II OSK 2662/12

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-02-19

Skład orzekający: Zofia Flasińska, Andrzej Jurkiewicz, Stanisław Nitecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dla zachowania terminu do wniesienia sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, o którym mowa w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane, wystarczające jest wydanie decyzji o sprzeciwie przez organ administracji w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia, czy też konieczne jest jej doręczenie stronie w tym terminie?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że dla zachowania terminu 30 dni na wniesienie sprzeciwu przez organ administracji, o którym mowa w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane, wystarczające jest wydanie decyzji o sprzeciwie w tym terminie. Nie jest wymagane doręczenie tej decyzji stronie lub jej pełnomocnikowi w tym samym okresie. Termin ten jest zachowany z chwilą wydania decyzji przez organ, a nie z chwilą jej doręczenia.
Stan faktyczny
Spółka zgłosiła zamiar wykonania robót budowlanych polegających na wzniesieniu słupa nośnego z tablicą reklamową. Prezydent m.st. Warszawy wniósł sprzeciw wobec tego zgłoszenia. Wojewoda Mazowiecki utrzymał w mocy decyzję Prezydenta. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki na decyzję Wojewody. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając m.in. naruszenie przepisów postępowania przez wadliwe uzasadnienie wyroku WSA oraz błędną wykładnię art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego w zakresie terminu do wniesienia sprzeciwu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zofia Flasińska Sędziowie NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) del. WSA Stanisław Nitecki Protokolant starszy asystent sędziego Elżbieta Granatowska po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] S.A. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 czerwca 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 894/12 w sprawie ze skargi [...] S.A. w W. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 11 czerwca 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 894/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę [...] S.A. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Wyrok ten został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2011 r. Prezydent m. st. Warszawy, po rozpatrzeniu zgłoszenia dokonanego w dniu 26 kwietnia 2011 r., wniósł sprzeciw do zgłoszenia [...] S.A. z siedzibą w W. dotyczącego zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na wzniesieniu w drodze montażu wolno stojącego słupa nośnego wraz z tablicą reklamową, na działce nr ew. [...] w obrębie [...] przy ul. [...] kierunek [...] w dzielnicy [...]. Uzasadniając decyzję organ wyjaśnił, że cechy konstrukcyjne i parametry urządzenia wskazują, że jest to konstrukcja przestrzenna stanowiąca całość techniczno-użytkową i jest ona budowlą w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.). Wskazał także, że z projektu budowlanego wynika, iż tablica reklamowa o wymiarach 6,16 m x 3,16 m będzie zainstalowana na słupie o wysokości 5,00 m od fundamentu do dołu tablicy. Słup nośny umożliwia ekspozycję tablicy reklamowej na wysokości 8,60 m nad terenem. Konstrukcja wsporcza trwale związana z gruntem składa się z fundamentu o wymiarach dolnej podstawy 2,6 m x 3,6 m i wysokości 0,45 m, słupa stalowego dwusegmentowego o łącznej wysokości 8,16 m, wraz z przyłączem energetycznym. Wysokość urządzenia reklamowego wynosi 8,61 m od poziomu terenu. Na skutek wniesionego przez [...] S.A. z siedzibą w W. odwołania decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2012 r. Wojewoda Mazowiecki utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta m. st. Warszawy. W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił ocenę dokonaną przez Prezydenta m.st. Warszawy co do charakteru zgłoszonego obiektu reklamowego, który wymaga pozwolenia na budowę. Zdaniem organu obiekt budowlany będący przedmiotem zgłoszenia nie podlega procedurze zgłoszenia (art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane), a inwestor powinien uzyskać decyzję o pozwoleniu na budowę. Odnosząc się do zarzutu podniesionego w odwołaniu Wojewoda Mazowiecki powołując się na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyjaśnił, że termin do wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane, uważa się za zachowany jeżeli przed jego upływem pismo (decyzja) zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. Organ odwoławczy ustalił, że przesyłka zawierająca decyzję z dnia [...] maja 2011 r. została nadana w dniu 16 maja 2011 r., a więc z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 30 ust. 5 powyższej ustawy. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł [...] S.A. z siedzibą w W. Decyzji tej zarzucono naruszenie art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji organu I instancji. W ocenie Spółki organ wniósł sprzeciw już po upływie terminu do jego wniesienia, zatem zaskarżona decyzja i decyzja organu I instancji winny zostać uchylone. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując zajęte w sprawie stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że wniesiona skarga podlega oddaleniu. W ocenie Sądu organy obu instancji prawidłowo przyjęły, że realizacja przedmiotowej inwestycji ze względu na jej rozmiary i sposób posadowienia (trwałe związanie z gruntem za pomocą stopy fundamentowej) wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Zdaniem Sądu biorąc pod uwagę konstrukcję tablicy, jej rozmiar oraz przewidziane w załączonym projekcie budowlanym rozwiązania mocujące słup nośny w gruncie, nie można było uznać, że realizacja wskazanego obiektu budowlanego może być dokonana w trybie zgłoszenia do właściwego organu. Odnosząc się zaś do zarzutu przekroczenia trzydziestodniowego terminu do wniesienia sprzeciwu, o którym mowa w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane, Sąd wskazał, że przedmiotowy sprzeciw został wniesiony w terminie. Dalej Sąd wyjaśnił, że jak wynika z akt postępowania administracyjnego zgłoszenie inwestora dotyczące zamiaru wykonania nośnika reklamowego zostało przyjęte przez organ w dniu 26 kwietnia 2011 r. Podniósł także, że na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki zawierającej decyzję, adresowanej do pełnomocnika Spółki, data nadania jest nieczytelna, jednakże organ odwoławczy ustalił, że przesyłka została nadana w dniu 16 maja 2012 r. Decyzja Prezydenta m.st. Warszawy z dnia [...] maja 2011 r. wnosząca sprzeciw do zgłoszenia została doręczona pełnomocnikowi Spółki G.K. w dniu 1 czerwca 2011r. (co wynika ze znajdującego się w aktach zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji), a skarżącej Spółce w dniu 18 maja 2011 r. W ocenie Sądu powyższe oznacza, że sprzeciw został wniesiony w ustawowym terminie. Sąd ten podziela bowiem stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którym dla zachowania terminu z art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane konieczne jest nadanie decyzji wnoszącej sprzeciw w polskiej placówce pocztowej przed upływem terminu 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia. Nadto Sąd zwrócił również uwagę na rozbieżności w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w tym zakresie. W związku z powyższym, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", Sąd oddalił wniesioną skargę jako niezasadną. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wywiodła [...] S.A. z siedzibą w W., zaskarżając go w całości i zarzucając mu: I. na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez: a/ uzasadnienie wyroku w sposób nieodpowiadający ustawowemu wzorcowi, a mianowicie Wojewódzki Sąd Administracyjny świadomy rozbieżności orzecznictwa w sprawie zachowania terminu wskazanego w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane, uzasadnia oddalenie skargi jednym zdaniem - przyjmując że podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zgodnie z którym już samo nadanie sprzeciwu w polskiej placówce pocztowej ma skutek wniesienia sprzeciwu; podkreślenia wymaga fakt, że data nadania przedmiotowej decyzji jest nieczytelna; przy czym brak jest w uzasadnieniu podania zarówno podstawy prawnej stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, jak i jego uzasadnienia; Wojewódzki Sąd Administracyjny w ogóle nie przeanalizował rozbieżności orzecznictwa i nie wyjaśnił skarżącej podstawy do uznania, że podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyrokach z dnia 20 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 105/10 i z dnia 12 lipca 2011 r., sygn. akt II OSK 1167/10, a nie podziela stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w orzecznictwie wskazanym przez skarżącą; b/ zupełny brak odniesienia się do zarzutów skarżącej dotyczących zachowania terminu określonego w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane; c/ sporządzenie uzasadnienia z pominięciem wyjaśnień uzasadniających stanowisko Sądu pierwszej instancji; Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził tylko, że zarzut skargi jest niezasadny ponieważ istnieją orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, które wyrażają odmienny od skarżącej pogląd; Powyższe naruszenia popełnione przez Wojewódzki Sąd Administracyjny uniemożliwiają Sądowi drugiej instancji dokonanie oceny i kontroli toku rozumowania Sądu pierwszej instancji, a tym samym oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy, co uniemożliwia przeprowadzenie sądowej kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia. 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a oraz jednocześnie art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane oraz art. 109, 110 i 40 § 2 K.p.a. poprzez oddalenie skargi na decyzję Wojewody Mazowieckiego utrzymującą w mocy decyzję o sprzeciwie, pomimo tego, że decyzja Wojewody Mazowieckiego naruszała ww. przepisy prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy, II. na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: 3. art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 109, 110 i 40 § 2 K.p.a. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że wniesienie - w drodze decyzji administracyjnej - sprzeciwu przez organ, następuje przez samo jego nadanie w polskiej placówce pocztowej; prawidłowa wykładnia tego przepisu oznacza, że dla skutecznego wniesienia sprzeciwu konieczne jest prawidłowe doręczenie sprzeciwu pełnomocnikowi strony, gdy został ustanowiony. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 176 w zw. z art. 185 § 1 P.p.s.a. wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu autor skargi kasacyjnej przekonując o zasadności zarzutu naruszenia przez Sąd art. 141 § 4 P.p.s.a. wskazał, że przedstawienie własnego stanowiska przez Sąd nie może zostać zastąpione ogólnikową aprobatą stanowiska poszczególnych składów orzekających. Zdaniem skarżącej Sąd może powołać się na orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, ale nie może tego uczynić bez przeanalizowania przesłanek zajętych poglądów i wyrażenia własnego stanowiska co do ich prawidłowości. Uchybienie takie, zdaniem skarżącej, może mieć wpływ na wynik sprawy, bowiem w praktyce uniemożliwia stronie ocenę i kontrolę toku rozumowania Sądu. Wskazano również, że należy dokonać rozróżnienia co do skutków doręczenia decyzji pełnomocnikowi Spółki i bezpośrednio samej Spółce. Zdaniem skarżącej brak uzasadnienia zaskarżonego wyroku powoduje, że nie sposób wywnioskować, jakie stanowisko zajął Sąd pierwszej instancji w przedmiocie wniesienia sprzeciwu, co jest osią sporu pomiędzy skarżącą, a organem. Uzasadniając zaś zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a oraz jednocześnie art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane i art. 109, 110 i 40 § 2 K.p.a. skarżąca podniosła, że zaskarżona do Sądu decyzja naruszała ww. przepisy prawa materialnego, gdyż sprzeciw został wniesiony po terminie, co miało wpływ na wynik sprawy, bowiem uznanie, że sprzeciw został wniesiony w terminie skutkowałoby uwzględnieniem skargi, a nie jej oddaleniem. Odnosząc się zaś do zarzutu naruszenia art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 109, 110 i art. 40 § 2 K.p.a. autor skargi kasacyjnej wskazał, że sam fakt nadania decyzji o sprzeciwie w polskiej placówce pocztowej w żaden sposób nie wpływa na zachowanie terminu do wniesienia sprzeciwu. Zatem Wojewódzki Sąd dokonał błędnej wykładni tego przepisu. Nadto skarżąca wskazała, że sprzeciw organ zobowiązany jest wnieść w drodze decyzji administracyjnej. Zatem do tej decyzji zastosowanie będą miały przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Zaś wg art. 109 § 1 K.p.a. decyzję doręcza się stronie na piśmie. Wskazano również na zasadę zgodnie z którą, gdy strona ustanowiła pełnomocnika, to decyzję doręcza się jej pełnomocnikowi. Konkludując autor skargi kasacyjnej wskazał, że doręczenie decyzji stronie w sytuacji, w której ustanowiła ona pełnomocnika jest w sensie prawnym bezskuteczne i wywołuje jedynie ten skutek, że strona jest poinformowana o treści pisma. Nie sposób twierdzić, że otrzymanie przez stronę takiej informacji jest równoznaczne z wniesieniem sprzeciwu. Wniosku takiego w żaden sposób nie da się bowiem wyprowadzić ani z treści art. 40 § 2 K.p.a., ani tym bardziej z art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane. Zwłaszcza, zdaniem Spółki, ten drugi przepis w żaden sposób nie utożsamia powzięcia przez stronę pozytywnej wiedzy o treści zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia ze skutecznym wniesieniem sprzeciwu. Nadto podkreślono, że w sprawie przyjąć należy, iż pełnomocnik strony otrzymał decyzję o sprzeciwie po upływie trzydziestodniowego terminu, o którym mowa w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane, więc sprzeciw należy uznać za bezskuteczny, co w konsekwencji powinno było spowodować uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania. Z uwagi na fakt, że Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję Wojewody Mazowieckiego utrzymującą w mocy wadliwą decyzję Prezydenta m. st. Warszawy, to naruszył tym samym art. 151 P.p.s.a., decyzja organu II instancji winna być bowiem uchylona. Jednocześnie skarżąca zwróciła się do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o odroczeniem rozprawy i przedstawienie zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, dotyczącego rozbieżności co do daty wydania sprzeciwu w rozumieniu art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie żadna z enumeratywnie wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, zatem przedmiotową sprawę należało rozpoznać w granicach zakreślonych podniesionymi w złożonej skardze kasacyjnej zarzutami. Zaś tak rozpoznawana skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie, albowiem mimo wadliwego uzasadnienia zaskarżony wyrok odpowiada prawu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego na uwzględnienie nie zasługuje zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. sprowadzający się do tego, że wady w konstrukcji uzasadnienia zaskarżonego wyroku uniemożliwiają kontrolę instancyjną zakwestionowanego orzeczenia. Z treści art. 141 § 4 P.p.s.a. wynika, że uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 141 § 4 P.p.s.a. w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że niemożliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się bowiem i w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli. W niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji w sposób lapidarny wyjaśnił motywy swojego rozstrzygnięcia, jednakże – wbrew stanowisku skarżącej Spółki – uzasadnienie wyroku poddaje się kontroli instancyjnej. Wprawdzie uzasadnienie to zawiera wady w postaci bardzo skrótowego odniesienia się do stanowiska strony skarżącej, czy zbyt krótkiej argumentacji na poparcie stanowiska zajętego przez Sąd pierwszej instancji, jednakże uchybienie to nie może skutkować uchyleniem zaskarżonego wyroku. Bowiem z treści tego uzasadnienia możliwe jest odtworzenie toku rozumowania Sądu pierwszej instancji prowadzącego do przyjęcia, że dla zachowania terminu z art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane konieczne jest nadanie decyzji wnoszącej sprzeciw w polskiej placówce pocztowej przed upływem terminu 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia. Tym samym możliwe jest przeprowadzenie kontroli instancyjnej. Na uwzględnienie nie zasługuje także zarzut naruszenia art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 109, 110 i 40 § 2 K.p.a., którego skarżący upatruje w dokonaniu przez Sąd pierwszej instancji błędnej wykładni polegającej na przyjęciu, że wniesienie sprzeciwu przez organ następuje przez samo jego nadanie w polskiej placówce pocztowej. Zaś zdaniem autora skargi kasacyjnej prawidłowa wykładnia tego przepisu oznacza, że dla skutecznego wniesienia sprzeciwu konieczne jest jego doręczenie pełnomocnikowi strony, gdy został ustanowiony, w terminie przewidzianym w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane. Przepis art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane stanowi, że "zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia". W tym zakresie wskazać należy, iż zasadnie autor skargi kasacyjnej wskazuje na materialny charakter ww. terminu. Trzydziestodniowy termin, o którym mowa w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane jest terminem, którego zachowania oczekuje się od organu, co oznacza, że tylko w tak zakreślonych ramach czasowych organ administracji jest uprawniony do wniesienia sprzeciwu w sprawie zgłoszonych przez inwestora prac budowlanych. Upływ tego terminu oznacza dla organu brak możliwości wniesienia sprzeciwu. Skarżący przyjął, powołując się na przepis art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane oraz art. 109 § 1 i 110 K.p.a., że pojęcie "wniesienia" sprzeciwu należy interpretować w ten sposób, że sprzeciw zostanie wniesiony skutecznie wówczas, gdy decyzja zostanie doręczona stronie lub jej pełnomocnikowi, gdy został ustanowiony, w terminie o którym mowa we wskazanym art. 30 ust. 5. Skład orzekający w niniejszej sprawie takiego poglądu nie podziela. Aktualnie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dominuje jednolity pogląd zgodnie z którym wniesienie sprzeciwu w rozumieniu art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane następuje przez samo złożenie przez właściwy organ oświadczenia woli, tj. wydanie decyzji, a więc dla zachowania przedmiotowego terminu nie jest wymagane uzewnętrznienie woli organu, wystarczy wydanie decyzji (porównaj: wyroki NSA: z dn. 22.10.2013 r., sygn. akt II OSK 166/13, npubl; z dn. 25.07.2012 r., sygn. akt II OSK 808/11, LEX nr 1252191; z dn. 15.12.2011 r., sygn. akt II OSK 1899/10, LEX nr 1152088, z dn. 2.11.2011 r., sygn. akt II OSK 737/11, LEX nr 1069069). Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę powyższy pogląd podziela. Za jego przyjęciem przemawia argumentacja przedstawiona na uzasadnienie tego stanowiska. Z treści zacytowanego wyżej art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane wynika, że organ ma 30 dni na wniesienie sprzeciwu w drodze decyzji, a więc na wydanie decyzji o sprzeciwie wobec zgłoszonego zamiaru budowy. Skoro organ budowlany traci dopiero z upływem tego terminu kompetencje do wniesienia sprzeciwu, to przysługują mu one do ostatniego dnia tego terminu. Należy również zauważyć, że termin określony w art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane jest zbieżny z podstawowym procesowym terminem załatwiania spraw przez organ I instancji, a więc terminem miesiąca wynikającym z art. 35 § 3 K.p.a. Nadto podnieść należy, że w treści art. 30 ust. 5 ustawy brak jest wyraźnego powiązania zachowania przez organ terminu 30 dni z doręczeniem inwestorowi decyzji o sprzeciwie wobec zgłaszanych robót budowlanych. Taką regulację przewidziano przykładowo m.in. w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 5 lipca 1990 r. Prawo o zgromadzeniach (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 397), który stanowi, iż decyzja o zakazie zgromadzenia publicznego powinna być doręczona organizatorowi w terminie 3 dni od dnia zawiadomienia, nie później jednak niż na 24 godziny przed planowanym terminem rozpoczęcia zgromadzenia. Ponadto z wykładni celowościowej art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane wynika, że dochowanie lub brak dochowania przez organ terminu na wniesienie sprzeciwu musi wynikać z działania lub braku działania tego organu administracji. W przypadku przyjęcia obowiązku doręczenia przez organ inwestorowi w terminie 30 dni decyzji o sprzeciwie, w zasadzie termin utraty kompetencji do wydania przez organ tej decyzji nie byłby oznaczony, gdyż organ nie miałby pewności, w którym dniu wysłać decyzję o sprzeciwie, aby została ona doręczona przez pocztę w ustawowym terminie. Zachowanie terminu, o którym mowa w art. 30 ust. 5 ustawy byłoby uzależnione od działania polskich placówek pocztowych operatora publicznego, a często też stron postępowania, którym zależałoby na opóźnieniu odbioru przesyłki, nie zaś od organu administracji. Zaprezentowane wyżej stanowisko stanowi prokonstytucyjną wykładnię art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane (patrz: wyrok TK z dn. 20.04.2011 r., sygn. Kp 7/09, opubl. 2011/ 33/ 394). Trudno bowiem zignorować zagrożenia jakie niesie ze sobą przyjęcie poglądu zaprezentowanego w skardze kasacyjnej. Uznanie, że wniesienie sprzeciwu w rozumieniu art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane wiąże się z wydaniem decyzji i jej doręczeniem stronie w terminie 30 dni w praktyce spowodowałoby znaczne skrócenie czasu przeznaczonego na analizę posiadanej przez organ dokumentacji, bowiem decyzja o sprzeciwie musiałaby być sporządzona na tyle wcześnie, by organ mógł nadać decyzję w placówce operatora publicznego z takim wyprzedzeniem, by mimo ewentualnych trudności z doręczeniem korespondencji przez operatora oraz nierzadkiego unikania jej niezwłocznego odbioru przez stronę i przy uwzględnieniu ewentualnej konieczności tzw. doręczenia zastępczego (14 dni od momentu pierwszego awizo), organ zdążył doręczyć decyzję stronie. Dodatkowo uwzględniając kwestię tego, że termin 30 dni to dni kalendarzowe, nie zaś robocze i konieczne jest także odjęcie niedziel jako dni ustawowo wolnych od pracy oraz sobót jako dni wolnych wynikających z uwagi na wymiar czasu pracy, to termin do wydania decyzji zostałby skrócony praktycznie do kilku dni. Jednocześnie zwrócić należy uwagę na sygnalizowane przez organ zjawisko składania przez inwestorów zgłoszeń do innych niż właściwe jednostek (komórek) urzędów – w niniejszej sprawie zgłoszenie zostało skierowane do urzędu dzielnicy [...] m.st. Warszawy, zamiast zgodnie z właściwością do urzędu m. st. Warszawy dzielnica [...], co powoduje odjęcie jeszcze kilku dni na obieg dokumentów w związku z przekazaniem zgłoszenia do właściwych jednostek. Zatem przyjęcie stanowiska zaprezentowanego przez autora skargi kasacyjnej stworzyłoby możliwość realnego wpływania przez stronę na kwestię zachowania terminu do wniesienia sprzeciwu przez organ, co należy uznać za niedopuszczalne. Reasumując, zgodnie z art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane inwestor może przystąpić do wykonywania robót budowlanych objętych zgłoszeniem, jeżeli organ budowlany w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia nie wyda decyzji o sprzeciwie. Wbrew twierdzeniom Sądu pierwszej instancji, czynność nadania przesyłki zawierającej decyzję o sprzeciwie w urzędzie pocztowym jest czynnością techniczną, która ma znaczenie jedynie faktyczne, potwierdzając fakt wydania przez organ decyzji w terminie 30 dni. Zaś w związku z tym, że Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że do zachowania terminu z art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane konieczne jest wydanie decyzji przed upływem 30 dni do dnia doręczenia zgłoszenia, to za niezasadny należało również uznać zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 109, 110 i 40 § 2 K.p.a. W tym miejscu podkreślić należy, że z uzasadnienia zakwestionowanego orzeczenia nie wynika, by Sąd pierwszej instancji przyjął za skuteczne doręczenie sprzeciwu stronie bezpośrednio. Wskazał jedynie, że zgłoszenie zamiaru wykonania nośnika reklamowego zostało przyjęte przez organ w dniu 26 kwietnia 2011 r., a decyzja wnoszącą sprzeciw została nadana do pełnomocnika Spółki w dniu 16 maja 2011 r. (a nie jak omyłkowo wskazał Sąd pierwszej instancji w dniu 16 maja 2012 r.), a doręczona w dniu 1 czerwca 2011 r. Zaś bezpośrednio Spółce decyzja ta została doręczona w dniu 18 maja 2011 r. Jednakże kwestia komu i kiedy została doręczona decyzja o sprzeciwie, wobec przyjęcia, że dla zachowania trzydziestodniowego terminu konieczne jest wydanie przed jego upływem decyzji wnoszącej sprzeciw, nie ma znaczenia dla zachowania przedmiotowego terminu. W tej sytuacji także i akcentowana przez autora skargi kasacyjnej kwestia nieczytelnej daty na potwierdzeniu odbioru przesyłki nie ma znaczenia dla stwierdzenia, że termin 30 dni został zachowany. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że co do zasady prawidłowo Sąd pierwszej instancji przyjął, iż w sprawie tej organ zachował termin do skutecznego wniesienia sprzeciwu (zgłoszenie wpłynęło do organu w dniu 26 kwietnia 2011 r., a sprzeciw został wniesiony w dniu [...] maja 2011 r.). Ustosunkowując się zaś do wniosku skarżącej o odroczenie rozprawy i przedstawienie zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczącego rozbieżności orzecznictwa na tle art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skoro aktualnie orzecznictwo sądów administracyjnych jest w tej kwestii jednolite, to brak jest podstaw do zastosowania trybu z art. 187 § 1 P.p.s.a. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło