II SA/Go 316/11

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2011-06-22

Skład orzekający: Aleksandra Wieczorek, Jacek Jaśkiewicz, Ireneusz Fornalik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie uprawnionej do renty rodzinnej po zmarłym policjancie, która nabyła pod rządami nieobowiązujących już przepisów uprawnienie do równoważnika pieniężnego za remont lokalu, przysługuje prawo do świadczenia na zasadach ukształtowanych ostateczną decyzją administracyjną z dnia [...] maja 1998 r., pomimo uchylenia przepisów wykonawczych stanowiących podstawę jego wypłaty?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchylenie przepisów wykonawczych stanowiących podstawę wypłaty równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego dla emerytów i rencistów policyjnych nie powoduje automatycznego wygaśnięcia decyzji administracyjnych przyznających to świadczenie. Dopóki decyzje te nie zostaną wyeliminowane z obrotu prawnego w sposób przewidziany prawem, wywołują one skutki prawne, a ich moc obowiązująca wynika z zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych.
Stan faktyczny
E.K., uprawniona do renty rodzinnej po zmarłym policjancie, wniosła o wypłatę równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006-2010. Organ I instancji odmówił wypłaty, argumentując, że przepisy wykonawcze umożliwiające przyznanie tego świadczenia emerytom i rencistom policyjnym zostały uchylone z dniem 1 stycznia 2006 r. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Skarżąca wniosła skargę do WSA, podtrzymując argumentację, że decyzja przyznająca jej równoważnik w 1998 r. nadal obowiązuje.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 22 czerwca 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Sędzia WSA Ireneusz Fornalik (spr.) Protokolant inspektor Małgorzata Zacharia-Gardzielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi E.K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję nr [...] Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] r. W dniu [...] stycznia 2011 r. E.K., jako uprawniona do renty rodzinnej po zmarłym policjancie wystąpiła do Komendanta Powiatowego Policji z wnioskiem o wypłacenie należnego równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006 - 2010. Komendant Powiatowy Policji decyzją z dnia [...] lutego 2011r., nr [...], działając na podstawie art. art. 104 k.p.a., w związku z art. 29, 30 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r., Nr 8, poz. 67 - dalej zwanej ustawą o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji), art. 91 i art. 97 ust. 5 ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r., Nr 43, poz. 277, ze zm., dalej ustawa o Policji) oraz § 9 rozporządzenia Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U z 2002 r., Nr 100, poz. 919, ze zm.; dalej rozporządzenie z 2002 r.) po rozpoznaniu wniosku E.K. z dnia [...] stycznia 2011 r. odmówił wypłaty równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2006 - 2010 z powodu niemożności ustalenia jego wysokości. Decyzją z dnia [...] maja 1998 r., nr [...] Komendant Rejonowy Policji przyznał zainteresowanej, jako osobie uprawnionej do renty rodzinnej po zmarłym policjancie równoważnik za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego na zasadach i wysokości należnej w dniu jej wydania tj. w ilości 2 norm zaludnienia. W toku rozpoznania sprawy Komendant Powiatowy Policji wskazał, iż art. 29 oraz art. 30 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji stanowi, że emerytowi (renciście) przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego albo pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy. W ocenie organu I instancji oznacza to, że emeryt (rencista) policyjny zachowuje prawo do lokalu mieszkaniowego pozostającego w dyspozycji organów Policji, w rozmiarze przysługującym w dniu zwolnienia ze służby oraz pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe. Nie oznacza to jednak, że emeryt (rencista) policyjny posiada uprawnienia do domagania się innych świadczeń związanych z prawem do lokalu mieszkalnego przysługującym policjantom. Zapisy art. 29 i art. 30 ustawy emerytalnej nie pozwalają zatem rozciągać wszystkich dobrodziejstw pomocy mieszkaniowej, wskazanej w ustawie o Policji na emerytów policyjnych. Trafność tego stanowiska, zdaniem organu I instancji, potwierdza zmiana stanu prawnego t.j. wejście w życie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r., zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. z 2005 r., Nr 266, poz. 2246), na mocy którego dniem 1 stycznia 2006 r. został uchylony § 8 i § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r., a konsekwencją uchylenia tego przepisu jest brak podstaw do stosowania go stosunku do emerytów i rencistów policyjnych. Przyznając zainteresowanej równoważnik za remont lokalu mieszkalnego jednoznacznie określono, iż będzie on wypłacany corocznie, a jego wysokość ustalona zostanie każdorazowo na podstawie obowiązujących stawek. Stąd rozstrzygnięcie w przedmiocie wypłaty świadczenia ma charakter związany, bowiem w kwestii obliczania wysokości równoważnika do wypłaty odesłano do obowiązujących stawek. Skoro zatem od dnia 1 stycznia 2006 r. przepisy dotyczące stawek, jak i sposobu wyliczania równoważnika przestały obowiązywać w odniesieniu do emerytów i rencistów policyjnych, wobec braku w tym zakresie innych regulacji, brak było podstaw prawnych do wyliczenia równoważnika dla tych podmiotów. Tym samym decyzja przyznająca zainteresowanej równoważnik, od dnia 1 stycznia 2006 r. nie może być realizowana poprzez wypłatę świadczenia. W odwołaniu od powyższej decyzji z dnia [...] lutego 2011 r. E.K. podniosła, że rozporządzenie zmieniające z dnia 28 czerwca 2005 r. na mocy, którego uchylono § 8 rozporządzenia z 2002 r. nie zawierało w swojej treści norm, które określałoby następstwa wprowadzonej nowelizacji w zakresie stanów uregulowanych wcześniej w drodze wydanej decyzji administracyjnej. W ocenie skarżącej oznacza to, iż ustawodawca nie wskazał w jaki sposób § 8 rozporządzenia z 2002 r. oddziaływać ma w sferze interesów prawnych osób, które były beneficjentami uchylonego uregulowania, a zatem nadal wiążąca była decyzja za dnia [...] maja 1998 r., nr [...] o przyznaniu równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia [...] marca 2011r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 ust. 1 k.p.a., w związku z art. 29, art. 30 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, art. 91 i art. 97 ust. 5 ustawy o Policji oraz § 9 rozporządzenia z 2002 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ II instancji wskazał, że wbrew poglądowi wyrażonemu przez skarżącą Komendant Powiatowy Policji wydając decyzję z dnia [...] lutego 2011 roku, nr [...] nie skorzystał z nadzwyczajnych środków wzruszenia decyzji, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a. Wobec czego bezpodstawnym jest twierdzenie strony, aby koniecznym było przy odmowie wypłaty równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego wykazanie przez Komendanta Powiatowego Policji konkretnego przepisu prawa, który został naruszony oraz określenie tego naruszenia. Komendant Wojewódzki Policji powołując się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego wskazał, iż zgodnie z art. 91 ustawy o Policji "policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych". Bezspornie więc w ocenie organu, ustawa o Policji przyznaje to uprawnienie wprost jedynie policjantowi. Z kolei art. 29 oraz art. 30 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji mówi, że emerytowi (renciście) przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego albo pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy. Oznacza to, że emeryt (rencista) policyjny zachowuje prawo do lokalu mieszkalnego pozostającego w dyspozycji organów Policji, w rozmiarze przysługującym w dniu zwolnienia ze służby oraz pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe. Nie oznacza to jednak, że emeryt (rencista) posiada uprawnienie do domaga się innych świadczeń związanych z prawem do lokalu mieszkalnego przysługującym policjantom. Zapisy art. 29 i art. 30 ustawy emerytalnej nie pozwalają zatem rozciągać wszystkich dobrodziejstw pomocy mieszkaniowej, wskazanej w ustawie o Policji na emerytów (rencistów) policyjnych. W konsekwencji, organ II instancji powtórzył za Komendantem Powiatowym Policji, z chwilą uchylenia § 8 omawianego rozporządzenia, tj. od dnia 1 stycznia 2006 r. brak było podstaw do stosowania przepisów tego rozporządzenia w odniesieniu do emerytów (rencistów) policyjnych oraz osób pobierających rentę rodzinną po zmarłym policjancie w zakresie naliczenia tej grupie osób równoważnika Również podzielił on pogląd organu I instancji, że przyznanie E.K. równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego miało charakter związany, bowiem organ w kwestii obliczenia wysokości świadczenia odesłał do obowiązujących stawek. Skoro zatem od dnia 1 stycznia 2006 r. przepisy dotyczące stawek, jak i sposobu wyliczenia równoważnika przestały obowiązywać w odniesieniu do emerytów i rencistów policyjnych, wobec braku w tym zakresie innych regulacji, brak było podstaw prawnych do wyliczenia równoważnika dla tych osób. W ocenie Komendanta Wojewódzkiego Policji decyzja przyznająca zainteresowanej równoważnik od dnia 1 stycznia 2006 r. nie mogła być realizowana poprzez wypłatę świadczenia. W odniesieniu do zarzutu skarżącej, iż z dniem uchylenia § 9 ust. 2 pkt. 1 rozporządzenia z 2002 r. komendanci powiatowi nie mogli już orzekać co do istotny sprawy (w tym także o odmowie) w odniesieniu do emerytów i rencistów organ odwoławczy wskazał, iż organem właściwym do rozpoznania wniosku jest Komendant Powiatowy Policji. W konkluzji Komendant Wojewódzki stwierdził, iż powołane przez skarżącą orzeczenia sądów administracyjnych oraz decyzja nr [...] Komendanta Głównego Policji nie zostały wydane w sprawie, w której skarżąca był stroną, wobec czego były oparte na innym stanie faktycznym, a przede wszystkim stanie prawnym. E.K. w skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wniosła o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji pozbawiającej jej równoważnika pieniężnego, który pobierała, jako osoba uprawniona do renty rodzinnej po zmarłym policjancie, co rocznie aż do 2005 r., z uwagi na jej bezprawność. Podtrzymując stanowisko wcześniej wyrażone w odwołaniu zarzuciła w szczególności, że rozporządzenie zmieniające z dnia 28 grudnia 2005 r. na mocy, którego uchylono § 8 rozporządzenia z 2002 r. nie zawierało w swojej treści norm, które określałyby następstwa wprowadzonej nowelizacji w zakresie stanów uregulowanych wcześniej w drodze wydanej decyzji administracyjnej. Skarżąca podała, iż jeżeli ustawodawca nie wskazał konsekwencji wynikających z uchylenia § 8 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U z 2002 r., Nr 100, poz. 919, ze zm.) dlatego też w ocenie skarżącej nadal wiążąca jest decyzja z dnia [...] maja 1998 r. nr [...], która przyznała jej równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i zobowiązywała Komendanta Powiatowego Policji do wykonania tej decyzji, poprzez przeprowadzenie czynności materialno-technicznych. Skarżąca ponadto zwróciła uwagę, iż wykładnia art. 91 ustawy o Policji dokonana przez Komendanta Powiatowego Policji nie była trafna bowiem decyzja nr [...] została wydana w 1998 r., natomiast ustawa o Policji w art. 91 ust. 2, poczynając od dnia 8 listopada 2001 r. na mocy art. 5 pkt. 14 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. nowelizującą m.in. ustawę o Policji pozwoliła właściwemu ministrowi na objęcie tą formą pomocy mieszkaniowej (równoważnikiem pieniężnym za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego) szerszego katalogu osób uprawnionych tj. emerytów, rencistów policyjnych oraz członków rodzin uprawnionych do policyjnej renty rodzinnej. Skarżąca argumentowała również, że w dniu wydania decyzji przyznającej przedmiotowy równoważnik pieniężny obowiązywało rozporządzenie MSWiA z dnia 20 grudnia 1999 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania (Dz. U. Nr 106, poz. 1212), które w § 1 ust. 1 stanowiło, iż przepisy rozporządzenia stosuje się do emeryta i rencisty policyjnego, o których mowa w ustawie o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy. Tym samym zapisy te stanowiły materialnie prawną podstawę przyznania tej kategorii osób równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi wskazał, iż uchylenie § 8 omawianego rozporządzenia pozbawiło podstawy prawnej do dalszej wypłaty emerytowi (renciście) oraz osobom uprawnionym do renty rodzinnej po zmarłym policjancie przez organy Policji równoważnika za remont lokalu mieszkalnego. Tym samym decyzja przyznająca stronie równoważnik, od dnia 1 stycznia 2006 r. nie może być realizowana poprzez wypłatę świadczenia. Pogląd ten podzielił WSA w Warszawie w wyroku z dnia 28 października 2010 r. w sprawie II SA/Wa 1023/10 wskazując, że mimo pozostawania w obrocie prawnym decyzji o przyznaniu prawa do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, od 1 stycznia 2006 r. brak jest podstawy do wypłaty (emerytowi, renciście) przedmiotowego świadczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. zważył co następuje: W ocenie Sądu skarga zasługuje na uwzględnienie. Wyjaśnić należy na wstępie, iż sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do kontroli legalności funkcjonowania tej administracji, a jedynym kryterium orzekania przez sąd administracyjny jest zgodność zaskarżonego aktu lub czynności z prawem (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.). Sąd administracyjny, kontrolując legalność zaskarżonej decyzji, orzeka na podstawie materiału zgromadzonego w aktach administracyjnych (art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. - dalej powołanej jako "p.p.s.a."). W postępowaniu administracyjnym obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wykonaniu tego obowiązku, gdyż do jego kompetencji należy jedynie kontrola legalności decyzji wydanej na podstawie stanu faktycznego ustalonego w postępowaniu administracyjnym. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 p.p.s.a. uchyla ją lub stwierdza jej nieważność. Nadto wskazania wymaga, iż sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.), co daje mu podstawy do całościowej kontroli zaskarżonego aktu oraz postępowania administracyjnego poprzedzającego jego wydanie. Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola zaskarżonych decyzji we wskazanym wyżej aspekcie wykazała, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji została wydana z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do ich wyeliminowania z obrotu prawnego. Zasadniczym problemem sprawy jest rozstrzygnięcie, czy osobie uprawnionej do renty rodzinnej po zmarłym policjancie, która nabyła pod rządami nieobowiązujących już przepisów uprawnienie do równoważnika pieniężnego za remont lokalu, przysługuje prawo do świadczenia na zasadach ukształtowanych ostateczną decyzją administracyjną z dnia [...] maja 1998 r., nr [...]. Materialnoprawną podstawę decyzji przyznającej uprawnienie do równoważnika stanowił art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (Dz. U. z 2002 r., Nr 7, poz. 58, ze zm.) w związku z § 1 zarządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 września 1997r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania (M. P. Nr 76, poz. 708), które zostało uchylone rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 1999 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania (Dz. U. z 1999 r., nr 106, poz. 1212 ze zm.). Rozporządzenie to przestało obowiązywać w dniu wejścia w życie rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania (Dz. U. z 2002 r. Nr 100, poz. 919) zawierającego analogiczne uregulowania w przedmiocie przyznawania emerytom i rencistom policyjnym równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, które to rozporządzenie zostało następnie zmienione rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. w sprawie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania policjantom równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz szczegółowych zasad ich zwracania ( Dz. U. z 2005 r., Nr 266, poz. 2246 ), poprzez uchylenie m.in. § 8 rozporządzenia z 2002 r. Oceniając skutki zmiany stanu prawnego, w kontekście obowiązywania decyzji ostatecznej przyznającej skarżącej uprawnienie do przedmiotowego równoważnika Sąd orzekający w tej sprawie podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w sprawach o takim samym zagadnieniu prawnym, że nowelizacja rozporządzenia z 2002 r. i uchylenie z dniem 1 stycznia 2006 r. jego § 8, nie powodowała automatycznie wygaśnięcia decyzji administracyjnych przyznających, emerytom czy rencistom policyjnym prawa do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, (por. teza 1 do wyroku NSA z dnia 26 października 2010 roku w sprawie l OSK 541/10 odwołujących się do wyroków tego Sądu z dnia 19 marca 2010 r. w sprawie 1211/09; z dnia 17 marca 2010r. w sprawie l OSK 1219/09; z dnia 2 lutego 2010 r. w sprawie l OSK 1176/09, z dnia 24 marca 2010 roku w sprawie l OSK 1576/09 oraz wyrok z dnia 3 lutego 2011 r. w sprawie l OSK 1713/10). Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wieloletniej praktyce organów Policji, nie budziło wątpliwości to, że decyzje o przyznaniu emerytom (rencistom) policyjnym równoważnika za brak lokalu znajdowały oparcie w przepisie art. 29 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym i przepisie § 8 rozporządzenia z 2002 r. Przepisy te uznawano również jako podstawę do wypłaty przedmiotowego równoważnika emerytom policyjnym w sytuacji, gdy decyzje o przyznaniu uprawnienia wydawane były w czasie pełnienia przez nich służby w Policji. Prowadzi to do wniosku, że z mocy wymienionych przepisów emeryt policyjny stawał się z chwilą zwolnienia ze służby adresatem decyzji, która pierwotnie wydawana była na rzecz funkcjonariusza w służbie stałej. Jeśli zaś chodzi o skutki prawne tych decyzji, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego dopóki decyzje te nie zostaną zweryfikowane w sposób przewidziany prawem, dopóty będą wywoływać skutki prawne wiążące trwale podmioty i strony zainteresowane ich rozstrzygnięciem. Z zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych wynika bowiem, że uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznych, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić w przypadkach przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego lub w ustawach szczególnych (art. 16 § 1 zd. 2 k.p.a.). Pogląd ten jest również prezentowany w orzecznictwie tutejszego sądu (por. wyrok z dnia 25 listopada 2010 r. w sprawie II SA/Go 768/10, wyrok z dnia 20 maja 2010 r. w sprawie II SAB/Go 17/10, wyrok z dnia 2 grudnia 2010 r. w sprawie II SA/Go 774/10, wyrok z dnia 17 czerwca 2009 r. w sprawie II SAB/Go 14/09). Podkreślenia wymaga, że czym innym jest wyeliminowanie samego źródła uprawnień, a czym innym dokonanie oceny mocy obowiązującej orzeczenia konkretyzującego przyznane uprawnienie. Skoro decyzją z dnia [...] maja 1998 roku przyznano skarżącej prawo do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego bezterminowo, a decyzja ta dotychczas nie została wyeliminowana z obrotu prawnego korzysta ona z domniemania prawidłowości i trwałości kształtując stosunek administracyjnoprawny i wynikającego z niego uprawnienie do wypłaty świadczenia. Zauważyć też należy, że decyzja przyznająca skarżącej uprawnienie do równoważnika nie zawiera w istocie żadnych negatywnych warunków wpływających na jej trwałość i obowiązywanie. Wywołuje zatem skutki prawne do czasu wyeliminowania jej z obrotu prawnego, jeśli bowiem w ramach stosunku administarcyjnoprawnego mają być wykonane obowiązki lub uprawnienia o charakterze powtarzającym się, stosunek ten trwa tak długo, jak długo istnieje norma prawna lub akt je konkretyzujący (por. J.Zimmermann w: Prawo administracyjne, Kraków 2006r.,str. 257). Wyeliminowanie przedmiotowej decyzji mogło nastąpić na skutek zastosowania określonych przepisów intertemporalnych bądź w sposób indywidualny poprzez zastosowanie przewidzianych w procedurze administracyjnej trybów nadzwyczajnych. Oba przypadki w sprawie jednak nie wystąpiły. Żadne z rozporządzeń wydanych przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w roku 2002 i 2005 nie zawierało przepisów intertemporalnych, które skutkowałyby uchyleniem istniejących w obrocie prawnym decyzji. Ugruntowane jest w piśmiennictwie i judykaturze stanowisko, że na istnienie i skuteczność stosunków administracyjnych powstałych przed wejściem w życie nowych przepisów odmiennie regulujących daną materię, to nowe unormowanie mają wpływ tylko wtedy, gdy obowiązują one z datą wsteczną. Zatem jeżeli nowa regulacja nie zawiera odmiennych postanowień, co do losu decyzji wydanych przed jej wejściem w życie, decyzje te będą wiązać nadal, mimo że przestała istnieć lub zmieniła się podstawa prawna, która uzasadniała ich wydanie, (por. T.Woś: Stwierdzenie wygaśnięcia decyzji jako bezprzedmiotowej PiP z 1992 roku, nr 7). W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażono również pogląd, w którym stwierdzono, iż jeżeli nowa regulacja prawna nie przewiduje uregulowań, co do losu decyzji administracyjnych wydanych przed wejściem jej w życie i wydanych na odmiennych podstawach prawnych, decyzje te są nadal wiążące, mimo że przestała istnieć podstawa prawna, która uzasadniała jej wcześniejsze wydanie (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 maja 2005 roku w sprawie II SA/Wa 2389/04). Podobny pogląd zaprezentował WSA we Wrocławiu wskazując, że nawet w sytuacji zmiany stanu prawnego, jeżeli w obrocie występuje decyzja nadające jej indywidualnemu adresatowi określone uprawnienie, a nie została ona w jakikolwiek sposób wyeliminowana z tego obrotu, to będzie rodzic skutki w sposób ciągły i nieprzerwany (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 16 czerwca 2010 r. w sprawie IV SA/Wr 174/10). Uwzględniając okoliczności przestawione wyżej oraz mając wzgląd na wartości wynikające z wyrażonej w art. 2 Konstytucji RP zasady pewności prawa i praworządności oraz zasady trwałości decyzji ostatecznych (art. 16 § 1 k.p.a.) należy uznać, że decyzja administracyjna przyznająca skarżącej E.K. uprawnienie do równoważnika nadal funkcjonuje w obrocie prawnym i wywołuje skutek prawny w postaci przysługiwania prawa do otrzymywania równoważnika pieniężnego na zasadach nią określonych. Stwierdzić także należy, że argumentacja organu, że odpadnięcie podstawy prawnym uniemożliwia jego wypłatę jest niezasadne, gdyż przedmiotowa decyzja ta zawiera odwołanie do każdoczesnego brzemienia przepisów wykonawczych. Sposób wyliczania równoważnika dla policyjnych emerytów i rencistów, tak jak w latach, w których było ono realizowane, wypłacane jest na podstawie decyzji w wysokości przewidzianej dla funkcjonariuszy w służbie czynnej, według corocznie waloryzowanych stawek. Rozpoznając ponownie sprawę organ l instancji winien dokonać jej merytorycznej oceny, uwzględniając wskazania wynikające z treści niniejszego wyroku. W konsekwencji naruszenia przepisów, które w ocenie Sądu mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270, ze zm.) orzeczono jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło