresie zjawisko nieodpłatnego świadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Mając na uwadze tak określony przez Spółkę zaistniały stan faktyczny i sformułowane na jego tle stanowisko własne podatnika, wyrażoną w zaskarżonej interpretacji negatywną ocenę tego stanowiska uznać należy za przeprowadzoną zgodnie z regulacją art. 14c § 2 Ordynacji podatkowej, bowiem stosownie do tego przepisu zawiera ona wskazanie prawidłowego stanowiska, jak i prawne jego uzasadnienie, zasługujące na pełną akceptację w świetle przywołanych w tejże interpretacji odpowiednich postanowień prawa. Odnosząc się do zarzutów skargi, kwestionującej stanowisko wyrażone w zaskarżonej interpretacji indywidualnej (w zakresie zaskarżonym, opisanym powyżej), w szczególności ze względu na dokonanie błędnej wykładni art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy podatkowej, w zw. z określonym w przepisach Kodeksu cywilnego pojęciem "pobierania pożytków" z nieruchomości, stwierdzić należy, że zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654, ze zm.) – dalej: updop - przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności: "wartość otrzymanych nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie rzeczy lub praw, a także wartość innych nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń, z wyjątkiem świadczeń związanych z używaniem środków trwałych otrzymanych przez samorządowe zakłady budżetowe w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych oraz spółki użyteczności publicznej z wyłącznym udziałem jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków od Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków w nieodpłatny zarząd lub używanie". Zasadnie w zaskarżonej interpretacji wskazano, iż przepisy updop nie zawierają definicji pojęcia nieodpłatnych świadczeń. W orzecznictwie sądów administracyjnych pojęcie to wielokrotnie stanowiło przedmiot rozważań, w związku z czym zostało ono praktycznie zdefiniowane w licznych orzeczeniach. W wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 5 maja 2008 r. I SA/Gl 201/08, LEX nr 469703, stwierdzono, że: "Pojęcie "nieodpłatne świadczenie" na gruncie art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy z 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych obejmuje wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności osób prawnych, których skutkiem jest nieodpłatne, tj. niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy". W wyroku z 18 maja 2009 r. I SA/Wr 74/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, że: "Pojęcie nieodpłatnego świadczenia w rozumieniu art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych ma szerszy zakres niż w prawie cywilnym. Obejmuje ono bowiem wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności osób prawnych, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy". Podobne stanowisko wyrażono w wielu innych wyrokach (wskazanych także w odpowiedzi na skargę). Również w przytoczonej w skardze uchwale 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 listopada 2002 r. (sygn. akt FPS 9/02), wyrażono podobny pogląd, podkreślając, iż "świadczenie nieodpłatne to szczególnego rodzaju świadczenie, w przypadku którym otrzymujący odnosi określoną korzyść pod tytułem darmowym, co oznacza, że nie świadczy nic w zamian". Sąd w składzie orzekającym w przedmiotowej sprawie w pełni podziela te poglądy. Należy więc uznać, iż nieodpłatnym świadczeniem jest uzyskana przez podatnika wymierna korzyść majątkowa niezwiązana z poniesieniem wydatków, powstaniem kosztów, z obowiązkiem uiszczenia wynagrodzenia lub inną formą ekwiwalentu, w związku z czym ustalenie, czy określone świadczenie uzyskane przez podatnika stanowi dla niego przychód, o którym mowa w art. 12 ust 1 pkt 2 updop, wymaga oceny charakteru dokonanego rodzaju czynności, w szczególności zbadania, czy należy ona do czynności przysparzających, w przypadku których strona dokonująca przysporzenia otrzymuje w zamian korzyść majątkową. Taką korzyść majątkową stanowi więc także zwolnienie podatnika z obowiązku świadczenia wzajemnego, np. z obowiązku płacenia czynszu. Podkreśla się przy tym w orzecznictwie i doktrynie, że przychody w postaci nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych otrzymanych rzeczy lub praw lub świadczeń najczęściej dotyczą: - nieodpłatnego korzystania z rzeczy (np. lokalu, samochodu, pieniędzy), - nieodpłatnego korzystania z praw do znaków towarowych, użytkowania programów komputerowych, - nieodpłatnie otrzymywanych usług. Odnosząc powyższe uwagi do stanu faktycznego przedstawionego przez Spółkę we wniosku o interpretację, stwierdzić należy, że Skarżąca na podstawie zawartej z Gmina Miasto umowy użyczenia uzyskała nieodpłatnie prawo do korzystania z przedmiotowej nieruchomości. Zgodnie bowiem z art. 710 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93, ze zm.), "przez umowę użyczenia użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu, przez czas oznaczony lub nie oznaczony, na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy". Z przepisu tego wynika więc wprost, iż biorący rzecz w użyczenie nie jest zobowiązany do świadczenia na rzecz użyczającego wynagrodzenia (lub innego ekwiwalentu) za używanie rzeczy. Uzasadnione jest więc stwierdzenie, że skutkiem realizacji takiego zobowiązania na gruncie omawianej ustawy podatkowej jest uzyskanie nieodpłatnego świadczenia przez biorącego rzecz do używania. Wprawdzie wniosek o interpretację dotyczył okresu, w którym obiekt oddany Spółce do używania ("w celu realizacji celów statutowych") na podstawie umowy użyczenia był "remontowany i przystosowywany na potrzeby działalności SPNT Sp. z o.o. przez właściciela obiektu", a Spółka dopiero po zakończeniu tego remontu "rozpoczęła użytkowanie części pomieszczeń, zaś pozostałą cześć zamierza przeznaczyć pod wynajmem dla innych podmiotów" - nie podważa to jednak powyższego stwierdzenia, że także w okresie remontu Spółka "używała" (art. 710 kc) nieruchomość nieodpłatnie. Należy więc uznać, iż zasadnie w zaskarżonej interpretacji stwierdzono, że Spółce została użyczona nieruchomość w celu prowadzenia w niej działalności - bez konieczności zapłaty przez Spółkę na rzecz Gminy wynagrodzenia; Spółka uzyska zatem przysporzenia majątkowe, tj. świadczenie mające konkretny wymiar finansowy (usługi o określonej wartości rynkowej), bez obowiązku realizacji świadczenia wzajemnego. Spełnione zostaną zatem przesłanki uznania przedmiotowego świadczenia za nieodpłatne świadczenia w rozumieniu art. 12 ust. 1 pkt 2 updop - tzn. wartość świadczenia otrzymanego przez Spółkę (nie będącą spółką użyteczności publicznej), w postaci oddania jej w nieodpłatne używanie nieruchomości, na podstawie umowy użyczenia zawartej z Gminą, na mocy ww. przepisu ustawy stanowi przychód podatkowy, którego wartość należy ustalić na podstawie art. 12 ust. 6 tej ustawy. Kwestionowana przez Skarżącą uzyskana korzyść majątkowa w postaci zwolnienia z obowiązku płacenia czynszu (czyli z "bezpłatnego używania rzeczy") wyceniana (określana) jest właśnie na zasadach wskazanych w art. 12 ust. 6 updop. Zauważyć przy tym należy, że według tych samych zasad dokonywane jest ustalanie wartości świadczeń częściowo odpłatnych (o których również mowa w analizowanym przepisie art. 12 ust. 1 pkt 2 updop, a także w ww. uchwale NSA, sygn. akt FPS 9/02) – o czym stanowi przepis art. 12 ust. 6a updop. Stwierdzić też należy, że dla oceny legalności zaskarżonej decyzji nie mogły mieć znaczenia dowody załączone do skargi i argumentacja Skarżącej oparta na tych dowodach, bowiem organ interpretacyjny dokonuje oceny poprawności stanowiska podatnika uwzględniając jedynie stan faktyczny przytoczony przez podatnika we wniosku o interpretację. Nie znajdując w tych warunkach podstaw do uznania, że zaskarżona interpretacja indywidualna nie odpowiada przepisom prawa, stosownie do przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), orzec należało o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło