I SA/Gd 443/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Woźniak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Irena Wesołowska, Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Sylwia Górny, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi "A" na interpretację indywidualną Prezydenta Miasta z dnia 20 grudnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości oddala skargę. "A" sp. z o. o. z siedzibą w . (Spółka) wystąpiła do Prezydenta Miasta z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od nieruchomości. Przedmiotem interpretacji jest art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 z późn. zm.) – dalej jako "u.p.o.l.". Przepis ten stanowi, że zwalnia się od podatku od nieruchomości budowle wchodzące w skład infrastruktury kolejowej w rozumieniu przepisów o transporcie kolejowym oraz zajęte pod nie grunty, jeżeli zarządca infrastruktury jest obowiązany do jej udostępniania licencjonowanym przewoźnikom kolejowym. Spółka przedstawiła zaistniały stan faktyczny wskazując, że jest spółką należącą do Grupy "G". Na skutek prywatyzacji "G" i zmian organizacyjnych Spółka przejęła system telekomunikacyjny, obejmujący sieć kabli z urządzeniami telekomunikacyjnymi. Na gruncie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych Spółka klasyfikuje przejęte obiekty jako budowle, dotyczy to w szczególności kanalizacji teletechnicznej oraz linii kablowych telekomunikacyjnych (Infrastruktura Kablowa). Infrastruktura Kablowa, w związku z zakresem świadczonych usług, jest doprowadzona do wszystkich obiektów kolejowych, w tym budynków stacyjnych, dworcowych, posterunków ruchu, obiektów szlakowych, biur, magazynów, peronów. Infrastruktura kablowa służy i jest udostępniania w formie umów wielu podmiotom, które prowadzą i zarządzają ruchem pociągów ("B" S.A.) jak również licencjonowanym przewoźnikom kolejowym korzystającym z infrastruktury kolejowej w tym telekomunikacyjnej (np. "C" S.A., "D" sp. z o. o., "E" S.A. oraz "F" sp. z o. o.). Umowy dotyczące udostępnienia infrastruktury kablowej mają charakter umów ramowych oraz umów szczegółowych regulujących świadczenie poszczególnych rodzajów usług. Umowy dotyczą zarówno świadczenia usług związanych z prowadzeniem ruchu pociągów, jak i ogólnych usług telekomunikacyjnych (telefonicznych i internetowych). Ponadto, w związku z pozostającą "wolną przepustowością" część infrastruktury kablowej udostępniania jest na podstawie umów podmiotom innym niż przewoźnicy lub podmioty, które prowadzą działalność w zakresie ruchu pociągów. Wnioskodawca podkreślił jednak, że podmioty prowadzące działalność w zakresie ruchu pociągów traktowani są przez Spółkę priorytetowo i mają pierwszeństwo w dostępie do infrastruktury kablowej. Wnioskodawczyni wskazała nadto, że posiada pismo Urzędu Transportu Kolejowego potwierdzające jego status jako zarządcy infrastruktury kolejowej. Odnośnie przytoczonego we wniosku stanu faktycznego Spółka zadała następujące pytanie, czy całość infrastruktury kablowej wykorzystywanej do świadczenia usług na rzecz licencjonowanych przewoźników kolejowych lub podmiotów, które prowadzą działalność w zakresie ruchu pociągów podlega zwolnieniu, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. Spółka przedstawiając własne stanowisko w sprawie oceny prawnej stanu faktycznego przyjęła, że całość infrastruktury kablowej wykorzystywanej do świadczenia usług na rzecz licencjonowanych przewoźników kolejowych lub podmiotów, które prowadzą działalność w zakresie ruchu pociągów podlega zwolnieniu, o którym mowa w art. 7 ust.1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. Prezydent Miasta w interpretacji indywidualnej prawa podatkowego z dnia 20 grudnia 2011 r. stwierdził, że stanowisko Spółki odnośnie stanu faktycznego przedstawionego we wniosku z dnia 15 września 2011 r. w zakresie tezy ".. całość Infrastruktury Kablowej wykorzystywanej do świadczenia Usług na rzecz licencjonowanych przewoźników kolejowych lub podmiotów, które prowadzą działalność w zakresie ruchu pociągów podlega zwolnieniu, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l." - jest nieprawidłowe. Organ interpretujący zauważył, że z określonej w art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. ulgi korzystają budowle i zajęte pod nie grunty, jeżeli zarządca infrastruktury obowiązany jest udostępnić ją licencjonowanym przewoźnikom kolejowym. Według organu, dla pełnego zrozumienia treści interpretowanego przepisu konieczne jest odwołanie do wykładni systemowej, a mianowicie przepisów ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 16, poz. 94), do której odsyła ustawodawca w art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. Organ odnotował też, powołując się m.in. na wyrok NSA z 1.09.2010 r. sygn. akt II FSK 330/09, że zakres korzystania z definicji użytych w ustawie transporcie kolejowym jest szerszy niż uczynił to ustawodawca w art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy podatkowej w zakresie bezpośredniego odsłania i dotyczy także rozumienia innych użytych tam pojęć. W konsekwencji powyższego, wskutek dokonania analizy stosowanych zapisów ustawy o transporcie kolejowym, organ interpretujący stanął na stanowisku, że budowle infrastruktury kolejowej korzystają ze zwolnienia nie w każdym przypadku świadczenia usług na rzecz licencjonowanych przewoźników kolejowych, ale wyłącznie w przypadku, gdy zarządca infrastruktury obowiązany jest do jej udostępnienia licencjonowanym przewoźnikom w rozumieniu ustawy o transporcie kolejowym. Tak rozumiane udostępnienie polega na przydzieleniu przewoźnikowi kolejowemu trasy pociągu na liniach kolejowych oraz umożliwieniu mu korzystanie z niezbędnej infrastruktury kolejowej. Udostępnienie następuje na podstawie wniosku złożonego przez licencjonowanego przewoźnika kolejowego. Zatem dopiero wniosek, składany zgodnie z regulaminem przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras przez licencjonowanych przewoźników kolejowych, wywołuje w dalszej kolejności konsekwencje związane z obowiązkiem udostępniania infrastruktury kolejowej licencjonowanemu przewoźnikowi kolejowemu. Zwolnienie z podatku odnosi się zatem do sytuacji, w której mamy do czynienia z konkretnym, istniejącym zobowiązaniem zarządcy infrastruktury, na podstawie zawartej umowy, do udostępnienia budowli wchodzącej w skład infrastruktury kolejowej, ściśle określonemu, licencjonowanemu przewoźnikowi. Organ zauważył, że zarządca infrastruktury nie może udostępniać infrastruktury kolejowej na innych zasadach niż określone w ustawie o transporcie kolejowym. Prezydent Miasta, w odpowiedzi na wezwanie Spółki do usunięcia naruszenia prawa, stwierdził brak podstaw do uchylenia interpretacji indywidualnej z dnia 20 grudnia 2011 r. "A" sp. z o. o. wniosła skargę na interpretację indywidualną Prezydenta Miasta z dnia 20 grudnia 2011 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, zaskarżając ją w całości. Zaskarżonej interpretacji indywidualnej Spółka zarzuciła naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. w zw. z art. 29 ustawy o transporcie kolejowym oraz w zw. z Załącznikiem do tejże ustawy, poprzez nieprawidłową wykładnię, w następstwie czego błędnie przyjęto, iż na podatniku nie ciąży obowiązek udostępniania infrastruktury kolejowej licencjonowanym przewoźnikom kolejowym, a co za tym idzie budowle zarządzane przez Spółkę wchodzące w skład infrastruktury kolejowej nie korzystają ze zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. Wskazując na powyższe naruszenia Spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej interpretacji indywidualnej oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego, zgodnie z właściwymi przepisami. Uzasadniając skargę strona skarżąca stwierdziła, że w niniejszej sprawie spornym jest, czy na Spółce ciąży obowiązek udostępniania zarządzanej przez nią infrastruktury kolejowej licencjonowanym przewoźnikom kolejowym. W ocenie skarżącej obowiązek taki został na nią nałożony wprost przez przepisy ustawy o transporcie kolejowym. W wykonaniu tego obowiązku Spółka zawiera umowy z licencjonowanymi przewoźnikami kolejowymi. Przy czym Spółka wskazała na regulacje ustawowe, które nakładają na nią obowiązek zawierania takich umów, i które stanowią o prawie licencjonowanych przewoźników do żądania udostępnienia im infrastruktury kolejowej (art. 29 ust. 1a i art. 29 ust. 1b ustawy o transporcie kolejowym oraz Załącznik do tej ustawy). Zatem, w ocenie Spółki, zarządca infrastruktury kolejowej dysponujący urządzeniami związanymi z obsługą pociągów ma obowiązek ich udostępniania licencjonowanym przewoźnikom, gdy ci licencjonowani przewoźnicy zwrócą się do niego z żądaniem udostępnienia infrastruktury. Wypełniając swój obowiązek zarządca zawrze umowę z licencjonowanym przewoźnikiem kolejowym a następnie będzie ją realizował. Spółka podniosła, że usługi w zakresie łączności służącej prowadzeniu ruchu kolejowego świadczone przez nią przy użyciu budowli są objęte ustawowym obowiązkiem udostępniania jako usługi wprost wymienione w części I Załącznika do ustawy o transporcie kolejowym (w części II Załącznika wymieniono usługi, które mogą być świadczone). Odnotowano, że wskazane przepisu ustawy o transporcie kolejowym nie regulują na jakich zasadach ma się odbywać umożliwianie korzystania z infrastruktury kolejowej, nie wprowadzają systemu składania wniosków oraz regulaminu, nie odnoszą się do art. 29 ust. 2 ustawy o transporcie kolejowym. Dodatkowym argumentem wspierającym stanowisko Spółki jest, przewidziana w art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy o transporcie kolejowym kara pieniężna nakładana na zarządcę, który zarządzając infrastrukturą kolejową nie zapewnia przedsiębiorcom wykonującym przewozy kolejowe równego dostępu do infrastruktury kolejowej. Prezydent Miasta w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje. Skarga nie ma uzasadnionych podstaw, zatem podlega oddaleniu. Spór prawny powstały w niniejszej sprawie dotyczy tego, czy "A" sp. z o. o., w stanie faktycznym przedstawionym we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego, może korzystać ze zwolnienia w podatku od nieruchomości określonego w art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. We wniosku o udzielenie interpretacji przepisów prawa podatkowego Spółka podała m. in, że powstała w wyniku prywatyzacji przedsiębiorstwa państwowego "Polskie Koleje Państwowe". W wyniku podziału ww. przedsiębiorstwa państwowego przejęła funkcje i zadania jednostki organizacyjnej świadczącej usługi telekomunikacyjne oraz utrzymującej urządzenia telekomunikacji kolejowej. Spółka przejęła system telekomunikacyjny obejmujący sieć kabli wraz z urządzeniami telekomunikacyjnymi. Spółka klasyfikuje przejęte obiekty jako budowle. Infrastruktura kablowa służy i jest udostępniania w formie umów wielu podmiotom, które prowadzą i zarządzają ruchem pociągów jak również licencjonowanym przewoźnikom kolejowym. Ponadto w związku z pozostającą "wolną przepustowością" część infrastruktury kablowej udostępniania jest na podstawie umów innym podmiotom niż przewoźnicy lub podmioty, które prowadzą działalność w zakresie ruchu pociągów. Zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. zwalnia się od podatku od nieruchomości budowle wchodzące w skład infrastruktury kolejowej w rozumieniu przepisów o transporcie kolejowym oraz zajęte pod nie grunty, jeżeli zarządca infrastruktury jest obowiązany do jej udostępniania licencjonowanym przewoźnikom kolejowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 7.01.2009 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Bk 513/08 (www.orzeczenia.nsa.gov.pl) stwierdził, że ustawa podatkowa nie wyjaśnia, co należy rozumieć pod pojęciem "zarządca infrastruktury jest obowiązany do jej udostępniania licencjonowanym przewoźnikom kolejowym". W jego ocenie obowiązek, o którym mowa w tym przepisie, nie jest obowiązkiem abstrakcyjnym, lecz mającym swoje oparcie w przepisach ustawy z 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 16, poz. 94 z późn. zm.). To właśnie ta ustawa reguluje i określa zasady korzystania z infrastruktury kolejowej, zarządzania infrastrukturą kolejową i jej utrzymania, a także zasady udostępniania tej infrastruktury licencjonowanym przewoźnikom. W myśl art. 29 ust. 1 ustawy o transporcie kolejowym, udostępnianie infrastruktury kolejowej polega na przydzielaniu przewoźnikowi kolejowemu trasy pociągu na liniach kolejowych oraz umożliwieniu mu korzystania z niezbędnej infrastruktury kolejowej. Ustawodawca zastrzegł przy tym, że zarządca jest obowiązany do udostępniania infrastruktury kolejowej na podstawie wniosków składanych zgodnie z regulaminem przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras pociągów przez licencjonowanych przewoźników kolejowych z zachowaniem zasady równego ich traktowania – art. 29 ust. 2 tej ustawy. Uwzględniając treść powołanych przepisów można stwierdzić, że dopiero wniosek złożony zgodnie z regulaminem przydzielania tras pociągów i korzystania z przydzielonych tras pociągów przez licencjonowanych przewoźników kolejowych, wywołuje po stronie zarządcy infrastruktury skutek w postaci powstania obowiązku udostępnienia tej infrastruktury licencjonowanemu przewoźnikowi kolejowemu. Zawarte w art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. stwierdzenie: "jeżeli zarządca infrastruktury jest obowiązany do jej udostępniania licencjonowanym przewoźnikom kolejowym", dotyczy sytuacji, w której mamy do czynienia z konkretnymi, istniejącymi zobowiązaniami zarządcy infrastruktury do udostępnienia budowli wchodzących w skład infrastruktury kolejowej określonym podmiotom - licencjonowanym przewoźnikom, którzy są skonkretyzowani co do tożsamości. Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z dnia 1.09.2010 r. o sygn. akt II FSK 330/09 i II FSK 606/09 (www.orzeczenia.nsa.gov.pl) zawarł pogląd prawny, w myśl którego ustawodawca w art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2007 r. zwolnił od podatku od nieruchomości budowle wchodzące w skład infrastruktury kolejowej w rozumieniu przepisów o transporcie kolejowym oraz zajęte pod nie grunty, jeżeli zarządca infrastruktury jest obowiązany do jej udostępnienia licencjonowanym przewoźnikom kolejowym. Z gramatycznej wykładni przepisu wynika, że z określonej w przepisie art. 7 ust. 1 u.p.o.l. ulgi korzystają wskazane w tym przepisie budowle i grunty pod warunkiem, że zarządca infrastruktury obowiązany jest udostępnić ją licencjonowanym przewoźnikom kolejowym. Dla pełnego zrozumienia treści powyższego przepisu konieczne jest odwołanie się do wykładni systemowej, a mianowicie przepisów ustawy o transporcie kolejowym, do której odsyła ustawodawca w art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. W słowniczku zamieszczonym w art. 4 pkt 1 cyt. ustawy, ustawodawca definiuje pojęcie "infrastruktury kolejowej", w pkt. 9 pojęcie "przewoźnika kolejowego", zaś w pkt. 7 pojęcie "zarządcy infrastruktury". Jak trafnie wywiódł Sąd pierwszej instancji, regulacje dotyczące podatku od nieruchomości nie uzasadniają poszukiwania innego rozumienia tego zapisu. Wynika z nich również, że zarządca infrastruktury nie może udostępnić infrastruktury kolejowej na innych zasadach niż określone w ustawie o transporcie kolejowym. Stosownie do art. 29 ust. 1 ustawy o transporcie kolejowym, udostępnienie infrastruktury kolejowej polega na przydzieleniu przewoźnikowi kolejowemu (licencjonowanemu przewoźnikowi kolejowemu), na jego wniosek trasy pociągu na liniach kolejowych oraz umożliwienie mu korzystania z niezbędnej infrastruktury kolejowej. Dokonując wykładni gramatycznej i celowościowej art. 7 ust. 1 pkt. 1 lit. a) u.p.o.l. w związku z powyższym przepisem Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że przesłanka nabycia prawa do zwolnienia podatkowego polegająca na obowiązku udostępnienia przez zarządcę infrastruktury licencjonowanemu przewoźnikowi kolejowemu ma charakter faktyczny, a to oznacza, że nie chodzi w niej o hipotetyczną możliwość udostępnienia zarządzanej infrastruktury kolejowej lecz o faktyczne udostępnienie jej na potrzeby publicznego transportu kolejowego. Powyższe zobowiązanie zarządcy infrastruktury do udostępnienia budowli, o jakich mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. dotyczy skonkretyzowanych co do tożsamości licencjonowanych przewoźników. Przedstawione wyżej poglądy prawne Sąd w składzie niniejszym podziela i uznaje za własne. W konsekwencji powyższego Sąd uznał za trafne rozstrzygnięcie zawarte w interpretacji indywidualnej Prezydenta Miasta z dnia 20 grudnia 2011 r. w którym organ interpretujący stwierdził, że stanowisko wnioskodawcy w zakresie tezy "... całość Infrastruktury Kablowej wykorzystywanej do świadczenia Usług na rzecz licencjonowanych przewoźników kolejowych lub podmiotów które prowadzą działalność w zakresie ruchu pociągów podlega zwolnieniu, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l." – jest nieprawidłowe. Należy odnotować, że z przedstawionych wyżej względów Sąd nie podzielił oceny prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22.06.2010 r. o sygn. akt II FSK 260/09. (www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Dodać należy, że przyjęcie poglądu, iż obowiązek udostępnia należy rozumieć w sposób abstrakcyjny, jak chce tego skarżąca prowadziłby w istocie do zwolnienia tych składników infrastruktury, które są udostępniane także innym podmiotom aniżeli licencjonowani przewoźnicy kolejowi. Spółka przedstawiając stan faktyczny podała, że udostępnia infrastrukturę także innym podmiotom aniżeli wskazane w art. 7 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. W ocenie Sądu bez znaczenia jest w tym zakresie oświadczenie Spółki, iż przewoźnicy kolejowi traktowani są priorytetowo w zakresie przydzielania infrastruktury kablowej. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę.