I OSK 1259/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie NSA Jolanta Rudnicka (spr.) del. NSA Zygmunt Zgierski Protokolant sekretarz sądowy Paweł Florjanowicz po rozpoznaniu w dniu 2 października 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lutego 2013 r. sygn. akt I SA/Wa 1489/12 w sprawie ze skargi P. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 5 lutego 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 1489/12 oddalił skargę P. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. Prezydent W. przyznał, na wniosek P.P. z dnia 6 czerwca 2011 r., zasiłek celowy na dofinansowanie leczenia w kwocie [...] zł na miesiąc wrzesień 2011 r. Od decyzji tej odwołanie wniosła P.P.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2011 r. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium podało, że kwestionowana decyzja została nadana dnia 8 lipca 2011 r. na adres P.P. za pośrednictwem placówki pocztowej [...], co potwierdza pieczęć okrągła datownika. Z naniesionej na zwrotnym potwierdzeniu informacji doręczającego - pracownika UP [...] wynika, że w dniu 12 lipca 2011 r. nie doszło do doręczenia. Na kopercie znajdują się następujące adnotacje: "Mieszkanie zamknięte. Awizo pozostawiono w skrzynce 12 lip. 2011", "Awizowano powtórnie 19 lip. 2011", "Zwrot nie podjęto w terminie" - data: 27 lipca 2011 r. Do Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy W. zwrócona korespondencja wpłynęła dnia 2 sierpnia 2011 r. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru opisana została sygnatura: "OPS.DŚ.8212.12273.2011 do 12293, poza 12277". Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uznało, że doręczenie decyzji nastąpiło z upływem 26 lipca 2011 r. Określony w art. 129 § 2 k.p.a. 14-dniowy termin do wniesienia odwołania upłynął dnia 9 sierpnia 2011 r. Odwołanie zostało złożone w dniu 9 stycznia 2012 r., zatem po upływie terminu. Na powyższe postanowienie P.P. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jego uchylenie. Wskazała na nieprawidłowości poczty przy doręczaniu jej przesyłek pocztowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Sąd wskazał, że prawidłowość doręczenia zastępczego uzależniona jest od łącznego spełnienia przesłanek określonych w art. 44 k.p.a., w przeciwnym zaś razie brak jest podstaw do przyjęcia domniemania doręczenia i łączenia z wadliwym doręczeniem skutków prawnych, jakie można wywodzić jedynie ze skutecznego doręczenia decyzji stronie. Przyjęcie fikcji doręczenia pisma może mieć doniosłe skutki dla strony postępowania administracyjnego i dlatego doręczyciel musi dochować wymogów określonych w art. 44 k.p.a., w tym wymogu dotyczącego sposobu zawiadomienia adresata o złożeniu przesyłki na określony czas w placówce pocztowej. Uchybienie jednemu z elementów procedury doręczenia zastępczego powoduje, iż strona zeń korzystająca nie będzie mogła skutecznie powołać się na domniemanie doręczenia. Powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 sierpnia 2011 r. II GSK 794/10, Sąd wskazał, że warunkiem przyjęcia przez organ, iż nastąpiło doręczenie zastępcze jest dysponowanie przez organ niebudzącymi wątpliwości dowodami potwierdzającymi spełnienie przesłanek określonych w art. 44 k.p.a. Musi zatem istnieć pewność co do tego, że nastąpiło prawidłowe zawiadomienie adresata o pozostawieniu przesyłki w oddawczym urzędzie pocztowym przez określony czas. Adresat musi być zawiadomiony zarówno o pozostawieniu pisma, jak i miejscu gdzie może go odebrać i o terminie odbioru, a zwrotne potwierdzenie odbioru musi być wypełnione czytelnie wraz z podpisem listonosza. Sąd podniósł, że przesyłki polecone są rejestrowane w systemie informatycznym Poczty Polskiej S.A. - pierwsze awizo wypisywane jest przez doręczającego ręcznie w przypadku niemożności doręczenia korespondencji, jednakże dane dotyczące miejsca odbioru, tj. w jakiej placówce oraz terminów, tj. w jakie dni oraz w jakich godzinach jest czynna placówka, na takim awizo umieszczone są za pomocą pieczątki. Na odwrocie awizo jest pouczenie, że korespondencja winna być odebrana w terminie 14 dni licząc od dnia następnego po dniu pozostawienia awizo. Drugie awizo ma formę wydruku komputerowego, albowiem przesyłki polecone są rejestrowane w systemie komputerowym poczty. Wydruk zawiera dane placówki, w której adresat ma możliwość odebrania korespondencji. Formatka wydruku ma stałe elementy - jest to część niezmienna, która zawiera nazwę i adres placówki pocztowej doręczającej oraz w jakich godzinach jest ona otwarta. Nie ma zatem możliwości, aby adresat nie uzyskał informacji o miejscu odbioru korespondencji. Ponadto awizo zawiera informację kiedy listonosz, podejmując pierwszą próbę doręczenia, nie zastał adresata oraz kiedy upływa termin odbioru korespondencji. Sąd podkreślił, że skarżąca potwierdziła, iż miała wiedzę o przesłaniu jej korespondencji za pośrednictwem poczty. Nie powołała żadnych argumentów przedstawiających ewentualne wady doręczenia korespondencji nadanej dnia 8 lipca 2011 r. Jak również nie powołała przeszkód, które uniemożliwiły jej odbiór korespondencji w Urzędzie Pocztowym [...] w dniach od 13 lipca 2011 r. do dnia 27 lipca 2011 r. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, iż doręczenie przedmiotowej decyzji nastąpiło z upływem 26 lipca 2011 r. Określony w przepisie art. 129 § 2 k.p.a. 14-dniowy termin do wniesienia odwołania upłynął dnia 9 sierpnia 2011 r. Odwołanie, opatrzone datą 9 stycznia 2012 r., zostało złożone w tym samym dniu, tj. 9 stycznia 2012 r. w OPS Dzielnicy W. Oznacza to, że odwołanie zostało wniesione po upływie terminu przewidzianego w art. 129 § 2 k.p.a., a rozstrzygnięcie organu - Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest prawidłowe. Ponadto Sąd podniósł, że w piśmie z dnia 25 sierpnia 2011 r. doręczonym P.P. dnia 6 września 2011 r. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej poinformował, iż w wyniku rozpatrzenia wniosku z dnia 6 czerwca 2011 r., zostały wydane w dniu [...] lipca 2011 r. decyzje administracyjne. W piśmie tym znajduje się wzmianka, że o nadaniu decyzji pocztą zainteresowana została poinformowana telefonicznie w dniu 8 lipca 2011 r. W notatce z dnia 8 lipca 2011 r. zawarta została informacja, że wobec nie odbierania telefonów, informacja o wydaniu decyzji została pozostawiona na poczcie głosowej. Dodatkowo z notatki sporządzonej dnia 11 lipca 2011 r. wynika, że w tym dniu P. P. stawiła się osobiście w Ośrodku Pomocy Społecznej i została również poinformowana, że decyzje o udzieleniu pomocy materialnej zostały wysłane w dniu 8 lipca 2011 r. listem poleconym za potwierdzeniem odbioru. Wprawdzie na kwestionowanej decyzji widnieje adnotacja P.P., że odebrała ją dnia 3 stycznia 2012 r. (również w odwołaniu skarżąca powołuje się na tę okoliczność), jednakże w ocenie Sądu późniejsze ponowne doręczenie stronie orzeczenia organu pierwszej instancji nie powoduje otwarcia dla strony terminu do wniesienia odwołania. Sąd zauważył również, że pismo skarżącej P.P. z dnia 30 stycznia 2012 r., w którym skarżąca koncentruje się na niezrealizowaniu przez pracowników OPS jej żądania osobistego odbioru decyzji w siedzibie organu, w żaden sposób nie odnosi się do przyczyny nieodebrania w domu w dniu 12 lipca 2011 r. przesyłki, jak również przyczyn nie stawienia się do dnia 26 lipca 2011 r. w placówce pocztowej celem osobistego odebrania korespondencji. Ponadto w sprawie nie został złożony wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła P. P.. Zaskarżając wyrok w części oddalającej skargę, skarżąca kasacyjnie podniosła zarzut naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 145 § 1 pkt 1 lit c i art. 151 p.p.s.a. przez nieuwzględnienie skargi pomimo naruszenia przez organ administracji przepisów postępowania administracyjnego, a mianowicie art. 44 k.p.a. w związku z art. 42 § 2 k.p.a. i art. 129 § 2 k.p.a. przez niewłaściwe zastosowanie polegające na zaniechaniu wydania skarżącej decyzji z dnia [...] lipca 2011 r. w siedzibie organu pierwszej instancji tj. Ośrodku Pomocy Społecznej Dzielnicy W. w dniu 11 lipca 2011 r., pomimo, iż skarżąca była w tym dniu w siedzibie organu i domagała się wydania w/w decyzji, a wcześniej sygnalizowała chęć osobistego odbioru decyzji i uznanie, iż skarżąca nie zachowała 14- dniowego terminu do złożenia odwołania, gdyż doszło do prawidłowego doręczenia zastępczego, choć organ wydał skarżącej decyzję dopiero w dniu 3 stycznia 2012 r. - co świadczy o tym, że sam organ nie uważał, iż doszło do prawidłowego doręczenia zastępczego - i uznanie, iż nie spowodowało to otwarcia dla skarżącej terminu do wniesienia odwołania. Wskazując na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, względnie zmianę zaskarżonego wyroku i uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz o zasądzenie na rzecz pełnomocnika ustanowionego z urzędu kosztów pomocy prawnej. W uzasadnieniu wskazano dodatkowo, że skarżąca informowała pracowników Ośrodka Pomocy Społecznej Dzielnicy [...] wcześniej, iż osobiście przyjdzie do siedziby organu po odbiór decyzji, co nie było niczym nadzwyczajnym, gdyż skarżąca czyniła tak już wielokrotnie wcześniej. Powodem takiego zachowania skarżącej było nie tylko chęć przyspieszenia odbioru decyzji, ale przede wszystkim problemy z odbieraniem wysyłanej do niej korespondencji na poczcie. Zdaniem skarżącej o tym, że nie doszło do prawidłowego doręczenia zastępczego świadczy zachowanie organu, który w dniu [...] stycznia 2012 r. wydał jej decyzję. Uczynił tak - jak twierdzi Ośrodek Pomocy Społecznej - z uwagi na konieczność rozliczenia udzielonej skarżącej pomocy w 2011 r. Takie tłumaczenie jest jednak nie tylko niezrozumiałe, ale i wskazuje na pewną niekonsekwencję w działaniu organu administracji. Z jednej strony bowiem organ uznaje, iż doszło do prawidłowego doręczenia zastępczego za pośrednictwem operatora pocztowego z upływem 26 lipca 2011 r., a z drugiej strony ten sam organ uważa jednak, że nie doszło do prawidłowego doręczenia decyzji skoro doręcza decyzję skarżącej w dniu 3 stycznia 2012 r., uzasadniając to koniecznością rozliczenia pomocy udzielonej skarżącej w 2011 roku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a,, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Dlatego też, przy rozpoznawaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Biorąc po uwagę tak uregulowany zakres kontroli instancyjnej sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, stwierdzić należy, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. W pierwszej kolejności odnieść się należy do skuteczności doręczenia skarżącej kwestionowanej decyzji z dnia 8 lipca 2011 r. Stosownie do art. 42 § 1 k.p.a. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Pisma mogą być doręczone również w lokalu organu administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej (§ 2). W razie niemożności doręczenia pisma w sposób określony w § 1 i 2, a także w razie koniecznej potrzeby, pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie (§ 3). W myśl zaś art. 43 k.p.a. w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania. Z kolei art. 44 § 1 k.p.a. stanowi, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) poczta przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (§ 2). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (§ 4). Artykuł 42 k.p.a. wskazuje kilka miejsc, w których możliwe jest dokonywanie doręczeń osobom fizycznym. Ustalona w tym przepisie kolejność nie jest pozbawiona znaczenia prawnego. Jej przestrzeganie, z jednej strony, chroni adresata przed przypadkowością i uciążliwością doręczenia, a z drugiej - zmusza go do znoszenia wykonywanych przez organ czynności doręczenia. Przepisy te wskazują, jakie czynności urzędowe organu są prawnie dopuszczalne, co powoduje, że ich wykonywanie powinno być znoszone przez adresatów pism. Działanie zgodnie z porządkiem i kolejnością czynności doręczenia określonych w art. 42 nie będzie miało znamion nękania adresatów ani ich szykanowania, a będzie wykonywaniem obowiązków wynikających z zasady oficjalności doręczeń wiążącej organ administracyjny (J. Borkowski (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2009, s. 242-243). Dlatego trudno w niniejszej sprawie zarzucić organowi I instancji, że działając zgodnie z prawem i wysyłając stronie za pośrednictwem poczty na adres jej zamieszkania decyzję administracyjną, naruszył wskazane w skardze kasacyjnej przepisy k.p.a. dotyczące doręczeń. Jak podkreśla się w doktrynie, w postanowieniach art. 42 zawarto unormowanie doręczenia w trybie zwykłym (§1) oraz w trybach dodatkowych (§ 2 i 3). Przy doręczaniu pism adresowanych do osób fizycznych w pierwszej kolejności stosuje się podstawową regułę doręczenia właściwego określoną w § 1, charakter uzupełniający ma postanowienie § 2, normujące możliwość doręczenia wykorzystywaną dodatkowo, natomiast § 3 może mieć zastosowanie w przypadkach wyjątkowych (J. Borkowski (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2009, s. 242-243). Z treści art. 42 k.p.a. nie wynika wprawdzie, by adresat nie mógł z własnej woli zgodzić się na przyjęcie pisma w trybie dodatkowym, tzn. w okolicznościach wymienionych w § 2 i 3, jednakże trudno czynić organowi zarzut, że skorzystał z możliwości dokonania doręczenia decyzji w trybie zwykłym. Brak możliwości doręczenia w trybie decyzji w trybie zwykłym powinien być bowiem stwierdzony i utrwalony w adnotacji w aktach sprawy. Tymczasem w niniejszej sprawie żądania takiego nie ma na wniosku skarżącej z dnia 6 czerwca 2011 r. o pomoc materialną na okres drugiego półrocza 2011 r. Informacja o preferowanym sposobie odbioru decyzji (osobiście w siedzibie organu) pojawia się natomiast na wniosku o sfinansowanie zakupu lodówki z dnia 4 lipca 2011 r. i decyzja w tym przedmiocie rzeczywiście doręczona została w oczekiwany przez skarżącą sposób - podczas wizyty w siedzibie organu w dniu 11 lipca 2011 r., o czym również autor skargi kasacyjnej wspomina w jej treści. Wprawdzie podczas wywiadu środowiskowego w dniu 20 czerwca 2011 r. skarżąca złożyła oświadczenie, w którym zdeklarowała, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, a także określiła swój stały dochód w postaci zasiłku stałego i przedstawiła okoliczności dotyczące konieczności zakupu lodówki czy uiszczania opłat czynszowych, na końcu którego znajduje się adnotacja: "odbiór decyzji odbiorę osobiście". Trudno jednak uznać tę adnotację za żądanie doręczenia decyzji w sposób określony w art. 42 § 2 k.p.a. Nie świadczyło to bowiem w żaden sposób o niemożliwości doręczenia decyzji w trybie zwykłym (z art. 42 § 1 ), a co najwyżej o istnieniu po stronie skarżącej możliwości odbioru decyzji w siedzibie organu. Jednocześnie jednak skarżąca nie przedstawiła żadnych okoliczności, na które powoływała się później, a odnoszących się do kłopotów z obiorem korespondencji nadanej za pośrednictwem poczty. Argumenty takie pojawiły się dopiero później, już po wysłaniu decyzji pocztą na adres skarżącej. Nie sposób zatem, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, przyjąć, że doręczenie w trybie zwykłym, za pośrednictwem poczty, o którym przecież skarżąca wiedziała już w dniu jej nadania (wiadomość telefoniczna pozostawiona na poczcie głosowej - co skarżąca potwierdza), mogło stanowić naruszenie prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie doszło do skutecznego, tj. zgodnego z procedurą określoną w art. 44 § 1-4 k.p.a. sposobu doręczenia decyzji organu I instancji. Doręczyciel nie zastał skarżącej w miejscu zamieszkania w związku z czym w oddawczej skrzynce pocztowej adresata umieścił zawiadomienie o pozostawieniu w dniu 12 lipca 2011 r. na okres 14 dni w Urzędzie Pocztowym nr [...] w W.. Przesyłkę awizowano powtórnie w dniu 19 lipca 2011 r. (po 7 dniach od daty pierwszego awizowania) a wobec jej nieodebrania, w dniu 27 lipca 2011 r. dokonano zwrotu niepodjętej w terminie przesyłki. Doręczenie spornej przesyłki nastąpiło zatem w dniu 26 lipca 2011 r. (14 dni po dacie pierwszego awizo). W konsekwencji prawidłowo przyjęto, że termin do wniesienia odwołania upływał w dniu 9 sierpnia 2011 r. Skoro więc odwołanie złożone zostało w dniu 9 stycznia 2012 r., prawidłowo Sąd I instancji uznał, że organ odwoławczy zasadnie wydał postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Prawidłowe jest także stanowisko Sądu I instancji, że nie można uznać, że doręczenie pisma miało miejsce w dniu 3 stycznia 2012 r. W sytuacji, kiedy nastąpił prawny skutek procesowy doręczenia, późniejsze ponowne doręczenie decyzji organu I instancji stronie nie może być uznane jako ponowne doręczenie. Doręczenie pisma w toku postępowania administracyjnego może nastąpić tylko raz. Trzeba też mieć na uwadze, że skutki procesowe ustawa łączy z doręczeniem w formie prawem przewidzianej a nie z zapoznaniem się z treścią pisma (por. postanowienie NSA z 10 kwietnia 2014 r., sygn. II OSK 855/14, wyroki NSA z dnia z 17 lipca 2013 r., sygn. II FSK 2028/12, z dnia 2 września 2010 r., sygn. II FSK 636/09, publ. www.nsa.gov.pl). W tej sytuacji za bezzasadne należało uznać zarzuty naruszenia art. 44 k.p.a. oraz art. 42 § 2 i 129 § 2 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 151 p.p.s.a. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i 210 p.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.), przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258 - 261 p.p.s.a. Stosownie do § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) pełnomocnik skarżącego powinien złożyć wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu stosowne oświadczenie, o jakim mowa w tym przepisie.