I FSK 1575/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-10-16

Skład orzekający: Roman Wiatrowski, Ryszard Pęk, Janusz Zubrzycki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny prawidłowo uznał egzekucję za bezskuteczną w sytuacji, gdy skarżący wskazał jako mienie spółki wierzytelność wobec siebie samego, a następnie zakwestionował jej istnienie w postępowaniu cywilnym?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że skarżący nie uwolnił się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. Wskazane przez niego mienie (wierzytelność wobec siebie samego) nie spełniało warunków "mienia spółki" w rozumieniu art. 116 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, ponieważ skarżący zakwestionował jego istnienie w postępowaniu cywilnym, a nadto nie wykazał, aby mandat członka zarządu wygasł w sposób uzasadniający zwolnienie z odpowiedzialności. Sąd podkreślił, że dane wpisane do Krajowego Rejestru Sądowego korzystają z domniemania prawdziwości.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności prezesa zarządu spółki (R. K.) za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług. Organy podatkowe uznały, że przesłanki odpowiedzialności zostały spełnione, wskazując na pełnienie przez skarżącego funkcji prezesa zarządu w okresie powstania zaległości oraz bezskuteczność egzekucji wobec spółki. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę R. K., a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od tego wyroku. Skarżący kwestionował m.in. ustalenie okresu pełnienia funkcji prezesa zarządu oraz prawidłowość postępowania egzekucyjnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Wiatrowski (sprawozdawca), Sędzia NSA Ryszard Pęk, Sędzia NSA Janusz Zubrzycki, Protokolant Marta Sokołowska-Juras, po rozpoznaniu w dniu 16 października 2014 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej R. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 maja 2013 r. sygn. akt III SA/Wa 2461/12 w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 28 maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności prezesa zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2005, 2006, 2007, 2008 i 2009 r. oddala skargę kasacyjną. 1. Wyrok Sądu pierwszej instancji i przedstawiony przez ten Sąd tok postępowania przed organami podatkowymi. 1.1. Wyrokiem z dnia 15 maja 2013 r., sygn. akt: III SA/Wa 2461/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. K. (dalej: "strona", "skarżący") na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 28 maja 2012 r., nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako prezesa zarządu S. z siedzibą w W. za jej zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2005, 2006, 2007, 2008 i 2009 r. 1.2. Przedstawiając stan sprawy Sąd pierwszej instancji podał, że decyzją z dnia 21 października 2011 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. orzekł o solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako prezesa zarządu S. sp. z o.o. z siedzibą w W. wraz ze spółką za jej zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za grudzień 2005 r., czerwiec, lipiec i listopad 2006 r., trzeci i czwarty kwartał 2007 r., cały 2008 r., drugi kwartał 2009 r., a także za odsetki za zwłokę od powyższych zaległości podatkowych i koszty postępowania egzekucyjnego. 1.3. Na skutek wniesionego odwołania Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z dnia 28 maja 2012 r., uchylił ww. decyzję w części dotyczącej miesiąca czerwca 2006 r. i orzekł o solidarnej odpowiedzialności skarżącego wraz ze spółka za ten miesiąc w innej wysokości wraz z odsetkami za zwłokę, w pozostałej zaś części utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ odwoławczy powołując się na treść art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. – dalej: "O.p.") stwierdził, że wykazano istnienie pozytywnych przesłanek odpowiedzialności skarżącego za zobowiązania spółki, albowiem z dokumentów rejestracyjnych spółki wynikało, że zgodnie z wpisem z dnia 5 marca 2004 r. skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu spółki w czasie powstania przedmiotowych zaległości. Organ odwoławczy wskazał również, że w toku prowadzonego wobec spółki postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny na podstawie szeregu tytułów wykonawczych dokonał zajęcia praw majątkowych stanowiących wierzytelność z rachunku bankowego. Na podstawie realizacji tych zajęć banki przekazały łącznie kwotę 57.205,73 zł. Podano również, że dokonano zajęć prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność pieniężną u dłużnika zajętej wierzytelności z tytułu wzajemnych zobowiązań wynikających z niezapłaconych faktur wskazanych przez spółkę T. Uzyskana łącznie kwota z tego zajęcia wyniosła 8 000 zł. Natomiast zajęcie wysłane do dłużnika zajętej wierzytelności – A. R. K. zostało zwrócone przez pocztę z adnotacją "adresat nieznaleziony". Organ odwoławczy dokonując analizy sprawozdań finansowych spółki za lata 2003 – 2005 stwierdził, że wskazywały one na całkowity brak płynności płatniczej spółki. Nadto zwrócił uwagę, że w dniu wydania decyzji posiadała ona zaległości podatkowe w VAT na łączną kwotę 234 573, 39 zł oraz w podatku dochodowym od osób prawnych za 2006 r. na kwotę 24 013, 11 zł. Spółka kumulowała także zaległości względem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, który poinformował, że na koncie płatnika figurują zaległości z tytułu nieuregulowanych składek w łącznej kwocie 2, 50 zł za 2002 r. i 25 438, 59 zł za 2003 r. - bez odsetek za zwłokę. Mając na uwadze powyższe okoliczności organ odwoławczy uznał, że trudna sytuacja ekonomiczno-finansowa spółki uzasadniała konieczność złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości już w 2003 r., gdyż z końcem tego roku wartość zobowiązań spółki stanowiła 161% jej majątku. Tymczasem skarżący nie zgłaszał wniosku o upadłość nadto nie wykazał winy za jego niezgłoszenie. Dyrektor Izby Skarbowej zwrócił także uwagę, że pomimo, iż wystąpiono z wnioskiem do Sądu Rejonowego w W. o wyjawienie majątku zobowiązanej spółki to rozprawa o wyjawienie majątku była kilkakrotnie odraczana z uwagi na brak stawiennictwa skarżącego jako prezesa spółki, co w konsekwencji uniemożliwiało, zdaniem organu odwoławczego, dalsze prowadzenie postępowania egzekucyjnego z majątku tej spółki. W tych okolicznościach organ stwierdził, że brak zaspokojenia roszczeń wierzyciela skutkował uznaniem egzekucji wobec spółki za bezskuteczną. Ponadto wskazał, że postanowieniem z dnia 30 września 2010 r. umorzono prowadzone wobec niej postępowanie egzekucyjne. Zdaniem organu odwoławczego zasadnie uznano zatem, że ziściła się przesłanka odpowiedzialności osoby trzeciej - bezskuteczność egzekucji w rozumieniu art. 116 § 1 O.p. Odnosząc się zaś do pisma skarżącego z dnia 20 czerwca 2011 r., w którym wskazał na składniki majątku spółki, z którego egzekucja miałaby umożliwić zaspokojenie zaległości podatkowych Dyrektor Izby Skarbowej podkreślił, że wskazane mienie było ogólnikowe nadto nie podano jego wartości i położenia. Nie jest zdaniem organu wystarczające wskazanie mienia, z którego egzekucja jest jedynie potencjalnie możliwa. W przypadku natomiast wierzytelności przysługującej spółce od skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą A. R. K. organ stwierdził, że nie była ona składnikiem majątkowym, z którego możliwa była realna oraz efektywna egzekucja i zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Nadto stwierdził, że o bezskuteczności egzekucji z tego składnika majątkowego świadczył także fakt, że nastąpiło przedawnienie prawa jej dochodzenia (art. 118 k.c.). W przypadku zaś wierzytelności przysługującej spółce od T. organ odwoławczy zauważył, że były one przedmiotem egzekucji administracyjnej w latach 2009-2010. Natomiast skarżący nie wskazał organowi nowego mienia, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części. 2. Skarga do Sądu pierwszej instancji. 2.1. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o uchylenie ww. decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w części, w której utrzymuje ona w mocy ww. decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego zarzucając jej naruszenie: - art. 116 O.p., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, iż zachodzą przesłanki odpowiedzialności Skarżącego, w szczególności, gdy nie przeprowadzono postępowania egzekucyjnego w stosunku do wszystkich składników majątkowych wskazanych w toku postępowania, oraz poprzez niedokonanie ustalenia momentu, od którego biegł dwutygodniowy okres na złożenie przez zarząd spółki wniosku o ogłoszenie upadłości; - art. 187 § 1 oraz art. 191 O.p. w zw. z art. 31 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz.U. z 2011 r., nr 41, poz. 214 – dalej: "ustawa o kontroli skarbowej"), poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, która przybrała cechy oceny dowolnej, a w szczególności poprzez przyjęcie, iż majątek wskazany przez skarżącego w toku postępowania nie pozwalał na zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części; - art. 89 ust. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez doręczenie zawiadomienia o zajęciu wierzytelności podmiotowi nieistniejącemu; - art. 122 i art. 187 § 1 O.p. w zw. z art. 31 ustawy o kontroli skarbowej, poprzez zaniechanie podjęcia działań mających na celu dokładne ustalenie stanu faktycznego w sprawie. 2.2. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując tym samym dotychczasowe stanowisko w sprawie. 2.3. W pismach procesowych z dnia 7 stycznia i 5 marca 2013 r. skarżący próbował wykazać, że organy błędnie ustaliły stan faktyczny przyjmując, że skarżący pełnił funkcję członka zarządu w okresie powstania zobowiązań podatkowych spółki. 3. Uzasadnienie rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji. 3.1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznając zarzuty skargi za niezasadne i powołując się na treść art. 116 O.p. za bezsporną w przedmiotowej sprawie uznał okoliczność, że organy wyczerpująco wykazały, iż w sprawie wystąpiły wszystkie pozytywne przesłanki przeniesienia odpowiedzialności za zaległości spółki w podatku VAT na skarżącego, tj. pełnienie przez niego funkcji członka zarządu w dacie powstania tych zobowiązań oraz bezskuteczność egzekucji względem samej spółki. W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że skarżący pełnił funkcję członka jednoosobowego zarządu spółki, w okresie od dnia 30 czerwca 2003 r. do dnia 20 kwietnia 2011 r., co wynika z pełnego odpisu KRS spółki, a zatem w okresie, w którym powstały zaległości spółki. Jednocześnie Sąd zwrócił uwagę, że także sam skarżący w trakcie całego postępowania podatkowego nie kwestionował tej okoliczności zaś podważanie tych twierdzeń dopiero na etapie postępowania sądowego Sąd uznał za spóźnione oddalając tym samym wniosek dowodowy na okoliczność ustalenia w jakim okresie skarżący pełnił tę funkcję. Odnosząc się zaś do kwestii bezskuteczności egzekucji względem samej spółki, a nadto w kontekście postawionego zarzutu skierowania czynności egzekucyjnych do nieistniejącego podmiotu (A. SR.O. R. K.), Sąd pierwszej instancji uznał, że doręczenie zawiadomienia o zajęciu wierzytelności na adres tego podmiotu było uzasadnione chociażby faktem, iż tym właśnie adresem dysponował organ egzekucyjny. Nadto adres ten został wskazany przez osobę, która prowadziła księgowość spółki. Mając na uwadze powyższe oraz wyjaśnienia samego skarżącego, że rzeczywistym dłużnikiem spółki był on sam, jako osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą niezależną od swojej funkcji prezesa zarządu spółki Wojewódzki Sąd Administracyjny jako wadliwe uznał stanowisko skarżącego co do braku uznania za bezskuteczną egzekucji, która nie objęła wierzytelności spółki przysługującej od dłużnika – skarżącego. W ocenie Sądu, Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo wyjaśnił w decyzji, że organ egzekucyjny w trakcie postępowania egzekucyjnego nie dysponował żadną informacją co do danych adresowych ewentualnego, innego dłużnika spółki, niż dane podmiotu o nazwie "A. S.R.O. R. K.". Mając natomiast na uwadze zadeklarowane przez skarżącego mienie Sąd pierwszej instancji podkreślił, że niewątpliwym jest, iż wskazanie takiego mienia powinno być konkretne wymierne i niesporne. Niewątpliwym zdaniem Sądu pozostaje, że skutku w postaci uwolnienia skarżącego od odpowiedzialności nie wywiera wskazanie mienia tylko potencjalnie możliwego do uzyskania. Dlatego też wskazanie na zapasy magazynowe albo na ewentualną wierzytelność spółki względem osoby, która zresztą jest prezesem jej zarządu Sąd uznał za niewystarczające. W tym ostatnim przypadku Sąd odnotował, że skarżący ostatecznie zakwestionował istnienie wierzytelności spółki wobec niego samego, gdyż w postępowaniu cywilnym w przedmiocie wyjawienia majątku zgłosił roszczenie wzajemne na kwotę 130 000 zł. Zrzeczenie się zarzutu przedawnienia wobec spółki traci więc jakiekolwiek znaczenie prawne. Sąd zwrócił uwagę, że także podjęte czynności egzekucyjne względem wskazywanych ruchomości (samochód marki Ford Transit oraz Lexus) nie przyniosły oczekiwanego skutku. Pierwszy z tych pojazdów został już bowiem ujawniony organowi egzekucyjnemu, sprzedany w postępowaniu egzekucyjnym, a uzyskana kwota 5 500 zł przeznaczona na spłatę zaległości podatkowych. Analogicznie wykorzystano kwotę ponad 33 000 zł pochodzącą ze sprzedaży samochodu Lexus, przy czym większość z tej kwoty przeznaczono na pokrycie kosztów egzekucyjnych. W tej sytuacji poza sporem jest zdaniem Sądu, że spółka nie dysponowała żadnymi nieruchomościami, zaś czynności egzekucyjne względem rachunków bankowych także nie doprowadziły do istotnego zmniejszenia zaległości. Powyższe okoliczności w pełni uzasadniały zdaniem Sądu twierdzenie co do bezskuteczności egzekucji z majątku spółki. 4. Skarga kasacyjna. 4.1. Strona zaskarżyła powyższy wyrok w całości zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie: - 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej: "P.p.s.a."), poprzez oddalenie wniosku o przeprowadzenie dowodu z dokumentów rejestrowych spółki S. prowadzonych za nr [...] przez Sąd Rejonowy w W. pomimo, iż przeprowadzenie tego dowodu pozwalałoby na stwierdzenie na stwierdzenie naruszenia przez organy skarbowe art. 187 § 1 w zw. z art. 116 O.p. polegające na przeprowadzeniu ograniczonego postępowania dowodowego na ustalenie przesłanki odpowiedzialności skarżącego, tj. pełnienia przez niego funkcji członka zarządu, które doprowadziło do poczynienia wadliwych ustaleń faktycznych i do rozstrzygnięcia naruszającego prawo, które miało istotny i decydujący wpływ na rozstrzygnięcie; - art. 116 O.p., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy nie zachodzą wszystkie pozytywne przesłanki odpowiedzialności, w szczególności gdy nie przeprowadzono postępowania egzekucyjnego w stosunku do wszystkich składników majątkowych wskazanych w toku niniejszego postępowania, a skarżący w okresie powstania zobowiązań podatkowych spółki nie był członkiem jej zarządu. 4.2. Przy tak sformułowanych zarzutach skarżący wniósł o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania. 4.3. Dyrektor Izby Skarbowej nie wniósł odpowiedzi na skargę kasacyjną. 5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. 5.1. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. 5.2. W pierwszej kolejności został sformułowany zarzut naruszenia 106 § 3 P.p.s.a., poprzez oddalenie wniosku o przeprowadzenie dowodu z dokumentów rejestrowych spółki S. prowadzonych za nr KRS [...] przez Sąd Rejonowy w W. pomimo, iż przeprowadzenie tego dowodu pozwalałoby na stwierdzenie na stwierdzenie naruszenia przez organy skarbowe art. 187 § 1 w zw. z art. 116 O.p. polegające na przeprowadzeniu ograniczonego postępowania dowodowego na ustalenie przesłanki odpowiedzialności skarżącego, tj. pełnienia przez niego funkcji członka zarządu, które doprowadziło do poczynienia wadliwych ustaleń faktycznych i do rozstrzygnięcia naruszającego prawo, które miało istotny i decydujący wpływ na rozstrzygnięcie. W odniesieniu do tego zarzutu w pierwszej kolejności zauważyć należy, że strona domagała się przeprowadzenia dowodu z akt rejestrowych Spółki na mającą podstawowe znaczenie dla sprawy okoliczność, że skarżący nie pełnił funkcji członka zarządu w okresie, za który przeniesiono na niego odpowiedzialność, ponieważ jego mandat wcześniej wygasł. Podjęta w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji próba podważenia ustaleń dotyczących okresu, w którym skarżący pełnił funkcję członka zarządu skazana jest w tym stanie rzeczy na niepowodzenie już chociażby z tej racji, że jak wynika z art. 106 § 3 P.p.s.a., postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym, ma jedynie charakter uzupełniający i nie może prowadzić do samodzielnych i całkiem odmiennych od dokonanych w postępowaniu administracyjnym ustaleń. Ponadto, dopuszczenie nowego dowodu z dokumentu jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem sądu administracyjnego, który korzysta ze swego uprawnienia w razie powzięcia istotnej wątpliwości co do określonego i istotnego dla wyniku sprawy faktu (podobnie: wyrok NSA z dnia z 9 października 2009 r., I OSK 1524/08; wyrok NSA z dnia 3 stycznia 2008 r., II OSK 1770/06; wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2011r. , II GSK 1127/10-wszystkie publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych; dalej powoływana jako CBOSA). Tymczasem, jak podniósł to już Sąd pierwszej instancji w toku całego postępowania podatkowego skarżący nigdy nie zakwestionował swojego statusu członka zarządu w okresie powstania zaległości spółki. Ponadto z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że wniosek o przeprowadzenie dowodu na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a. autor skargi kasacyjnej wiąże z wykładnią art. 202§1 i 2 k.s.h. Jak poniżej natomiast zostanie wykazane wykładnia tego przepisu nie może mieć w rozpatrywanej sprawie wpływu na odpowiedzialność skarżącego jako członka zarządu. 5.3. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 116 O.p. W ocenie autora skargi kasacyjnej do naruszenia tego przepisu miało dojść poprzez jego niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy nie zachodzą wszystkie pozytywne przesłanki odpowiedzialności, w szczególności gdy nie przeprowadzono postępowania egzekucyjnego w stosunku do wszystkich składników majątkowych wskazanych w toku niniejszego postępowania, a skarżący w okresie powstania zobowiązań podatkowych spółki nie był członkiem jej zarządu. Z treści zarzutu oraz jego uzasadnienia wynika, że naruszenia art. 116 O.p. autor skargi kasacyjnej upatruje w związku z brakiem przeprowadzenia postępowania egzekucyjnego w stosunku do wszystkich składników majątkowych wskazanych przez skarżącego, a w szczególności do wierzytelności spółki wobec samego skarżącego oraz w związku z błędnym ustaleniem, że skarżący w spornym okresie był członkiem zarządu. 5.4. Uzasadniając argumentację o niewłaściwym prowadzeniu postępowania egzekucyjnego, w uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor zarzuca Sądowi pierwszej instancji błędne utożsamianie podmiotu "A. S.R.O. R. K." ze wskazanym dłużnikiem prowadzącym działalność T. I. R. K. W ocenie autora skargi kasacyjnej przywołanie skrótu s.r.o. wskazuje jednoznacznie, że adresatem pisma była spółka z graniczoną odpowiedzialnością prawa słowackiego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zgodzić należy się z Sądem pierwszej instancji, że doręczenie zawiadomienia o zajęciu wierzytelności na adres "A. S.R.O. R. K." było uzasadnione faktem, iż tym właśnie adresem dysponował organ egzekucyjny. Adres ten został wskazany przez osobę, która prowadziła księgowość spółki, zaś organ egzekucyjny nie miał żadnego innego źródła informacji o ewentualnym innym adresie tego rzekomego dłużnika spółki. Przede wszystkim jednak argumentacja autora skargi kasacyjnej w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie z tego powodu, że wskazane przez skarżącego wierzytelności nie spełniały warunków "mienia spółki", o którym mowa w art. 116 § 1 pkt 2 O.p. Zgodnie z tym przepisem od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością członek zarządu tej spółki może uwolnić się wskazując mienie spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Wskazane mienie musi więc: - faktycznie istnieć i nadawać się do egzekucji pozytywnie rokującej na wyegzekwowanie znacznych kwot, odnosząc to do wysokości zaległości podatkowych, - przedstawiać realną wartość finansową, co jest niezbędne dla oceny, czy egzekucja z danego mienia umożliwi zaspokojenie długów, m.in. zaległości podatkowych spółki. Określenie "zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części" oznacza, że można przewidzieć z dużą dozą pewności, że egzekucja będzie skuteczna i doprowadzi do wyegzekwowania należności, a ich wysokość będzie miała wartość stanowiącą znaczny (duży) odsetek porównując ją z wysokością zaległości podatkowych spółki (por. wyrok NSA z dnia 15 lipca 2011 r. , I FSK 899/10; wyrok NSA z dnia 5 czerwca 2012r., II FSK 2426/10; publ. w CBOSA). Zatem zgodzić się należy z Sądem pierwszej instancji, że wskazanie mienia spółki do którego możliwa byłaby egzekucja nie może dotyczyć mienia tylko potencjalnie możliwego do uzyskania, a w szczególności takiego w stosunku do którego zgłoszono roszczenie wzajemne. Jak trafnie wskazał bowiem Sąd pierwszej instancji skarżący zakwestionował istnienie wierzytelności spółki wobec niego samego, zgłaszając w postępowaniu cywilnym roszczenie wzajemne na kwotę 130.000 zł. 5.5. Zawartą w skardze kasacyjnej argumentację, że skarżący w okresie powstania zobowiązań podatkowych spółki nie był członkiem jej zarządu, autor skargi kasacyjnej opiera na twierdzeniu, że jego mandat wygasł na podstawie art. 202§1k.s.h. Jak wyżej wskazano argument ten nie może mieć znaczenia dla sprawy z tego powodu, że na wygaśnięcie mandatu członka zarządu, skarżący nie powoływał się w toku całego postępowania podatkowego i w związku z tym nie mógł w postępowaniu przed sadem administracyjnym domagać się w tym zakresie przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego. Ponadto w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego osoba, która faktycznie pełniła funkcję członka zarządu w okresie, w którym powstały zobowiązania podatkowe, nie może powoływać się na okoliczność, że jej mandat wygasł na podstawie art. 202§1k.s.h. dla uwolnienia się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe, którą ponosi na podstawie art. 116 O.p. Pełnienie funkcji członka zarządu jest, bowiem funkcją dobrowolną, wymagającą zgody osoby powołanej na to stanowisko (niemożliwym jest powołanie członka zarządu bez jego wiedzy i zgody - skoro art. 19a z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. Nr 10, poz. 22 ze zm.; dale powoływana jako ustawa o KRS) - wymaga złożenia wzorów podpisów osób upoważnionych do reprezentacji spółki), przy tym członek zarządu może też zrezygnować w każdym czasie ze swojej funkcji (art. 202 § 5 k.s.h. i art. 369 § 6 k.s.h.). Tymczasem jak wskazał to Sąd pierwszej instancji, w aktach podatkowych znajduje się szereg dokumentów, z których wynika, że w okresie za który została wydana decyzja, skarżący uważał się sam za członka jednoosobowego zarządu spółki. Okoliczność faktycznego wykonywania obowiązków członka zarządu przez skarżącego potwierdził również, na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, pełnomocnik skarżącego. O takim statusie skarżącego świadczy przede wszystkim pełny odpis KRS, z którego wynika, że pełnił funkcję członka zarządu od dnia 30 czerwca 2003 r. aż do dnia wydania tego odpisu, tj. do 20 kwietnia 2011 r. Na podstawie zapisów zawartych w KRS organ podatkowy musiał, w okresie deklarowania zobowiązań podatkowych jak i w okresie prowadzenia postępowania w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej, pozostawać w przekonaniu, że skarżący był członkiem zarządu spółki w czasie kiedy powstały zaległości podatkowe. Tymczasem art. 17 ust.1 ustawy o KRS konstytuuje zasadę domniemania prawdziwości danych wpisanych do rejestru. Jest ona wiążąca zarówno w stosunkach pomiędzy podmiotem podlegającym wpisowi do rejestru a osobami trzecimi, jak i pomiędzy osobami trzecimi dokonującymi między sobą czynności na podstawie danych bez udziału podmiotu podlegającego wpisowi do rejestru ( por. Michnik Agnieszka, Krajowy rejestr Sądowy, Komentarz, komentarz do art. 17, LEX 2013, nr 151607). 6. Z tych też względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną jako niezasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło