II SA/Wa 586/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Kube Sędziowie WSA Andrzej Góraj Ewa Pisula-Dąbrowska (spr.) Protokolant referent stażysta Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2011 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy dofinansowania kosztów przygotowania młodocianego pracownika oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 2 k.p.a., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta [...] z dnia [...] września 2010 r. [...], którą to decyzją odmówiono K. P. dofinansowania kosztów przygotowania młodocianego pracownika – D. M. do zawodu [...]. Jako podstawę materialnoprawną odmowy organ wskazał art. 70b ust. 1, ust. 2 pkt 2, ust. 3, ust. 6 i ust. 7 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.) w związku z § 10 ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca 2002 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. z 2002 r. Nr 113, poz. 988 z późn. zm.) oraz § 2 ust. 1 pkt 1 i § 16 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagradzania (Dz. U. z 1996 r. Nr 60, poz. 278 z późn. zm.). W motywach uzasadnienia organ wyjaśnił, że K. P. posiada dyplom mistrza w rzemiośle [...], jest właścicielem firmy "[...]" z siedzibą w [...] przy ul. [...] i jako właściciel firmy zawarł z młodocianym pracownikiem D. M. umowę o pracę na okres od dnia [...] października 2007 r. do dnia [...] września 2010 r. w celu przygotowania do zawodu [...]. Organ wskazał, że w okresie trwania ww. umowy, w dniu [...] marca 2009 r. K. P. ukończył kurs pedagogiczny. Stwierdził jednocześnie, iż przez okres 18 miesięcy trwania umowy o pracę z młodocianym D. M. K. P. nie posiadał uprawnień pedagogicznych niezbędnych do pełnienia roli instruktora praktycznej nauki zawodu. Odmawiając K. P. dofinansowania za przygotowanie młodocianego do zawodu [...], organ stwierdził, że wnioskujący o dofinansowanie nie spełnia wymagań określonych w art. 70b ust. 7 ustawy o systemie oświaty, albowiem nie posiadał przez cały okres umowy kwalifikacji pedagogicznych. Wskazał, że wnioskujący o dofinansowanie ukończył kurs pedagogiczny w dniu [...] marca 2009 r., a zatem w okresie trwania umowy z młodocianym ([...] października 2007 r. – [...] września 2010 r.) przez okres 25 miesięcy nie posiadał kwalifikacji pedagogicznych. Organ uznał, że przepis art. 70b ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie oświaty, który odsyła do § 10 ust. 4 rozporządzenia w sprawie praktycznej nauki zawodu, obowiązujący w dacie prowadzenia nauki zawodu, jednoznacznie stanowi, że instruktorzy praktycznej nauki zawodu powinni posiadać ukończony kurs pedagogiczny, którego program obejmował co najmniej 70 godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki oraz 10 godzin praktyki metodycznej. Uznając, że wnioskujący o dofinansowanie w momencie zawarcia umowy z młodocianym nie posiadał uprawnień pedagogicznych, organ odmówił przyznania dofinansowania do przygotowania młodocianego pracownika do zawodu [...]. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi K. P. do tutejszego Sądu. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, skarżący zarzucił błędną wykładnię art. 70b ust. 1 ustawy o systemie oświaty w zw. z § 10 ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu w sprawie praktycznej nauki zawodu. Podniósł, że z treści art. 70b ust. 1 ustawy nie wynika, od kiedy pracodawca winien posiadać kwalifikacje pedagogiczne. Prezentował pogląd, że kwalifikacje te powinien posiadać w dacie złożenia wniosku o dofinansowanie, a nie przed zawarciem umowy z młodocianym. Twierdził, że ocena merytoryczna wniosku o dofinansowanie następuje po jego złożeniu, po zakończeniu szkolenia. Na poparcie swojego stanowiska powołał się na orzecznictwo sądowe w sprawach II SA/Rz 281/09 oraz I SA/Wa 441/08. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Stan faktyczny w sprawie jest bezsporny. Sporna jest wykładnia przepisów prawa materialnego normujących materię dofinansowania za przygotowanie młodocianego pracownika. W przedmiotowej sprawie spór sprowadzał się więc do wykładni, czy uprawnienia pedagogiczne należy posiadać już w dniu zawarcia z młodocianym umowy w celu przygotowania go do zawodu, czy też ich uzyskanie (uzupełnienie) w trakcie trwania umowy z młodocianym uzasadnia przyznanie dofinansowania na podstawie art. 70b ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.) w zw. z § 10 ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca 2002 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. z 2002 r. Nr 113, poz. 988 z późn. zm.) oraz § 2 ust. 1 pkt 1 i § 16 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych i ich wynagrodzenia (Dz. U. z 1996 r. Nr 60, poz. 278 z późn. zm.). Art. 70b ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie oświaty stanowi: “1. Pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracą w celu przygotowania zawodowego, przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, jeżeli: 1) pracodawca lub osoba prowadząca zakład w imieniu pracodawcy albo osoba zatrudniona u pracodawcy posiada kwalifikacje wymagane do prowadzenia." Paragraf 10 ust. 4 rozporządzenia Minister Edukacji Narodowej i Sportu w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. z 2002 r. Nr 113, poz. 988 z późn. zm.) stanowi, iż instruktorzy praktycznej nauki zawodu powinni posiadać co najmniej tytuł mistrza w zawodzie, którego będą nauczać lub w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego będą nauczać i przygotowanie pedagogiczne wymagane od nauczycieli, określone w odrębnych przepisach lub ukończony kurs pedagogiczny, organizowany na podstawie odrębnych przepisów, którego program został zatwierdzony przez kuratora oświaty i obejmował łącznie co najmniej 70 godzin zajęć z psychologii, pedagogiki i metodyki oraz 10 godzin praktyki metodycznej. Dokonując wykładni powyższych przepisów, stwierdzić należy, iż organ, rozpoznając sprawę o dofinansowanie, miał obowiązek zbadać (co uczynił), czy osoba prowadząca przygotowanie zawodowe posiadała odpowiednie kwalifikacje do prowadzenia przygotowania zawodowego młodocianego, określone w odrębnych przepisach. Zdaniem Sądu, wnioskodawca w dacie rozstrzygania wniosku o przyznanie kosztów kształcenia młodocianego, niezależnie od przesłanki określonej w art. 70b ust. 1 pkt 2 ustawy, winien wykazać nie to, że w chwili rozstrzygania wniosku posiadał wymagane kwalifikacje, ale to, że przez okres szkolenia przygotowania do zawodu był osobą, która posiadała wymagane kwalifikacje do prowadzenia przygotowania zawodowego. Wykładnia art. 70b ust. 1 pkt 2 prowadzi do wniosku, że "wymagane kwalifikacje" dotyczą całego okresu przygotowania do zawodu. Zgodnie z § 10 ust. 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca 2002 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. z 2002 r. Nr 113, poz. 988 z późn. zm.), pracodawcy – instruktorzy praktycznej nauki zawodu – powinni posiadać co najmniej tytuł mistrza w zawodzie, którego będą nauczać lub w zawodzie wchodzącym w zakres zawodu, którego będą nauczać i przygotowanie pedagogiczne wymagane od nauczycieli, określone w odrębnych przepisach lub ukończony kurs pedagogiczny. Oba wymagane warunki posiadania kwalifikacji: tytuł mistrza i przygotowanie pedagogiczne (lub ukończony kurs pedagogiczny) muszą zatem istnieć w czasie trwania całego okresu przygotowania zawodowego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 12 grudnia 2008 r., sygn. akt IV SA/GL 426/08, LEX nr 494341). Dlatego też nie można było podzielić stanowiska, według którego treść art. 70b ust.7 pkt 1 ustawy o systemie oświaty determinuje taką wykładnię przesłanki materialnej z art. 70b ust. 1 pkt 1 tej ustawy, zgodnie z którą dofinansowanie kosztów kształcenia przysługuje także wtedy, gdy pracodawca prowadził przygotowanie zawodowe nie posiadając kwalifikacji, ale uzyskał je po zakończeniu szkolenia – przed rozstrzygnięciem wniosku o przyznanie dofinansowania (vide wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, z dnia 15 października 2009 r., sygn. akt II SA/Rz 281/09, LEX nr 573838). Przyjęta przez skład orzekający w niniejszej sprawie wykładnia, zgodna jest ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wymienionym w uzasadnieniu wyroku z dnia 19 października 2010 r., sygn. akt I OSK 1140/10, który to pogląd Sąd podziela i uznaje za własny. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż "ze wszystkich instrumentów służących odczytaniu treści normy art. 70b ust. 1 pkt 1 wynika zatem, że dofinansowanie przysługuje, gdy przygotowanie zawodowe było prowadzone przez osoby posiadające wymagane kwalifikacje, a więc młodociani uczestniczyli w zajęciach prowadzonych przez osoby mające kwalifikacje wymagane do prowadzenia przygotowania zawodowego. Legitymowanie się przez osobę prowadząca zajęcia kwalifikacjami dopiero po zakończeniu przygotowania zawodowego nie tylko nie stanowi realizacji przesłanki z art. 70b ust. 1 pkt 1 ustalonej w drodze wykładni gramatycznej, ale jest także nieprzydatne z punktu widzenia celu omawianej normy. Byłoby właśnie jedynie formalnym potwierdzeniem posiadania kwalifikacji w chwili rozstrzygania." Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.